39177
کانال رسمی سایت علمی بیگ بنگ Bigbangpage.com -------------------- ارتباط با ادمین👇🏻 @bigbangpage
تلسکوپ فضایی سوییفت ناسا پس از نزدیک به ۲۲ سال فعالیت، در ۴ نوامبر ۲۰۲۶ بر فراز اندونزی وارد جو زمین شد و در آتش سوخت. این رصدخانه با ابزارهای پرتو ایکس، گاما و فرابنفش، انفجارهای پرانرژی و اسرارآمیز کیهان را با جزئیاتی بیسابقه رصد میکرد.
افزایش فعالیت خورشید باعث کاهش ارتفاع مدار سوییفت شد و تلاش برای نجات آن نیز ناکام ماند. اگرچه این مأموریت به پایان رسیده، اما میلیونها داده ارزشمندی که طی این سالها ثبت کرده، همچنان برای کشف رازهای جهان در اختیار دانشمندان خواهد بود.
🆔 @big_bangpage
فضاپیمای کاسینی در سال ۱۹۹۷ به سمت زحل پرتاب شد و پس از رسیدن به مدار زحل، کاوشگر هویگنس از آن جدا شد و در ژانویه ۲۰۰۵ در سطح تیتان بزرگترین قمر زحل فرود آمد.
هویگنس در طول این فرود تاریخی، با استفاده از شش ابزار علمی، ترکیبات شیمیایی جو، دما، فشار و سرعت بادهای تیتان را اندازهگیری کرد و تصاویر بیسابقهای از سطح این قمر به زمین فرستاد. این تصاویر دنیایی شگفتانگیز را آشکار کردند؛ با کانالهای رودخانهای، بستر دریاچههای خشکشده و سنگریزههایی از جنس یخ آب که شباهت زیادی به چشماندازهای زمینی داشتند. دانشمندان دریافتند که احتمالاً رودخانهها و بارشهای متان مایع، در شکلگیری این چشمانداز نقش داشتهاند.
با وجود دمایی نزدیک به منفی ۱۷۹ درجه سانتیگراد، هویگنس پس از فرود نیز حدود ۷۲ دقیقه به ارسال اطلاعات ادامه داد تا اینکه ارتباطش با کاسینی قطع شد. این مأموریت برای نخستین بار امکان بررسی مستقیم سطح تیتان را فراهم کرد و نشان داد که این قمر سرد و دوردست، دنیایی با چرخههای آبوهوایی، رودخانهها و دریاچههایی از متان و اتان مایع است؛ جهانی عجیب که از بعضی جهات به زمین شباهت دارد.
🆔 @big_bangpage
جفری هینتون پدرخوانده هوش مصنوعی که برنده نوبل فیزیک شده است، بار دیگر درباره توسعه بیقاعده هوش مصنوعی هشدار داده و گفته مردم هنوز چیزی را که درحال رخدادن است درک نکردهاند.
پدرخوانده هوش مصنوعی دربارهی آینده هوش مصنوعی و انسان احتمال داده این فناوری از انسان باهوشتر شود یا اینکه به احتمال ۱۰ تا ۲۰ درصد، بشر تا ۳۰ سال دیگر توسط هوش مصنوعی نابود میشود. البته جفری هینتون گفته تهدید هوش مصنوعی میتواند در آینده کشورها را با هم متحد کند.
🆔 @big_bangpage
هواپیمای آزمایشی X-59 ناسا که برای پرواز مافوق صوت با صدای بسیار کمتر طراحی شده، نخستین پرواز خود را انجام داده؛ اتفاقی مهم که میتواند راه بازگشت پروازهای سریعتر از صوت به صنعت هوانوردی تجاری را هموار کند.
این هواپیما با همکاری شرکت لاکهید مارتین ساخته شده و طراحی منحصربهفردی به طول حدود ۳۰ متر دارد. دماغه بسیار کشیده آن کمک میکند امواج ضربهای ناشی از پرواز مافوق صوت به شکلی متفاوت شکل بگیرند و بهجای انفجار صوتی مهیب هواپیماهای معمولی، صدایی بسیار آرامتر، شبیه به ضربهای خفیف و دوردست ایجاد شود.
نکته عجیب دیگر این هواپیما، نداشتن پنجره معمولی در جلوی کابین خلبان است! خلبان بهجای دید مستقیم، از مجموعهای از دوربینهای پیشرفته و نمایشگرهای با وضوح بالا برای مشاهده مسیر پرواز استفاده میکند.
هدف ناسا این است که با آزمایشهای آینده ثابت کند هواپیماهای مافوق صوت میتوانند بدون ایجاد صدای انفجار صوتی آزاردهنده، بر فراز مناطق مسکونی پرواز کنند؛ اتفاقی که شاید در آینده، زمان پروازهای تجاری را به شکل چشمگیری کاهش دهد!
🆔 @big_bangpage
دانشمندان موفق شدند سیگنالی را از کوچکترین مقیاس طبیعت که تاکنون مورد کاوش قرار گرفته، شناسایی کنند؛ قلمرویی فوقالعاده کوچک که حدود ۱۰۰ میلیارد بار کوچکتر از یک اتم است و برخی فیزیکدانان آن را «زپتوورس» مینامند!
این آزمایشها در مرکز تحقیقات سرن واقع در مرز سوئیس و فرانسه، با استفاده از آشکارساز LHCb در برخورددهنده بزرگ هادرونی انجام شدهاند. تحلیل دادهها نیز به سرپرستی دانشمندانی از دانشگاه کمبریج بریتانیا صورت گرفته است.
پژوهشگران با برخورد دادن ذرات در انرژیهای بسیار بالا و بررسی بقایای حاصل از این برخوردها، توانستند برهمکنش «کوارکهای زیبایی» را در مقیاسی حدود یک میلیاردمِ تریلیونیم متر شناسایی کنند؛ مقیاسی که درک ما از دنیای زیراتمی را به مرزهای تازهای میبرد.
هری کلیف، یکی از پژوهشگران این پروژه، در گفتوگو با بیبیسی گفت: «ما داریم درِ زپتوورس را میکوبیم!» مقیاسی که حدود صد میلیارد بار کوچکتر از یک اتم است.
جزئیات بیشتر در سایت:
bigbangpage.com/?p=110132
🆔 @big_bangpage
📖 برگی از تاریخ علم: در روز ۳ نوامبر ۱۹۵۷ اتحاد جماهیر شوروی فضاپیمای اسپوتنیک ۲ را با سگی به نام «لایکا» به مدار زمین فرستاد. لایکا نخستین موجود زندهای بود که به مدار زمین رسید؛ مأموریتی تاریخی که اطلاعات مهمی درباره تأثیر پرواز فضایی بر بدن موجودات زنده فراهم کرد، اما راه بازگشتی برای این سگ در نظر گرفته نشده بود.
اسپوتنیک ۲ حدود ۵۰۸ کیلوگرم وزن داشت و لایکا درون محفظهای کوچک، با سامانههای تأمین اکسیژن، کنترل دما و حسگرهای پایش ضربان قلب و تنفس قرار گرفته بود. این مأموریت نشان داد که یک موجود زنده میتواند شرایط پرتاب و بیوزنی را تجربه کند؛ اما فناوری آن زمان هنوز امکان بازگرداندن فضاپیما به زمین را فراهم نمیکرد. لایکا تنها چند ساعت پس از پرتاب، بر اثر افزایش بیش از حد دمای کابین جان باخت؛ واقعیتی تلخ که سالها بعد از سوی دانشمندان شوروی تأیید شد.
🆔 @big_bangpage
📖 برگی از تاریخ علم: در ۲ نوامبر ۱۸۱۵، جورج بول، ریاضیدان انگلیسی در شهر لینکلن متولد شد. او با وجود نداشتن تحصیلات دانشگاهی، بهصورت خودآموز ریاضی آموخت و در نهایت انقلابی در دنیای منطق ایجاد کرد. بول نشان داد میتوان استدلالهای انسانی را به زبان ریاضی تبدیل کرد؛ ایدهای که بعدها با نام «جبر بولی» شناخته شد و بر پایه دو حالت درست و نادرست شکل گرفته بود.
نکتهی شگفتانگیز اینجاست که بول بیش از یک قرن پیش از ظهور کامپیوترهای امروزی، بنیان ریاضی یکی از مهمترین فناوریهای عصر دیجیتال را بنا گذاشت. امروزه همین منطق در قالب صفر و یک، اساس عملکرد پردازندهها، مدارهای الکترونیکی و سیستمهای کامپیوتری است؛ یعنی هر بار که با گوشی یا کامپیوتر کار میکنیم، بهنوعی از میراث فکری مردی استفاده میکنیم که در قرن نوزدهم زندگی میکرد!
🆔 @big_bangpage
نمایی جذاب از استارشیپ و سوپرهوی و خودروی تسلا سایبرتراک پلیس🚀🔥
استارشیپ و بوستر سوپرهوی اسپیسایکس در حال پشت سر گذاشتن آزمایشهای نهایی برای پانزدهمین پرواز آزمایشی خود هستند. سوپرهوی در ۲۵ اکتبر، هر ۳۳ موتور رپتور خود را در یک آزمایش آتش ثابت روشن کرد و فضاپیمای استارشیپ نیز با موفقیت آزمایش روشنکردن هر شش موتور را پشت سر گذاشت.
اما پرواز پانزدهم میتواند یک اتفاق تاریخی رقم بزند: اسپیسایکس قصد دارد برای نخستینبار، خود استارشیپ را هم پس از بازگشت از فضا با بازوهای غولپیکر برج پرتاب شکار کند؛ درست همانطور که پیشتر بوستر سوپرهوی را بازیابی کرده است.
🆔 @big_bangpage
بیش از ۲۶ درصد از خاک هلند پایینتر از سطح دریا قرار دارد و حدود ۶۰ درصد از جمعیت این کشور در مناطق مستعد سیل زندگی میکنند. اگر هیچ سامانهای وجود نداشت، بخش بزرگی از هلند امروز زیر آب بود.
اما مردم هلند قرنها پیش فهمیدند که برای بقا باید دریا را مدیریت کنند، نه با آن بجنگند. نتیجه؟ یکی از پیشرفتهترین سامانههای کنترل آب در جهان. در واقع این فقط زیرساخت نیست بلکه یکی از بزرگترین شاهکارهای مهندسی در جهان است.
با ساخت سیستمهای شگفتانگیز سدهای ضد طوفان، خاکریزها و کانالها، مردم هلند تهدید همیشگی آب را به نمادی از قدرت و مهندسی هوشمندانه تبدیل کردند. حتی با بالا رفتن سطح دریاها، این سامانهها مناطق گستردهای را خشک و امن نگه میدارند، نشانهای از اینکه نبوغ انسانی میتواند طبیعت را هم شکست دهد.
🆔 @big_bangpage
اسپیسایکس در جریان آزمون آتش ایستا، هر ۳۳ موتور بوستر سوپرهوی را بهطور همزمان روشن کرد؛ آزمایشی که در راستای آمادهسازی برای پانزدهمین پرواز استارشیپ انجام شد.
اسپیسایکس قصد دارد در پرواز پانزدهم استارشیپ، برای نخستین بار هم بوستر سوپرهوی و هم فضاپیمای استارشیپ را با بازوهای برج پرتاب در هوا بگیرد.
🆔 @big_bangpage
📖 برگی از تاریخ علم: در ۳۰ اکتبر ۱۹۶۱ بمب تزار قدرتمندترین بمب هستهای تاریخ توسط شوروی در مجمعالجزایر نوایا زملیا آزمایش شد. بمب تزار یک بمب هیدروژنی (ترمونوکلئار) بود که با استفاده از همجوشی هستهای کار میکرد. این نوع بمبها، برخلاف بمبهای شکافت هستهای (مانند بمبهای هیروشیما و ناکازاکی)، از واکنشهای همجوشی ایزوتوپهای هیدروژن برای تولید انرژی فوقالعاده زیاد استفاده میکنند.
این بمب با قدرت ۵۰ مگاتُن، معادل ۳۳۰۰ برابر بمب هیروشیما، چنان ویرانگر بود که حتی طراحانش را شگفتزده کرد و ابر قارچی آن تا ۶۴ کیلومتری جو زمین بالا رفت. موج ضربهای این انفجار سه بار کل زمین را دور زد و دمای مرکز آن چندین برابر دمای سطح خورشید بود.
بمب تزار به قدری قدرتمند بود که حتی برای جنگ هم غیرعملی به نظر میرسید و بیشتر بهعنوان نمایش قدرت شوروی در جنگ سرد ساخته شد. نسخه اولیه این بمب ۱۰۰ مگاتُن قدرت داشت اما برای کاهش اثرات رادیواکتیو، شدت آن کاهش یافت.
🆔 @big_bangpage
ایستگاه فضایی بینالمللی، بزرگترین آزمایشگاه بشر در مدار زمین، در ارتفاع حدود ۴۰۰ کیلومتری و با سرعتی نزدیک به ۲۸ هزار کیلومتر بر ساعت حرکت میکنه؛ یعنی تقریباً هر ۹۰ دقیقه یکبار زمین رو دور میزنه! این سازه حاصل همکاری چندین کشوره و از سال ۱۹۹۸ بهتدریج در فضا ساخته شده تا دانشمندان بتونن تأثیر شرایط بیوزنی رو بر انسان، فناوری و علوم مختلف بررسی کنن.
فضاپیمای دراگون اسپیسایکس با کمک حسگرها و سیستمهای ناوبری، سرعت و موقعیت خودش رو تنظیم میکنه تا با دقتی بالا به درگاه اتصال ایستگاه پهلو بگیره. این فضاپیما محمولههای علمی، تجهیزات و آذوقه رو به مدار میرسونه و در مسیر بازگشت، نمونههای آزمایشگاهی رو به زمین برمیگردونه؛ پژوهشهایی که میتونن راه رو برای مأموریتهای آینده به ماه و مریخ هموار کنن.
🆔 @big_bangpage
📖 برگی از تاریخ علم: در روز ۲۹ اکتبر ۱۹۹۱، فضاپیمای گالیله از کنار سیارک گاسپرا ۹۵۱ عبور کرد و به نخستین فضاپیمایی تبدیل شد که از یک سیارک نزدیک، بازدید انجام داد. این ملاقات در فاصله حدود ۱۶۰۰ کیلومتری فضاپیما تا سیارک رخ داد و نخستین تصاویر نزدیک از سطح یک سیارک را در اختیار دانشمندان گذاشت. گاسپرا جسمی نامنظم و پوشیده از دهانههای برخوردی بود که مطالعه آن به شناخت بهتر بقایای اولیه منظومه شمسی کمک کرد.
نکته جالب این است که گاسپرا فقط حدود ۱۸ تا ۲۰ کیلومتر طول دارد و فضاپیمای گالیله با سرعت نسبی نزدیک به ۸ کیلومتر بر ثانیه از کنار آن گذشت. دوربین فضاپیما توانست دهانهها، شیارها و شکستگیهای سطح این سیارک را ثبت کند؛ نشانههایی که به دانشمندان کمک کردند احتمال دهند گاسپرا تکهای از جرمی بزرگتر است که در برخوردهای باستانی متلاشی شده. گالیله در سال ۱۹۹۳ نیز از سیارک آیدا بازدید کرد و قمری کوچک به نام داکتیل را کشف کرد؛ نخستین قمر شناختهشده یک سیارک.
🆔 @big_bangpage
📖 برگی از تاریخ علم: زیگمونت وروبلِفسکی، فیزیکدان لهستانی، در روز ۲۸ اکتبر ۱۸۴۵ متولد شد. او به همراه کارول اولشفسکی در سال ۱۸۸۳ موفق شد اکسیژن و چند گاز دیگر را به حالت مایع پایدار درآورد. این پژوهشها گامی مهم در شکلگیری علم سرماشناسی یا کرایوژنیک بودند؛ حوزهای که بعدها به کشف پدیدههایی مانند ابررسانایی کمک کرد.
در آن دوران، مایعکردن گازهایی مانند اکسیژن یکی از چالشهای بزرگ علم بود؛ زیرا این گازها فقط در دماهای بسیار پایین به مایع تبدیل میشوند. وروبلِفسکی و اولشفسکی با استفاده از روشهای پیشرفته سردسازی و افزایش فشار، توانستند دما را بهشدت کاهش دهند و اکسیژن مایع به دست آورند. این دستاورد راه را برای پژوهش درباره خواص مواد در دماهای نزدیک به صفر مطلق، یعنی منفی ۲۷۳/۱۵ درجه سانتیگراد، هموار کرد؛ شرایطی که در آن مواد میتوانند رفتارهای شگفتانگیزی از خود نشان دهند.
🆔 @big_bangpage
💠 رکوردشکنی فوقالعادۀ کامپیوتر کوانتومی IBM
بعضی محاسبات آنقدر پیچیده و سنگین هستند که حتی فکر کردن به اجرای آنها، به یک مرکز محاسباتی با توان خارقالعاده نیاز دارد.
این همان جایی است که ابرکامپیوترها وارد میدان میشوند؛ تأسیسات عظیم محاسباتی که با انبوهی از پردازندههای گرافیکی (GPU) و پردازندههای مرکزی (CPU) کار میکنند و محاسباتی را انجام میدهند که اجرای آنها روی یک کامپیوتر معمولی میتواند صدها تا هزاران سال طول بکشد.
اکنون یک کامپیوتر کوانتومی تجاری و قابلدسترسی کاری انجام داده که نشان میدهد این فناوری جدید ممکن است روزی در برخی محاسبات، ابرکامپیوترها را پشت سر بگذارد. پردازنده Nighthawk r2 شرکت IBM توانسته در تنها ۱۹ ثانیه، یک میلیون نمونه محاسباتی تولید کند؛ کاری که بر اساس برآوردها انجام آن با یک ابرکامپیوتر حدود ۱۱۰ سال زمان میبرد…
جزئیات بیشتر در سایت:
bigbangpage.com/?p=110033
🆔 @big_bangpage
📖 برگی از تاریخ علم: در روز ۷ نوامبر ۱۸۶۷ ماری کوری، فیزیکدان و شیمیدان برجسته لهستانی-فرانسوی، متولد شد. او با پژوهشهای پیشگامانه درباره پرتوزایی، دو عنصر پولونیوم و رادیوم را کشف کرد و نخستین زنی بود که جایزه نوبل گرفت. او همچنین نخستین فردی بود که در دو رشته علمی متفاوت، فیزیک و شیمی، نوبل دریافت کرد.
یکی از مهمترین دستاوردهای او، کشف این موضوع بود که پرتوزایی خاصیتی ذاتی در اتمهاست؛ کشفی که نگاه دانشمندان به ساختار ماده را تغییر داد. ماری کوری همراه با همسرش، پیر کوری، سالها روی مواد پرتوزا تحقیق کرد و سرانجام در سال ۱۸۹۸ موفق به شناسایی دو عنصر جدید، پولونیوم و رادیوم، شد.
اما مسیر علمی او آسان نبود؛ کوری در شرایطی دشوار و با امکانات محدود، ساعتهای طولانی در آزمایشگاه کار میکرد و بارها با مواد پرتوزا تماس داشت؛ در دورانی که خطرات تشعشعات هنوز بهخوبی شناخته نشده بودند. او در سال ۱۹۳۴ بر اثر بیماری ناشی از قرارگرفتن طولانیمدت در معرض پرتوها درگذشت، اما پژوهشهایش پایهگذار پیشرفتهای بزرگی در فیزیک هستهای و کاربردهای پزشکی پرتودرمانی شد.
🆔 @big_bangpage
📖 برگی از تاریخ علم: در روز ۶ نوامبر ۱۵۷۲ یک ستارهی جدید و بسیار درخشان در صورت فلکی ذاتالکرسی ظاهر شد که بعدها با نام «ابرنواختر تیکو» شناخته شد؛ به افتخار ستارهشناس دانمارکی، تیکو براهه، که آن را بهدقت رصد کرد. این رویداد شواهد مهمی فراهم کرد که آسمان برخلاف باور رایج آن دوران، تغییرناپذیر نیست.
نکتهی شگفتانگیز این است که این ابرنواختر آنقدر درخشان بود که حتی در روشنایی روز هم دیده میشد و در اوج درخشش، تقریباً به اندازه سیاره ناهید نور داشت! این پدیده حدود ۱۵ ماه با چشم غیرمسلح قابل مشاهده بود.
امروزه میدانیم آنچه در سال ۱۵۷۲ دیده شد، انفجار یک کوتوله سفید در یک سامانه ستارهای بود که بقایای آن هنوز در فاصلهی حدود ۱۳ هزار سال نوری از زمین قابل رصد است. جالبتر اینکه تلسکوپهای مدرن توانستهاند موج انفجار و ذرات پرانرژی حاصل از آن را بررسی کنند و حتی سرنخهایی از چگونگی شتابگرفتن پرتوهای کیهانی به دست آورند!
🆔 @big_bangpage
📖 برگی از تاریخ علم: در روز ۵ نوامبر ۱۹۰۶ فرد ویپل اخترشناس آمریکایی متولد شد، وی نظریهی معروف «گلوله برفی کثیف» را درباره ساختار دنبالهدارها مطرح کرد. طبق این نظریه، هسته دنبالهدار از ترکیبی از یخ، غبار و مواد سنگی تشکیل شده است. این دیدگاه درک دانشمندان از ماهیت دنبالهدارها را متحول کرد.
نظریه ویپل در سال ۱۹۵۰ منتشر شد و توضیح میداد که چرا دنبالهدارها هنگام نزدیکشدن به خورشید، گاهی مسیر حرکتی متفاوتی از پیشبینیهای گرانشی دارند. طبق این مدل، گرمای خورشید باعث تبخیر یخهای هسته دنبالهدار میشود و گاز و غبار را به بیرون پرتاب میکند؛ درست مانند موتور یک موشک که میتواند حرکت دنبالهدار را کمی تغییر دهد!
جالبتر اینکه این نظریه در سال ۱۹۸۶، با تصویربرداری فضاپیمای اروپایی «جوتو» از هسته دنبالهدار هالی، تأیید شد و دانشمندان برای نخستینبار توانستند از نزدیک ساختار واقعی یک هسته دنبالهدار را مشاهده کنند.
🆔 @big_bangpage
📖 برگی از تاریخ علم: در روز ۴ نوامبر ۲۰۰۳ خورشید یکی از شدیدترین فورانهای ثبتشده در تاریخ رصدهای فضایی را آزاد کرد. شدت این فوران در ابتدا حدود X28 برآورد شد، اما چون آشکارسازهای ماهوارهها اشباع شدند، اندازهگیری دقیق آن ممکن نبود. این رویداد بخشی از دورهای از فعالیت بسیار شدید خورشید در اکتبر و نوامبر ۲۰۰۳ بود.
این فوران عظیم با یک فوران تاج خورشیدی (CME) همراه بود؛ یعنی حجم عظیمی از ذرات باردار و پلاسما با سرعتی حدود ۲۳۰۰ کیلومتر بر ثانیه به فضا پرتاب شد! موجی از این مواد چند روز بعد به زمین رسید، اما چون محل انفجار نزدیک لبه خورشید و رو به بیرون از زمین بود، برخورد آن مستقیم نبود. بااینحال، فوران باعث اختلال شدید رادیویی شد و بار دیگر نشان داد طوفانهای خورشیدی چگونه میتوانند ارتباطات، ماهوارهها و سامانههای فناوری زمین را تحت تأثیر قرار دهند.
🆔 @big_bangpage
دانشمندان جستوجوی سیاهچالههای میکروسکوپی را در برخوردهای شتابدهنده بزرگ هادرونی گسترش دادهاند؛ اجرامی فرضی و بسیار کوتاهعمر که در صورت کشف میتوانند سرنخهایی از ابعاد پنهان فضا و ماهیت گرانش کوانتومی در اختیار دانشمندان قرار دهند.
سیاهچالههای کوانتومی میتوانند فرصتی نادر برای مطالعه گرانش بسیار شدید در مقیاس ذرات بنیادی فراهم کنند. این اجرام میکروسکوپیِ فرضی، دو جنبه از طبیعت را به یکدیگر پیوند میدهند که دانشمندان هرکدام را بهتنهایی با دقت زیادی توصیف میکنند، اما هنوز نتوانستهاند آنها را در قالب یک نظریه واحد با هم ترکیب کنند.
پژوهشگران دانشگاه کالیفرنیا، سانتا باربارا، در آزمایش CMS در مرکز سرن، به دنبال ذرات و الگوهایی هستند که ممکن است از فروپاشی چنین سیاهچالههایی بر جای بمانند. اگر در برخورد دو پروتون یک سیاهچاله میکروسکوپی شکل بگیرد، تقریباً بلافاصله از بین میرود. با این حال، همین عمر فوقالعاده کوتاه میتواند سرنخهایی درباره نحوه عملکرد گرانش در دنیای کوانتومی ارائه کند...
جزئیات بیشتر در سایت:
bigbangpage.com/?p=110024
🆔 @big_bangpage
کانال پاناما، یک آبراه غیرطبیعی است که توسط انسان در کشور پاناما به وجود آمده و اقیانوس آرام را به اقیانوس اطلس ارتباط میدهد.
این کانال با استفاده از سیستم قفلها کار میکند که به کشتیها کمک میکند ارتفاع خود را در بخشهای مختلف تغییر دهند. این قفلها کشتیها را تا ۲۶ متر بالا و پایین میبرند تا از اختلاف ارتفاع میان دو اقیانوس عبور کنند.
با عبور از کانال پاناما، کشتیها حدود ۱۳ هزار کیلومتر مسیر را کوتاهتر میکنند و به جای دور زدن کل آمریکای جنوبی، مستقیماً به مقصد میرسند. کانال پاناما سالانه بیش از ۱۴ هزار کشتی را از خود عبور میدهد و یکی از مهمترین گذرگاههای دریایی جهان محسوب میشود.
عبور از کانال پاناما حدود ۸ تا ۱۰ ساعت طول میکشد و هزینهی عبور از آن هم بسته به اندازه و نوع کشتی متفاوت است. در مجموع میتوان گفت که این کانال مزایای اقتصادی زیادی برای پاناما و جهان دارد و باعث کاهش زمان و هزینهی حملونقل میاناقیانوسی شده است.
🆔 @big_bangpage
در سال ۲۰۰۳ تلسکوپ فضایی هابل به مدت طولانی به سمت یک فضای تقریبأ خالی در دوردستها خیره شد و توانست عکسی فوقالعاده از دوردستترین کهکشانهای کیهان ثبت نماید.
این عکس معروف که تصویر فرا ژرف هابل نام دارد، نمایی از حدود ۱۰ هزار کهکشان را نشان میدهد. همگی شامل صدها میلیارد سامانه ی ستاره ای با سیارات در حال گردش خود هستند.
این عکس میدان عمیق تنها ۰.۰۰۰۰۰۳% از آسمان شب را نشان می دهد! قطر جهان قابل مشاهده حدود ۹۳ میلیارد سال نوری است... در جهان قابل مشاهده بیش از ۲ تریلیون کهکشان وجود دارد. بزرگی و عظمت کیهان مغز هر متفکری را به چالش میکشد.
🆔 @big_bangpage
📖 برگی از تاریخ علم: در ۱ نوامبر ۱۹۶۳ رصدخانه آرسیبو در پورتوریکو رسماً افتتاح شد؛ تلسکوپ رادیویی عظیمی با آینهای به قطر ۳۰۵ متر که سالها یکی از مهمترین ابزارهای بشر برای مطالعه اجرام کیهانی، تپاخترها و جستوجوی سیگنالهای احتمالی تمدنهای فرازمینی بود.
دو ارتقای بزرگ در سالهای ۱۹۷۴ و ۱۹۹۷، تواناییهای این تلسکوپ را گسترش دادند؛ اما در سال ۲۰۲۰، خرابی کابلهای نگهدارنده به سازه آسیب زد و سرانجام در دسامبر همان سال، سکوی معلق آن فروریخت.
پس از آن، بقایای سازه جمعآوری شد، اما تلسکوپ عظیم آرسیبو هرگز به فعالیت بازنگشت. بااینحال، بخشهای دیگری از این مجموعه همچنان باقی ماندهاند و امروزه نقشی آموزشی و علمی ایفا میکنند.
🆔 @big_bangpage
📖 برگی از تاریخ علم: در ۳۱ اکتبر ۲۰۰۰، فضاپیمای سایوز حامل سه فضانورد، ویلیام شپرد، سرگئی کریکالف و یوری گیدزنکو، به سوی ایستگاه فضایی بینالمللی پرتاب شد. آنها دو روز بعد به ایستگاه رسیدند و نخستین گروه ساکن دائمی آن شدند. از آن زمان تاکنون، حضور انسان در ایستگاه فضایی بدون وقفه ادامه داشته؛ بیش از ۲۵ سال زندگی و پژوهش در مدار زمین!
ایستگاه فضایی در ارتفاع حدود ۴۰۰ کیلومتری به دور زمین میچرخد، با سرعتی نزدیک به ۲۸ هزار کیلومتر بر ساعت، تقریباً هر ۹۰ دقیقه یکبار زمین را دور میزند؛ یعنی فضانوردان روزانه حدود ۱۶ طلوع و غروب خورشید را تجربه میکنند!
هدف از ساخت این آزمایشگاه مداری، بررسی تأثیر بیوزنی بر بدن انسان، مطالعه مواد و انجام آزمایشهایی است که روی زمین امکانپذیر نیستند. دستاوردهای این پژوهشها میتوانند مسیر مأموریتهای طولانیمدت انسان به ماه و مریخ را هموار کنند.
🆔 @big_bangpage
بزرگترین صرافی ارز دیجیتال جهان، بایننس، هدف بزرگترین سرقت تاریخ دنیای رمزارزها قرار گرفت؛ حملهای هماهنگ که طی آن میلیاردها دلار از ذخایر این صرافی تنها در عرض ۲۰ دقیقه به سرقت رفت!
ساعت ۲۰:۰۵ روز ۲۹ اکتبر، حدود ۶/۳۶ میلیارد دلار ارز دیجیتال در جریان یک حمله هماهنگ از کیف پولها منتقل شد.
در واکنش به این حمله، شرکت تتر حدود ۱/۷۷ میلیارد دلار USDT و شرکت Circle نیز حدود ۸۲۵ میلیون دلار USDC از داراییهای سرقتشده را مسدود کردند.
همچنین با مسدودسازی سایر رمزارزها، مجموع داراییهای توقیفشده به حدود ۲/۷ میلیارد دلار رسید؛ یعنی بخش قابلتوجهی از مبالغ سرقتشده پیش از انتقال بیشتر، غیرقابلدسترس شد.
گفته میشود این حمله کار گروه هکری «TraderTraitor» بوده که با کره شمالی ارتباط دارد. این گروه پیشتر نیز مسئول هک صرافی ارز دیجیتال بایبیت در فوریه ۲۰۲۵ و سرقت حدود ۱/۵ میلیارد دلار از داراییهای آن بود.
وزارت خزانهداری آمریکا پیشتر اعلام کرده بود که کره شمالی از چنین سرقتهایی برای تأمین مالی برنامه هستهای و موشکی خود استفاده میکند.
🆔 @big_bangpage
آلبرت اینشتین با نظریهی نسبیت خود، مفهوم سنتی زمان را به چالش کشید و دیدگاه تازهای را دربارهی طبیعت آن ارائه داد. به گفتهی وی زمان، به شکلی که ما آن را بعنوان یک جریان پیوسته و خطی تجربه میکنیم،شاید چیزی جز یک توهم نباشد.از نظر او، گذشته، حال و آینده، همانطور که ما آنها را درک میکنیم، همزمان وجود دارند. در این دیدگاه، زمان به شکلی ثابت و از پیش تعیین شده، همانند مکان، وجود دارد و جریان یافتن آن نتیجهای از درک ذهنی ماست،نه یک واقعیت فیزیکی.
او در نامهای به یکی از دوستانش در خصوص مرگ، نوشت که در واقع، افرادی که از این دنیا میروند “نرفتهاند”، بلکه همچنان در بخشی دیگر از فضای-زمان وجود دارند.این بیان اینشتین میتواند گواهی بر این باشدکه از نظر او، زمان چیزی بیش از یک توهم نیست و اینکه همهی نقاط زمانی در واقع همزمان هستند،هرچند ما در ذهن و درک خود آن را بصورت خطی تجربه میکنیم.
از دیدگاه اینشتین، زمان مطلق و واقعی نیست، بلکه درک ما از آن نتیجهی محدودیتهای حسی و ذهنی ماست. نظریات او دربارهی زمان نه تنها در فیزیک،بلکه در فلسفه و فهم ما از واقعیت نیز تأثیر عمیقی بر جای گذاشته است.
🆔 @big_bangpage
این تصویر خیرهکننده از تلسکوپ فضایی جیمز وب ما را به گوشهای شگفتانگیز از کهکشان راه شیری میبرد؛ جایی که نور خیرهکننده ستارهها و بادهای قدرتمند ستارهای، ابرهای غبار را به شکلهایی عجیب و تماشایی تراشیدهاند.
این منظره بخشی از سحابی کارینا است که حدود ۷۵۰۰ سال نوری از زمین فاصله دارد و در صورت فلکی شاهتخته قرار گرفته است. سحابی کارینا حدود ۲۶۰ سال نوری وسعت دارد و مجموعهای باورنکردنی از اجرام آسمانی را در خود جای داده است؛ از جمله ساختار معروف «صخرههای کیهانی» که در نخستین تصاویر منتشرشده از جیمز وب به نمایش درآمد.
این سحابی نزدیکترین منطقه ستارهزایی پرجرم به ماست و به اخترشناسان اجازه میدهد طیف گستردهای از فرایند شکلگیری ستارهها را مطالعه کنند. درون آن، برخی از پرجرمترین ستارههای کهکشان ما و همچنین دهها هزار پیشستاره وجود دارند؛ به همین دلیل سحابی کارینا آزمایشگاهی ارزشمند برای بررسی تأثیر ستارهها بر محیط اطرافشان است.
جزئیات بیشتر در سایت:
bigbangpage.com/?p=109895
🆔 @big_bangpage
قطر کهکشان ما بیش از ۱۰۰ هزار سال نوری است، کهکشان ما در مقایسه با دیگر اجرام درونش بسیار بزرگ است، اما خود کهکشان ما در مقایسه با خوشهی کهکشانی لانیاکیا با صد هزار کهکشان و ابرخوشه کهکشانی فراتر از آن و جهان قابل مشاهده بسیار ناچیز است، ما فواصل کیهانی را با سال نوری بیان میکنیم، اما سال نوری چیست و چطور محاسبه میشود؟ در این ویدئو با این مفهوم بیشتر آشنا میشویم.
“سال نوری” در نجوم واحد اندازهگیری فاصله است، فاصلهای است که نور در یک سال در فضا طی میکند. به طور دقیقتر، اتحادیهی جهانی اخترشناسی سال نوری را فاصلهای میداند که نور در ۳۶۵ روز با سرعت سیصد هزار کیلومتر بر ثانیه طی میکند.
🆔 @big_bangpage
فرود بوستر غولپیکر سوپر هوی در سیزدهمین پرواز استارشیپ، گام مهمی در مسیر توسعه موشکهای قابلاستفاده مجدد و کاهش هزینه سفرهای فضایی است.
ارتفاع بوستر سوپر هوی حدود ۷۲ متر است؛ یعنی تقریباً بهاندازهٔ یک ساختمان ۲۰ طبقه! قطر آن هم حدود ۹ متر است. در این پرواز سوپرهوی تا ارتفاع ۷۰ کیلومتری اوج گرفت و استارشیپ را به مدار زمین رساند، سپس سرعتش در ارتفاع ۲۵ کیلومتری به حدود ۴۵۰۰ کیلومتر بر ساعت رسید؛ در نهایت موتورهای رپتور سرعتش را کاهش دادند تا بازوهای غولپیکر آن را کنترل و مهار کنند.
بازگشت و فرود کنترلشده این بوستر، اوج دقت مهندسی و پیشرفت اسپیسایکس را در مسیر تحقق پروازهای فضایی ارزانتر و پرتکرارتر به نمایش میگذارد.
هر آزمایش، بشر را یک قدم به بازگشت به ماه و سفر به مریخ نزدیکتر میکند. ایلان ماسک این فناوری را برای گسترش پایدار حضور انسان فراتر از زمین و تحقق رؤیای زندگی در چند سیاره، حیاتی میداند.
🆔 @big_bangpage
📖 برگی از تاریخ علم: اخترشناسان در ۲۷ اکتبر ۱۹۹۴ یک کوتوله قهوهای بنام Gliese 229B را مشاهده کردند؛ جرمی کم نور که در فاصلهی حدود ۱۸ سال نوری از زمین قرار دارد. این جرم برای حفظ همجوشی هیدروژن در هستهاش بهاندازهی کافی پرجرم نیست. کوتولههای قهوهای به همین دلیل گاهی «ستارههای ناکام» نامیده میشوند؛ هرچند از نظر علمی دستهای مستقل از ستارهها و سیارهها هستند.
این کوتوله قهوهای حدود ۷۰ برابر جرم مشتری دارد، اما جرمش برای آغاز همجوشی پایدار هیدروژن کافی نیست؛ فرایندی که انرژی ستارههایی مانند خورشید را تأمین میکند. این جرم بیشتر انرژی خود را از گرمای باقیمانده از شکلگیریاش و واکنشهای هستهای محدودتر تولید میکند و به همین دلیل بسیار کمنور است.
🆔 @big_bangpage