1111
📍نه با شرق، نه با غرب؛ با واقعیت. 👈اینجا خبر تکرار نمی‌شود؛ تحلیل می‌شود. 📌روایت سیاست خارجی؛ از زاویه تصمیم‌ها و هزینه‌هایشان. Admin : @basirijam
⭕️ آیزنکوت؛ تغییر تاکتیک، نه تغییر هدف!
🔹️با مأموریت تشکیل دولت به گادی #آیزنکوت رئیس پیشین ستاد ارتش اسرائیل و رهبر حزب #یاشار، احتمالاً اسرائیل وارد فاز تازه‌ای از مواجهه با ایران خواهد شد؛ فازی که شاید دیگر بمب و موشک، ابزار اصلی آن نباشد، بلکه ائتلاف‌سازی و #محاصره امنیتی ایران در اولویت قرار بگیرد.
🔹️آیزنکوت برخلاف #نتانیاهو ممکن است به‌جای تقابل پرهزینه و مستقیم، به‌دنبال ساختن یک جبهه منطقه‌ای متشکل از اسرائیل، عربستان و کشورهای #خلیج_فارس، با پشتیبانی آمریکا باشد.
🔹️در چنین سناریویی، ایران نه فقط با اسرائیل، بلکه با مجموعه‌ای از دولت‌های منطقه‌ای روبه‌رو خواهد شد که در حوزه اطلاعاتی، دفاعی، نظامی و اقتصادی به یکدیگر نزدیک‌تر می‌شوند.
🔹️شاید نتانیاهو به‌دنبال زدن ایران با موشک بود؛ آیزنکوت ممکن است به‌دنبال ساختن ائتلافی باشد که ایران را بدون شلیک حتی یک موشک، در محاصره راهبردی قرار دهد.
🎯تغییر نخست‌وزیر در اسرائیل شاید پایان #جنگ باشد، اما لزوماً پایان پروژه مهار ایران نیست؛ شاید تازه شکل پیچیده‌تر آن آغاز شود.
🥀✳️ @ir_silr
⚠️ این فقط یک تکانه فکری است؛ نه ادعای اثبات‌شده و نه روایت قطعی. شما این فرضیه را تکمیل کنید.
⭕️ قطر؛ شریک پنهان ایران یا بهره‌بردار یک معامله نانوشته؟
📍بیایید رفتار قطر در قبال ایران را از زاویه‌ای متفاوت ببینیم.
🔹️ایران و #قطر در مخزن عظیم گازی پارس جنوبی ـ گنبد شمالی شریک‌اند. درحالی‌که قطر با سرمایه‌گذاری گسترده، بهره‌برداری حداکثری از سهم خود را پیش برده، ایران به دلایل مختلف از #توسعه متناسب منابع مشترک عقب مانده است.
🔻حالا یک فرضیه جسورانه:
⁉️ آیا ممکن است ایران، آگاهانه یا در قالب یک ملاحظه و معامله نانوشته، بخشی از فرصت بهره‌برداری انرژی را به قطر واگذار کرده باشد و دوحه در مقابل، در میدان سیاست و اقتصاد به کمک ایران آمده باشد؟
🔻به رفتار قطر نگاه کنیم:
▪️ در سیاست، یکی از مهمترین کانال‌های ارتباطی تهران با واشنگتن و میانجی بازگشت به #مذاکرات است.
▪️ در اقتصاد، با محدود شدن مسیرهای تجاری ایران، به یکی از مسیرهای جایگزین تأمین کالا و تجهیزات تبدیل شده است.
▪️ در واشنگتن، از شبکه گسترده روابط اقتصادی و لابی‌گری برخوردار است و ادعاهایی نیز درباره ارتباطات مالی برخی محافل سیاسی آمریکا به خصوص در انتخابات اخیر با سرمایه‌گذاران قطری مطرح شده است.
▪️ و حالا در آستانه احتمال #جنگ، یکی از فعال‌ترین بازیگران برای جلوگیری از تقابل نظامی ایران و آمریکاست.
❓️حال سؤال اینجاست: قطر چرا باید تا این اندازه برای جلوگیری از جنگی که ظاهراً طرف اصلی آن ایران است، تلاش کند؟
👈شاید پاسخ در منافع #انرژی نهفته باشد؛ قطر از بهره‌برداری حداکثری از بزرگ‌ترین مخزن گازی مشترک سود می‌برد و در مقابل، به ایرانِ باثبات، تجارت با ایران و تداوم نقش منطقه‌ای خود نیاز دارد.
👈شاید ایران بخشی از فرصت خود را در میدان انرژی واگذار کرده و قطر بخشی از بهای آن را در میدان سیاست، اقتصاد و #دیپلماسی می‌پردازد؛ حتی حالا در نقش منجی!
❗️نه سندی برای اثبات چنین معامله‌ای داریم و نه می‌توان آن را واقعیت قطعی دانست؛ اما هم‌پوشانی منافع دو کشور ارزش بررسی دارد.
👈شاید قطر نه متحد ایران، بلکه شریکی باشد که بقای منافع خودش را در نجات ایران از جنگ می‌بیند.
⁉️شما این معادله را چگونه تحلیل می‌کنید؟
🥀✳️ @ir_silr
⛔️هشدار !
بخوانید و به دیگران هم بگویید تا فردا روز دوباره نگوییم نمیدانستیم و اینگونه شد...
📛در پاسخ به تئوری استاد ژئوپلتیک، دکتر یدالله کریمی‌پور، آیا چپ نو در حال شکل گیری است؟ باز هم از دانشگاه؟
⭕️فدرالیسم؛ نسخه توسعه یا بازخوانی یک خطر تاریخی؟
🔹️اینکه پس از چهار دهه ناکارآمدی مدیریتی، ناگهان #فدرالیسم به‌عنوان شاه‌کلید توسعه ایران معرفی شود، بیش از آنکه یک نظریه توسعه باشد، شبیه فرار به جلو و پاک کردن صورت‌مسئله است.
🔹️اگر قرار بود ایران به سمت نظام فدرالی حرکت کند، شاید بیش از چهارصد سال پیش، پیش از تثبیت دولت ملی و شکل‌گیری پیوندهای سیاسی، تاریخی و سرزمینی ایران، زمان مناسب‌تری برای طرح چنین الگویی بود؛ نه امروز که تاریخ ایران، با تمام فراز و فرودهایش، از آن مرحله عبور کرده و یکپارچگی سرزمینی و هویت ملی به یکی از بنیادی‌ترین مؤلفه‌های موجودیت کشور تبدیل شده است.
❗️نمی‌توان چهار دهه سوءمدیریت، فساد ساختاری، ناکارآمدی نهادها، فقدان پاسخگویی و شکست سیاست‌های اقتصادی را به حساب تمرکزگرایی گذاشت و سپس با تغییر نام مسئله، نسخه‌ای تجویز کرد که خود می‌تواند به مسئله‌ای به‌مراتب بزرگ‌تر تبدیل شود.
❗️ تمرکززدایی اداری و تفویض اختیار، یک بحث است؛ فدرالیسم سرزمینی در کشوری با شرایط ژئوپلیتیکی، تنوع قومی و تهدیدهای امنیتی ایران، بحثی کاملاً متفاوت.
❗️👈نکته نگران‌کننده‌تر، زمان طرح این ایده است. در میانه جنگ، فشار اقتصادی، تضعیف انسجام اجتماعی و شرایطی که تمامیت ارضی کشور بیش از هر زمان دیگری به سرمایه اجتماعی و وحدت ملی وابسته است، باز کردن پرونده بازتعریف ساختار سرزمینی ایران چه ضرورتی دارد؟
❗️👈چنین بحثی، فارغ از نیت نویسنده، می‌تواند دقیقاً همان خوراکی را فراهم کند که جریان‌های تجزیه‌طلب برای مشروعیت‌بخشی به مطالبات خود به آن نیاز دارند.
❗️قرار نیست هر ایده‌ای که عنوان دانشگاهی و ادبیات #توسعه‌گرایانه دارد، الزاماً پیامد توسعه‌محور داشته باشد.
📍این ادبیات، از جهاتی یادآور سنت فکری #چپ‌گرایانه‌ای است که در بزنگاه‌های تاریخی، به‌جای مواجهه با مسئله قدرت، ناکارآمدی و مسئولیت سیاسی، با طرح الگوهای کلان و بازتعریف‌های بنیادین، افکار عمومی را به سمت تغییر صورت مسئله سوق می‌دهد.
📌ایران برای توسعه به دولت کارآمد، مدیریت پاسخگو، نهادهای مستقل، توزیع عادلانه منابع و تفویض اختیار نیاز دارد؛ نه لزوماً بازطراحی مرزهای قدرت سرزمینی.
❗️مسئله ایران کمبود الگوی حکمرانی نیست؛ فقدان حکمرانی کارآمد است.
📛 نمی‌توان هر بار که ساختار مدیریتی در انجام وظایفش شکست می‌خورد، نقشه کشور را روی میز گذاشت و از تغییر آن به‌عنوان راه‌حل سخن گفت.
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ یک انتخابات، چهار سرنوشت؛ جهان در انتظار ۱۳ دی!
📌انتخابات آمریکا فقط یک جابه‌جایی سیاسی در واشنگتن نیست؛ زلزله‌ای است که پس‌لرزه‌های آن می‌تواند از #خلیج_فارس تا شرق اروپا و از پکن تا بروکسل احساس شود.
❗️نتیجه انتخابات، حتی اگر برای بخشی از ساختار سیاسی آمریکا غیرمنتظره بود، برای رقبای واشنگتن و متحدانش نیز چهار پیام متفاوت داشت؛ پیام‌هایی که احتمالاً از ۱۳ دی‌ماه، هم‌زمان با آغاز به کار #کنگره جدید، ابعاد واقعی‌تری پیدا خواهند کرد.
📍ایران؛ جنگی که شاید اتفاق نیفتد، فشاری که قطعاً ادامه دارد!
برای تهران، شاید مهمترین پیام این تحولات کاهش احتمال درگیری نظامی مستقیم باشد؛ البته نه به معنای پایان تقابل. اگر اتفاق خارق‌العاده‌ای رخ ندهد، ایران احتمالاً به‌جای جنگ، با سناریوی فرسایشی‌تری مواجه خواهد شد: انزوای #دیپلماتیک، فشار حداکثری اقتصادی و تشدید #تحریم‌ها. به بیان دیگر، شاید قرار نباشد زیرساخت‌های ایران با موشک هدف قرار بگیرند؛ اما اقتصاد ایران همچنان در تیررس خواهد بود.
📍چین؛ پایان کابوس ترامپ، بازگشت به زمین آشنا!
پکن احتمالاً یکی از برندگان این تغییر آرایش سیاسی است. چینی‌ها قواعد بازی با دموکرات‌ها را می‌شناسند؛ می‌دانند چگونه #مذاکره کنند، امتیاز بگیرند و منافع خود را بدون ورود به بحران‌های غیرضروری تأمین کنند. ترامپ برای #چین رقیبی پرهیاهو و غیرقابل پیش‌بینی بود؛ حالا پکن بیش از هر چیز منتظر است ببیند کنگره جدید تا چه اندازه می‌تواند ترمز سیاست‌های یک‌جانبه رئیس‌جمهور آمریکا را بکشد.
📍روسیه؛ رؤیای معامله با ترامپ، کابوس بازگشت دموکرات‌ها!
مسکو شاید بیش از همه نگران آینده باشد. #پوتین روی اختلافات غرب، خستگی اروپا از جنگ #اوکراین و رویکرد معامله‌محور ترامپ حساب باز کرده بود. اما تقویت دموکرات‌ها در کنگره می‌تواند به معنای احیای حمایت سیاسی و نظامی از کی‌یف و دشوارتر شدن هرگونه معامله مطلوب کرملین باشد. برای #روسیه، مسئله فقط اوکراین نیست؛ مسئله از دست رفتن فرصتی است که تصور می‌کرد با بازگشت #ترامپ به دست آورده است.
📍اروپا؛ شاید هنوز همه‌چیز تمام نشده باشد!
اروپایی‌ها در ماه‌های گذشته بیش از آنکه از مسکو نگران باشند، از غیرقابل پیش‌بینی بودن متحد خود در واشنگتن نگران شده بودند. تهدیدهای تجاری، تردیدهای امنیتی و فشار برای افزایش هزینه‌های دفاعی، شکاف دو سوی آتلانتیک را عمیق‌تر کرده بود. حالا کنگره جدید شاید بتواند به مانعی در برابر یک‌جانبه‌گرایی ترامپ تبدیل شود. برای بروکسل، این انتخابات می‌تواند کورسوی امیدی برای بازگشت به روابط قابل پیش‌بینی‌تر با واشنگتن باشد.
❗️اما نقطه مشترک تمام این معادلات، ۱۳ دی‌ماه است.
🔹️تا آن روز، ترامپ هنوز فرصت دارد بسیاری از سیاست‌های خود را بدون مواجهه با آرایش جدید کنگره پیش ببرد؛ پس از آن، باید دید آیا همچنان می‌تواند به‌تنهایی برای جهان نسخه بنویسد یا ناچار خواهد شد بخشی از قدرت خود را با کنگره تقسیم کند.
👈جهان در حال تغییر آرایش است؛ چین منتظر فرصت، روسیه نگران آینده، اروپا امیدوار به مهار ترامپ و ایران در معرض آزمونی دشوارتر از یک تقابل نظامی قرار دارد.
🎯گاهی خطرناک‌ترین پیامد یک انتخابات، جنگی نیست که آغاز می‌کند؛ جنگی است که شکل آن را تغییر می‌دهد.
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ انتقال زمین بازی؛ از وزارت خارجه به شورای عالی امنیت ملی؟
❗️در حساس‌ترین ساعات #مذاکرات، عراقچی راهی ترکمنستان می‌شود اما باقری در پکن مذاکره می‌کند، همانطور که قالیباف همچنان مذاکره‌کننده ارشد معرفی می‌شود اما محسن رضایی وارد معادله مکاتبات با آمریکا و خوش‌بش با پوتین شده است.
❗️این آرایش دیپلماتیک تصادفی به نظر نمی‌رسد؛ به‌ویژه آنکه مدیریت پرونده نیز رسماً در چارچوب شورای عالی امنیت ملی تعریف شده است.
👈به نظر می‌رسد وزارت خارجه همچنان در صحنه است، اما فرماندهی سیاسی پرونده از دولت فاصله گرفته و بیش از پیش در اختیار شعام قرار گرفته است.
📌اما سؤال این است که آیا این تغییر آرایش برای رسیدن به توافق است یا مدیریت سناریوی پس از شکست مذاکرات؟
🥀✳️ @ir_silr
⭕️🐉 پای اژدها هم به بازی باز شد!
📍حالا که میانجی‌گری‌های #پاکستان و #قطر به نتیجه نرسیده، ظاهراً #چین تصمیم گرفته از جایگاه یک ناظر محتاط خارج شود و مستقیماً وارد معادله تهران و واشنگتن شود.
👈ورود پکن به این پرونده، صرفاً اضافه‌شدن یک میانجی جدید نیست؛ پای یک قدرت اقتصادی و سیاسی به میان آمده که می‌تواند برای توافق، تضمین‌هایی فراتر از وعده‌های دیپلماتیک ارائه کند.
❗️شاید این‌بار، اگر مذاکره‌ای در آستانه شکل‌گیری باشد، حضور چین بتواند آن را از چرخه گفت‌وگوهای بی‌نتیجه خارج کند و به مسیر اجرای توافق برساند.
📌این‌بار اژدها فقط تماشاگر بازی نیست؛ شاید قرار است بخشی از تضمین پایان بازی باشد.
🥀✳️ @ir_silr
📍 ظاهراً حاج محسن نه نیازی به ترجمه دارد، نه شنیدن نظرات طرف مقابل؛ تصمیم‌ها از قبل گرفته شده، فقط جلسه برای اطلاع‌رسانی به دیگران برگزار می‌شود!
📍در این تصویر، دیپلمات‌ها مشغول شنیدن‌اند و فرمانده سابق ظاهراً منتظر است دیگران خودشان را با تصمیمات از پیش گرفته‌شده تطبیق دهند!
🎯وقتی دیپلماسی به جلسه توجیهی تصمیمات امنیتی تبدیل شود، هندزفری هم دیگر چندان ضرورتی ندارد!
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ مذاکره برای توافق یا خرید زمان برای جنگ بعدی؟
🔹️اظهارات اخیر عباس عراقچی در الجزیره، در کنار خبر نامه جی‌دی ونس به محسن رضایی و تلاش‌های پیشین برای احیای تفاهم‌نامه #اسلام‌آباد، بار دیگر بحث ازسرگیری مذاکرات تهران و واشنگتن را مطرح کرده است. اما در میان این اخبار، یک واقعیت مهم کمتر مورد توجه قرار می‌گیرد: دو طرف هنوز حتی بر سر نخستین گام، یعنی شکل و چارچوب آغاز مذاکرات مستقیم، به توافق نرسیده‌اند.
❗️پس از دو دوره #جنگ و درگیری، هنوز مشخص نیست تهران و واشنگتن حاضرند بدون واسطه پشت میز #مذاکره بنشینند یا خیر؛ چه برسد به اینکه درباره موضوعات بنیادینی مانند برنامه #هسته‌ای، تحریم‌ها، آزادسازی دارایی‌ها، حضور نظامی آمریکا در منطقه و آینده ترتیبات امنیتی #تنگه_هرمز به توافق برسند.
👈مواضع اخیر عراقچی نشان می‌دهد تهران خواهان آن است که توقف جنگ، لغو تحریم‌های جدید، آزادسازی دارایی‌ها و پذیرش ترتیبات موردنظر ایران در تنگه هرمز، در دستور کار اولیه قرار گیرد.
👈در مقابل، پیام گزارش‌شده ونس بر ضرورت ورود به پرونده هسته‌ای از همان ابتدای مذاکرات تأکید دارد.
❗️به بیان دیگر، اختلاف صرفاً بر سر مفاد توافق نیست؛ دو طرف حتی درباره نقطه شروع مذاکره نیز برداشت یکسانی ندارند.
📍ایران ابتدا به دنبال تثبیت دستاوردهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی خود پس از جنگ است، درحالی‌که واشنگتن خواهان تعیین تکلیف نگرانی‌های هسته‌ای و امنیتی خود پیش از اعطای امتیازات اساسی است.
⁉️در چنین شرایطی، مذاکره‌کنندگان اساساً درباره چه چیزی گفت‌وگو می‌کنند؟ احتمالاً فعلاً نه توافق نهایی، بلکه درباره دستورکار مذاکرات، سطح و ترکیب هیئت‌ها، ترتیب اجرای تعهدات، تضمین‌های متقابل و امکان بازگشت به یک چارچوب مشترک بحث می‌کنند.
🔻البته راه میانه‌ای نیز قابل تصور است: #آتش‌بس و ترتیبات دریایی در برابر امتیازات اقتصادی مرحله‌ای، و محدودیت‌های قابل راستی‌آزمایی هسته‌ای در برابر رفع تدریجی تحریم‌ها.
❗️اما رسیدن به چنین چارچوبی مستلزم پذیرش امتیازدهی متقابل است؛ چیزی که هنوز نشانه روشنی از آن دیده نمی‌شود.
❗️نکته اینجاست که بازماندن کانال‌های ارتباطی را نباید با نزدیک‌شدن به توافق اشتباه گرفت. همانطور که تأکید بر آمادگی نظامی نیز لزوماً به معنای تصمیم قطعی برای جنگ نیست.
❗️شاید مسئله امروز این نباشد که تهران و واشنگتن بر سر چه توافقی مذاکره می‌کنند؛ مسئله این است که هنوز بر سر آغاز #مذاکره هم توافق نکرده‌اند.
📌وقتی حتی نخستین گام دیپلماتیک پس از دو دوره جنگ و درگیری با این میزان از اختلاف مواجه است، فاصله تا توافق بر سر پرونده‌های بنیادین را باید بسیار جدی‌تر از آن چیزی دانست که تیترهای خوش‌بینانه از احیای مذاکرات القا می‌کنند.
🎯و پرسش نگران‌کننده همچنان پابرجاست: آیا دیپلماسی قرار است راهی برای پایان‌دادن به جنگ باشد یا صرفاً فرصتی برای آماده‌شدن طرفین برای دور بعدی تقابل؟
🥀✳️ @ir_silr
📌 کوروش؛ میراثی فراتر از مرزها
🔹️وطن‌دوستی، تنها افتخار به گذشته نیست؛ تعهد به ساختن آینده‌ای است که در آن کرامت انسان، #آزادی و حق زیستن در #صلح به رسمیت شناخته شود.
🚩نام #کوروش در حافظه تاریخی جهان با روایتی از فرمانروایی و مدارا پیوند خورده است؛ میراثی که امروز، بیش از هر زمان، باید آن را نه بهانه‌ای برای برتری بر دیگران، بلکه یادآور مسئولیت ما در برابر انسان بدانیم.
❗️ایران، هنگامی سربلند است که هم به تاریخش افتخار کند و هم برای آینده‌ای انسانی‌تر بجنگد؛ آینده‌ای که در آن، قدرت در خدمت انسان باشد، نه انسان در خدمت قدرت.
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ حاکمیت، مجوز خاموش‌کردن جامعه نیست.
📍#پوتین با اشاره به اعتراضات دی‌ماه ایران مدعی شده که چون مقام‌های ایرانی بر شبکه‌های اجتماعی کنترل نداشتند، ناچار به قطع ارتباطات شدند؛ و این را نشانه‌ای از حاکمیت دانسته است.
❗️اما در حقوق بین‌الملل، حاکمیت دولت‌ها مجوز نقض حقوق شهروندان نیست. #آزادی بیان و دسترسی به اطلاعات، حتی در بحران، با یک فرمان محو نمی‌شوند.
🎯 وقتی دولت برای اثبات حاکمیت خود، ارتباط مردم را قطع می‌کند، مرز میان حاکمیت بر سرزمین و سلطه بر شهروندان را پاک کرده است.
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ آیا به ساعت صفر نزدیک شده‌ایم؟
📍حضور هم‌زمان مقام‌های ارشد امنیتی و نظامی #عربستان، #پاکستان و #ترکیه در تهران، آن هم در میانه جنگ و بن‌بست #مذاکرات، پرسشی جدی را مطرح می‌کند:
❗️آیا منطقه در حال آماده‌شدن برای مهار بحران است یا برای مرحله‌ای خطرناک‌تر از آن؟
❗️وقتی همسایه‌ها در بالاترین سطح امنیتی وارد میدان می‌شوند، یعنی دیگر نمی‌توان پیامدهای جنگ را صرفاً مسئله‌ای میان تهران و واشنگتن دانست. هم‌زمان، کشورهایی که برای میانجی‌گری آمده‌اند، باید خود را برای سناریوهای بعدی هم آماده کنند.
❗️شاید ساعت صفر، لحظه آغاز حمله نباشد؛ لحظه‌ای باشد که دیپلماسی برای جلوگیری از جنگ، به آخرین تلاش خود رسیده است.
🔹️البته این دیدار به‌تنهایی نشانه قطعی حمله قریب‌الوقوع نیست؛ اما در چنین فضایی، سؤال اصلی دیگر فقط این نیست که آیا مذاکره‌ای انجام می‌شود؛ بلکه این است که اگر #مذاکره شکست بخورد، چه کسی برای مرحله بعد آماده‌تر است؟
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ آیا جنگ می‌تواند محصول شکستِ راهبردِ اجتناب از شکست باشد؟
📍این روزها عده‌ای با قطعیت می‌گویند جنگی در کار نیست و تهدیدهای نظامی صرفاً جنگ روانی است. اما یک واقعیت را نادیده می‌گیرند: جمهوری اسلامی، با وجود خسارات سنگین، هنوز تسلیم نشده و از #مقاومت و تهدید متقابل دست نکشیده است.
❗️ترامپ اما با قرار دادن تهران در برابر دو گزینه «تسلیم یا نابودی»، عملاً اعتبار سیاسی خود را به تحقق نتیجه‌ای گره زده که تضمینی برای دستیابی به آن وجود ندارد.
👈مسئله اینجاست که اگر فشار حداکثری به تسلیم منجر نشود، واشنگتن چه می‌کند؟ عقب‌نشینی بدون دستاورد، با تصویر ترامپ از پیروزی سازگار نیست؛ اما تشدید فشار نیز می‌تواند به جنگی گسترده‌تر منجر شود، بی‌آنکه تسلیم ایران را تضمین کند.
🎯 #جنگ نه حتمی است و نه می‌توان آن را صرفاً بازی رسانه‌ای دانست. گاهی خطرناک‌ترین لحظه، زمانی است که یک راهبرد شکست می‌خورد، اما صاحب آن حاضر نیست شکستش را بپذیرد.
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ #فاشیسم را بشناسم - ۱
۱. وقتی ایدئولوژی از کشور مهم‌تر می‌شود
🔹️ #ایدئولوژی قرار است به زندگی انسان معنا بدهد؛ اما در نظام‌های ایدئولوژیک، گاهی خودِ زندگی به ابزار تحقق ایدئولوژی تبدیل می‌شود.
📍#منابع کشور، #رفاه مردم، #امنیت ملی و حتی جان انسان‌ها، همگی تا جایی ارزش دارند که در خدمت آرمان حاکم باشند.
🎯 اینجا دیگر کشور هدف نیست؛ ابزار است.
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ بازدارندگی بعد از جنگ؟!
📍دبیر شورای عالی امنیت ملی می‌گوید: «اگر #دیپلماسی بتواند این درک را ایجاد کند که اقدام علیه ایران هزینه دارد، ما دیپلماسی را ترجیح می‌دهیم.»
⁉️اما اصولا اگر قرار است دیپلماسی تازه به دشمن بفهماند حمله به ایران هزینه دارد، پس بازدارندگی پیش از #جنگ چه می‌کرد؟
👈 #بازدارندگی یعنی دشمن پیش از شلیک به این نتیجه برسد که هزینه حمله بیشتر از دستاورد آن است؛ نه اینکه پس از جنگ، با نمایش خسارت‌های متقابل، او را به تجدیدنظر دعوت کنیم.
🚩 دیپلماسی هنرِ توضیح دادن هزینه جنگ نیست؛ هنرِ تبدیل قدرت به توافقی است که مانع جنگ شود.
🎯اگر قرار باشد پس از هر درگیری، دوباره از نقطه صفر به دشمن هزینه‌ها را توضیح دهیم، این دیگر بازدارندگی نیست؛ مدیریت فاصله میان دو جنگ است.
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ اگر روابط در بالاترین سطح تاریخی است، چرا کارنامه‌اش این‌قدر پر از اما و اگر است؟
🔹️عراقچی می‌گوید روابط ایران و #روسیه در بالاترین سطح تاریخی قرار دارد؛ تعبیری آشنا که ظاهراً در ادبیات #دیپلماتیک تهران، عمرش از حافظه تاریخی ما بیشتر است!
🔹️تجربه چند دهه روابط تهران و #مسکو نشان داده است که میان ادبیات گرم دیپلماتیک و تعهد عملی، فاصله‌ای جدی وجود دارد؛ روسیه نیز، مانند هر قدرت دیگری، هر جا پای منافع حیاتی‌اش در میان باشد، محاسبات مستقل خود را بر انتظارات شرکایش مقدم می‌داند.
🔹️سفر اخیر #لاوروف به تهران و دیدارهای او با مقام‌های ارشد ایران، در میانه تنش‌های فزاینده و گمانه‌زنی‌ها درباره احتمال انتقال پیام واشنگتن و تلاش برای جلوگیری از جنگ هم، بار دیگر این پرسش را مطرح می‌کند.
🔹️ البته درباره محتوای این دیدارها و احتمال طرح موضوعاتی چون ذخایر #اورانیوم ایران یا #تنگه_هرمز، اطلاعات رسمی و تأییدشده‌ای در دست نیست؛ اما حتی اگر مسکو در این میان نقش میانجی را ایفا کند، پرسش اصلی همچنان پابرجاست: روسیه در پی تأمین منافع ایران است یا مدیریت بحرانی که منافع خودش نیز در آن درگیر است؟
👈مسئله نه روسیه‌ستیزی است و نه انکار ضرورت همکاری با مسکو؛ مسئله، خلط همکاری موردی با اتحاد راهبردی، وابستگی متقابل با تعهد متقابل، و ادبیات دیپلماتیک با تضمین #منافع_ملی است.
❗️روسیه، مانند هر قدرت دیگری، نه دوست ابدی ایران است و نه دشمن ابدی آن؛ بازیگری است که بر اساس توازن قوا، هزینه‌فایده و منافع ملی خودش تصمیم می‌گیرد و البته پرسش اینجاست که آیا #سیاست_خارجی ایران نیز با همین واقع‌گرایی عمل می‌کند؟
⁉️اگر روابط در بالاترین سطح تاریخی است، این ارتقا را با کدام دستاوردهای قابل‌اندازه‌گیری برای ایران می‌توان اثبات کرد؟
🎯 در روابط بین‌الملل، سطح روابط را با تعداد دیدارها، بیانیه‌های گرم و تکرار واژه «راهبردی» نمی‌سنجند؛ با تعهدات اجراشده، منافع تأمین‌شده و رفتار طرف مقابل در بزنگاه‌های پرهزینه می‌سنجند وگرنه، ممکن است روابط در بالاترین سطح تاریخی باشد، اما سهم ایران از این «اوج تاریخی»، همچنان موضوع بحث و مذاکره!
✳️🥀 @ir_silr
#برگی_از_تاریخ
♦️ خروشچف؛ فاتح قله‌ای که وجود نداشت!
📍 #خروشچف، رهبر شوروی، در اوج قدرت‌نمایی ایدئولوژیک مسکو، وعده داد تا سال ۱۹۸۰ جامعه کمونیستی محقق شود و #شوروی از نظر اقتصادی از آمریکا پیشی بگیرد.
🔹️او از برتری موشکی شوروی و افول قریب‌الوقوع سرمایه‌داری نیز با اطمینان سخن می‌گفت.
❗️اما تاریخ، چندان با پیش‌بینی‌های او همراهی نکرد؛ نه آمریکا مغلوب شد، نه #کمونیسم به #قله رسید و نه وعده‌های اقتصادی محقق شدند.
👈شوروی در سال ۱۹۹۱ فروپاشید؛ یازده سال پس از موعدی که قرار بود جهان را به نام خود فتح کند!
🎯 تاریخ، همیشه برای تحقق وعده‌های ابرقدرت‌ها عجله ندارد.
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ #فاشیسم را بشناسیم - ۳
۳. ملت یا مأموریت تاریخی؟
🔹️در حکومت #ایدئولوژیک، #منافع_ملی به‌تدریج زیر سایهٔ یک مأموریت تاریخی قرار می‌گیرد؛ مأموریتی که حاکمان خود را مسئول تحقق آن می‌دانند.
❗️دیگر پرسش اصلی این نیست که یک سیاست چه سودی برای مردم دارد؛ پرسش این است که آیا به آرمان وفادار مانده‌ایم یا نه.
⁉️اما چه کسی به نام تاریخ، حق دارد هزینهٔ آرمان خود را از زندگی یک ملت بگیرد؟
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ مسکو؛ دیپلماسی یا مدیریت بحران؟
📍دیدار محسن رضایی با #پوتین، در کنار تداوم هشدار وزارت خارجه روسیه درباره سفر به ایران، حامل دو پیام قابل تأمل است.
🔹️نخست، انتقال تدریجی مرکز ثقل دیپلماسی از دولت به شورای عالی امنیت ملی؛ حضوری که می‌توان آن را نشانه‌ای از محدودتر شدن نقش دولت در مدیریت پرونده مذاکرات دانست.
🔹️به بیان دیگر، دولت همچنان در معرض پاسخگویی است، اما ابتکار عمل #دیپلماتیک ظاهراً در جای دیگری متمرکز می‌شود.
🔹️دوم، رفتار دوگانه مسکو: از یک‌سو تعامل سیاسی و امنیتی در بالاترین سطح با تهران و از سوی دیگر، تداوم هشدار امنیتی به شهروندان روس برای پرهیز از سفر به ایران.
🔻البته این دو اتفاق لزوماً رابطه علّی ندارند؛ اما کنار هم قرار گرفتنشان یک پرسش جدی ایجاد می‌کند:
⁉️آیا مسکو در حال کمک به مهار بحران است یا خود را برای سناریوی تشدید بحران آماده می‌کند؟
👈در هر دو صورت، یک واقعیت قابل مشاهده است: پرونده ایران بیش از آنکه در مدار #دیپلماسی متعارف دولت حرکت کند، به حوزه تصمیم‌گیری امنیتی منتقل شده است.
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ پیروزی دموکرات‌ها؛ تضمین صلح با ایران نیست!
❗️نباید از پیروزی دموکرات‌ها در انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا و از دست رفتن اکثریت جمهوری‌خواهان در #کنگره، بیش از اندازه به جلوگیری از #جنگ با ایران دلخوش بود.
🔻چند نکته را نباید فراموش کرد:
📍۱. کنگره جدید از سوم ژانویه ۲۰۲۷ (۱۳ دی) آغاز به کار می‌کند. تا آن زمان، ترامپ همچنان با ترکیب فعلی کنگره مواجه است و حدود دو ماه فرصت دارد تا پیش از تغییر #موازنه در کنگره، تصمیمات مهم خود را پیش ببرد. البته این به معنای برخورداری از اختیار نامحدود برای آغاز جنگ نیست.
📍۲. دموکرات‌ها نیز لزوماً مخالف سیاست تقابل با ایران نیستند؛ اختلاف اصلی آنها با جمهوری‌خواهان بیشتر بر سر روش، ابزار و هزینه‌های تقابل است. جایی که جمهوری‌خواهان ممکن است به گزینه نظامی متوسل شوند، دموکرات‌ها می‌توانند فشار اقتصادی، #تحریم، انزوای #دیپلماتیک و ائتلاف‌سازی بین‌المللی را ترجیح دهند. تفاوت در تاکتیک‌هاست، نه لزوماً در همه اهداف راهبردی.
📍۳. نباید فراموش کرد که سیاست خارجی آمریکا صرفاً محصول ترکیب کنگره نیست. رئیس‌جمهور، ساختار امنیت ملی، پنتاگون و محاسبات راهبردی واشنگتن نیز در تعیین مسیر نقش دارند. حتی تغییر اکثریت کنگره هم به‌تنهایی به معنای توقف سیاست‌های تقابلی نیست.
📍۴. مسئله اسرائیل نیز مستقل از این معادله نیست. نتانیاهو ممکن است از پنجره زمانی پیش از آغاز به کار کنگره جدید برای افزایش فشار بر ترامپ و پیشبرد گزینه نظامی استفاده کند؛ به‌خصوص اگر تصور کند تغییر ترکیب کنگره، هزینه سیاسی اقدامات بعدی را برای واشنگتن افزایش خواهد داد.
❗️بنابراین، نتیجه انتخابات آمریکا را باید یک تحول مهم در موازنه سیاسی داخلی این کشور دانست، نه تضمینی برای تغییر رفتار آن در قبال ایران.
📛برای تهران، خطرناک‌ترین خطای محاسباتی این است که پیروزی یک حزب در واشنگتن را به معنای شکست اراده راهبردی حزب دیگر در تقابل با ایران تلقی کند.
🎯 در سیاست خارجی آمریکا، گاهی جمهوری‌خواهان با موشک فشار می‌آورند و دموکرات‌ها با تحریم و #دیپلماسی؛ اما هزینه این تقابل را در نهایت ایران می‌پردازد.
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ دیپلماسی در آستانه انفجار؛ جهان در حال مهار جنگ است یا آماده‌سازی برای آن؟
❗️هیثم بن‌طارق در پکن؛ باقری در چین؛ تماس تلفنی بن‌سلمان با شی؛ تماس رضایی با پوتین؛ بازگشت هیئت ایرانی از قطر و هم‌زمان، در گردش بودن پیش‌نویس یک یادداشت تفاهم.
❗️این‌ها دیگر رفت‌وآمدهای پراکنده دیپلماتیک نیستند؛ مجموعه‌ای از تحرکات به‌هم‌پیوسته‌اند که نشان می‌دهند پرونده ایران وارد مرحله‌ای حساس و تعیین‌کننده شده است.
📍چین، عمان، قطر، عربستان، پاکستان و روسیه؛ هرکدام به شکلی در معادله دیپلماتیک فعال شده‌اند.
⁉️پرسش اینجاست که آیا این تحرکات برای ساختن یک مسیر توافق در آخرین فرصت‌هاست یا برای مدیریت پیامدهای تقابلی که احتمال وقوع آن جدی‌تر شده است؟
❗️دیپلماسی فشرده همیشه نشانه نزدیک‌شدن صلح نیست؛ گاهی قدرت‌ها درست در آستانه جنگ، برای تعیین خطوط قرمز، تقسیم نقش‌ها و مهار هزینه‌های آن به تکاپو می‌افتند.
📌مسئله این نیست که چه کسانی با چه کسانی تماس گرفته‌اند؛ مسئله این است که آیا هنوز چیزی برای توافق باقی مانده یا همه در حال آماده‌شدن برای سناریوی بعدی‌اند؟
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ مذاکره یا جنگ؛ تهران و واشنگتن در آستانه آزمون نهایی
📍ایران می‌خواهد ابتدا امتیاز بگیرد و بعد مذاکره کند؛ آمریکا می‌خواهد ابتدا پرونده هسته‌ای ایران را تعیین تکلیف کند و بعد به امتیازدهی فکر کند.👈 این یعنی دو طرف هنوز بر سر اصل ماجرا توافق ندارند: چه کسی باید قدم اول را بردارد و چه کسی تضمین می‌دهد که طرف مقابل دوباره زیر توافق نزند؟
🔹️تبدیل طرح هفت‌روزه به دوروزه، اگرچه ابتکار دیپلماتیک است، اما فاصله میان خواسته‌های دو طرف را از بین نبرده است.
👈 تهران رفع #تحریم، پایان #محاصره، آزادسازی دارایی‌ها و تعیین تکلیف #تنگه_هرمز را می‌خواهد؛ واشنگتن نیز بدون تعیین تکلیف پرونده #هسته‌ای، حاضر به بازگشت ساده به وضعیت پیش از #جنگ نیست.
❗️هم‌زمان، زمزمه خروج از NPT، ساخت بمب اتم و تغییر دکترین هسته‌ای در مجلس، در کنار تهدید به کشیده شدن جنگ به اروپا، نشان می‌دهد گزینه تقابل همچنان روی میز است؛ هرچند این مواضع به‌خودی‌خود به معنای تصمیم قطعی برای جنگ یا ساخت سلاح هسته‌ای نیست.
👈گره بحران همین‌جاست: ایران می‌خواهد از اهرم‌های جنگ برای گرفتن امتیاز استفاده کند؛ آمریکا می‌خواهد پیش از پایان بحران، نتیجه راهبردی جنگ را تثبیت کند.
📌در چنین معادله‌ای، نه طرح دوروزه به‌تنهایی نشانه توافق است و نه ادامه تبادل پیام‌ها تضمین‌کننده #صلح.
❗️اگر دو طرف بر سر ترتیب تعهدات و تضمین اجرای آنها به تفاهم نرسند، #دیپلماسی می‌تواند به‌جای پایان جنگ، صرفاً فرصتی برای بازآرایی پیش از دور بعدی درگیری باشد.
🎯 #مذاکره هنوز ممکن است؛ اما تا وقتی هر طرف می‌خواهد دیگری ابتدا تسلیم شروطش شود، توافق روی کاغذ می‌ماند و خطر جنگ روی زمین.
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ شریک راهبردی؛ وقتی ایران می‌جنگد و روسیه وعده می‌دهد!
📌سخنگوی ارتش می‌گوید سوخوهای ۳۵ خریداری شده‌اند، اما قرار است بعد از جنگ تحویل داده شوند!
⁉️بعد از جنگ؟! دقیقاً بعد از #جنگ قرار است با این جنگنده‌ها چه کنیم؟ گشت‌زنی بر فراز مزارع و پایش زمین‌های کشاورزی؟ یا برگزاری رژه برای نمایش دستاوردهای شراکت راهبردی با مسکو؟!
❗️پول را گرفته‌اند، اما هواپیما را وقتی تحویل می‌دهند که شاید مهمترین فرصت استفاده از آن گذشته باشد!
👈این همان روسیه‌ای است که سال‌هاست عده‌ای در داخل، رابطه با آن را راهبردی و استراتژیک معرفی می‌کنند؛ همان روسیه‌ای که در پرونده اس۳۰۰ سال‌ها ایران را معطل گذاشت و حالا هم ظاهراً قرار است سوخوها را به تقویم پس از جنگ حواله کند.
❗️البته از #پوتین نباید انتظار داشت برای امنیت ایران، #منافع روسیه را قربانی کند. او رئیس‌جمهور #روسیه است، نه ضامن امنیت ملی ایران. مسئله اما آنجاست که چرا هنوز کسانی در داخل، منافع مسکو را تا این اندازه با منافع تهران گره زده‌اند؟
📍در دنیای سیاست، دوستی دائمی وجود ندارد؛ منافع دائمی وجود دارد. روسیه هم این قاعده را خوب می‌فهمد، ظاهراً فقط برخی در تهران هنوز نخواسته‌اند آن را بفهمند.
👈وقتی پای منافع خودش در میان باشد، #مسکو نه منتظر تهران می‌ماند و نه برای تهران هزینه می‌دهد؛ اما وقتی نوبت ایران می‌رسد، ما باید به وعده‌های فردای شریک راهبردی‌مان دل خوش کنیم!
🎯شاید وقت آن رسیده باشد که به جای سینه سپر کردن برای پوتین، از خودمان بپرسیم: در این شراکت، دقیقاً کدام طرف دارد هزینه می‌دهد و کدام طرف سود می‌برد؟
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ پس از جنگ؛ ایران در آستانه کدام آینده ایستاده است؟
⁉️پرسش مهم امروز فقط این نیست که آیا آمریکا و اسرائیل دوباره به ایران حمله خواهند کرد یا نه؛ پرسش اساسی‌تر این است که حتی اگر جنگ متوقف شود، چه چیزی از ایران و جایگاه منطقه‌ای آن باقی خواهد ماند؟
🔻با کنار هم گذاشتن دو احتمال مطرح‌شده در روزهای اخیر، یعنی حمله نظامی فشرده و بازگشت به راهبرد فشار اقتصادی و #محاصره، می‌توان چند مسیر متفاوت را برای آینده متصور شد.
📍سناریوی نخست؛ صلح بدون بازسازی.
🔹️در این سناریو، حملات نظامی متوقف می‌شوند، اما #تحریم‌ها، محدودیت‌های تجاری، فشار بر صادرات #نفت و انزوای اقتصادی ادامه می‌یابند. کشور از #جنگ خارج می‌شود، اما امکان بازسازی سریع زیرساخت‌ها، جذب سرمایه و احیای اقتصاد را پیدا نمی‌کند.
🔹️نتیجه می‌تواند شکل‌گیری کشوری باشد که همچنان بر قدرت نظامی و گفتمان #مقاومت تأکید دارد، اما در عرصه اقتصادی فقیرتر، در #توسعه عقب‌مانده‌تر و در تأمین #رفاه شهروندان ناتوان‌تر شده است؛ کشوری که هزینه حفظ موقعیت امنیتی خود را با فرسایش ظرفیت‌های توسعه‌ای می‌پردازد.
📍سناریوی دوم؛ جنگی که پایان ندارد.
🔹️ممکن است نه توافقی پایدار شکل بگیرد و نه هیچ‌یک از طرفین حاضر به پذیرش شکست شود. در این صورت، حملات محدود، عملیات متقابل، تهدید زیرساخت‌های #انرژی و فشارهای اقتصادی به چرخه‌ای تکرارشونده تبدیل می‌شوند.
🔹️در چنین وضعیتی، حتی دوره‌های آتش‌بس نیز بیشتر به فرصتی برای تجدید قوا و آماده‌سازی دور بعدی تقابل شباهت خواهند داشت تا مقدمه‌ای برای #صلح.
📍سناریوی سوم؛ تغییر معادلات امنیتی منطقه.
🔹️جنگ ایران صرفاً یک تقابل دوجانبه نیست. کشورهای عربی #خلیج_فارس، ترکیه، پاکستان و قدرت‌های فرامنطقه‌ای نیز از پیامدهای آن تأثیر می‌پذیرند.
🔹️اگر تهدیدهای متقابل علیه زیرساخت‌های انرژی، مسیرهای کشتیرانی و امنیت منطقه ادامه یابد، کشورهای منطقه ممکن است به سمت ائتلاف‌ها و ترتیبات امنیتی جدید حرکت کنند؛ ترتیباتی که می‌توانند #موازنه_قدرت و جایگاه ایران در #خاورمیانه را به‌طور اساسی تغییر دهند.
📍سناریوی چهارم؛ توافقی که قواعد بازی را تغییر دهد.
🔹️راه دیگری هم وجود دارد: توقف جنگ در چارچوب توافقی که در آن طرفین ناگزیر به تعدیل بخشی از خواسته‌های خود شوند. چنین توافقی می‌تواند زمینه کاهش فشار اقتصادی، بازسازی کشور و تعریف مجدد مناسبات امنیتی منطقه را فراهم کند.
🔹️البته دستیابی به چنین توافقی بدون حل اختلافات بنیادین بر سر برنامه #هسته‌ای، تحریم‌ها، #محاصره و ترتیبات امنیتی منطقه دشوار خواهد بود.
❗️مهمترین نکته اما شاید این باشد که این سناریوها الزاماً جدا از یکدیگر نیستند. ممکن است جنگ متوقف شود، محاصره ادامه پیدا کند، مناسبات منطقه‌ای تغییر کند و ایران هم‌زمان وارد دوره‌ای طولانی از فرسایش اقتصادی و امنیتی شود.
📌مسئله اصلی، بنابراین، فقط پیروزی یا شکست در میدان جنگ نیست؛ مسئله آینده کشوری است که پس از جنگ باید با هزینه‌های آن زندگی کند.
❓️آیا قرار است ایران از این بحران با ظرفیت اقتصادی و #دیپلماتیک بیشتر و جایگاهی باثبات‌تر خارج شود، یا در چرخه‌ای گرفتار شود که در آن نه جنگ به پایان می‌رسد و نه صلحی برای توسعه و بازسازی شکل می‌گیرد؟
🎯 یادمان باشد که تاریخ فقط درباره مقاومت کشورها قضاوت نمی‌کند؛ درباره آنچه پس از مقاومت برای مردم و آینده آن کشور باقی می‌ماند نیز قضاوت خواهد کرد.
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ #فاشیسم را بشناسیم - ۲
۲. دشمن؛ شرط بقای ایدئولوژی
🔹️یک نظام #ایدئولوژیک برای توجیه شکست‌هایش همیشه به دشمن نیاز دارد؛ دشمنی که تهدیدش کند، فشارهای امروز را توجیه کند و وعدهٔ پیروزی فردا بدهد.
❗️در چنین منطقی، هرچه زندگی مردم دشوارتر شود، ممکن است ضرورت مبارزه بزرگ‌تر جلوه داده شود.
👈وقتی دشمن برای بقای روایت حاکم ضروری است، #صلح هم می‌تواند به یک مسئله تبدیل شود.
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ یک میز، دو پیام؛ تهران واقعاً چه می‌خواهد؟
🔻نشست تهران یک نکته غیرعادی داشت: رئیس‌جمهور ایران در جلسه‌ای حاضر شد که نه در سطح سران کشورها، بلکه با حضور وزیر دفاع #عربستان، فرمانده ارتش #پاکستان و رئیس دستگاه اطلاعاتی #ترکیه برگزار می‌شد؛ نشستی به میزبانی دبیر شورای عالی امنیت ملی، محسن رضایی، با لباس نظامی!
🔹️این حضور را نمی‌توان صرفاً یک تشریفات دانست. در سطح داخلی، می‌توان آن را تلاشی برای برجسته‌کردن مسیر #دیپلماسی در کنار رویکرد امنیتی و نظامی تعبیر کرد؛ در سطح خارجی نیز پیامی دوگانه دارد: ایران آمادگی دفاعی خود را حفظ می‌کند، اما درِ مذاکره را نبسته است.
👈بااین‌حال، مسئله اصلی اینجاست: آیا این دو پیام اجزای یک راهبرد واحدند؛ یعنی مذاکره از موضع بازدارندگی؟ یا بازتاب اختلاف بر سر این پرسش‌اند که راه خروج از #جنگ، ادامه #مقاومت است یا رسیدن به توافق؟
📍در روابط بین‌الملل، ابهام گاهی ابزار چانه‌زنی است؛ اما اگر طرف مقابل نتواند بفهمد تصمیم نهایی کجاست، همان ابهام می‌تواند خطر محاسبه غلط را افزایش دهد.
🎯 پرسش فقط این نیست که ایران آماده #جنگ است یا #مذاکره؛ پرسش این است که کدام‌یک قرار است راهبرد باشد و کدام‌یک ابزار آن.
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ وقتی جنگ به حاشیه می‌رود
📍آغاز تدارک دیدار احتمالی #پوتین، #ترامپ و #شی، در میانه جنگ ایران و آمریکا و اسرائیل، یک پیام قابل تأمل دارد:
👈 جهان قرار نیست تا ابد منتظر بماند تا تهران و واشنگتن از مواضع حداکثری خود عقب‌نشینی کنند.
❗️وقتی تهدید، لجبازی و اصرار بر تسلیم طرف مقابل جای سیاست را می‌گیرد، اصل مسئله به‌تدریج زیر سایه تقابل فرسایشی گم می‌شود؛ و قدرت‌های دیگر، بی‌اعتنا به بن‌بست دو طرف، دستورکار خود را پیش می‌برند.
🔹️برای #روسیه اما، این وضعیت می‌تواند فرصتی برای بازسازی جایگاه جهانی، چانه‌زنی درباره #اوکراین و بهره‌برداری از تحولات بازار #انرژی باشد.
❗️خطر برای ایران فقط #جنگ نیست؛ این است که درحالی‌که تهران و واشنگتن سرگرم اثبات اراده یکدیگرند، مسکو و پکن و واشنگتن درباره مسائل بزرگ‌تر، مستقل از سرنوشت این تقابل، مشغول معامله باشند.
🎯 در سیاست بین‌الملل، دیگران برای حل بن‌بست شما منتظر نمی‌مانند؛ از آن برای پیشبرد منافع خود استفاده می‌کنند.
🥀✳️ @ir_silr
❗️اگر این آمار را مبنا قرار دهیم، یک واقعیت قابل تأمل پیش روی ماست: صادرات #نفت ایران متوقف شده، درحالی‌که صادرات عربستان و امارات نسبت به میانگین پیش از #جنگ افزایش یافته است. این ارقام به‌تنهایی علت این تفاوت را توضیح نمی‌دهند، اما پرسشی جدی درباره هزینه‌های اقتصادی جنگ و تغییر مسیرهای صادراتی منطقه مطرح می‌کنند.
👈اگر فشار بر تنگه هرمز قرار بود اهرم فشار باشد، باید پرسید: این اهرم تا چه اندازه به هدف خود رسیده و هزینه‌اش بر دوش چه کسی افتاده است؟
🎯در سیاست انرژی، مسئله فقط مختل کردن مسیر دیگران نیست؛ مهم این است که در پایان، چه کسی بازارش را حفظ می‌کند، چه کسی درآمدش را از دست می‌دهد و چه کسی جای خالی او را پر می‌کند.
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ انتخابات کنگره؛ تضمین صلح نیست!
🔹️این روزها چنان از ترس ترامپ از شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا سخن گفته می‌شود که گویی صندوق‌های رأی می‌توانند مانع #جنگ با ایران شوند!
⁉️اما اگر جمهوری‌خواهان شکست بخورند چه؟ ترامپ همچنان رئیس‌جمهور و فرمانده کل قواست؛ می‌تواند از اختیارات اجرایی خود استفاده کند و مصوبات کنگره را وتو کند. شکست انتخاباتی، به‌معنای فلج شدن کاخ سفید نیست؛ هرچند می‌تواند هزینه سیاسی و حقوقی تصمیماتش را افزایش دهد.
👈حتی ممکن است نتیجه انتخابات، بسته به محاسبات ترامپ، انگیزه او برای پرهیز از جنگ یا برعکس، دستیابی به یک دستاورد خارجی را تغییر دهد. بنابراین، نمی‌توان از نتیجه انتخابات، تضمینی برای صلح استخراج کرد.
❗️اما مسئله مهم‌تر، در داخل ایران است: کشور نمی‌تواند برای تصمیم‌گیری درباره سرنوشت خود، در انتظار نتیجه انتخابات آمریکا بماند. بلاتکلیفی فرسایشیِ نه جنگ و نه صلح، نه تضمین امنیت است و نه دستاورد دیپلماتیک؛ بلکه می‌تواند با تعلیق تصمیم‌ها، تشدید نااطمینانی اقتصادی و فرسایش اجتماعی، هزینه‌ای مستمر بر کشور تحمیل کند.
🔹️انتخابات کنگره یک متغیر است، نه راهبرد ایران. باید برای سناریوهای مختلف آماده بود، نه اینکه سرنوشت کشور را به نتیجه انتخاباتی گره زد که نه زمان‌بندی آن در اختیار ماست و نه نتیجه‌اش پایان قطعی بحران را تضمین می‌کند.
🎯خطر فقط وقوع جنگ نیست؛ خطر آن است که از ترس جنگ، چنان در انتظار بمانیم که هزینه‌های صلحِ ناتمام، خود به بحرانی فرساینده تبدیل شود.
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ تهران و واشنگتن؛ بازیِ آخر پیش از شلیک؟
🔹️دیپلماسی در تهران به رفت‌وآمد میانجی‌ها محدود شده، اختلاف #هسته‌ای همچنان پابرجاست، از احتمال تخلیه دیپلمات‌های آمریکایی در منطقه خبر می‌رسد و نتانیاهو، بنا بر گزارش‌ها، برای دور تازه‌ای از حملات علیه ایران فشار می‌آورد. هم‌زمان، واشنگتن از دشواری #توافق می‌گوید و تهران از آمادگی برای جنگ.
❗️این تصویر یک احتمال نگران‌کننده را پیش می‌کشد: شاید مسئله دیگر پیدا کردن راه توافق نیست؛ مسئله این است که چه کسی می‌تواند بدون عقب‌نشینی، طرف مقابل را به تغییر محاسبه وادار کند.
📍تهران بر این فرض تکیه دارد که هزینه‌های یک #جنگ تازه، از گسترش درگیری منطقه‌ای تا اختلال در #انرژی و ناامنی پایگاه‌ها و متحدان آمریکا، می‌تواند اراده واشنگتن را محدود کند.
📍در مقابل، اگر واشنگتن و تل‌آویو به این جمع‌بندی برسند که فشار اقتصادی و تهدید نظامی هنوز برای تغییر رفتار تهران کافی نیست، ممکن است به این نتیجه برسند که باید پیش از تثبیت بیشتر توان ایران، فشار را از سطح تهدید به اقدام نظامی ارتقا دهند.
👈اینجا همان نقطه خطرناک ماجراست: هر طرف ممکن است تصور کند زمان به زیان طرف مقابل است؛ و همین باور، به‌جای آنکه مانع جنگ شود، می‌تواند انگیزه اقدام پیش‌دستانه را تقویت کند.
❗️👈اما یک تفاوت اساسی وجود دارد: توانایی تحمل #جنگ با توانایی جلوگیری از جنگ یکی نیست. قدرت دفاعی ایران می‌تواند محاسبات مهاجم را پیچیده کند، اما اگر بازدارندگی نتواند تصمیم به حمله را منتفی کند، کشور وارد آزمونی خواهد شد که هزینه‌هایش به میدان نظامی محدود نمی‌ماند. از سوی دیگر، حمله نظامی نیز تضمینی برای تحقق اهداف سیاسی واشنگتن و تل‌آویو نیست.
📍بنابراین، مسئله اصلی دیگر فقط ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم یا شروط مذاکرات نیست؛ مسئله، برخورد دو محاسبه راهبردی است که هرکدام ممکن است خود را در موضع برتر ببینند.
❗️جنگ‌ها همیشه زمانی آغاز نمی‌شوند که یک طرف جنگ می‌خواهد؛ گاهی زمانی آغاز می‌شوند که هر دو طرف تصور می‌کنند طرف مقابل سرانجام عقب خواهد نشست.
🎯اگر #دیپلماسی هنوز فرصتی دارد، ارزش آن دقیقاً در همین لحظه است: پیش از آنکه هر طرف برای اثبات درستی محاسباتش، ناچار شود هزینه خطای احتمالی خود را در میدان جنگ بپردازد.
🥀✳️ @ir_silr
⭕️ لاوروف در تهران؛ پیام صلح یا صورت‌حساب جنگ؟
🔹️سفر وزیر خارجه #روسیه به تهران، در میانه بن‌بست مذاکرات و شکنندگی آتش‌بس، چه معنایی دارد؟
⁉️ مسکو برای توقف #جنگ آمده، یا برای هماهنگ‌کردن شروط پایان آن؟
⁉️ آیا روسیه حامل تضمین‌هایی برای امنیت ایران است، یا پیام‌آور واقعیت‌های جدید میدان و موازنه قدرت؟
🎯 در سیاست بین‌الملل، نباید ببینیم که چه کسی میانجی می‌شود؛ بلکه باید دید که صلح با چه شروطی، به سود چه کسی و به هزینه‌ی چه کسی به دست می‌آید.
🥀✳️ @ir_silr