تاریخ و فرهنگ بلوچستان

15 February 2026 14:05

🔹 بلوچستان در دورهٔ قاجاریه

‏━━━━━━≼🔸≽━━━━━━

📃 صفحه ۳

🔹 نخستین حضور حاکمیت قاجاری در بلوچستان

💠 اولین اطلاعاتی که در منابع انگلیسی از سیاست فتحعلی شاه به منظور گسترش قلمرو ایران در شرق موجود است، مربوط به زمانی است که زمان‌شاه نماینده‌ای نزد حاجی ابراهیم صدراعظم ایران گسیل داشته و تقاضای واگذاری خراسان را نموده، شاه در پاسخ فرستاده زمان دستور داد که بنویسند: «عزم همیانی این بوده است که حدود جنوب شرقی ایران را به وضعی که در زمان پادشاهان صفوی بوده است برگردانند» (واتسن، ۱۳۴۸: ۱۲۳) و این تهدید چندان بی‌اساس نبود، زیرا فتحعلی شاه دستوراتی جهت آمادگی نیروهای دولتی برای انجام این منظور صادر کرده بود.

💠 با توجه به پاسخی که فتحعلی شاه به درخواست زمان شاه نوشته بود، پیداست که شاه قصد داشته است تا حدود قلمروی ایران را به نزدیکی رود سند برساند. اما شروع جنگ با روسیه و گرفتارى نیروهای ایران در نواحی شمالی برای چند سال، مانع از تحقق این هدف گردید. در نتیجه، بلوچستان تا اواخر پادشاهی فتحعلی شاه و اوایل سلطنت محمدشاه، استقلال داخلی خود را حفظ نمود.

💠 اما آنچه در منابع داخلی راجع به نخستین تلاش قاجاری‌ها برای گسترش قدرت دولت مرکزی در بلوچستان موجود است، متفاوت با گزارش‌های مأموران انگلیسی است. در رساله جغرافیا و تاریخ بلوچستان آمده است که: «ابراهیم خان ظهیرالدوله حاکم کرمان در سال ۱۲۱۹ق. با آماده کردن سپاهی، فرماندهی آن را به ابوالقاسم خان گروسی داد و او به نزدیکی بمپور مرکز بلوچستان رسید» (گمنام، ۱۳۷: ۲۶۴).

#تاریخ
💠 @balochs_history

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

14 February 2026 12:51

🔹 بلوچستان در دورهٔ قاجاریه

‏━━━━━━≼🔸≽━━━━━━

📃 صفحه ۲

🔹 مقدمه

💠 وقایع و تحولاتى که در قرن‌هاى هجدهم و نوزدهم در اروپا روى داد، موجب انتقال میدان رقابت کشورهای اروپايى به خارج از آن قاره شد. یکی از سرزمین‌هایی که اهمیت فراوانى براى دولت‌هاى اروپايى داشت و در جریان این رقابت‌ها مورد توجهٔ آنها قرار گرفت، هندوستان بود.

💠 در جریان رقابت بر سر کنترل و تسلط بر هندوستان، سرزمین‌هاى همجوار به عنوان معابر دسترسى به آن سرزمین، اهمیت خاصى یافتند که بلوچستان از جملهٔ آنها بود. انگلیسى‌ها که دست دیگر رقباى خود را به تدریج از هندوستان کوتاه کرده بودند، تصمیم گرفتند تا براى امنیت بخشیدن به آنجا، منطقه حایلى در مرزهاى شمال غربى هندوستان تشکیل دهند و از این زمان است که سیاست انگلیس در این ناحیه آغاز شد. از سوى دیگر، با تشکیل حکومت قاجار در ایران، شاهان این سلسله تلاش کردند تا مرزهاى شرقى کشور را در سرزمین‌هاى ایرانى گسترش دهند.

💠 توجه همزمان انگلیسى‌ها و دولت قاجار به بلوچستان، موجب تقابل سیاست آنان شد و در این مبارزه، دیپلماسى فعال انگلیسى‌ها در برابر سیاست‌های منفعلانهٔ قاجارى قرار گرفت و انگلیسى‌ها براى رسیدن به اهداف خود، اقدامات وسیع و برنامه‌ریزى شده‌اى را انجام دادند. شناسایى و کسب اطلاعات دقیق از بلوچستان در شمار نخستین اقدامات آنها بود. براى این منظور، روش‌هاى مختلفى به کار گرفته شد؛ مراجعه به منابع جغرافیایى، بهره‌گیرى از اطلاعات و تجربه تاجران هند که در بلوچستان به تجارت مى‌پرداختند، اعزام مامورانى با لباس مبدل، تهدید و دخالت مستقیم و غیرمستقیم از اقدامات آنها بود.

#تاریخ
💠 @balochs_history

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

13 February 2026 10:32

🔹 بلوچستان در دورهٔ قاجاریه

‏━━━━━━≼🔸≽━━━━━━
📖 سپاهی، عبدالودود: «تقابل سیاست ایران و انگلیس در بلوچستانِ دوره قاجار.» فصلنامه تاریخ روابط خارجی، سال نوزدهم، شماره ۷۳، زمستان ۱۳۹۶، صص۱۲۱-۱۴۳.
‏━━━━━━≼🔸≽━━━━━━

🔹 چکیده

📃 صفحه ۱

💠 در تاریخ روابط خارجی ایران، تحولات بلوچستان طی دوره قاجار از جنبه‌های مختلف دارای اهمیت است. بلوچستان آخرین بخش از ایران بود که دولتمردان قاجار قصد گسترش قدرت خود در آن را داشتند و اما برخلاف سایر نواحی ایران، تسلط تدریجی دولت مرکزی ایران در بلوچستان با مخالفت خارجی روبه‌رو شد؛ انگلیسی‌ها که در هند حضور داشتند و تسلط‌شان بر هند در حال کامل شدن بود، به مقابله با نفوذ ایران آمدند.

💠 در این مطالب، نحوهٔ تقابل سیاست ایران و انگلیس بر سر بلوچستان بررسی خواهد شد و به این سه پرسش پاسخ داده می‌شود:
• دلایل تقابل این دو دولت در بلوچستان چه بود؟
• دولتمردان ایران در برابر انگلیسی‌ها چه اقداماتی کردند؟
• آیا این اقدامات می‌توانست موجب حفظ منافع ایران در برابر انگلیسی‌ها شود؟

💠 مراجعه به اسناد و منابع معتبر ضمن پاسخ به این پرسش‌ها، فرایندهای روابط خارجی ایران با تأکید بر منطقهٔ جنوب‌شرقی ایران را روشن می‌سازد و نتایج فعالیت‌های دیپلماتیک دو دولت را در دوره مورد بحث آشکار می‌سازد و بیان می‌کند که انگلیسی‌ها با فعالیت‌های هوشمندانهٔ دیپلماتیک همواره برندگان این عرصهٔ تقابل سیاسی بوده‌اند.

#تاریخ
💠 @balochs_history

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

12 February 2026 09:08

🔹 #پرندگان سیستان و بلوچستان

🔹 عقابیان زیرخانواده‌ای از خانوادهٔ بازان در راستهٔ بازسانان است که در گروه عقاب‌ها نیز دسته‌بندی می‌شود. یکی از سرده‌های عقابیان، سردهٔ «عقاب» است.

🔹      عقاب طلایی: در کوهستان‌های مرتفع، تپه‌ماهورها، استپ‌ها، جنگل‌ها و تالاب‌های واقع در مناطق پست به سر می‌برد. مقیم کوه بزمان است و در حوضه هامون نیز زمستان‌گذرانی می‌کند. جزء پرندگان در خطر انقراض ایران است.

🔹      عقاب دشتی: ‌استپ‌ها و دشت‌های خشک و نیمه‌بیابانی شنی و سنگی با پوشش گیاهی بوته‌ای ولی بی‌درخت را به عنوان زیستگاه می‌گزیند. در کل کشور تنها به صورت کمیاب مقیم نواحی جنوب‌شرقی استان سیستان و بلوچستان است. در فهرست پرندگان حمایت‌شدهٔ ایران قرار دارد.

🔹      عقاب صحرایی: در دشت‌های باز و خشک، مناطق نیمه‌بیابانی تا بیابانی و کوهپایه‌ها به سر می‌برد. در حوضه هامون زمستان‌گذرانی می‌کند. در فهرست پرندگان حمایت‌شدهٔ ایران قرار دارد.

🔹      عقاب شاهی (شرقی): از نواحی کوهستانی دوری می‌کند و اغلب در درختزارهای باز، استپ‌ها، علفزارها، تالاب‌ها و گاهی مزارع دیده‌ می‌شود. در حوضه هامون و حوضه جازموریان و شهرستان چابهار زمستان‌گذرانی می‌کند. جزء پرندگان آسیب‌پذیر است.

🔹      عقاب تالابی (خالدار بزرگ): به زیستگاه‌های حاشیه پیکره‌های آبی وابستگی دارد و اغلب در درختزارهای اطراف تالاب‌ها، رودخانه‌های وسیع و دریاچه‌های آب شیرین به سر می‌برد. به طور منظم در تالاب‌های حوضه هامون و شهرستان دشتیاری زمستان‌گذرانی می‌کند و به‌صورت مهاجر عبوری هم دیده شده است. گاهد به طور اتفاقی در دیگر تالاب‌های نواحی جنوبی بلوچستان حضور می‌یابد. جزء پرندگان آسیب‌پذیر است.

🔹      عقاب دوبرادر: کوهستان‌ها و تپه‌های خشک و ناهموار، به‌ویژه دره‌های صخره‌ای عمیق با بوته‌ها و درختان پراکنده را به عنوان زیستگاه برمی‌گزیند و در استپ‌های خشک و نیمه‌خشک، بوته‌زارهایی با درختان پراکنده و حاشیه مزارع به شکار می‌پردازد. هم به‌صورت جوجه‌آور و هم به‌صورت زمستان‌گذران در نواحی جنوب‌شرقی استان سیستان و بلوچستان حضور می‌یابد. در فهرست پرندگان حمایت‌شدهٔ ایران قرار دارد.

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

10 February 2026 07:31

🔹 #پرندگان سیستان و بلوچستان

🔹 کرکسیان برّ قدیم زیرخانواده‌ای از خانوادهٔ بازیان در راستهٔ بازسانان است. اعضای آن از سنگین‌وزن و بزرگ‌جثه‌‌ترین پرندگان قادر به پرواز هستند که عمدتاً از لاشه‌ها تغذیه می‌کنند.

🔹      دال قهوه‌ای: در مناطق مرتفع و کوهستانی‌، دره‌های باز و استپ‌ها و بیابان‌های خشک به سر می‌برد. به صورت پراکنده مقیم کوهستان‌های مکران و اطراف کوه بزمان و ملک‌سیاه‌کوه است. جزو پرندگان حمایت شده ایران است.

🔹      دال سیاه: دامنه تپه‌ها و کوهستان‌ها و مناطق مجاور دشت‌های دورافتاده را به عنوان زیستگاه برمی‌گزیند و محدوده وسعی از سرزمین‌های باز نیمه‌بیابانی، استپی تا علفزارهای مرتفع و حتی کوهستان‌های بدون پوشش را برای یافتن غذا جستجو می‌کند. به صورت کمیاب مقیم اطراف ملک‌سیاه‌کوه و مناطق نزدیک به ساحل در مکران است. جزء پرندگان نزدیک به تهدید است.

🔹      دال پشت سفید: مناطق باز و مسطح با درختان پراکنده را به عنوان زیستگاه برمی‌گزیند و کمتر در مناطق کوهستانی دیده می‌شود. به‌صورت بسیار کمیاب مقیم نواحی جنوبی استان سیستان‌وبلوچستان و شرق هرمزگان است. جزء پرندگان به‌شدت در معرض خطر انقراض است.

🔹      کرکس مصری: در مناطق باز نظیر استپ‌ها، دشت‌ها، سواحل شنی و نیز رودخانه‌ها، تالاب‌هایی با پوشش گیاهی کم‌ارتفاع، خلیج‌ها، دره‌ها و کوه‌ها به سر می‌برد. به خوبی با حاشیه بیابان‌ها و کوهستان‌های احاطه‌شده توسط مناطق بیابانی سازگار شده‌ است. به‌صورت مهاجر عبوری، تابستان‌گذران و جوجه‌آور در سراسر استان دیده می‌شود و در سواحل مکران زمستان‌گذرانی می‌کند.

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

08 February 2026 13:34

🔹 بلوچستان در دورهٔ افشاریه

‏━━━━━━≼🔸≽━━━━━━
📖 سپاهی، عبدالودود: «وضعیت سیاسی بلوچستان از ابتدای سلطنت قاجاریه تا نهضت مشروطه.» پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی (پژوهشکدهٔ تاریخ)، بهار ۱۳۸۲.
‏━━━━━━≼🔸≽━━━━━━

🔹 دوران پس از نادرشاه

📃 صفحه ۷

💠 در سایر بخش‌های ایران با وفات کریم خان زند، دوره آرامش و امنیت ده ساله‌ای که در سال‌های آخر حکومت او به‌وجود آمده بود، به پایان رسید و از آن‌جایی که جانشین معینی نداشت، هرج و مرج عجیبی بر کشور حکمفرما شد و به مدت ده سال از ۱۱۹۳ تا ۱۲۰۳ق. تاج و تخت ایران در میان مدعیان سلطنت دست به دست می‌شد. در چنین شرایطی بود که آقا محمد خان قاجار بعد از فرار از شیراز توانست افراد ایلات قاجار را متحد نماید و در حالی که جنوب ایران در آتش جنگ‌های جانشینی می‌سوخت، ایالات شمالی ایران بدست آقا محمد خان افتاد.

💠 با به قدرت رسیدن لطفعلی خان زند در سال ۱۲۰۳ق. دوران زورآزمایی بین او و آقا محمد خان آغاز شد و سرانجام پس از چند جنگ مهم میان رقیبان، آقا محمد خان توانست بر رقیب غلبه کرده و قدرت را به دست گیرد. بعد از لشگرکشی به قفقاز در سال ۱۲۰۹ق. و فتح تفلیس در ۱۲۱۰ق. بالاخره در تهران تاج‌گذاری کرد و حکومت قاجارها را در ایران پایه گذاشت.

💠 در چنین اوضاعی در بخش دیگر ایران یعنی بلوچستان، حکومت‌های مستقل محلی که در دوران پس از قتل نادرشاه به‌وجود آمده بودند، به حیات خود ادامه می‌دادند و از آن‌جایی که دوران سلطنت آقا محمد خان کوتاه بود و در سایر بخش‌های کشور با مسائل مهمی روبه‌رو بود؛ فرصت توجه به این بخش از ایران را نیافت و در زمان جانشین او فتحعلی شاه نیز به علت جنگ‌های ایران و روسیه، حاکم کرمان حملاتی به بلوچستان انجام داد اما نتوانست نفوذ خود را در منطقه تثبیت نماید. در این زمان بخش‌های شرقی بلوچستان (خاران، کلات، لسبیله و مکران شرقی) توسط خوانین کلات؛ و بخش‌های غربی آن (مکران غربی) توسط مراکز قدرتی از جمله بمپور، قصرقند، سِب و دزک اداره می‌شد.

پایان.

#تاریخ
💠 @balochs_history

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

07 February 2026 14:02

🔹 بلوچستان در دورهٔ افشاریه

‏━━━━━━≼🔸≽━━━━━━

🔹 دوران پس از نادرشاه

📃 صفحه ۶

💠 پس از توافق احمدشاه درانی و نصیرخان بلوچ بود که حضور نصیرخان کلاتی را در لشکرکشی‌های احمد خان به خراسان شاهد هستیم و همچنین در این سال‌ها نصیرخان شروع به گسترش قدرت در نواحی مختلف کرد و نواحی مکران و دزک را فتح کرد و سرانجام تمام بلوچستان در حیطه اقتدار او قرار گرفت.

💠 با گذشت سال‌ها از حکومت نصیرخان بر بلوچستان، به تدریج چهار طایفه بدون داشتن سابقهٔ قبلی حکومت در منطقه، قدرت یافتند و از خان کلات مستقل شدند و قدرت را در بخش غربی بلوچستان به دست گرفتند. از این گروه‌ها، بزرگزاده‌ها در دزک قدرتی کسب کردند و توانستند بر سراوان امروزی و بخش‌هایی از نواحی خاش و پهره (ایرانشهر) حکومت کنند. بُلِیده‌ای‌ها دومین گروهی بودند که حاکمیت خود را بر بخش‌هایی از غرب بلوچستان برقرار کردند و قصرقند و گِه (نیکشهر) و مناطق اطراف این دو شهر را به دست گرفتند. لاشاری‌ها در منطقهٔ کوهستانی لاشار بین بمپور و قصرقند قدرت یافتند. نارویی‌های شیرانی نیز بمپور را پایگاه قدرت خود قرار دادند.

💠 در چنین اوضاعی حکومت زندیه در سال ۱۱۶۵ه.ق. با روی کار آمدن کریم خان زند در بخشی دیگر از ایران تشکیل شد و این دوران مصادف است با اوج قدرت نصیرخان در بلوچستان و ایجاد حکومت مستقل توسط او. بر اساس رسالهٔ «جغرافیا و تاریخ بلوچستان»، در سال‌های سلطنت کریم خان بر ایران «حکام ملک به تسخیر مکران نپرداختند و آن ملک کماکان مطلق‌العنان بود.»

#تاریخ
💠 @balochs_history

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

06 February 2026 07:32

🔹 بلوچستان در دورهٔ افشاریه

‏━━━━━━≼🔸≽━━━━━━

🔹 دوران پس از نادرشاه

📃 صفحه ۶

💠 با کشته شدن نادرشاه، ارتش بزرگ و قدرتمند از هم پاشید و هر یک از سرداران با نیروهای تحت امر خود، به سوی سرزمین اصلی خود حرکت کرد. از جمله احمدخان ابدالی قسمت‌هایی از افغانستان امروز را تصرف کرد و امیر علم خان خزیمه بر قائنات و سیستان مسلط شد و نصیرخان کلاتی، کلات و بخش‌های وسیعی از بلوچستان را به دست گرفت. نصیرخان از آنجایی که قدرت امیر علم خان اول خزیمه را برتر از خود می‌دانست، اطاعت خود را از او اعلام کرد، اما پس از مدت کوتاهی امیر علم خان به قتل رسید.

💠 با اعلام استقلال توسط نصیرخان، او به گسترش قلمروی خود در شمال پرداخت و در نتیجه بین او و احمدخان ابدالی بر سر مناطق تحت نفوذ درگیری به وجود آمد و شاه افغانان، از ایلات و احشامات دور و نزدیک، ایلجاری و چریک طلبید... به سبب سرکشیِ اهل بلوچستان و نصیرخان حاکم آن بلاد، به سمت بلوچستان رأیت اقتدار برافراشت.

💠 در جنگی که بین این دو سردار بازمانده از لشکر نادر به وجود آمد، احمد خان نتوانست نصیرخان را کاملاً شکست دهد و چون مشغول گسترش قلمروی خویش در سایر بخش‌های افغانستان بود، پیمانی بین او و نصیرخان به امضاء رسید که طبق این پیمان مقرر شد هرگاه افغان‌ها خارج از قلمروی خود بجنگند، حاکم کلات نصیرخان رو به خدمت ایشان گزارد و اموال و مهمات را افغان‌ها به خان کلات بدهند و کلات از پرداخت خراج معاف باشند؛ همچنین در توافق با احمد شاه، به نصیرخان لقب بیگلربیگی داده شد و او نیز حکومت احمد خان ابدالی را بر افغانستان به رسمیت شناخت.

#تاریخ
💠 @balochs_history

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

04 February 2026 08:01

🔹 بلوچستان در دورهٔ افشاریه

‏━━━━━━≼🔸≽━━━━━━

🔹 نادرشاه و بلوچستان

📃 صفحه ۴

💠 به دنبال گشوده شدن نواحی شمالی شهر جالق و سرکوب مقاومت مردم این نواحی، عده‌ای از ساکنان این مناطق به این شهر آمده، جنايات نیروهای نادر و حرکت سرداران وی را به مردم شهر خبر دادند. چون جالق به محاصره نیروهای نادر درآمد، مردم این شهر در برابر آنها به مقاومت پرداختند و از آنجایی که استحکامات قلعهٔ این شهر ضعیف بود و نیروهای نادر نیز به تصرف آن مصمم بودند و چون در این حمله احتمال به اسارت گرفته شدن زنان و بقیهٔ مردم و وجود داشت‌، مردان این شهر، زنان و فرزندانشان را به دست خود به قتل رساندند، به صفوف محاصره‌کنندگان حمله کردند و تا آخرین نفر جنگیدند.

💠 تصرف بمپور از دیگر وقایع مهم دوران نادر در بلوچستان است. بمپور از دوران شاه عباس مرکز ادارهٔ این بخش از شرق ایران شده بود و برای ادارهٔ بخش وسیعی از بلوچستان اهمیت داشت و با تسلط بر این شهر و قلعهٔ آن، پایگاه مهمی برای کنترل سایر بخش‌های بلوچستان ایجاد می‌شد.

💠 نواحی دشتیاری و بندر تیس از دیگر بخش‌های مهم مکران بود که توسط سرداران نادر فتح شدند. بعد از فتح تیس، پیر محمد فرماندهٔ نادر، امیر دینار مکرانی برادر کوچک میر محبت‌خان را به حاکمیت آنجا منصوب کرد.

💠 اما اینکه چرا نادر شاه هم‌زمان با محاصرهٔ قندهار دو تن از سرداران خود را برای فتح بلوچستان فرستاد و تا زمان فتح کامل بلوچستان اقدامی برای درهم شکستن خطوط دفاعی قندهار نکرد، چند دلیل دارد: اول اینکه نادرشاه با فتح بلوچستان و مشغول کردن بلوچ‌ها در جنگ در داخل بلوچستان از رساندن بسیج‌ها به ساکنان قندهار جلوگیری می‌کرد؛ دیگر اینکه بعد از آزادی نیروهایی که مشغول فتح بلوچستان بودند و پیوستن آنها به محاصره‌کنندگان قندهار، نیروی نادر برای تصرف شهر بیشتر می‌شد.

#تاریخ
💠 @balochs_history

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

02 February 2026 08:01

🔹 بلوچستان در دورهٔ افشاریه

‏━━━━━━≼🔸≽━━━━━━

🔹 نادرشاه و بلوچستان

📃 صفحه ۲

💠 با ظهور نادر و شکست‌های پی‌درپی که او به افغان‌ها وارد ساخت، بلوچ‌ها نیز در بیرون راندن افغان‌ها از مناطقی که بدست گرفته بودند، با او همکاری کردند و اشرف افغان که بعد از شکست از نادر به طرف افغانستان در حرکت بود، توسط گروهی از بلوچ‌های خاران به قتل رسید.

💠 میرزا مهدی خان کشته شدن اشرف را توسط بلوچ‌ها موجب توجه بیشتر نادر به آنها می‌دانست و نوشته است: «در ازای این خدمت صبح اقبال بلوچیه تبلیج یافت و اختر طالع اهل خاران درخشان شد.»

💠 نادر به هنگام محاصرهٔ هرات در سال ۱۱۴۳ق. سفیری نزد عبدالله خان بلوچ که حاکم بخش شمالی بلوچستان بود فرستاد و از او خواست که همراه نیروهایش برای حمله به قندهار آماده باشند، اما عبدالله خان در حالی که در تدارک سفر قندهار و پیوستن به نادر بود، در جنگ با خدایار خان [عباسی] حاکم سند کشته شد.

💠 نادر شاه در اواخر سال ۱۱۴۹ق. تصمیم گرفت برای تنبیه افغانانِ فراری به قندهار حمله کند، اما قبل از حمله به این شهر تنبیه و تأدیب سرکشان بلوچ را مدنظر داشت. به این منظور پیرمحمد خان بیگلربیگی سابق هرات و اسلمش خان بیگلربیگی سابق تفلیس را به سرداری بلوچستان تعیین کرد و «با توپخانه و استعداد موفور به تعقیب اشرار مأمور ساخت.»

#تاریخ
💠 @balochs_history

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

25 January 2026 12:46

همانا برین سوگ با ما سپهر
ز دیده فرو باردی خون به مهر
🖤

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

22 January 2026 19:28

اونایی که موقتی با پروکسی وصل شدن سریعا فیلترشکن npv نصب کنن چون امکانش هست دوباره قطع بشه

فایلش اینجا گذاشتم با کانفیگ و پروکسی و آموزشش
/channel/+R8vdRdTMMQcyYTFk

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

21 January 2026 17:57

یوسفِ گم‌گشته بازآید به کنعان غم مخور
کلبهٔ احزان شود روزی گلستان غم مخور

ای دل غمدیده حالت بِه شود دل بَد مکن
وین سرِ شوریده باز آید به سامان غم مخور

گر بهارِ عمر باشد باز بر تختِ چمن
چتر گل در سر کَشی ای مرغِ خوشخوان غم مخور

دورِ گردون گر دو روزی بر مرادِ ما نرفت
دائماً یکسان نباشد حالِ دوران غم مخور

هان مَشو نومید چون واقِف نِه‌ای از سِرِّ غیب
باشد اندر پرده بازی‌های پنهان غم مخور

ای دل اَر سیل فنا بنیاد هستی بَرکَند
چون تو را نوح است کشتیبان ز طوفان غم مخور

در بیابان گر به شوقِ کعبه خواهی زد قدم
سرزنش‌ها گر کُنَد خار مُغیلان غم مخور

گرچه منزل بس خطرناک است و مقصد بس بعید
هیچ راهی نیست کآن را نیست پایان، غم مخور

حال ما در فُرقت جانان و اِبرامِ رقیب
جمله می‌داند خدای حالْ‌گردان غم مخور

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

08 January 2026 07:34

🔹 #پرندگان سیستان و بلوچستان

🔹 گونه‌های مرغابیان روآبچر

🔹     خوتکای ابرو سفید: آب‌های شیرین کم‌عمق دارای پناه با علفزارهایی در حاشیه، دشت‌های سیلابی یا سایر تالاب‌های حاوی مواد گیاهی معلق را به عنوان زیستگاه برمی‌گزیند. در منطقه حفاظت‌شده گاندو شهرستان دشتیاری و ذخیره‌گاه زیست‌کره هامون به‌صورت مهاجر عبوری دیده می‌شود.

🔹     اردک نوک‌پهن شمالی: دریاچه‌ها و مرداب‌های آب شیرین با پوشش گیاهی تازه روییده با بسترهای گلی را ترجیح می‌دهد. زمستان‌ها اغلب در دریاچه‌های باز، مصب‌ها و کرانه‌های ساحلی دیده می‌شود. به‌صورت مهاجر عبوری در رودخانه بمپور و به‌صورت زمستان‌گذران در منطقه حفاظت‌شده گاندو شهرستان دشتیاری و ذخیره‌گاه زیست‌کره هامون حضور می‌یابد.

🔹     خوتکای کاکلی ‌(اردک کاکلی): آب‌های شیرین شامل رودخانه‌ها، دریاچه‌ها، شالیزارها، علفزارهای سیلابی و به مقدار کمتر نواحی دریایی را به عنوان زیستگاه برمی‌گزیند. در گذشته بسیار دور حضور آن توسط زارودنی در منطقه حفاظت‌شده گاندو شهرستان دشتیاری و ذخیره‌گاه زیست‌کره هامون گزارش شده است اما امروزه اطلاعاتی از حضور آن در دسترس نیست.

🔹     اردک‌ ارده‌ای: زمستان‌ها را در آب‌های ساحلی کم‌عمق، تالاب‌ها، دلتاها و پیکره‌های آبی کم‌عمق با پناه مناسب به سر می‌برد. در منطقه حفاظت‌شده گاندو شهرستان دشتیاری و ذخیره‌گاه زیست‌کره هامون زمستان‌گذرانی می‌کند.

🔹     گیلار اوراسیایی: مصب‌ها، چمنزارهای غرقابی فصلی، دریاچه‌های آب شیرین، خلیج‌های ساحلی، پیکره‌های آب لب‌شور، آب‌های کم‌عمق دارای پناه، مناطق جزرومدی با بستر گلی و ماسه‌ای و یا تالاب‌های نمکی موجود در طول سواحل را به عنوان زیستگاه برمی‌گزیند. به تعداد فراوان در پیکره‌های آبی ذخیره‌گاه زیست‌کره هامون، رودخانه بمپور، منطقه حفاظت‌شده گاندو شهرستان دشتیاری زمستان‌گذرانی می‌کند.

🔹     اردک کله‌سبز: آب‌های شیرین راکد یا با جریان آرام، مصب‌ها، گستره‌های آبی لب‌شور و شور کم‌عمق دارای پناه، رودخانه‌های کم‌عمق و نی‌زارهای انبوه را به عنوان زیستگاه برمی‌گزیند. در ذخیره‌گاهی زیست‌کره هامون زمستان‌گذرانی می‌کند و در منطقه حفاظت‌شده گاندو شهرستان دشتیاری به‌صورت مهاجر عبوری یا زمستان‌گذران نیز دیده می‌شود.

🔹     فیلوش شمالی: زمستان‌ها در زیستگاه‌های ساحلی دارای پناه به‌ویژه مصب‌ها، دشت‌های سیلابی، دریاچه‌های باز، تالاب‌های لب‌شور و خورها به سر می‌برد. در منطقه حفاظت‌شده گاندو شهرستان دشتیاری، ذخیره‌گاه زیست‌کره هامون و منطقه حفاظت‌شده شیله زمستان‌گذرانی می‌کند.

🔹     خوتکای اوراسیایی: در خارج از دورهٔ جوجه‌آوری در دریاچه‌های باز، مصب‌ها، استخرهای روباز، آب‌بندان‌ها، سواحل جزرومدی کم‌عمق، گستره‌های آبی شور یا لب‌شور، دلتای رودخانه‌ها و مناطق غرقابی به سر می‌برد. در ذخیره‌گاه زیست‌کره سیستان، منطقه حفاظت‌شده شیله، منطقه حفاظت‌شده گاندو شهرستان دشتیاری، برخی از سواحل مکران و رودخانه بمپور زمستان‌گذرانی می‌کند.

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

07 January 2026 13:30

🔹 بنی‌الیاس و کوچ و بلوچ در کرمان

‏━━━━━━━━≼🔹≽━━━━━━━━

💠 در سال ۳۶۴ق (۵ - ۹۷۴م)، برای آخرین‌بار از یکی از اعضای خاندان بنی‌الیاس ذکری به میان آمده است. در این زمان، عضدالدوله چون درگیر رویدادهای عراق و عمان بود، نیروی نظامی چندانی نداشت. فردی به نام طاهر بن المیم در جرومیه سر به شورش گذارد. طاهر با یک فرمانده ترک سامانی به نام یزتمور که به ابوالحسن سیمجور در خراسان خیانت کرده بود، ارتباط داشت. نیروهای هردوی آنها به هم پیوستند، اما چیزی نگذاشت که ابوالحسن بتواند طاهر را از رهبری شورش کنار بزند.

💠 اخبار این وقایع به حسین بن محمد بن الیاس رسید که آن‌هنگام در خراسان بود. همین امر باعث شد که او به کرمان برود و خود را در پیشاپیش مخالفان و نیز مردم جرومیه قرار دهد. اما در این زمان، وزیر عضدالدوله، ابوالقاسم المطهر بن عبدالله، عملیات خود را در عمان تکمیل کرده و به فارس بازگشته بود. او از جانب عضدالدوله دستور داشت با شورشیان کرمان مقابله کند. به این منظور، در ماه رجب ۳۶۴ (آوریل ۹۷۵) شیراز را ترک کرد. یزتمور غافلگیر شد، شکست را پذیرفت و ناچار به قلعه‌ای بازگشت و به عقب‌نشینی پرداخت. در آن‌جا نیز توسط ابوالقاسم المطهر محاصره و در نهایت تسلیم شد.

💠 در این ضمن، الحسین الیاسی ۱۰ هزار نفر را تحت فرماندهی خود جمع‌آوری کرد، اما در جیرفت از سوی وزیر بویهی شکست خورد و دستگیر شد. راجع به الحسین الیاسی بعدتر چیزی شنیده نشد و با مرگ احتمالی او، تلاش‌های الیاسیان برای بازپس‌گیری کرمان به پایان رسید. بدین ترتیب، با دستگیری الحسن، الیاسیان از صحنه تاریخ حذف شدند.

💠 کرمان تا حدود هشتاد سال بعد به عنوان جزئی جداناشدنی از قلمرو آل‌بویه باقی ماند. غزنویان هر از چندگاهی چشم طمع به آن‌جا می‌دوختند، اما بویهیان کرمان را از دست ندادند تا این‌که صحرانوردان اغز، به فرماندهی قاوردبن‌چغری‌بیگ سلجوقی توانستند کرمان را به اشغال خود درآورند.

پایان.

📚 بنمایه:
کلیفورد ادموند باسورث*: «بنی‌الیاس در کرمان». ترجمهٔ نصرالله صالحی. مجلهٔ رشد آموزش تاریخ، شمارهٔ ۱۵، سال پنجم، ۱۳۸۳.
* C. E. Bosworth: «the Banu Ilyas of kirman (320-357)», in the: Iran and Islam (in memory of the late Viladimir Minorsky), Edinburg university press, 1971.

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

15 February 2026 08:34

🔹 #پرندگان سیستان و بلوچستان

🔹 کورکوریان زیرخانواده‌ای از خانوادهٔ بازان در راستهٔ بازسانان است. یکی از سرده‌های آن «کورکورها» نام دارد.

🔹      کور‌کور سیاه: علفزارها، حاشیه دریاچه‌ها، رودخانه‌ها، تالاب‌ها، مناطق باز با درختان پراکنده یا بدون درخت یا زمین‌های کشاورزی را ترجیح می‌دهد. از نواحی بادخیز، نواحی برفی و یخی، دریاها و سواحل، کوهستان‌های مرتفع و جنگل‌های متراکم دوری می‌کند. زیرگونهٔ M.m.govinda در استان جوجه‌آوری می‌کند و زیرگونهٔ M.m.lineatus در استان زمستان‌گذرانی می‌کند و به‌صورت مهاجر عبوری هم دیده می‌شود. در حوضه هامون و ناحیه بمپور حضور آن شناسایی شده است. جزء پرندگان حمایت‌شدهٔ ایران است.

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

14 February 2026 07:31

🔹 #پرندگان سیستان و بلوچستان

🔹 عقابیان مارخور زیرخانواده‌ای از خانوادهٔ بازان در راستهٔ بازسانان است که در گروه عقاب‌ها نیز دسته‌بندی می‌شود.

🔹      عقاب مارخور پنجه‌کوتاه: نواحی خشک سنگی و صخره‌ای، کوهستان‌ها و دره‌های تنگ، حواشی جنگل‌ها و بیشه‌زارها و دشت‌های باز و وسیع با بوته‌های کوتاه و زمین‌های بایر یا نیمه‌کشت‌شدهٔ دارای خار و خاشاک با درختان پراکنده را به عنوان زیستگاه برمی‌گزیند. به صورت مهاجر عبوری در استان دیده شده است. در فهرست پرندگان حمایت شدهٔ ایران قرار دارد.

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

13 February 2026 09:42

🔹 #پرندگان سیستان و بلوچستان

🔹 عقابیان زیرخانواده‌ای از خانوادهٔ بازان در راستهٔ بازسانان است که در گروه عقاب‌ها نیز دسته‌بندی می‌شود. یکی از سرده‌های عقابیان، سردهٔ «بازعقاب‌های کوچک» است.

🔹      عقاب پَر پا: مناطق جنگلی با تراکم کم از درختان ناهمسال، درختزارها، علفزارها و خلنگزارهایی با پوشش سنگی و صخره‌ای اندک را ترجیح می‌دهد. در سواحل پست شهرستان چابهار و در شمال سرحد به صورت مهاجر عبوری دیده می‌شود. دارای ارزش حفاظتی است.

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

11 February 2026 07:33

🔹 #پرندگان سیستان و بلوچستان

🔹 عقابیان دریایی زیرخانواده‌ای از خانوادهٔ بازیان در راستهٔ بازسانان است. عمدتاً در نزدیکی سواحل دریاها و رودخانه‌ها زندگی می‌کنند و رژیم غذایی آنها عمدتاً از ماهی، پرندگان آبزی و پستانداران کوچک تشکیل شده‌است.

🔹      عقاب دریایی پالاس: دریاچه‌ها، رودخانه‌ها و پهنه‌های آبی گسترده را به عنوان زیستگاه برمی‌گزیند و اغلب نزدیک آب‌هایی که ماهی‌های فراوان دارد، به سر می‌برد. در گذشته به تعداد بسیار اندک ولی منظم در حوضه هامون و سواحل بلوچستان زمستان‌گذرانی می‌کرد؛ اما دهه پنجاه شمسی به بعد، گزارش‌های پراکنده و نامنظمی از این پرنده در حوضه هامون به‌صورت زمستان‌گذران و خور گواتر به‌صورت مهاجر عبوری در دست است. جزء پرندگان آسیب‌پذیر است.

🔹      عقاب دریایی دم‌سفید: در سواحل دریاها، دریاچه‌ها، رودخانه‌های وسیع، آب‌های داخلی و تالاب‌ها، جایی که ماهی‌ها و سایر مهره‌داران آبزی فراوان هستند، به‌ سر می‌برد. در حوضه هامون و سواحل مکران زمستان‌گذرانی می‌کند. جزء پرندگان در معرض انقراض است.

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

09 February 2026 07:34

🔹 #پرندگان سیستان و بلوچستان

🔹 عقاب‌ ماهیگیر خانواده‌ای با تنها یک گونهٔ زنده، نوعی پرندهٔ شکاری ماهی‌خوار و روزگرد از راستهٔ بازسانان است.

🔹     عقاب ماهیگیر (زیرگونهٔ اوراسیایی): در حاشیهْ دریاچه‌های آب شیرین و لب‌شور، پیکره‌های آبی باز، مصب‌ها و رودخانه‌ها به سر می‌برد. به تعداد قابل‌توجهی در سواحل مکران زمستان‌گذرانی می‌کند. در فهرست پرندگان در معرض خطر انقراض ایران قرار دارد.

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

08 February 2026 07:30

🔹 #پرندگان سیستان و بلوچستان

🔹 مرغابیان خانواده‌ای از پرندگان آبزی از راستهٔ غازسانان هستند. یکی از زیرخانواده‌های مرغابیان، زیرخانوادهٔ «مرغابیان زیرآبچر» است.

🔹     اردک سر سفید: دریاچه‌های شور یا شیرین کوچک و کم‌عمق با پوشش گیاهی حاشیه‌ای را به‌عنوان زیستگاه‌ برمی‌گزیند. به‌صورت نادر در دریاچه‌های حوضهٔ سیستان، زمستان‌گذرانی می‌کند. جزء پرندگان در معرض خطر اتقراض است.

🔹     اردک مرمری: تالاب‌های آب‌شیرین به‌نسبت کم‌عمق با اندازه کوچک تا متوسط با پوشش گیاهی مناسب، آب‌بندان‌ها، شبکه‌های زهکش، دشت‌های سیلابی و رودخانه‌های با جریان آرام را به عنوان زیستگاه می‌گزیند. در سال‌های مناسب در حوضهٔ سیستان، اقامت چهارفصل و گاه جوجه‌آوری دارد. جزء پرندگان آسیب‌پذیر است.

🔹     اردک تاجدار: دریاچه‌های آب شیرین پهناور و به نسبت عمیق با پوشش گیاهی گسترده در حاشیه و رودخانه‌های با جریان آرام را به عنوان زیستگاه می‌گزیند. مهاجر است و در تالاب‌های حوضهٔ سیستان، زمستان‌گذرانی و احتمالاً گاه جوجه‌آوری می‌کند. در فهرست پرندگان حمایت‌شدهٔ ایران قرار دارد.

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

07 February 2026 07:34

🔹 #پرندگان سیستان و بلوچستان

🔹 مرغابیان خانواده‌ای از پرندگان آبزی از راستهٔ غازسانان هستند. یکی از زیرخانواده‌های مرغابیان، زیرخانوادهٔ «مرغابیان زیرآبچر» است.

🔹     اردک بلوطی: دریاچه‌های آب شیرین و مرداب‌های به نسبت کم‌عمق غنی از گیاهان شناور و غوطه‌ور با پوشش گیاهی انبوه در حاشیه را به عنوان زیستگاه برمی‌گزیند. در زمستان‌ها و یا زمان مهاجرت، در دریاچه‌های باز، رودخانه‌های با جریان آرام و پیکره‌های آبی ساحلی به سر می‌برد. در منطقه حفاظت‌شده گاندو شهرستان دشتیاری به‌صورت زمستان‌گذران، و در منطقه حفاظت‌شده هامون اقامت چهارفصل و گاه فقط تابستان‌گذرانی همراه با جوجه‌آوری و نیز گاه زمستان‌گذرانی دارد. جزء پرندگان در معرض تهدید است.

🔹     اردک سرحنایی: خارج از دورهٔ جوجه‌آوری در دریاچه‌های باز و رودهای با جریان آرام حضور می‌یابد. در تالاب‌های دریاچه هامون زمستان‌گذرانی می‌کند.

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

05 February 2026 07:35

🔹 بلوچستان در دورهٔ افشاریه

‏━━━━━━≼🔸≽━━━━━━

🔹 نادرشاه و بلوچستان

📃 صفحه ۵

💠 بعد از فتح بیشتر نقاط بلوچستان توسط سپاهیان نادرشاه، میان سرداران نادر، در این منطقه اختلاف ایجاد شد و نادر با آگاهی از این اختلافات دستور قتل پیرمحمد خان را که توانسته بود بلوچستان را فتح کند، صادر کرد.

💠 زمانی که نادرشاه مشغول محاصره قندهار بود توجه او به هندوستان جلب شد و یکی از مناطقی که بعد از حمله به هندوستان مورد توجه او قرار گرفت بلوچستان بود. به دلیل شرکت نیروهای بلوچ در فتح هندوستان، آنها جایگاهی مهمی نزد او یافتند. نادرشاه پس از بازگشت از هندوستان، نه تنها محبت خان بلوچ را به عنوان حاکم کلات (قلات) ابقاء کرد، بلکه بخش شمال‌غربی سند (دشت‌های کَچّی) را که به بلوچستان اتصال داشت به محبت خان حاکم بلوچستان واگذار کرد.

💠 در نتیجهٔ انضمام این بخش از سند به بلوچستان، خان‌نشین کلات بر مزارع کوهستانی و نواحی پست و نیز اراضی بیشتری که در سراسر سال قابل کشت بود‌ دست یافت و بر درآمدهایش افزوده شد و زمینه برای گسترش قدرت کلات در بیشتر نواحی بلوچستان آماده شد و قدرت خوانین کلات در مدت کوتاهی (در دوره نصیرخان) تا نواحی قصرقند و گِه (نیک‌شهر) هم گسترش یافت.

#تاریخ
💠 @balochs_history

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

03 February 2026 07:33

🔹 بلوچستان در دورهٔ افشاریه

‏━━━━━━≼🔸≽━━━━━━

🔹 نادرشاه و بلوچستان

📃 صفحه ۳

💠 پیرمحمد خان برای انجام ماموریت خود از فارس به بندرعباس رفت و مرتضی قلی سلطان فارسی، حاکم بندرعباس، از حملات میر محبت خان و میر ایلتاز خان پسران عبدالله خان بلوچ شکایت کرد و از غارت آن نواحی و اسیر ساختن مردم این مناطق خبر داد.

💠 پیرمحمد بعد از اطلاع از حملات امیر محبت خان تصمیم گرفت به تعقیب او بپردازد و توانست او را در دو جنگ شکست دهد و قلعهٔ شمیل میناب را که محبت خان در آن پناه گرفته بود به محاصره گرفت. محبت‌خان چون قلعه را در محاصره نیروهای نادر شاه دید، به کلات پیش برادرش ایلتاز خان رفت که حکومت آن نواحی را در دست داشت.

💠 بعد از تسلیم شدن ساکنان قلعه، پیرمحمد خان آنها را مورد عفو قرار داد و خود به تعقیب محبت خان پرداخت اما او به همراه برادرش به قندهار نزد نادر شاه رفت و اطاعت خود را از او اعلام کرد. نادر نیز از اطاعت آنها استقبال کرد، زیرا پیوستن قبایل بلوچ که در نزدیکی شهرهای هرات و قندهار زندگی می‌کردند برای فتح هندوستان و اهداف دیگر نادر، اهمیت زیادی داشت.

💠 پیرمحمد خان که از میناب به شمال بلوچستان حرکت کرده بود قلعهٔ شال (کویته کنونی) و مستونگ را گشود و کلات را نیز تصرف کرد و به فتح سایر نقاط بلوچستان مشغول شد. گاهی در برابر پیشروی نیروهای نادر، به دلیل شدت عمل آنها، مقاومت‌های سختی انجام می‌شد. از جمله جنگ‌های مهم سرداران نادر در بلوچستان جنگ با مردم شهر جالق و گشودن شدن این شهر است.

#تاریخ
💠 @balochs_history

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

01 February 2026 09:31

🔹 بلوچستان در دورهٔ افشاریه

‏━━━━━━≼🔸≽━━━━━━

🔹 بلوچستان قبل از ظهور نادرشاه

📃 صفحه ۱

💠 دولت صفوی در نتیجۀ یک شورش داخلی سقوط کرد و از آن‌جایی که در این براندازی، بلوچ‌ها با افغان‌ها همکاری نزدیکی داشتند، در هنگام دولت مستعجل افاغنه، مسئولیت‌هایی به سرداران بلوچ واگذار گردید تا آن‌جا که یکی از سفیران اشرف به دربار عثمانیان سرداری بلوچ به نام محمدخان بلوچ بود.

💠 در آشفتگی‌های پس از سقوط سلسله صفویه، سید احمد نامی بر بخش‌هایی از بلوچستان مسلط شد اما محمد میرزا که خود را بزرگ‌ترین فرزند شاه سلطان حسین می‌دانست با وی به جنگ پرداخت و او را شکست داد و توانست بر بخش وسیعی از بلوچستان دست یابد. عبدالله خان بلوچ که در قسمت‌های شمال‌شرقی بلوچستان قدرت را در دست داشت نیز به این شاهزادهٔ که معروف به شاهزادهٔ خرسوار بود، پیوست.

💠 اشرف افغان با آگاهی از قدرت‌گیری این شاهزاده در بلوچستان که موجب قطع ارتباطات آنها با قندهار می‌شد، بلافاصله لشکری را برای دفع این رقیب خود به بلوچستان فرستاد، در نتیجه شاهزاده شکست خورد و به هندوستان فرار کرد و دیگر خبری از او به دست نیامد.

‏━━━━━━≼🔸≽━━━━━━

🔹 مطالب مرتبط:
🔹 «بلوچستان در دورهٔ صفویه»
🔹 «بلوچ‌ها و سقوط صفویه»
🔹 «محمد خان بلوچ»
🔹 «عبدالله خان بلوچ و دستاوردهای وی»

#تاریخ #معاصر
💠 @balochs_history

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

24 January 2026 11:08

نومید مشو ز چاره جستن
کز دانه شگفت نیست رستن

کاری که نه زو امید داری
باشد سبب امیدواری

در نومیدی بسی امید است
پایان شب سیه سپید است

گر صبر کنی به صبر بی‌شک
دولت به تو آید اندک اندک

دریا که چنین فراخ روی است
پالایش قطره‌های جوی است

وان کوه بلند که‌ابرناک است
جمع آمده ریزه‌های خاک است

هان تا نشوی به صابری سست
گوهر به درنگ می‌توان جست

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

22 January 2026 19:17

با ری‌اکشن اعلام حضور کنید

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

21 January 2026 11:23

/channel/npv_magazine
/channel/SportBaadNews
/channel/mitivpn

دوستان من با کانفیگ‌ها و فیلترشکن‌های این کانال‌ها متصل هستم. اگر شما هم کانالی می‌شناسید این‌جا در کامنت ارسال کنید 🙏🏻

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

08 January 2026 07:32

🔹 #پرندگان سیستان و بلوچستان

🔹 مرغابیان خانواده‌ای از پرندگان آبزی از راستهٔ غازسانان هستند. یکی از زیرخانواده‌های مرغابیان، زیرخانوادهٔ «مرغابیان روآبچر» است.

#حیات_وحش
💠 @balochs_history

تاریخ و فرهنگ بلوچستان

07 January 2026 07:35

🔹 #پرندگان سیستان و بلوچستان

🔹 مرغابیان خانواده‌ای از پرندگان آبزی از راستهٔ غازسانان هستند. یکی از زیرخانواده‌های مرغابیان، زیرخانوادهٔ «عروس‌مرغابیان» است که شامل چند سرده از جمله سردهٔ «عروس‌مرغابی‌ها» می‌شود.

🔹     تنجه: سواحل ماسه‌ای و گلی کم‌عمق در دریاچه‌های شور و لب‌شور، مصب‌ها، تالاب‌های نمکی واقع در مناطق استپی و نیمه‌بیابانی و گاهی آب‌های شیرین را به عنوان زیستگاه برمی‌گزیند. در ناحیه سیستان و شهرستان‌های چابهار و کنارک زمستان‌گذرانی‌ می‌کند.

🔹     آنقوت: زیستگاه‌های متنوعی از جمله سواحل دریاچه‌ها، رودخانه‌های با جریان آرام، نهرها، آبگیرها، لاگون‌های نمکی و مرداب‌ها را برمی‌گزیند. وابستگی کمتری به آب دارد و بیشتر وقت خود را روی خشکی‌های کنار آب می‌گذراند. در ناحیه سیستان تابستان‌گذرانی همراه با جوجه‌آوری و زمستان‌گذرانی دارد.