روایت کتاب مقدس چنین است:

اَخَزیا (Ahaziah)، پادشاه اسرائیل شمالی، پس از سقوط از پنجره کاخ خود مجروح می‌شود. او فرستادگانی به عقرون می‌فرستد تا از خدای آن شهر درباره سرنوشت و بهبودی خود پرس‌وجو کنند.

نام این خدا در متن عبری چنین نوشته شده است:

בַּעַל זְבוּב
Baʿal Zəvūv

یعنی: «سرور مگس‌ها» یا «خدای مگس‌ها».

این روایت نشان می‌دهد که در سنت دینی آن دوران، عقرون دارای یک مرکز پرستش و غیب‌گویی مرتبط با این خدا بوده است.نکته جالب اینکه بعل زبوب در این روایت هنوز یک خدای محلی است، نه شیطان یا فرمانروای شیاطین.

چگونه یک خدای باستانی به شیطان تبدیل شد؟

در دوره معبد دوم، زمینه برای گسترش مفهوم سلسله‌مراتب شیاطین و نیروهای اهریمنی فراهم شد.

سپس در اناجیل عهد جدید، نامی با صورت زیر ظاهر می‌شود:

Βεελζεβούλ (Beelzeboul)

در انجیل متی، باب ۱۲، آیه ۲۴ و انجیل مرقس، باب ۳، آیه ۲۲، مخالفان عیسی ادعا می‌کنند که او با کمک بعل زبول، فرمانروای شیاطین، دیوها را بیرون می‌کند.

به این ترتیب، نامی که در سنت قدیمی با خدای محلی عقرون ارتباط داشت، در ادبیات دینی متأخر با فرمانروای شیاطین پیوند پیدا کرد.

در قرون وسطی، بعل زبوب به یکی از چهره‌های مشهور ادبیات اهریمنی تبدیل شد و بعدها در آثار شیطان‌شناسی اروپایی جایگاه برجسته‌ای پیدا کرد.برای مثال، در کتاب بهشت گمشده (Paradise Lost) اثر جان میلتون، بعل زبوب یکی از شخصیت‌های مهم سپاه شیاطین است.

ذُباب؛ واژه‌ای کهن و مشترک در خانواده زبان‌های سامی

واژهٔ عربی «ذُباب» (ḏubāb) به معنای مگس، از خانواده واژگانی کهن سامی است و همتاهای آن در شاخه‌های مختلف این خانواده زبانی دیده می‌شوند:

۱. نیاسامی (Proto-Semitic): ‎*ḏVb(V)b- — صورت بازسازی‌شده به معنای مگس.
۲. اکدی (Akkadian): zubbu — به معنای مگس.
۳. عبری (Hebrew): זְבוּב (zəvūv) — به معنای مگس.
۴. آرامی (Aramaic): דְּבָבָא (dəḇāḇā) — به معنای مگس.
۵. سریانی (Syriac): ܕܒܒܐ (dbāḇā) — به معنای مگس.
۶. عربی (Arabic): ذُبَاب (ḏubāb) — به معنای مگس؛ ذِبَّان (ḏibbān) نیز به معنای مگس‌ها.
۷. گعزی (Geʽez): ዝንብ (zənəb) — به معنای مگس.
۸. امهری (Amharic): ዝንብ (zəmb) — به معنای مگس.
۹. مهری (Mehri): ḏəbbēt — به معنای مگس.
۱۰. جِبّالی (Jibbali): ḏəbbət — به معنای مگس.
۱۱. سقطری (Soqotri): صورت‌های مرتبط با خانواده واژگانی ذباب — به معنای مگس.

همخوان آغازین ذال عربی (ḏ) در برخی زبان‌های سامی به زِ عبری و اکدی و دالِ آرامی و سریانی تبدیل شده است.

@tamadone_arab

Читать полностью…

Features of Phonetic Assimilation of Arabisms in the Russian Language

@tamadone_arab

Читать полностью…

مقاله: روایات اسلامی پیرامون فتح حمیر بدست ساسانیان

✍ زیو روبین

@tamadone_arab

Читать полностью…

📒سومر و اکد (هنر بین‌النهرین از
آغاز تا قرن ۱۲ قبل از میلاد)

👈نویسنده : آندرهپارو
👈ترجمه محمد رحیم صراف و منیژه ابکائی خاوری

@tamadone_arab

Читать полностью…

🌪️ طوفان، تایفون و توفائو؛ شباهت واژگانی یا خویشاوندی تاریخی؟

واژهٔ عربی طُوفان (ṭūfān)، یونانی باستان Τυφών (Typhōn) و پرتغالی tufão از نظر آوایی و معنایی شباهت‌های جالبی دارند. در آرامی یهودی نیز صورت טופנא (ṭōpānā) به معنای سیل و طوفان ثبت شده است.در زبان چینی، 大風 (dàfēng) به معنای «باد بزرگ» است

@tamadone_arab

Читать полностью…

ابوسعید گردیزی در کتاب زین‌الاخبار، در شرح پادشاهی بهرام گور، می‌نویسد:

و بهرام گور به هر زبانی سخن گفتی. به وقت چوگان زدن پهلوی گفتی و اندر حربگاه ترکی گفتی و اندر مجلس با عامه دری گفتی و با موبدان و اهل علم پارسی گفتی و با زنان هریو گفتی و چون اندر کشتی نشستی زبان نبطی گفتی و چون خشم گرفتی تازی گفتی.


این گزارش گردیزی از چند جهت اهمیت دارد:

تاریخ زبان‌های ایران، وضعیت زبان‌های ایرانی در اواخر دوران باستان، تمایز میان «پهلوی»، «پارسی» و «دری»، و نیز حضور زبان‌های ترکی، عربی و آرامی در تصور تاریخی ایرانیان از جهان زبانی عصر ساسانی.

در این گزارش، هفت زبان یا گونه زبانی نام برده شده است:

۱. پهلوی ۲. ترکی ۳. دری ۴. پارسی ۵. هریوی ۶. نبطی ۷. تازی(عربی)

@tamadone_arab

Читать полностью…

نقشه عربستان (خوزستان) توسط بریتانیا 1930

اسامی عربی شهرها و محل ها جالب است

@tamadone_arab

Читать полностью…

صورت knʿn و مشتقات آن

در متون اوگاریتی، صورت‌هایی مرتبط با ریشه نوشتاری knʿn گزارش شده‌اند.

یکی از صورت‌های مهم، knʿny است که در مطالعات زبان‌شناختی با معنای «کنعانی» یا وابستگی به کنعان مرتبط دانسته می‌شود.

📒بخش نهم: نام کنعان در منابع عبری و کتاب مقدس

صورت عبری כנען

در عبری کتاب مقدس، نام کنعان به شکل زیر نوشته می‌شود:

כנען و آوانویسی متداول آن:
Kənaʿan

این نام در متون مختلف کتاب مقدس برای اشاره به یک سرزمین، مردمان ساکن آن یا گروه‌هایی از جمعیت منطقه به کار رفته است.بااین‌حال، تاریخ ترکیب و تدوین متون کتاب مقدس با تاریخ رویدادهایی که در آن‌ها روایت می‌شوند، یکسان نیست.

تفاوت میان نام کتاب مقدسی و شواهد هم‌عصر

در کتاب مقدس، کنعان در زمینه‌های گوناگون ظاهر می‌شود

نام سرزمینی که در روایت‌های پیدایش به آن اشاره می‌شود؛
نامی برای مردمان ساکن منطقه؛
نامی مرتبط با شهرها و مناطق ساحلی؛
اصطلاحی که در برخی متون معنای اجتماعی یا اقتصادی نیز پیدا می‌کند.

اما این کاربردها لزوماً بازتاب‌دهنده یک تعریف جغرافیایی ثابت در تمام دوره‌ها نیستند.

📒بخش یازدهم: مسئله ریشه‌شناسی نام کنعان

فرضیه ریشه سامی

در برخی پژوهش‌ها، نام کنعان با ریشه‌ای سامی مرتبط دانسته شده که به مفاهیمی مانند فروتنی، فرودستی یا تابعیت نسبت داده شده است.بر اساس برخی تفسیرها، این نام ممکن است معنایی جغرافیایی مانند «سرزمین پست» داشته باشد؛ به‌ویژه در تقابل فرضی با نام‌هایی که برای مناطق مرتفع‌تر به کار می‌رفتند.

📒بخش دوازدهم: منابع یونانی؛ از کنعان تا فنیقیه

۲۰. نام Chna در سنت یونانی

در منابع یونانی، صورت‌هایی مانند Chna یا Khna در بحث درباره نام‌های کهن فنیقیه مطرح شده‌اند.یکی از مسیرهای انتقال این نام از سنت‌های مرتبط با تاریخ فنیقی و نوشته‌های متأخر درباره منشأ مردم فنیقی می‌گذرد.

بخش سیزدهم: منابع رومی و تداوم نام در دوران هلنیستی و رومی

از کنعان تا فنیقیه و یهودیه

در دوره هلنیستی و رومی، نام‌های جغرافیایی شام دچار تحول شدند.
اصطلاحاتی مانند فنیقیه، سوریه و یهودیه در منابع یونانی و لاتینی کاربرد گسترده‌ای یافتند.

این نام‌ها لزوماً جایگزین کامل کنعان نبودند، بلکه هر یک در بافت تاریخی، اداری یا فرهنگی خاصی استفاده می‌شدن

سکه‌های فنیقی و نام کنعان

در دوره هلنیستی، شواهدی از کاربرد نام کنعان در سنت‌های فنیقی گزارش شده‌اند.
در پژوهش‌های قدیمی‌تر، به سکه‌هایی از لائودیسه کنار لبنان اشاره شده است که در برخی خوانش‌ها نام کنعان را در یک عبارت جغرافیایی یا شهری ثبت می‌کنند.

جمع‌بندی تاریخی و زبان‌شناختی

بررسی شواهد نشان می‌دهد که تاریخ نام کنعان را نمی‌توان به یک تاریخ یا یک منبع محدود کرد.نخستین شاهد مهم برای نام مردمی که کنعانیان شناخته می‌شوند، در نامه‌ای از ماری در سده هجدهم پیش از میلاد دیده می‌شود. این سند نشان می‌دهد که نامی مرتبط با کنعانیان در شبکه مکاتبات سیاسی میان‌رودان و سوریه شناخته شده بود.

نام کنعان دست‌کم از هزاره دوم پیش از میلاد، یعنی حدود ۳۷۰۰ تا ۳۸۰۰ سال پیش، در اسناد خاور نزدیک ثبت شده است. این نام سابقه‌ای بسیار قدیمی‌تر از کاربرد نام «فلسطین» در منابع کلاسیک یونانی دارد

⛔نام «فلسطین» نخستین بار چه زمانی ثبت شده است؟

الف) حدود سدهٔ دوازدهم پیش از میلاد: نام «پلست» در کتیبه‌های مصری

یکی از قدیمی‌ترین شواهد مرتبط با نام فلسطین، واژه‌ای است که در نوشته‌های مصری به صورت Peleset آوانویسی می‌شود. این نام با فلسطینیان باستان، یعنی مردمی که در بخش‌هایی از ساحل جنوبی شام، به‌ویژه پیرامون غزه و شهرهای ساحلی، زندگی می‌کردند، ارتباط دارد.

این نام در کتیبه‌های مربوط به دورهٔ فرعون رامسس سوم، در حدود ۱۱۸۰ پیش از میلاد، به‌روشنی دیده می‌شود. یکی از منابع مهم، نقش‌برجسته‌ها و کتیبه‌های معبد مدینة هابو در مصر است که لشکرکشی‌ها و درگیری‌های مصریان با گروه‌هایی از «مردمان دریا» را شرح می‌دهد.

اما باید دقت کرد:
پلست Peleset در این کتیبه‌ها در وهلهٔ نخست نام یک قوم یا گروه انسانی است.

ب)سدهٔ پنجم پیش از میلاد: کاربرد روشن «فلسطین» در منابع یونانی

یکی از قدیمی‌ترین کاربردهای روشن نام یونانی Palaistinē برای یک منطقهٔ جغرافیایی، در اثر تاریخ‌های هرودوت، مورخ یونانی سدهٔ پنجم پیش از میلاد، دیده می‌شود.

هرودوت از ناحیه‌ای در شام میان فنیقیه و مصر سخن می‌گوید و آن را با نامی می‌شناسد که معمولاً به صورت «فلسطین» ترجمه می‌شود. این کاربرد از نظر جغرافیایی مهم است

پس باید دو تاریخ را از هم جدا کنیم:

حدود ۱۱۸۰ پیش از میلاد: شاهد مصریِ نام Peleset، مرتبط با فلسطینیان باستان.

سدهٔ پنجم پیش از میلاد: کاربرد روشن نام یونانی Palaistinē برای یک منطقهٔ جغرافیایی.

@tamadone_arab

Читать полностью…

بخش دوم: کهن‌ترین شاهد میان‌رودانی؛ نامه ماری و نام کنعانیان

۴. آرشیو ماری و اهمیت آن

ماری یکی از مهم‌ترین مراکز باستان‌شناختی برای مطالعه تاریخ سیاسی و اجتماعی سوریه و بین النهرین در هزاره دوم پیش از میلاد است.

این شهر در کنار فرات، در سوریه امروزی، قرار داشت. آرشیو سلطنتی آن شامل هزاران لوح گلی به زبان اکدی است که درباره دیپلماسی، جنگ، تجارت، مدیریت، روابط میان فرمانروایان و امور روزمره اطلاعات می‌دهند.

بخش مهمی از این اسناد به دوره‌ای تعلق دارد که معمولاً با حکومت‌های عموری و پادشاهی ماری در سده هجدهم پیش از میلاد مرتبط دانسته می‌شود.

یکی از مهم‌ترین شواهد مربوط به نام کنعان در همین مجموعه قرار دارد.

۵. نامه موتو‌بیسیر و صورت Kinaḫnum

ژرژ دوسَن (Georges Dossin) در مقاله‌ای با عنوان فرانسوی:

Une mention de Cananéens dans une lettre de Mari
به بررسی اشاره‌ای به کنعانیان در یکی از نامه‌های ماری پرداخت.این مقاله در سال ۱۹۷۳ در مجله Syria منتشر شد.

نامه مورد بحث از سوی شخصی به نام موتو‌بیسیر (Mutu-bisir) خطاب به شمشی‌اَدد یکم (Šamši-Addu I) نوشته شده است.

این نامه در چارچوب تحولات سیاسی و نظامی منطقه قرار می‌گیرد. موضوع آن به حضور نیروها و وضعیت امنیتی پیرامون منطقه‌ای به نام راخیصوم (Rāḫiṣum) مربوط است.

در بخشی از نامه، پس از اشاره به راهزنان، نام گروهی ثبت شده که در پژوهش‌های تخصصی به‌عنوان کنعانیان شناخته می‌شوند.
صورت نقل‌شده در مطالعات جدید چنین است:

Kinaḫnum

در برخی بازنویسی‌های علمی، این عبارت به صورت زیر ترجمه شده است:

«راهزنان و کنعانیان در راخیصوم هستند؛ ما و آنان مراقب یکدیگر هستیم.»

این نام چه چیزی را ثابت می‌کند؟

این سند از نظر تاریخی اهمیت فراوانی دارد؛ زیرا نشان می‌دهد که در سده هجدهم پیش از میلاد، نامی نزدیک به «کنعانی» در مکاتبات اداری و سیاسی میان‌رودان شناخته شده بود.این موضوع چند نتیجه دارد.

نخست، نام کنعانیان در دوره‌ای بسیار قدیمی‌تر از نامه‌های عمارنه ثبت شده است.

دوم، کاربرد این نام محدود به متون کتاب مقدس نیست. در واقع، شاهد ماری از یک سنت اداری مستقل و غیرکتاب‌مقدسی می‌آید.

سوم، این نام در متنی مربوط به مسائل امنیتی و سیاسی منطقه ظاهر می‌شود، نه در یک روایت اسطوره‌ای یا تبارشناختی.

چهارم، این شاهد نشان می‌دهد که اصطلاح مورد بحث در شبکه ارتباطات سیاسی میان‌رودان و سوریه شناخته‌شده بوده است.

📒بخش سوم: کتیبه ایدریمی؛ شاهد مهم برای نام «سرزمین کنعان»

۶. پیکره ایدریمی و زمینه تاریخی آن
آللاخ یکی از مراکز مهم سیاسی سوریه باستان بود.

در این شهر، پیکره‌ای از فرمانروایی به نام ایدریمی (Idrimi) کشف شده است که کتیبه‌ای طولانی به زبان اکدی بر آن حک شده است.این اثر اکنون در مجموعه موزه بریتانیا نگهداری می‌شود و با شماره ثبت BM 130738 شناخته می‌شود. متن آن در پایگاه دیجیتال AEMW/ORACC نیز با شناسه CDLI P500443 قابل بررسی است

#کتیبه_ایدریمی از مهم‌ترین اسناد زندگی سیاسی و اجتماعی شام در هزاره دوم پیش از میلاد است.

این متن شرحی از زندگی ایدریمی، بحران سیاسی خاندان او در حلب، خروج از شهر، اقامت در میان گروه‌هایی از پناهندگان و بازگشت او به قدرت در آللاخ ارائه می‌کند.
در این روایت، نام کنعان در ارتباط با مرحله‌ای از زندگی ایدریمی ظاهر می‌شود.

عبارت اصلی: ma-at ki-in-a-nim
در خطوط مربوط به سفر ایدریمی، عبارت زیر ثبت شده است:

ma-at ki-in-a-nim

این عبارت در ترجمه‌های علمی معمولاً چنین فهمیده می‌شود:«سرزمین کنعان»
واژه mātu در اکدی به معنای «سرزمین» یا «کشور» است و در این ترکیب، صورت ma-at نقش سازه‌ای آن را نشان می‌دهد.

بخش دوم عبارت، یعنی ki-in-a-nim، صورت نوشتاری نام کنعان است.

در ترجمه منتشرشده از کتیبه، ایدریمی می‌گوید که به سرزمین کنعان رفت. این عبارت در خطوط ۱۸ و ۱۹ متن قرار دارد.

اثر معمولاً به سده شانزدهم یا پانزدهم پیش از میلاد مربوط دانسته می‌شود، اما تعیین تاریخ دقیق آن به بازسازی تاریخ سیاسی آللاخ و روابط این شهر با میتانی وابسته است.

📒بخش چهارم: شواهد آللاخ؛ نام کنعان در اسناد اداری و اجتماعی

لوح‌های آللاخ و صورت‌های نوشتاری نام
علاوه بر کتیبه ایدریمی، در اسناد میخی آللاخ نیز صورت‌هایی مرتبط با نام کنعان دیده می‌شوند.

در پژوهش نلس پیتر لمشه درباره کنعانیان و سرزمین آن‌ها، به چند نمونه از این اسناد اشاره شده است؛ از جمله:

AT 48:4
AT 154:24
AT 181:9

این شماره‌ها به مجموعه اسناد آللاخ مربوط‌اند و برای ارزیابی دقیق باید با انتشارهای انتقادی لوح‌ها تطبیق داده شوند.در این مجموعه، صورت‌هایی مانند Ki-in-a-nim و Ke-en-a-ni در ترکیب‌های مربوط به اشخاص و وابستگی‌های جغرافیایی گزارش شده‌اند.

@tamadone_arab

Читать полностью…

ریشه‌شناسی نام «کنعان» و سیر تاریخی نام‌گذاری سرزمین‌های باستانی شام

کنعان کهن‌ترین نام مکتوب سرزمین شام است که ریشه در اسناد هزاره دوم پیش از میلاد دارد. در این پژوهش، قدمت و تحول تاریخی نام‌های «کنعان»، «اسرائیل» و «فلسطین» از عصر مفرغ تا دوران باستان بررسی شده است.

@tamadone_arab

Читать полностью…

#پی_دی_اف_مطالب_کانال

مطالب کانال تاریخ باستان جزیره العرب را یکی از دوستان (ستوده) محبت کردند و تبدیل به پی دی اف کردند

#جلد_دهم (10)

@tamadone_arab

Читать полностью…

⚡واژهٔ نبی nabī در اسناد ماری

مقاله به عنوان nabī در میان اصطلاحات مرتبط با واسطه‌های پیام الهی اشاره می‌کند. نویسنده آن را بخشی از شواهد مربوط به تنوع واژگانی در این حوزه می‌داند.

واژهٔ nabī در ماری: دقیقاً چه چیزی در سند آمده است؟

«صورت جمعِ نبی nabī، با املای میخی lú.na-bi-i-meš، که از مفرد nabûm است، تنها یک بار در متون پیامبرانهٔ ماری دیده می‌شود؛ در سند ARM 26 216.»

صورت ثبت‌شده در مقاله چنین است:

LÚ.NA.BI.I.MEŠ

در آوانویسی معمول، آن را به شکل زیر نمایش می‌دهند:

lú.na-bi-i-meš

نکتهٔ مهم این است که LÚ معمولاً یک نشانهٔ تعیین‌کننده است؛ یعنی در اینجا نباید آن را لزوماً بخشی از تلفظ خود واژه بدانیم.

آیا nabû در اکدی به معنای «پیامبر» است؟

نویسنده واژهٔ nabû را اسم مستقیم به معنای «پیامبر» نمی‌داند، بلکه آن را به فعل اکدی زیر مرتبط می‌کند:

نبو nabû = نامیدن، خواندن، فراخواندن

در نتیجه، nabûm به‌عنوان صورت اسمی یا عنوانِ مشتق از این ریشه بررسی می‌شود و نویسنده آن را با معنای «فردی که خوانده شده است» یا «کسی که فراخوانده شده» مرتبط می‌داند.

سند واژه نبی

سند اصلی: ARM 26 216
شمارهٔ دیگر: A. 2209
فرستنده: تِبی‌گِریشو (Tebi-gērīšu)
مخاطب: زیمری‌لیم (Zimri-Lim)، پادشاه ماری
شخصیت‌های اصلی: تبی‌گریشو و گروهی از nabī وابسته به حَنو

این نامه در دورهٔ گذار از حکومت یَسماخ‌اَدّو به سلطنت زیمری‌لیم نوشته شده است.تبی‌گریشو از مقامات بلندپایهٔ دستگاه سلطنتی بود و دربارهٔ آیینی که برای سلامت پادشاه ترتیب داده بود گزارش می‌دهد.

آوانویسی متن آکدی

1 ana bēlīya qibīma
2 umma Tebī-gērīšu waradkāma
3 ūm ana ṣēr Ašma[d] akšudu
4 ina šānim ūm[im]
5 #nabî ša Ḫanê upaḫḫ[ir]
6 têrtam ana šalām bēlīy[a] ušēpiš
7 umma anākūma
8 šumma bēlī inūma ramā[kšu]
9 ippešu ud.7.kam ina ka[wātim]
10 uš[š]abma ina šulmi[m]
11 ana āl]im [iturram]

ترجمهٔ فارسی

«به سرورم بگو؛ چنین می‌گوید تبی‌گریشو، خدمتگزار تو:
روز پس از آنکه به نزد اَشمد رسیدم
#نبی های حَنو را گرد آوردم
برای سلامت سرورم، آیین فال‌گیری را ترتیب دادم.
چنین گفتم: آیا سرورم، هنگامی که تطهیر آیینی خود را انجام می‌دهد، هفت روز در پیرامون [شهر] اقامت خواهد کرد و سپس در سلامت به شهر بازخواهد گشت؟»

رابطهٔ واژهٔ ماری با عبری nābîʾ

در عبری کتاب مقدس، واژهٔ زیر برای پیامبر به کار می‌رود:

נָבִיא — nābîʾ

این واژه یکی از رایج‌ترین عنوان‌های پیامبر در کتاب مقدس عبری است.شباهت صورت‌های اکدی و عبری و عربی چشمگیر است، به‌ویژه در توالی صامت‌های مرتبط با ریشهٔ n-b-ʾ.

در مقاله اشاره شده که فعل عبری در قالب‌های نیفعال (Nifal) و هیتپعل (Hitpael) ظاهر می‌شود.

برای نمونه:

اول سموئیل ۱۰:۵
ارمیا ۱۴:۱۴
ارمیا ۲۹:۲۶
حزقیال ۱۳:۱۷

در برخی از این موارد، فعل به رفتارهای برانگیخته یا غیرمعمول مرتبط با پیامبری اشاره دارد.

@tamadone_arab

Читать полностью…

مشخصات عنوان پیامبرانی که در ماری باستان روی الواح گلی ثبت شدند

این مقاله از نظر تاریخ ادیان خاور نزدیک باستان ارزش بررسی جدی دارد، چون به یکی از پرسش‌های مهم در تاریخ پیامبری می‌پردازد: آیا پیامبری به شکلی که در متون عبری، به‌ویژه کتاب‌های پیامبران اسرائیل، می‌شناسیم، پدیده‌ای مختص سنت اسرائیلی بود یا پیش‌تر در فرهنگ‌های میان‌رودان نیز سنت‌های مشابهی وجود داشت؟

پاسخ نویسنده این است که در شهر باستانی ماری، حدود هزارهٔ دوم پیش از میلاد، مجموعه‌ای از واسطه‌های ارتباط با خدایان فعالیت می‌کردند که برخی از رفتارها و کارکردهایشان با پیامبران اسرائیل شباهت چشمگیری دارد. بااین‌حال، مقاله تفاوت‌های این افراد را نیز بررسی می‌کند و در نتیجه، تصویر پیچیده‌تری از مفهوم پیامبری در جهان باستان به دست می‌دهد.


عنوان مقاله:

Prophecy in Clay: The Construction of Prophetic Identities in the Royal Archives of Mari

ترجمهٔ عنوان:

«پیامبری بر لوح گِلی: شکل‌گیری هویت‌های پیامبرانه در بایگانی سلطنتی ماری» در 4000 سال پیش

نویسنده: José Andrés Sánchez Abarrio
مجله: Religions
سال انتشار: ۲۰۲۵

نویسنده به حدود ۶۰ تا ۶۵ متن مرتبط با پیامبری در بایگانی سلطنتی ماری می‌پردازد. این اسناد بخشی از مجموعهٔ بزرگ‌تری از لوح‌های گِلی هستند که در کاوش‌های شهر ماری، در محل تل حریری امروزی در سوریه، کشف شده‌اند.

ماری شهری مهم در مسیر میانی فرات بود که در هزارهٔ دوم پیش از میلاد، به‌ویژه در دورهٔ پادشاهی زیمری‌لیم، نقش سیاسی و تجاری برجسته‌ای داشت.

بایگانی سلطنتی ماری شامل نامه‌ها، اسناد اداری، گزارش‌های سیاسی، مکاتبات دیپلماتیک و متون مرتبط با امور مذهبی است. در میان آن‌ها نامه‌هایی وجود دارد که در آن‌ها افراد مختلف، پیام‌هایی منسوب به خدایان را به پادشاه یا مقامات حکومتی منتقل می‌کنند.

این نامه‌ها برای پژوهش تاریخی اهمیت ویژه‌ای دارند؛ زیرا برخلاف بسیاری از متون اسطوره‌ای که دربارهٔ خدایان و قهرمانان سخن می‌گویند، با مکاتباتی روبه‌رو هستیم که در بستر واقعی حکومت و سیاست نوشته شده‌اند.

در این اسناد، پیام‌های منسوب به خدایان گاهی دربارهٔ جنگ، پیمان‌های سیاسی، خطر حملهٔ دشمنان، عملکرد پادشاه یا وظایف مذهبی مقامات هستند.

⚡پرسش محوری مقاله

اگر در متون ماری افرادی را می‌بینیم که پیام‌های خدایان را دریافت و به پادشاه منتقل می‌کنند، آیا باید همهٔ آن‌ها را «پیامبر» بنامیم؟ آیا در زبان اکدی برای این افراد یک عنوان مشخص وجود داشته است؟ و آیا می‌توان میان این افراد و پیامبران شناخته‌شده در کتاب مقدس عبری رابطه‌ای تاریخی یا فرهنگی برقرار کرد؟

نویسنده پاسخ می‌دهد که پدیدهٔ مورد بررسی بسیار متنوع‌تر از آن است که بتوان همهٔ افراد را ذیل یک عنوان واحد و با کارکردی یکسان قرار داد.

این نخستین نکتهٔ مهم مقاله است:

واژهٔ «پیامبر» یک اصطلاح تحلیلی برای پژوهشگر امروزی است و الزاماً معادل دقیق یک عنوان واحد در زبان اکدی نیست.

ماری کجا بود و اسناد آن به چه دوره‌ای تعلق دارند؟

شهر باستانی ماری در نزدیکی فرات، در سوریهٔ امروزی، قرار داشت. موقعیت جغرافیایی آن برای کنترل مسیرهای ارتباطی میان میان‌رودان، سوریه و مناطق غربی اهمیت داشت.

یکی از دوره‌های مهم تاریخ شهر، سلطنت زیمری‌لیم، در حدود ۱۷۷۵ تا ۱۷۶۱ پیش از میلاد، بود. بایگانی سلطنتی او در جریان تخریب شهر به دست حمورابی، پادشاه بابل، در حدود ۱۷۶۱ پیش از میلاد از میان رفت؛ اما همین تخریب باعث شد شمار زیادی از لوح‌ها در شرایطی حفظ شوند که بعدها امکان مطالعهٔ آن‌ها فراهم شد.

ما با اسنادی روبه‌رو هستیم که تقریباً به چهار هزار سال پیش تعلق دارند. بنابراین، پیشینهٔ تاریخی سنت‌های پیامبرانه در خاور نزدیک را نمی‌توان صرفاً با متون عبریِ تدوین‌شده در دوره‌های بعد بررسی کرد.

⚡مهم‌ترین بخش مقاله: در ماری چند نوع پیامبر وجود داشت؟

نویسنده نشان می‌دهد که در اسناد ماری با یک گروه همگن روبه‌رو نیستیم. عنوان‌های مختلفی برای افرادی به کار رفته‌اند که به نحوی با دریافت، بیان یا انتقال پیام‌های منسوب به خدایان ارتباط داشته‌اند.

چهار عنوان اصلی در تحلیل مقاله عبارت‌اند از:

muḫḫûm / muḫḫūtum
āpilum / āpiltum
qammatum
assinnum

افزون بر این‌ها، مقاله به عنوان nabī و نیز به افرادی می‌پردازد که پیام‌هایی را در خواب دریافت می‌کردند.

@tamadone_arab

Читать полностью…

۱. پدیدهٔ نخست: Wawation؛ باقی‌مانده‌ای از صرف اسمی کهن

این پدیده چیست؟

در برخی کتیبه‌های عربی باستان، اسم‌ها و نام‌های خاص با واکهٔ پایانی ـو (-u) ظاهر می‌شوند. الجلاد این پدیده را wawation می‌نامد.

او توضیح می‌دهد که در نیاعربی، نظام حالت‌های دستوری اسم احتمالاً از نیاسامی به ارث رسیده بود. در برخی گونه‌های عربی باستان، این نظام به‌تدریج از میان رفت و واکهٔ پایانی /u/ در موقعیت‌های مختلف تعمیم یافت.

به بیان ساده، صورتی که احتمالاً در اصل با حالت دستوری خاصی ارتباط داشت، در برخی گونه‌ها به پایانی عمومی‌تر تبدیل شد.

مثال اول: کتیبهٔ تلّ مَسخوطه، مصر، سدهٔ پنجم پیش از میلاد 2500 سال پیش

صورت ثبت‌شده:

qynw br gšm mlk qdr

بازسازی و آوانویسی نام‌ها:

Qaynu: نام شخص؛
bar: پسر؛
Guśam: نام پدر؛
mlk Qaydar: پادشاه قیدار.

ترجمهٔ تقریبی عبارت کامل کتیبه:

«این چیزی است که قَینو، پسر گُشَم، پادشاه قیدار، به حَن‌اِلات تقدیم کرده است.»

در این مثال، پایان » ـو در نام قینو Qaynu نمونه‌ای از همان پدیده است که مقاله بررسی می‌کند.

مثال دوم: کتیبهٔ نَماره، سال ۳۲۸ میلادی

صورت کتیبه:

w-mlk ʾl-ʾšryn w-nzrw w-mlwk-hm w-ḥrb mdḥgw

ترجمهٔ تقریبی:

«او بر دو سوریه و نِزارو و پادشاهانشان فرمانروایی کرد و با مَذحِجو جنگید.»

در اینجا نیز نام nzrw، که به صورت Nizāru بازسازی می‌شود، پایانی از نوع مورد بحث دارد.

اهمیت مثال در این است که این ویژگی فقط در یک کتیبهٔ منفرد دیده نمی‌شود، بلکه در سنت‌های کتیبه‌ای عربی طی دوره‌های مختلف قابل ردیابی است.

مثال سوم: کتیبهٔ حَرّان، سال ۵۶۸ میلادی

صورت کتیبه:

ʾnʾ šr ḥyl br ṭlmw

ترجمه:

«من شَرَحیل، پسر ظالِمو، هستم.»

نام ṭlmw به صورت Ẓālimu خوانده می‌شود و نمونه‌ای دیگر از پایان واکه‌ای مورد بحث است

ارتباط این پدیده با گویش‌های امروزی
الجلاد اشاره می‌کند که ردّ این ویژگی در بعضی گویش‌های امروزی نیز دیده می‌شود.

برای نمونه، در برخی گویش‌های شامی، واژه‌های خویشاوندی چنین صورت‌هایی دارند:

ʿammu: عموی پدری؛
ḫālu: دایی؛
sīdu: پدربزرگ؛
ǧaddu: پدربزرگ؛
ḫāltu: خاله.

این نمونه‌ها نشان می‌دهند که واکهٔ پایانی در بعضی واژه‌ها باقی مانده است؛ هرچند در عربی کلاسیک چنین پسوندی به‌عنوان یک نشانگر عمومی به کار نمی‌رود.

۲. پدیدهٔ دوم: ضمیر ملکی اول‌شخص مفرد

موضوع دوم مقاله، صورت‌های مختلف ضمیر اول‌شخص مفرد است که برای بیان مالکیت یا رابطهٔ اضافی به اسم متصل می‌شوند.

در عربی کلاسیک، این ضمیر بسته به ساختار واژه، می‌تواند به صورت‌های متفاوت ظاهر شود.

مثال در عربی کلاسیک

kitābī: کتاب من؛ کتابی
ʿalayya: بر من. علیَ

این دو صورت نشان می‌دهند که صورت ضمیر در عربی کلاسیک به محیط آوایی و ساختار واژه وابسته است.

مثال در گویش‌های مغربی

در برخی گویش‌های شمال آفریقا، صورت ـيا (-ya) پس از بعضی حروف اضافه به کار می‌رود:

liya: برای من؛
biya: با من یا به‌وسیلهٔ من.

در عربی کلاسیک معیار، صورت‌های متناظر عبارت‌اند از:

lī: برای من؛ لی
bī: با من یا به‌وسیلهٔ من.

الجلاد این تفاوت را در چارچوب مقایسهٔ تاریخی صورت‌های ضمیر در زبان‌های سامی بررسی می‌کند. در این مقایسه، او به اوگاریتی، فنیقی و گعز نیز اشاره دارد

۳. پدیدهٔ سوم: اسم موصول

موضوع سوم، اسم موصول است؛ یعنی واژه‌ای که جمله‌واره‌ای را به اسم یا بخش دیگری از جمله پیوند می‌دهد و معمولاً معادل «که» است.

در عربی کلاسیک، صورت‌هایی مانند الذي و التي شناخته‌شده‌اند.اما در کتیبه‌های عربی باستان و برخی گویش‌های امروزی، صورت‌های دیگری نیز وجود دارند.

نتیجه‌گیری مقاله

مهم‌ترین نتیجهٔ پژوهش این است که تاریخ عربی را نمی‌توان صرفاً به این صورت ترسیم کرد:

عربی باستان ← عربی کلاسیک ← گویش‌های امروزی

این نمودار بیش از حد ساده است.برخی گویش‌های امروزی ویژگی‌هایی را حفظ کرده‌اند که در عربی باستان نیز دیده می‌شوند، اما در عربی کلاسیک به همان صورت وجود ندارند. این امر نشان می‌دهد که تحول عربی مسیرهای متعدد و پیچیده‌ای داشته است.

🆎اصل مقاله:

https://www.mdpi.com/2226-471X/6/4/173

@tamadone_arab

Читать полностью…

کتاب صهوة الفارس في تاريخ عرب فارس

تأليف : عبدالرزاق محمد العبدلي
الطبعة الأولى ( حديثة ) 2024
مجلد في 464 صفحة

موضوع محوری اثر، تاریخ عرب‌های ساکن منطقهٔ جنوبی استان فارس و سواحل شمالی خلیج فارس در ایران است.

منطقه‌ای که در این پژوهش اهمیت دارد، در منابع و کاربردهای محلی با نام‌های زیر شناخته می‌شود

برّ فارس (بر فارس): ناحیه‌ای از سواحل و مناطق جنوبی فارس در سوی ایرانی خلیج فارس.

شیبکوه: منطقه‌ای ساحلی در جنوب ایران که در جغرافیای تاریخی و مطالعات قبایل عرب اهمیت دارد.

سواحل شمالی خلیج فارس: محدوده‌ای که در طول تاریخ محل ارتباطات دریایی، تجاری و جمعیتی میان ایران، شبه‌جزیرهٔ عربستان و دیگر نواحی خلیج فارس بوده است.

در فهرست کتاب، نام گروه‌ها و مناطق مرتبط با بنی‌خالد، آل حرم، بنی‌حماد، عبیدل، بنی‌بشر، آل علی و مرازیق دیده می‌شود.

@tamadone_arab

Читать полностью…

بَعَل‌زِبوب (Baal-Zebub)، خدای شهر عِقرون، که بعدها نام او در سنت یهودی و مسیحی با فرمانروای شیاطین و شیطان پیوند خورد.

نام بَعَل در زبان‌های سامی شمال‌غربی از ریشهٔ سامی مشترک bʿl می‌آید.معنای اصلی آن «سرور»، «مالک» و «صاحب» است.در اسطوره‌شناسی اوگاریتی، بعل خدای توفان، باران، رعدوبرق و حاصلخیزی بود.



عِقرون (Ekron) یکی از پنج شهر مهم فلسطینیان باستان بود.این شهر در منطقه‌ای قرار داشت که امروزه در جنوب اسرائیل واقع شده و محوطه باستان‌شناختی آن با تل مِقنه (Tel Miqne) شناسایی شده است.

نام بعل زبوب در کتاب دوم پادشاهان، فصل اول، آیات ۲ تا ۱۶ آمده است.

Читать полностью…

این چهار واژه نمونه‌هایی از تأثیر زبان‌های سامی بر زبان روسی هستند.

واژه «Суббота» (شنبه) ریشه در عبری שַׁבָּת دارد که از مسیر یونانی وارد اسلاوی شده است. «Кайф» (کیف و لذت) از عربی «كَيْف» گرفته شده و احتمالاً از طریق ترکی به روسی راه یافته است. دربارهٔ «Халява» (مفت و مجانی) نظریه‌ای دربارهٔ ارتباط با واژهٔ عبری חָלָב (شیر) وجود دارد، «Шухер» (اعلام خطر و دیده‌بانی) نیز به عبری نسبت داده شده

نمونه‌ای از تأثیر تماس زبانی و محیط چندزبانهٔ آن است؛ جایی که روسی، اوکراینی، ییدیش، ترکی و زبان‌های دیگر در تماس با یکدیگر بوده‌اند.

مقالهٔ سال 2023 با عنوان

Features of Phonetic Assimilation of Arabisms in the Russian Language

که به چگونگی جذب و تغییر آوایی واژه‌های عربی در زبان روسی میپردازد

مقاله

https://philology-journal.ru/en/article/phil20230211/fulltext

@tamadone_arab

Читать полностью…

#پی_دی_اف_مطالب_کانال

مطالب کانال تاریخ باستان جزیره العرب را یکی از دوستان (ستوده) محبت کردند و تبدیل به پی دی اف کردند

#جلد_یازدهم (11)

@tamadone_arab

و #جلد_دوازدهم (12)

Читать полностью…

یک پدیده بسیار جذاب و مستند در ریشه‌شناسی (اتیمولوژی) که به آن «واژگان همگرا» یا «تداخل ریشه‌ها» می‌گویند.

«طوفان» عربی و «تایفون» (Typhoon) یونانی ، تای‌فون(Dàfēng ) چینی و توفائو tufão لاتین پرتغالی

واژه عربی «طُوفان» (ṭūfān) به معنای سیلاب، طغیان آب و توفان؛ واژه یونانی باستان «Τυφῶν» (Typhōn) که نام یک موجود اسطوره‌ای است و با گردباد و توفان نیز ارتباط دارد؛ واژه پرتغالی «tufão» به معنای توفان حاره‌ای؛ و اصطلاح چینی ماندارین «大風» (dàfēng) به معنای باد بزرگ.


در اساطیر یونانی، تیفون موجودی سهمگین است که در روایت‌های اسطوره‌ای با نیروهای ویرانگر طبیعت و بادهای توفانی ارتباط دارد.
صورت یونانی این نام چنین است:

Τυφών — Typhōn

در زبان یونانی باستان، واژه‌های مرتبط با این صورت در حوزهٔ گردباد و توفان نیز به کار رفته‌اند.دربارهٔ خاستگاه نام Typhon فرضیه‌های مختلفی مطرح شده است؛ از جمله ارتباط با واژگان یونانی مربوط به دود و سوختن. فرضیه‌های دیگری نیز پیشنهاد شده‌اند، اما ریشه‌شناسی قطعی و مورد توافقی برای نام اسطوره‌ای وجود ندارد.

در چینی، ترکیب زیر وجود دارد:
大風
این ترکیب در زبان چینی به معنای «باد بزرگ» است.در ماندارین، تلفظ آن dàfēng است؛ در کانتونی، صورت رایج daai6 fung1 تلفظ می‌شود.از نظر معنایی، ترکیب چینی کاملاً روشن است:
大، dà: بزرگ؛
風، fēng: باد.

دریانوردان پرتغالی در تماس با جوامع عرب‌زبان و دیگر مردمان اقیانوس هند، واژگان دریایی و جغرافیایی متعددی را فراگرفتند.یکی از توضیحات پذیرفته‌ شده دربارهٔ منشأ tufão این است که پرتغالی‌ها آن را از عربی طوفان گرفته‌اند.در تاریخ‌گذاری واژه‌ها، صورت پرتغالی tufão دست‌کم از میانهٔ سدهٔ شانزدهم میلادی گواهی شده است.

و صورت انگلیسی touffon نیز در سال ۱۵۸۸ ثبت شده است

در عربی ریشهٔ سه‌حرفی زیر وجود دارد:

ط ـ و ـ ف

از این ریشه واژه‌ها و صورت‌هایی مانند موارد زیر ساخته شده‌اند:

طافَ: گرد چیزی گشت.
طواف: گردش پیرامون چیزی.
طائف: گردش‌کننده.
طوفان: توفان یا سیلاب.
در واژگان عربی، میان مفهوم گردش و چرخش و برخی پدیده‌های طبیعی مانند توفان، ارتباط معنایی قابل تصوری وجود دارد.

در زبان‌های آرامی نیز این مفهوم با صورت‌های گوناگون ثبت شده است

در آرامی یهودی، صورت טופנא (ṭōpānā) به معنای سیل و طوفان آب ثبت شده است. این صورت در سنت ترجومی، از جمله ترجوم اونکلوس در پیدایش ۶:۱۷، به کار رفته است. در سریانی نیز صورت مرتبط ܛܲܘܦܵܢܵܐ (ṭawpānā) وجود دارد.

از جمله در آرامی یهودی با صورت «טופנא» (ṭōpānā) به معنای طوفان بزرگ و سیل
در سریانی کلاسیک با صورت «ܛܲܘܦܵܢܵܐ» (ṭawpānā) به معنای طوفان و سیلاب
در مندایی با صورت «טופנא» (ṭūpānā با تفاوت در شیوهٔ آوانویسی) به معنای سیل و طوفان

@tamadone_arab

Читать полностью…

گزارش گرديزی از زبان‌دانی بهرام گور

@tamadone_arab

Читать полностью…

سنگ نگاره چند هزارساله از نجران عربستان که دختری در حال نواختن ساز (رباب) و زنی دیگر در حال رقصیدن و حضور مرد دیگر

این سنگ‌نگاره به منطقهٔ حِمی در نجران، جنوب عربستان سعودی مربوط است

پیکرهٔ زنانه‌ای با ویژگی‌های جنسی برجسته، موهایی که به اطراف تابیده یا پراکنده شده‌اند، نقش‌مایه‌ای هلالی‌شکل در نزدیکی سر و ظاهراً نشانه‌هایی از مراحل گوناگون ماه که بر بدن او نقش بسته‌اند، در حالت ایستاده و با بازوانی نیمه‌افراشته به تصویر کشیده شده است. در کنار او، مردی دیده می‌شود که به دختری می‌نگرد که در حال نواختن رباب است؛ سازی موسیقایی با پیشینه‌ای سنتی که هنوز هم در میان بادیه‌نشینان عرب استفاده می‌شود.

میان کتیبه‌هایی به خط ثمودی که بعدها بر روی نقوش پیشین حک شده‌اند و پیکره‌های انسانی موجود در این مجموعه، تفاوت زمانی قابل‌توجهی وجود دارد؛ پیکره‌های انسانی به دوره‌ای قدیمی‌تر از نوشته‌های متأخر تعلق دارند.

@tamadone_arab

Читать полностью…

⛔نام «اسرائیل» نخستین بار چه زمانی ثبت شده است؟

کتیبهٔ مرنپتاح، حدود ۱۲۰۸ پیش از میلاد

قدیمی‌ترین شاهد قطعی و پذیرفته‌شدهٔ بیرون از متون کتاب مقدس برای نام اسرائیل، کتیبهٔ پیروزی فرعون مرنپتاح، پادشاه مصر، است که معمولاً به حدود سال ۱۲۰۸ پیش از میلاد تاریخ‌گذاری می‌شود.

این کتیبه در مجموعهٔ معبد مردهٔ مرنپتاح در تبس، در مصر، کشف شد و گزارش پیروزی‌های فرعون را ثبت می‌کند. در بخش پایانی آن، از چند نام مرتبط با شام و کنعان یاد شده است؛ از جمله:

کنعان
اشکلون
جِزِر
یِنوَعَم
اسرائیل

در بخش مربوط به اسرائیل، عبارتی مشهور آمده که معمولاً چنین ترجمه می‌شود:«اسرائیل ویران شده است؛ بذر آن دیگر نیست.»

نکتهٔ بسیار مهم در خواندن کتیبه

کاتبان مصری برای نام اسرائیل از نشانه‌هایی استفاده کرده‌اند که آن را به‌عنوان یک گروه انسانی یا جمعیت مشخص می‌کند، نه یک شهر یا کشور مستقل.

در همان متن، نام‌هایی مانند اشکلون و جزر با نشانه‌های مربوط به شهرها مشخص شده‌اند؛ اما اسرائیل با نشانه‌های مربوط به یک جمعیت معرفی شده است. این تفاوت در تفسیر تاریخی کتیبه اهمیت زیادی دارد

بنابراین، این کتیبه نشان می‌دهد که حدود ۱۲۰۸ پیش از میلاد، گروهی با نام اسرائیل برای حکومت مصر شناخته‌شده بوده و در منطقهٔ شام جنوبی یا پیرامون کنعان حضور داشته است.

نام اسرائیل در کتیبهٔ مرنپتاح حدود ۱۲۰۸ پیش از میلاد، یعنی چند قرن پیش از هرودوت، ثبت شده است؛ اما این نام در آن کتیبه به یک جمعیت اشاره دارد، نه به کل سرزمین شام جنوبی.

اما کتیبه ثابت نمی‌کند که در آن تاریخ پادشاهی مستقل اسرائیل با مرزهای مشخص وجود داشته است. این کتیبه نام یک جمعیت را ثبت می‌کند، نه شناسنامهٔ یک کشور مدرن.

پس نام «کنعان» چه جایگاهی دارد؟

نام کنعان از هر دو مورد بالا قدیمی‌تر است.
در اسناد اکدیِ شهر ماری، در سدهٔ هجدهم پیش از میلاد، اشاره‌ای به مردمانی با نامی مرتبط با «کنعانیان» وجود دارد.

دلیل اصلی اینکه نام «فلسطین» به‌تدریج مشهور شد و سرانجام به نام جغرافیایی رایج برای بخش بزرگی از جنوب شام تبدیل شد، ترکیبی از میراث نام فلسطینیان باستان، کاربرد جغرافی‌دانان یونانی و سپس رسمیت اداری روم بود. نکتهٔ جالب این است که نامی که ابتدا با گروهی از مردم ناحیهٔ ساحلی ارتباط داشت، در گذر زمان بر منطقه‌ای بسیار وسیع‌تر اطلاق شد.

پس از فتوحات اسکندر مقدونی در اواخر سدهٔ چهارم پیش از میلاد، بخش بزرگی از شام وارد جهان سیاسی و فرهنگی هلنیستی شد.در این دوره، زبان یونانی در اداره، تجارت، جغرافیا و تاریخ‌نگاری اهمیت فراوان داشت. نام‌های جغرافیایی یونانی نیز در آثار نویسندگان و جغرافی‌دانان به گردش درمی‌آمدند.

نام فلسطین در نوشته‌های جغرافیایی و تاریخی این دوره و دورهٔ بعد به حیات خود ادامه داد. برای مثال، نویسندگان یونانی و سپس رومی از نام‌های مرتبط با فلسطین برای توصیف نواحی مختلف شام جنوبی استفاده کردند.

البته در این دوره، نام‌های دیگری نیز رواج داشتند؛ از جمله:

یهودیه (Judaea): به‌ویژه برای سرزمین مرتبط با یهودیان و حکومت یهودیه.

فنیقیه (Phoenicia): برای نواحی ساحلی شمالی‌تر.

سامره (Samaria): برای منطقه‌ای در بخش مرکزی.

ادوم و موآب: برای نواحی تاریخی شرق و جنوب دریای مرده.

روم و رسمیت اداری نام «سوریه فلسطین»، حدود ۱۳۵ میلادی

این مرحله یکی از مهم‌ترین نقاط عطف در تاریخ نام فلسطین است

رومیان پس از تسلط بر منطقه، در سال ۶ میلادی استان یهودیه را به‌عنوان یک واحد اداری سازمان‌دهی کردند. نام لاتین آن Iudaea بود.

در سال‌های ۱۳۲ تا ۱۳۵ میلادی، شورش بارکوخبا علیه حکومت روم رخ داد. پس از سرکوب شورش، نام استان در دورهٔ امپراتور هادریان به Syria Palaestina، یعنی «سوریه فلسطین»، تغییر کرد. تاریخ دقیق این تغییر و نسبت زمانی آن با پایان شورش در پژوهش‌ها بررسی شده است، اما معمولاً حدود ۱۳۵ میلادی در نظر گرفته می‌شود

پس از دورهٔ رومی، این نام در جغرافیا و تقسیمات اداری دورهٔ بیزانس نیز ادامه یافت. در دورهٔ بیزانس، منطقه به واحدهای اداری‌ای تقسیم شد که نام‌هایی مانند Palaestina Prima، Palaestina Secunda و در دوره‌هایی Palaestina Tertia داشتند.

پس از فتوحات اسلامی در سدهٔ هفتم میلادی، نام عربی فِلَسطین (فلسطين) نیز در منابع جغرافیایی و اداری اسلامی به کار رفت. برای نمونه، جغرافی‌دانان مسلمان از «جُند فلسطین» سخن می‌گفتند؛ واحدی اداری در شام که مرکز مهم آن رمله بود.

در کل کنعان، یهودیه، اسرائیل، فلسطین، فنیقیه و سامره در دوره‌های مختلف و گاه به‌طور هم‌زمان به کار می‌رفتند، اما هرکدام محدوده و معنای خاص خود را داشتند.

منابع

Dossin, Georges. “Une mention de Cananéens dans une lettre de Mari.” Syria 50 (1973).

Revisiting Egyptian Occurrences of Canaan, Pa-Canaan and Canaanite in Egyptian (2025).

Читать полностью…

📒بخش پنجم: مصر باستان؛ نخستین شواهد سلطنتی برای کنعانیان

۹. کتیبه‌های آمنهوتپ دوم

یکی از مهم‌ترین شواهد مصری درباره نام کنعانیان به دوره فرمانروایی آمنهوتپ دوم، از پادشاهان دودمان هجدهم مصر، تعلق دارد.
در کتیبه‌های سلطنتی او، صورت مصریِ نام کنعانیان به شکل زیر گزارش شده است:
kynꜥnw

این صورت به گروهی از اسیران یا مردمی اشاره دارد که در جریان لشکرکشی‌های شاه به دست مصریان افتاده بودند.

مطالعه جدیدی که در سال ۲۰۲۵ در Journal of Egyptian History منتشر شده، دو کاربرد این نام را در کتیبه‌های سلطنتی آمنهوتپ دوم بررسی کرده است. در این اسناد، شمار ۶۴۰ نفر از افرادی که با این نام معرفی شده‌اند، در ارتباط با لشکرکشی سال هفتم سلطنت او گزارش می‌شود

تاریخ‌گذاری

آمنهوتپ دوم معمولاً در حدود ۱۴۲۵ تا ۱۴۰۱ پیش از میلاد فرمانروایی کرده است؛ هرچند تاریخ‌گذاری مطلق دودمان هجدهم مصر به نظام گاه‌شماری مورد استفاده وابسته است.
کتیبه‌های مورد بحث به اوایل دوره سلطنت او مربوط‌اند و از کهن‌ترین شواهد مصری برای نام کنعانیان محسوب می‌شوند.

معنای تاریخی نام در کتیبه‌های مصر

نکته مهم این است که واژه مصری در این نمونه‌ها به‌عنوان نام یک گروه انسانی ظاهر می‌شود.از این‌رو، نباید آن را بدون توضیح معادل کامل عبارت «کشور کنعان» دانست.

در متون سلطنتی مصر، نام گروه‌های انسانی اغلب در فهرست اسیران، نیروهای دشمن، جمعیت‌های تابع یا مردمان مناطق خارجی ثبت می‌شد.این کتیبه‌ها نشان می‌دهند که در سده پانزدهم پیش از میلاد، نامی مرتبط با کنعانیان در دستگاه سلطنتی مصر شناخته شده بود.

بخش ششم: صورت مصری Pa-Canaan و نام سرزمین

کاربرد نام کنعان در کتیبه‌های مصری

در متون مصری دوره پادشاهی نوین، صورت‌هایی از نام کنعان ظاهر می‌شوند که در پژوهش‌های جدید به شکل‌هایی مانند pꜣ-knꜥn یا Pa-Canaan بازنویسی می‌شوند.

در این صورت، عنصر pꜣ در زبان مصری نقش حرف تعریف دارد و در بسیاری از ترکیب‌های جغرافیایی به معنای «آن» یا «این» در ساختار معرفه ظاهر می‌شود.

در کتیبه‌های دوره رامسس سوم و اسناد مرتبط با پادشاهی نوین، صورت‌هایی از نام کنعان در چارچوب جغرافیای سیاسی شام به کار رفته‌اند.

یکی از نمونه‌های مهم در پاپیروس هریس اول دیده می‌شود؛ متنی سلطنتی که به فعالیت‌های رامسس سوم و نذورات او برای معابد می‌پردازد.

در بخشی از این متن، نام کنعان در ارتباط با یک معبد سلطنتی در سرزمین خارجی آمده است.

آیا مصر نام کنعان را برای کل شام به کار می‌برد؟نه در همه دوره‌ها و نه در همه متون.

دامنه جغرافیایی نام کنعان در منابع باستانی یکسان نیست. در برخی اسناد، این نام به بخش‌هایی از ساحل شرقی مدیترانه اشاره دارد؛ در برخی دیگر، دامنه آن گسترده‌تر است.

از سوی دیگر، مصر نام‌های دیگری نیز برای مناطق شام به کار می‌برد، از جمله رتنو (Retjenu)، هورو (Ḫurru/Huru) و دَحی (Djahy).

این نام‌ها همیشه دقیقاً هم‌معنا نیستند و نباید آن‌ها را بدون بررسی بافت تاریخی و جغرافیایی به جای یکدیگر به کار برد.

📒بخش هفتم: نامه‌های تل‌العمارنه؛ صورت‌های اکدی نام کنعان

۱۱. مجموعه عمارنه چیست؟

تل‌العمارنه محل کشف مجموعه‌ای از لوح‌های گلی است که عمدتاً به سده چهاردهم پیش از میلاد تعلق دارند.این لوح‌ها شامل مکاتبات دیپلماتیک میان فرعون‌های مصر و فرمانروایان مناطق مختلف خاور نزدیک هستند.

بخش بزرگی از نامه‌ها از سوی فرمانروایان محلی شام و فلسطین به دربار مصر فرستاده شده‌اند.زبان غالب این مکاتبات اکدی است؛ زبانی که در آن دوره به‌عنوان زبان مهم دیپلماسی بین‌المللی در بخش بزرگی از خاور نزدیک به کار می‌رفت

دانشگاه تل‌آویو مجموعه عمارنه را در شمار حدود ۳۸۰ لوح و قطعه فهرست‌شده معرفی می‌کند که بیشتر آن‌ها به مکاتبات درباری میان آمنهوتپ سوم و آخناتون مربوط‌اند.

صورت‌های Kinaḫni، Kinaḫḫi و Kinaḫna
در نامه‌های عمارنه و برخی دیگر از متون میخی، صورت‌های نوشتاری متفاوتی از نام کنعان دیده می‌شوند.

از جمله:

Ki-na-aḫ-na
Ki-na-aḫ-ḫi
Ki-na-aḫ-ni

این صورت‌ها در پژوهش‌های زبان‌شناختی و تاریخی به نام کنعان مرتبط دانسته می‌شوند.

آیا نامه‌های عمارنه قدیمی‌ترین شاهد نام کنعان هستندخیر.

نامه‌های عمارنه برای مطالعه کاربرد دیپلماتیک و جغرافیایی نام کنعان اهمیت بسیار زیادی دارند، اما شاهد ماری از نام کنعانیان به سده هجدهم پیش از میلاد بازمی‌گردد و کتیبه ایدریمی نیز صورت صریح «سرزمین کنعان» را ثبت کرده است.

📒بخش هشتم: اوگاریت؛ نام کنعان در جهان فرهنگی ساحل سوریه

اوگاریت و جایگاه آن در تاریخ زبان‌های سامی

اوگاریت یکی از مهم‌ترین مراکز تمدنی ساحل سوریه در هزاره دوم پیش از میلاد بود.متون این شهر به زبان اوگاریتی نوشته شده‌اند؛ زبانی از شاخه سامی شمال‌غربی که با عبری، فنیقی و دیگر زبان‌های منطقه خویشاوندی نزدیک دارد.

@tamadone_arab

Читать полностью…

ریشه نام کشور فلسطین

نام «کنعان» در کهن‌ترین اسناد تاریخ خاور نزدیک

پژوهشی جامع در تاریخ نام‌گذاری سرزمین، کتیبه‌های سلطنتی، اسناد دیپلماتیک، متون میخی، منابع مصری، اوگاریتی، عبری، فنیقی، یونانی و جغرافی‌نگاران باستان

چکیده

نام «کنعان» (Canaan؛ عبری: כְּנַעַן، به صورت Kənaʿan؛ فنیقی: Knʿn) یکی از نام‌های جغرافیایی و قومی مهم در تاریخ خاور نزدیک باستان است. این نام در منابعی با ماهیت‌های متفاوت، از جمله نامه‌های دیپلماتیک بین النهرین، کتیبه‌های سلطنتی مصر، اسناد اداری و سیاسی شهرهای سوریه باستان، متون اوگاریتی، کتاب مقدس عبری و نوشته‌های نویسندگان یونانی و رومی، به شکل‌های گوناگون ثبت شده است.

بااین‌حال، برای تعیین تاریخ نخستین کاربرد این نام باید میان چند مسئله تمایز گذاشت:

نخستین اشاره به مردمی که «کنعانی» نامیده شده‌اند؛ نخستین کاربرد نام کنعان برای یک سرزمین مشخص؛ نخستین ظهور صورت‌های نوشتاری مشابه در زبان‌های مختلف؛ و نخستین کاربرد این نام در منابعی که از داخل سرزمین کنعان پدید آمده‌اند.

این تمایزها اهمیت اساسی دارند.

برای مثال، در یک نامه اداری از آرشیو ماری در سده هجدهم پیش از میلاد، صورت اکدیِ نام مردمی که معمولاً «#کنعانیان» خوانده می‌شوند، یعنی Kinaḫnum#، گزارش شده است. در مقابل، کتیبه پیکره ایدریمی، فرمانروای آلَلاخ، حاوی عبارتی است که به‌طور معمول «سرزمین کنعان» ترجمه می‌شود. این کتیبه به نیمه نخست هزاره دوم پیش از میلاد تعلق دارد و در تاریخ نام‌گذاری جغرافیایی منطقه جایگاهی ویژه دارد.

سپس در منابع مصری سده پانزدهم پیش از میلاد و نامه‌های تل‌العمارنه در سده چهاردهم پیش از میلاد، صورت‌های دیگری از این نام ظاهر می‌شوند.

ادعای اینکه نام کنعان برای نخستین بار در حدود ۱۳۵۰ پیش از میلاد در نامه‌های اکدی ثبت شده است، دقیق نیست. این تاریخ بیشتر با مجموعه‌ای از اسناد دوره عمارنه ارتباط دارد، نه با نخستین شواهد شناخته‌شده از نام کنعان.

📒بخش نخست: مسئله روش‌شناختی؛ دقیقاً درباره چه چیزی تحقیق می‌کنیم؟

۱. تفاوت میان نخستین نام مردم و نخستین نام سرزمین

در بررسی تاریخ نام‌های جغرافیایی، یکی از خطاهای رایج این است که نخستین اشاره به یک قوم را با نخستین کاربرد نام سرزمین آن قوم یکسان بدانیم.

این دو پدیده ممکن است هم‌زمان باشند، اما لزوماً چنین نیست.

برای مثال، اگر در یک نامه اداری نوشته شود که گروهی از مردم در منطقه‌ای حضور دارند، این سند به‌خودی‌خود ثابت نمی‌کند که نام همان مردم از ابتدا نام رسمی یا عمومی سرزمین محل سکونتشان نیز بوده است.
در مورد کنعان باید دست‌کم چهار نوع شاهد را از یکدیگر جدا کرد:

۱. نام قومی: اشاره به مردمی که در متون اکدی، مصری یا زبان‌های دیگر با صورت‌هایی مانند Kinaḫnum یا kynꜥnw شناخته می‌شوند.

۲. نام جغرافیایی: کاربرد واژه‌ای مانند Kinaḫni یا Kenaʿan برای یک منطقه یا سرزمین.

۳. نام سیاسی و اداری: استفاده از کنعان برای تعیین حوزه‌ای که در چارچوب نظام سیاسی یا اداری یک قدرت بزرگ قرار داشته است.

۴. نام فرهنگی و زبانی: استفاده از «کنعانی» برای توصیف گروهی از زبان‌های سامی شمال‌غربی یا مجموعه‌ای از فرهنگ‌های مرتبط.

این چهار کاربرد با یکدیگر ارتباط دارند، اما مترادف کامل نیستند.

📒تمایز میان قدمت سند و قدمت نام

اصل دوم آن است که تاریخ نوشته‌شدن یک سند را نباید با تاریخ پیدایش واژه‌ای که در آن ثبت شده است، یکی دانست.

اگر نامی در کتیبه‌ای متعلق به حدود ۱۵۰۰ پیش از میلاد دیده شود، فقط می‌توان گفت که این نام حداکثر تا زمان نگارش آن کتیبه وجود داشته است. نمی‌توان نتیجه گرفت که واژه دقیقاً در همان زمان ساخته شده است.
این مسئله درباره کنعان اهمیت ویژه‌ای دارد. صورت‌های مختلف این نام در اسناد متعلق به دوره‌های متفاوت دیده می‌شوند، اما تاریخ نخستین کاربرد آن در گفتار روزمره یا زمان پیدایش آن همچنان نامعلوم است.

۳. منابع درونی و بیرونی

برای بررسی نام کنعان باید میان دو دسته منابع تمایز گذاشت.

الف) منابع درون منطقه
این دسته شامل اسناد تولیدشده در شهرها و جوامع واقع در حوزه کنعان یا مناطق نزدیک به آن است:

کتیبه‌های فنیقی؛
متون اوگاریتی؛
اسناد اداری و میخی شهرهای شام؛
کتیبه‌های عبری؛
برخی اسناد محلی مربوط به دوره‌های متأخر.

ب) منابع بیرونی
این منابع از سوی قدرت‌ها یا نویسندگانی خارج از منطقه تولید شده‌اند:

کتیبه‌های سلطنتی مصر؛
اسناد دیپلماتیک بین النهرین؛
مکاتبات امپراتوری هیتی؛
نوشته‌های یونانی؛
نوشته‌های رومی؛
گزارش‌های جغرافیایی و تاریخی متأخر.

ارزش این منابع در آن است که گاهی نام سرزمین را از دید یک قدرت خارجی ثبت کرده‌اند؛ اما همین ویژگی ممکن است باعث شود دامنه جغرافیایی نام با کاربرد محلی آن تفاوت داشته باشد.

@tamadone_arab

Читать полностью…

مهم‌ترین عنصر هویت ایرانی کدام است: زبان فارسی یا زبان عربی؟

البته، اگر اساساً طرح چنین پرسشی در عالم عقلانیت؛ محلی از اِ‌عراب داشته باشد!

منتخبی از سخنان اخیر مهدی خلجی درباره دیدگاه‌های افراطی جواد طباطبایی

محور اصلی کلیپ نقد دیدگاه‌های جواد طباطبایی دربارهٔ هویت ایرانی، زبان فارسی و نسبت ایرانشهری‌گری با ناسیونالیسم است

پرسش اصلی او این است که اصرار بیش از حد برخی روشنفکران و ملی‌گرایان (مانند جواد طباطبایی) بر محوریت انحصاری زبان فارسی در هویت ایرانی، تا چه اندازه از نظر تاریخی، فلسفی و منطقی پایدار و واقع‌بینانه است؟

اشاره به نقد ناسیونالیسم انحصاری:

نقد جریان‌های فکری‌ای که دیگر زبان‌ها و فرهنگ‌های درون مرزهای ایران (یا حتی تأثیرات زبان عربی و اسلامی بر اندیشه ایرانی) را نادیده می‌گیرند یا کم‌ارزش جلوه می‌دهند، از نکات ارزشمند این سخنرانی است.

@tamadone_arab

Читать полностью…

https://www.mdpi.com/2077-1444/16/11/1400

Читать полностью…

واژهٔ نخست: muḫḫûm؛ فرد خلسه‌رفته یا برانگیخته

صورت‌های واژه:

مذکر: muḫḫûm
مؤنث: muḫḫūtum

نویسنده این واژه را با فعلی اکدی مرتبط می‌داند که معنای ورود به حالت خلسه، آشفتگی یا رفتار غیرعادی دارد.به همین دلیل، در پژوهش‌های جدید معمولاً آن را با اصطلاحاتی مانند «فرد خلسه‌رفته» یا «پیامبر خلسه‌ای» ترجمه می‌کنند.

اما چرا این گروه اهمیت دارد؟

در اسناد ماری، بعضی از این افراد در حالت‌های غیرعادی رفتار می‌کنند، سخن می‌گویند یا حرکات نمادینی انجام می‌دهند که پیام آن‌ها را منتقل می‌کند.

واژهٔ دوم: āpilum؛ پاسخ‌دهنده یا سخنگوی خدا
صورت‌های واژه:

مذکر: āpilum

نویسنده ریشهٔ واژه را با فعلی اکدی مرتبط می‌کند که معنای «پاسخ‌دادن» یا «جواب‌دادن» دارد. از این رو، ترجمه‌هایی مانند «پاسخ‌دهنده»، «مفسر» یا «سخنگو» برای آن پیشنهاد شده‌اند.

چرا «پاسخ‌دهنده»؟

در تصور دینی جهان باستان، انسان ممکن بود دربارهٔ جنگ، آیندهٔ پادشاه، سرنوشت شهر یا تصمیم سیاسی مهمی در جست‌وجوی پاسخ خدایان باشد. کسی که پاسخ منسوب به خدا را دریافت و منتقل می‌کرد، می‌توانست در این فرایند نقش واسطه داشته باشد.

البته مقاله تأکید می‌کند که تمام پیام‌های این افراد الزاماً در پاسخ به یک پرسش رسمی صادر نشده‌اند. بنابراین، ترجمهٔ واژه به «پاسخ‌دهنده» تمام کارکردهای آن را پوشش نمی‌دهد.

تفاوت احتمالی āpilum با muḫḫûm
نویسنده به تفاوتی احتمالی میان این دو گروه اشاره می‌کند:

muḫḫûm بیشتر با معبد، خلسه و رفتارهای غیرعادی ارتباط دارد.
āpilum در بسیاری از موارد به دربار و انتقال پیام‌های سیاسی نزدیک‌تر به نظر می‌رسد.

⛔نمونهٔ مهم: پیام‌آور خدای مردوک در بابل

در یکی از نامه‌ها، از فردی با عنوان āpilum خدای مردوک یاد می‌شود که پیام خود را در برابر دروازه‌های کاخ حمورابی و سپس در برابر اقامتگاه ایشمه‌داگان بیان می‌کند.

پیام او انتقادآمیز است:

هم از حمایت حمورابی از ایشمه‌داگان انتقاد می‌کند و هم به استفاده از دارایی‌های مردوک برای دستیابی به صلح با عیلام اعتراض دارد.

پاسخ ثبت‌شده در نامه به‌روشنی نشان می‌دهد که سخنان او الزاماً به اقدام سیاسی منجر نشده است: کسی به او پاسخی نمی‌دهد.

این نمونه از نظر تاریخی مهم است، زیرا نشان می‌دهد پیامبر یا واسطهٔ الهی لزوماً کارمند مطیع دربار نبود. دست‌کم برخی از این افراد می‌توانستند پیامی انتقادی خطاب به قدرت سیاسی مطرح کنند.

اهمیت تاریخی این عنوان

وجود āpilum نشان می‌دهد که در ماری، انتقال پیام الهی می‌توانست در ارتباط مستقیم با قدرت سیاسی صورت گیرد.
این موضوع برای مقایسه با پیامبران کتاب مقدس اهمیت دارد؛ زیرا برخی از پیامبران اسرائیل نیز به پادشاهان هشدار می‌دادند، از تصمیم‌های آنان انتقاد می‌کردند یا پیام‌هایی دربارهٔ سرنوشت سیاسی حکومت ارائه می‌دادند.

آسینوم assinnum؛ واسطهٔ مذهبی با هویت و کارکردی پیچیده

در برخی سنت‌های مذهبی، این افراد با پرستش ایشتار و نقش‌های آیینی مرتبط بوده‌اند. منابع دربارهٔ آنان از ویژگی‌هایی مانند پوشیدن لباس جنس مخالف، رقص‌های آیینی، اجرای نقش‌های نمایشی و مشارکت در مراسم مرتبط با جنگ و سوگواری سخن می‌گویند.

نقش آن‌ها در پیامبری ماری
مقاله دو فرد با عنوان assinnum را در اسناد پیامبرانه بررسی می‌کند:

سِلِبوم (Selebum)
ایلی‌حَزنیایا (Ili-haznaya)
این افراد با آنونیتوم، صورتی محلی از ایشتار، ارتباط دارند.

در نامه‌های مربوط به آنان، پیام‌هایی به خدایان نسبت داده می‌شود و این افراد در انتقال پیام‌ها نقش دارند.

در یک نمونه، دربارهٔ سلبوم گفته می‌شود که در معبد آنونیتوم وارد حالت خلسه شده است. در نمونه‌ای دیگر، ایلی‌حزنیایا پیامی را به شِبتو، همسر زیمری‌لیم، منتقل می‌کند.

رؤیاها: آیا خواب‌گزاران نیز پیامبر بودند؟

مقاله بخشی را به افرادی اختصاص می‌دهد که در خواب پیام‌هایی دریافت می‌کردند.این مسئله از نظر تاریخ ادیان مهم است، زیرا در بسیاری از جوامع باستانی، خواب یکی از راه‌های ارتباط خدایان با انسان‌ها تلقی می‌شد.

در اسناد ماری، پیام‌های خواب نیز می‌توانستند به پادشاه منتقل شوند و دربارهٔ تصمیم‌های سیاسی یا خطرهای پیش‌رو اطلاعاتی ارائه کنند.

اما نویسنده میان دو گروه تفاوت می‌گذارد:

افرادی که عنوان‌های مشخص مرتبط با انتقال پیام‌های الهی داشتند.

افرادی که پیام را در خواب دریافت می‌کردند، بدون آنکه عنوان حرفه‌ای مشخصی برایشان ثبت شده باشد.

مقایسه با پیامبری کتاب مقدس

در کتاب مقدس نیز خواب و رؤیا نقش مهمی دارند. برای مثال، رؤیاها در روایت‌های یوسف و دانیال اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کنند.

@tamadone_arab

Читать полностью…

«نبی» در ماری باستان؛ ردپای پیامبران در گل‌نوشته‌های 4000 سالهٔ بین‌النهرین باستان

@tamadone_arab

Читать полностью…

چکیدهٔ مقالهٔ احمد الجلاد: پیوند عربی باستانِ کتیبه‌ای با گویش‌های امروزی

عنوان اصلی: Connecting the Lines between Old (Epigraphic) Arabic and the Modern Vernaculars

نویسنده: احمد الجلاد (Ahmad Al-Jallad)

سال انتشار: ۲۰۲۱

مجله: Languages، جلد ۶، شمارهٔ ۴، مقالهٔ ۱۷۳

موضوع: زبان‌شناسی تاریخی عربی و مقایسهٔ کتیبه‌های باستانی با گویش‌های امروزی.

تز اصلی مقاله این است:

برخی از ویژگی‌های گویش‌های عربی امروزی در کتیبه‌های عربی باستان نیز دیده می‌شوند، اما در عربی کلاسیک به همان صورت وجود ندارند. الجلاد استدلال می‌کند که این ویژگی‌ها ممکن است بخشی از قدیمی‌ترین لایهٔ تاریخی گویش‌های امروزی باشند.

او سه پدیده را بررسی می‌کند:

۱.واو Wawation، یعنی نوعی پسوند واکه‌ای در پایان اسم‌ها؛

۲. ضمیر پی‌بستی اول‌شخص مفرد در ساخت‌های اضافی؛

۳. اسم موصول، یعنی واژه‌ای با معنای تقریبی «که».

نکتهٔ مهم این است که مقاله دربارهٔ تفاوت عربی باستان و عربی کلاسیک است، نه مستقیماً دربارهٔ زبان قرآن. بااین‌حال، یافته‌های آن برای بازسازی تاریخ عربی و بررسی رابطهٔ گونه‌های باستانی با عربی کلاسیک اهمیت دارند

@tamadone_arab

Читать полностью…

Uploaded by 97808775

Читать полностью…