ut_central_library | Unsorted

Telegram-канал ut_central_library - کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

24784

وب سايت کتابخانه مرکزی: Library.ut.ac.ir آدرس: خیابان انقلاب، خیابان ۱۶ آذر، داخل پردیس مرکزی دانشگاه تهران، کتابخانه مرکزی، مرکز اسناد و تامین منابع علمی.

Subscribe to a channel

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

امارات چگونه به یکی از بازیگران مهم هوش مصنوعی تبدیل می‌شود؟

امارات متحده عربی در چند سال اخیر سرمایه‌گذاری گسترده‌ای در هوش مصنوعی آغاز کرده است؛ برنامه‌ای که تنها به استفاده از فناوری‌های جدید در داخل کشور محدود نیست و از تأسیس دانشگاه و توسعه مدل‌های زبانی تا ساخت مراکز داده عظیم و سرمایه‌گذاری در بزرگ‌ترین شرکت‌های هوش مصنوعی آمریکا را در بر می‌گیرد.
یکی از مهم‌ترین بازیگران این برنامه شرکت G42 در ابوظبی است. رئیس هیئت‌مدیره این شرکت شیخ طحنون بن زاید، مشاور امنیت ملی امارات و از چهره‌های بانفوذ این کشور است. در سال ۲۰۲۴، مایکروسافت ۱.۵ میلیارد دلار در G42 سرمایه‌گذاری کرد و برد اسمیت، رئیس مایکروسافت، به هیئت‌مدیره آن پیوست. این توافق G42 را به شکل عمیق‌تری وارد اکوسیستم فناوری آمریکا کرد.
این تحول از نظر ژئوپلیتیکی نیز اهمیت داشت. G42 پیش‌تر روابط و سرمایه‌گذاری‌هایی در چین داشت که موجب نگرانی مقام‌های آمریکایی شده بود. این شرکت در آستانه گسترش همکاری با آمریکا، سرمایه‌گذاری‌های خود در چین را واگذار کرد و روند کنارگذاشتن برخی فناوری‌های چینی را در پیش گرفت. بنابراین، هرچند امارات همچنان روابط اقتصادی مهمی با چین دارد، در زیرساخت‌های حساس و پیشرفته AI طی سال‌های اخیر آشکارا به اکوسیستم آمریکایی نزدیک‌تر شده است.
در کنار G42، ابوظبی در سال ۲۰۲۴ شرکت سرمایه‌گذاری MGX را ایجاد کرد. MGX اکنون در چند شرکت بسیار مهم هوش مصنوعی جهان سرمایه‌گذاری کرده است؛ از جمله OpenAI، Anthropic و xAI. به این ترتیب، امارات به‌جای انتخاب یک شرکت به‌عنوان برنده آینده AI، در چند رقیب اصلی این صنعت به طور هم‌زمان حضور مالی پیدا کرده است.
بخش دیگری از برنامه امارات، زیرساخت محاسباتی است. در سال ۲۰۲۵ آمریکا و امارات از برنامه ایجاد یک پردیس عظیم هوش مصنوعی در ابوظبی با ظرفیت نهایی ۵ گیگاوات خبر دادند. G42 هدایت طرف اماراتی این طرح را بر عهده دارد. درون این مجموعه، پروژه Stargate UAE نیز قرار دارد که قرار است ظرفیت یک گیگاوات داشته باشد و شرکت‌هایی چون OpenAI، Oracle، NVIDIA، Cisco و SoftBank در آن مشارکت دارند. نخستین بخش ۲۰۰ مگاواتی آن برای سال ۲۰۲۶ برنامه‌ریزی شده است.
البته عدد «۵ گیگاوات» را باید درست تفسیر کرد: این عدد ظرفیت نهایی کل پردیس برنامه‌ریزی‌شده است، نه اینکه اکنون یک مرکز داده ۵ گیگاواتی در ابوظبی فعال باشد. به همین دلیل ادعاهایی مانند «۲۵۰ برابر بزرگ‌ترین دیتاسنتر فعلی جهان» بدون تعیین مبنای مقایسه چندان دقیق نیست.
امارات هم‌زمان تلاش کرده است زیرساخت علمی داخلی ایجاد کند. تأسیس دانشگاه هوش مصنوعی محمد بن زاید (MBZUAI) در ابوظبی یکی از نمونه‌های مهم است. مؤسسات تحقیقاتی امارات نیز خانواده مدل‌های Falcon و مدل‌های عربی مانند Jais را توسعه داده‌اند. بنابراین برنامه این کشور صرفاً خرید فناوری خارجی نیست؛ تربیت پژوهشگر و ایجاد توانایی داخلی در ساخت مدل نیز بخشی از آن است.
در سطح دولت نیز برنامه استفاده گسترده از AI دنبال می‌شود. امارات از سال ۲۰۱۷ دارای راهبرد ملی هوش مصنوعی است و در سال ۲۰۲۶ چارچوب تازه‌ای برای گسترش Agentic AI در عملیات دولت اعلام کرد.
در مجموع، می‌توان استراتژی امارات را در یک زنجیره خلاصه کرد:
سرمایه → دانشگاه و پژوهش → مدل‌های بومی → تراشه و توان محاسباتی → دیتاسنتر → مشارکت با غول‌های آمریکایی → سرمایه‌گذاری در شرکت‌های پیشروی AI
نکته جالب این است که امارات کشوری با بازار و جمعیت نسبتاً کوچک است و طبیعتاً نمی‌تواند از نظر تعداد پژوهشگران یا شرکت‌های فناوری با آمریکا و چین رقابت کند. در عوض، روی مزیت‌هایی سرمایه‌گذاری کرده که در عصر هوش مصنوعی بسیار ارزشمند شده‌اند: سرمایه فراوان، انرژی، زمین، امکان ساخت سریع زیرساخت و موقعیت جغرافیایی میان آسیا، اروپا و آفریقا.
با این حال، یک پرسش مهم باقی می‌ماند: آیا این حجم سرمایه‌گذاری می‌تواند در نهایت به استقلال فناوری منجر شود؟ امارات می‌تواند دیتاسنتر بسازد، دانشگاه تأسیس کند و میلیاردها دلار در شرکت‌های AI سرمایه‌گذاری کند، اما پیشرفته‌ترین GPUها، زیرساخت ابری و بسیاری از مدل‌های مرزی همچنان عمدتاً در اختیار شرکت‌های آمریکایی هستند. تحلیل‌های جدید نیز این مسئله را یکی از محدودیت‌های «حاکمیت فناوری» کشورهای خلیج فارس دانسته‌اند
/channel/UT_Central_Library

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

🔰شواهدی تازه از فرهنگ ادبی گرنزی؛
[کشف ۱۷ قطعه نسخه خطی قرون وسطایی](ibna.ir/x6JSm)

🔸۱۷ قطعه نادر از متون قرون وسطایی که در دوره‌ای برای صحافی دفترهای اداری مورد استفاده قرار گرفته بودند، توسط آرشیویست‌های گرنزی شناسایی شد؛ کشفی که به گفته پژوهشگران، نخستین شواهد روشن از وجود فرهنگ ادبی و مطالعه کتاب در این جزیره در دوران قرون وسطی را ارائه می‌دهد.

🔸برخی از این قطعات پیش‌تر برای آرشیویست‌ها شناخته‌شده بودند، اما تعدادی دیگر به‌تازگی در مجموعه‌های «آرشیو جزیره» و اسناد نگهداری‌شده در مخزن «گریفیِر» کشف شده‌اند.


🔸بیشتر این قطعات، نسخه‌هایی از متونی هستند که نمونه‌های دیگری از آنها در انگلستان و فرانسه نیز باقی مانده است. یکی از مهم‌ترین یافته‌ها، قطعه‌ای از داستان گریزلدیس شعری نوشته «فیلیپ دو مزیر» در حدود سال ۱۳۹۵ میلادی است.

🔸اگرچه نسخه‌هایی از این اثر در نقاط مختلف اروپا وجود دارد، نمونه موجود در گرنزی تنها در یک نسخه خطی شناخته‌شده دیگر نیز باقی مانده است. پژوهشگران معتقدند این قطعه اطلاعات ارزشمندی درباره چگونگی نسخه‌برداری از آثار ادبی و انتقال آنها میان نسل‌های مختلف خوانندگان ارائه می‌دهد


@ibna_official

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

آیت الله العظمی مرعشی نجفی، پیش از تأسیس کتابخانه بزرگ خودشان، بیش از هزار نسخه خطی وقف کتابخانه دانشکده معقول ومنقول [الهیات و معارف اسلامی بعدی] کردند. در آغاز آن نسخه ها این یادداشت آمده است. نسخه های یاد شده در سال 1346 ش توسط مرحوم استاد محمد باقر حجتی فهرست شد و در یک مجلد انتشار یافت.
/channel/UT_Central_Library

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

📚 #معرفی_کتاب

🔺رویاهای در هم‌شکسته انقلاب: از آزادی تا خشونت در اواخر امپراتوری عثمانی

🔺 Shattered Dreams of Revolution: From Liberty to Violence in the Late Ottoman Empire

👈🏻 نویسنده: Bedross Der Matossian
👈🏻 ناشر:  Stanford University Press
👈🏻 سال انتشار : (2014)
👈🏻شابک: 9780804792639

معرفی ناشر

انقلاب ۱۹۰۸ عثمانی، نمایشگاهی در باب تناقضات است؛ جلوه‌ای مثبت از مدرنیته با هدف احیای حاکمیت مشروطه که در نهایت، به رویدادی مخرب بدل شد و با لرزاندن بنیان‌های امپراتوری، راه را برای منازعات قومی، مذهبی و سیاسی هموار ساخت. اثر حاضر با تمرکز بر این رویداد انقلابی، به روایت سرگذشت سه گروه حائز اهمیت می‌پردازد: اعراب، ارامنه و یهودیان. این انقلاب، سطح انتظارات گروه‌های یادشده را برای دستیابی به فرصت‌های جدید مشارکت و حقوق شهروندی ارتقا داد. با این وصف، به موازات پایان یافتن جشن‌ها و پایکوبی‌های پساانقلابی، این شور و سرمستی به سرعت جای خود را به بدبینی و تشدید فزاینده تنش‌های قومی داد.

ریشه‌های فروپاشی رویاهای انقلابی را می‌بایست در همان شالوده‌های بنیادین انقلاب جستجو کرد. ابهامات و تناقضات نهفته در اهداف انقلاب از یک سو، و بی‌میلی توامان بانیان انقلاب و گروه‌های قومی امپراتوری برای دستیابی به مصالحه‌ای بر سر چارچوب سیاسی جدید از سوی دیگر، در نهایت وضعیتی ناپایدار و دوام‌ناپذیر را رقم زد. انقلابیون هیچ‌گاه تعهدی قلبی و تمام‌عیار به مشروطه‌خواهی نداشتند؛ از این رو، مشروطیت در تکوین خوانشی نو از شهروندی عثمانی، اعطای حقوق برابر به آحاد شهروندان، و گردهم‌آوردن آنان زیر سقف واحد یک مجلس قانون‌‌گذاری ناکام ماند. امروزه، در شرایطی که خاورمیانه در حال تجربه موج دیگری از انقلاب‌هاست، این آموزه‌های تاریخی از امپراتوری عثمانی - یعنی انتظارات برآورده‌نشده و نارضایتی‌های متعاقب آن - همچنان بینش‌های ژرفی را درباره‌ی تناقضات بین امید و سرخوردگی درهم‌تنیده با ذات انقلاب‌ها، به دست می‌دهند.

فهرست مطالب
مقدمه
۱) شور و سرمستی انقلاب
۲) مباحثات بر سر آینده امپراتوری
۳) «دوره تاریخی» و پیامدهای آن بر گروه‌های قومی
۴) از خیابان‌ها تا صندوق‌های رای
۵) از صندوق‌های رای تا پارلمان
۶) ضدانقلاب و «انقلاب دوم»
نتیجه‌گیری

 📌مرکز و کتابخانه مطالعات اسلامی به زبان‌های اروپایی

@Islamicstudies

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

/channel/UT_Central_Library

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

شرح یک اشتباه فاحش از لسترنج توسط عبدالحی حبیبی. این مقاله در کتاب هفتاد سالگی فرخ به کوشش مجتبی مینوی (تهران 1344) منتشر شده است.
/channel/UT_Central_Library

چه قدر این جشن نامه پر مطلب است 🦚

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

آیت الله سید ابوالقاسم کاشانی در باره استاد مهدی محقق:
ایشان مشغول تحصیل هستند.

/channel/UT_Central_Library

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

📊 معرفی The bricks؛ پلتفرم تحلیل هوشمند داده‌های اکسل و تولید داشبوردهای تعاملی
 
پلتفرم Bricks یک محیط هوشمند مبتنی بر هوش مصنوعی برای کار با داده‌ها، صفحات گسترده، تحلیل و مصورسازی است که تلاش می‌کند فرایند تحلیل را برای کاربران غیرمتخصص نیز ساده کند.  یکی از قابلیت‌های مهم Bricks این است که کاربر می‌تواند داده‌های خود را وارد این ابزار کرده و به‌جای نوشتن فرمول‌های پیچیده، نیاز تحلیلی خود را به زبان طبیعی برای هوش مصنوعی توضیح داده و پاسخ خود را دریافت کند. به این ترتیب، بسیاری از کارکردهای پیچیده Excel بدون نیاز به فرمول‌نویسی دستی قابل انجام است؛ برای مثال محاسبه، دسته‌بندی، مقایسه، استخراج شاخص‌ها و ایجاد ستون‌های محاسباتی. 
این رویکرد به‌ویژه برای پژوهشگرانی مفید است که با داده‌های پژوهشی کار می‌کنند اما تسلط عمیقی بر فرمول‌ها و توابع Excel ندارند.  همچنین امکان تبدیل داده‌های خام به نمودارها و مصورسازی‌های متنوع را فراهم می‌کند؛ بنابراین می‌توان روندها، تفاوت گروه‌ها، توزیع داده‌ها و روابط میان متغیرها را به شکل بصری بررسی کرد. 
کاربر می‌تواند با توصیف هدف خود برای AI، مثلاً درخواست نمایش روند تعداد مقالات در سال‌های مختلف یا مقایسه تولید علمی دانشگاه‌ها، مسیر ساخت نمودار مناسب را ساده‌تر کند. 
یکی دیگر از کاربردهای مهم Bricks، ایجاد داشبوردهای مدیریتی بدون نیاز به برنامه‌نویسی است؛ چند شاخص و نمودار را می‌توان در یک محیط واحد کنار هم قرار داد تا تصویری جامع از وضعیت داده‌ها ارائه شود.  چنین داشبوردهایی برای پایش شاخص‌های پژوهشی، عملکرد سازمانی، وضعیت پروژه‌ها، فروش، منابع انسانی و سایر داده‌های مدیریتی می‌توانند مورد استفاده قرار گیرند. 
در یک پژوهش دانشگاهی، برای نمونه می‌توان داده‌های مقالات را وارد کرد و داشبوردی شامل تعداد مقالات، روند زمانی، نویسندگان، دانشگاه‌ها، مجلات و حوزه‌های موضوعی ایجاد کرد که نتایج آن در مطالعات علم‌سنجی و مقالات مروری کاربردی است.
مزیت مهم دیگر، کاهش فاصله میان تحلیل داده و ارائه نتایج است؛ یعنی کاربر می‌تواند از داده خام به محاسبات، نمودارها و داشبورد برسد، بدون آنکه الزاماً برنامه‌نویسی یا طراحی بصری را از صفر انجام دهد. 
با این‌حال، خروجی هوش مصنوعی باید از نظر انتخاب متغیرها، منطق محاسبات، نوع نمودار و تفسیر نتایج بررسی شود؛ زیرا سهولت تولید نمودار به معنای درست‌بودن خودکار تحلیل نیست. 
در مجموع، Bricks را می‌توان ابزاری برای تحلیل داده با زبان طبیعی، انجام عملیات پیشرفته شبیه Excel، تولید انواع نمودار و ساخت داشبوردهای مدیریتی بدون کدنویسی دانست که می‌تواند مرحله تحلیل و ارائه داده‌های پژوهشی و سازمانی را سریع‌تر و در دسترس‌تر کند.
 
دسترسی به ابزار:
https://www.thebricks.com/
 
/channel/UT_Central_Library

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

از طرح های پژوهشی موسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی دانشگاه تهران
/channel/UT_Central_Library

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

مرحوم حسینعلی راشد کتابش را به آقای فروزانفر تقدیم کرده است. این زمانی است که فروزانفر ریاست دانشکده معقول و منقول را داشته و آقای راشد استاد آن دانشکده بوده است.
/channel/UT_Central_Library

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

/channel/UT_Central_Library

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

سخنرانی کارا استولکر رئیس پیشین دانشگاه لایدن در باره یان یوست ویتکام از مهم ترین فهرست نگاران نسخ خطی اسلامی
آقای ویتکام در 4 سپتامبر 2026 درگذشت و سخنرانی زیر از رئیس سابق دانشگاه لایدن، در مراسم وی ایراد شده است:
شنبه گذشته با یان یوست ویتکام (Jan Just Witkam) وداع کردیم. دو روز پیش از درگذشتش، او ایمیلی با این موضوع برای من فرستاده بود: «سخنرانی تشییع جنازه». در متن آن آمده بود: «کارل عزیز، آیا می‌خواهی در مراسم خاکسپاری من صحبت کنی؟ پیشاپیش از تو سپاسگزارم، یان یوست.»
من که از این پیام کوتاه و غیرمنتظره جا خورده بودم، بلافاصله با او تماس گرفتم. او گفت: «من تقریباً رفتنی هستم.» سراسیمه سوار دوچرخه‌ام شدم. ماتیلده، یکی از پنج دخترش، در را باز کرد و برایمان نوشیدنی آورد. یان یوست و من بیش از یک ساعت را با هم در آرامش گذراندیم.
ما در آن اتاق بزرگ و ساکت، در آن خانه عظیم به نام «Huis ter Ligt» واقع در خیابان Leidse Donkersteeg نشسته بودیم. همه‌جا پر از کتاب، مجله، دست‌نوشته، جعبه و اشیاء عجیب و غریب بود. آنجا نمادی از علوم انسانی در ملموس‌ترین شکل خود بود؛ دنیایی از دانش و معرفت. ما درباره کار او، درباره کریستیان اسنوک هورخرونیه (Christiaan Snouck Hurgronje) و درباره مجموعه‌هایش صحبت کردیم. یان یوست آسیب‌پذیر شده بود، با صدایی نرم و آرام صحبت می‌کرد و به نظر می‌رسید که با رفتن خود کنار آمده است. او گفت: «من به فرزندانم فکر می‌کنم که در نقطه‌ای باید راه خود را از میان این مجموعه‌ها پیدا کنند.»
او در نوامبر ۱۹۷۴ به عنوان مدیر بخش نسخه‌های خطی شرقی در کتابخانه دانشگاه لیدن مشغول به کار شد. این آغاز یک دوران کاری درخشان و طولانی بود که بیش از چهل سال به طول انجامید. او برای خرید نسخه‌های خطی به سراسر جهان سفر می‌کرد و کمبودهای موجود در مجموعه‌های قدیمی را برطرف می‌ساخت. او این مجموعه‌ها را زنده نگه می‌داشت، فهرست‌نویسی می‌کرد و به آن‌ها عشق می‌ورزید. ویتکام خود استاد زبان عربی بود و در سال ۱۹۹۲ به عنوان استاد کرسی متن‌شناسی و تاریخ کتاب در جهان اسلام منصوب شد؛ انتصابی که تعهد او را به مجموعه معروف «خوسترمنس» (Oosterse collectie) به زیباترین شکل ممکن معنا بخشید.
به لطف این انتصاب، او می‌توانست دانش و تخصص خود را به دیگران منتقل کند و توجهات را به متونی جلب کند که تا پیش از آن کمتر کسی به آن‌ها پرداخته بود. او برای چندین نسل از پژوهشگران، دانشجویان دکتری و دانشجویان سراسر جهان، راهنمایی الهام‌بخش بود.
او پیش از اینکه به عنوان استاد منصوب شود، در سال ۱۹۸۹ مجله‌ای تخصصی به نام «Manuscripts of the Middle East» (نسخه‌های خطی خاورمیانه) را پایه‌گذاری کرد. این کار نمونه‌ای بارز از آزادی و استقلال عمل او بود. ویتکام علاقه‌ای به جلسات طولانی و بروکراسی‌های اداری نداشت؛ او ترجیح می‌داد خودش دست به کار شود. در یکی از مصاحبه‌ها، او لحظه بازنشستگی و خروجش از ساختمان کتابخانه در سال ۲۰۱۰ را به یک «رهایی بزرگ» تشبیه کرد: «انگار از یک زندان آزاد شده بودم.» او بالاخره توانست از قوانین دست‌وپاگیر اداری رها شود و تمام تمرکز خود را روی پژوهش‌ها و مجموعه‌های شخصی‌اش بگذارد.
او شخصیتی منتقد، سرسخت و گاهی به ظاهر غرغرو داشت، اما در عین حال وابستگی عمیقی به دانشگاه داشت. او درباره محیط‌های دانشگاهی می‌گفت: «دانشگاه جایی بود که هیچ‌چیز اجباری نبود، اما همه‌چیز ممکن بود.» این روحیه انتقادی را شاید از پدرش به ارث برده بود. پدرش، ام.جی. ویتکام، در سال ۱۹۶۵ در یک روزنامه محلی مقاله‌ای تند علیه تبدیل شدن لیدن به یک دانشگاه توده‌ای و بزرگ نوشته بود.
با این حال، یان یوست ویتکام هرگز دانشگاه را رها نکرد. او معتقد بود دانشگاه باید بستری برای کشف ناشناخته‌ها و پرورش استقلال فکری باشد.
ویتکام از سال ۲۰۱۳ تا ۲۰۲۱ سردبیر مجله معتبر دانشگاه لیدن به نام «معیار» (Magna Charta) بود. متن این یادبود توسط کارل استولکر نوشته شده است، که این سخنان را در مراسم تشییع جنازه پروفسور یان یوست ویتکام بیان کرد.
/channel/UT_Central_Library

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

/channel/UT_Central_Library
امیدوارم آقای صاحب الزمانی به سلامت باشند. کسی خبری از ایشان دارد؟

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

زیباترین کتابخانه‌های جهان
The World’s Most Beautiful Libraries
این کتاب یکی از چشمگیرترین آثار تصویری درباره تاریخ و معماری کتابخانه‌ها در جهان است. ماسیمو لیستری، عکاس ایتالیاییِ متخصص در عکاسی از معماری و فضاهای تاریخی، در این اثر به کتابخانه‌های تاریخی برجسته در کشورهای مختلف رفته و فضای داخلی، معماری، قفسه‌ها، تالارهای مطالعه، نسخه‌های خطی و آثار نفیس آنها را با عکس‌هایی بسیار دقیق و هنرمندانه ثبت کرده است.
کتاب تنها یک آلبوم عکس نیست. گئورگ روپلت، کتابدار و پژوهشگر تاریخ کتاب و کتابخانه، و الیزابت اسلادک، پژوهشگر تاریخ هنر و معماری، برای کتابخانه‌های معرفی‌شده توضیحات تاریخی نوشته‌اند. از این رو، اثر را می‌توان تلفیقی از تاریخ کتابخانه، تاریخ معماری، تاریخ فرهنگ مکتوب و عکاسی هنری دانست. taschen.com
کتابخانه‌های معرفی‌شده طیف وسیعی را دربرمی‌گیرند: از کتابخانه‌های صومعه‌ای و سلطنتی تا کتابخانه‌های دانشگاهی و خصوصی، و از بناهای قرون وسطی تا کتابخانه‌های باشکوه دوره باروک، روکوکو و سده نوزدهم. در میان نمونه‌های مشهور کتاب می‌توان به کتابخانه واتیکان، کتابخانه ترینیتی کالج دوبلین و کتابخانه لورنتیانا در فلورانس اشاره کرد. Google Books
اهمیت این کتاب برای دانشجویان کتابداری، تاریخ کتاب و مطالعات فرهنگی در این است که نشان می‌دهد کتابخانه فقط محل نگهداری کتاب نیست، بلکه خود یک پدیده تاریخی و فرهنگی است. معماری تالارها، نحوه چیدمان کتاب‌ها، تزیینات، نقاشی‌ها و حتی رابطه میان فضای کتابخانه و قدرت سیاسی یا دینی، بخشی از تاریخ دانش و فرهنگ هر جامعه را بازتاب می‌دهد.
مشخصات نشر
Listri, Massimo. The World’s Most Beautiful Libraries. Text by Georg Ruppelt & Elisabeth Sladek. Köln: TASCHEN, 2018.
نسخه بزرگ اصلی، جلد سخت و چندزبانه ــ انگلیسی، فرانسوی و آلمانی ــ است و 560 صفحه دارد. قطع آن بسیار بزرگ، حدود 29 × 39.5 سانتی‌متر و وزن آن بیش از 7 کیلوگرم است. شابک این نسخه 978-3-8365-3524-3 است. ناشر، TASCHEN، کلن، 2018. taschen.com
ناشر بعدها یک نسخه کوچک‌تر در مجموعه 45th Edition نیز منتشر کرده که 512 صفحه، قطع 15.6 × 21.7 سانتی‌متر و شابک 978-3-8365-9381-6 دارد.
/channel/UT_Central_Library

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

دیوان شحنه خراسانی
(محمد مهدی‌خان اوبهی مازندرانی)
به کوشش حمیدالله کام‌گار
هرات، نشر کام‌گار، ۲۴۲ صفحه
چاپ دوم، بهار ۱۴۰۵ خورشیدی

توضیح: این نسخه با اجازه و خواستاری مصحّح اثر منتشر می‌شود و نقل آن در صفحات دیگر نه فقط بلامانع، بلکه مورد تأیید و تأکید است.
‏..

"چهار خطی"
رباعی فارسی، به روایت سید علی میرافضلی
/channel/Xatt4

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

یک نمونه صورت جلسه دفاع پایان نامه در دانشکده معقول و منقول با امضای آقایان ذوالمجدین، مشکوة و الهی قمشه ای. در سال 1322ش. (روی «بنگاه وعظ و خطابه» خط کشیده شده و نشان می دهد که بسا آن وقت دیگری خبری از آن موسسه نبوده است).
/channel/UT_Central_Library

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

🎓 حضور دانشگاه‌های ایران در رتبه‌بندی جهانی THE 2027؛ تصویری از جایگاه آموزش عالی ایران در رقابت جهانی

نتایج رتبه‌بندی جهانی دانشگاه‌ها در سال ۲۰۲۷ توسط مؤسسه Times Higher Education (THE) منتشر شد و ۲۲۹۷ دانشگاه از ۱۱۸ کشور را دربرمی‌گیرد؛ موضوعی که نشان‌دهنده گسترش دامنه رقابت جهانی آموزش عالی است. دانشگاه آکسفورد برای یازدهمین سال متوالی رتبه نخست را حفظ کرده، اما در سوی دیگر، دانشگاه‌های آسیایی روند صعودی قابل توجهی داشته‌اند؛ به‌گونه‌ای که دانشگاه تسینگ‌هوا به رتبه ۱۱ و دانشگاه پکن به رتبه ۱۳ جهان رسیده‌اند و دانشگاه ملی سنگاپور نیز رتبه ۱۵ را به دست آورده است. در مجموع، برای نخستین بار سه دانشگاه آسیایی در میان ۱۵ دانشگاه برتر جهان قرار گرفته‌اند.
در این میان، دانشگاه‌های ایران نیز حضور گسترده‌ای در رتبه‌بندی THE 2027 دارند و در چندین بازه رتبه‌ای از ۵۰۱ تا ۲۰۰۰+ پراکنده‌اند. در بالاترین جایگاه ایران، دانشگاه علوم پزشکی تهران در بازه ۵۰۱–۵۵۰ قرار گرفته است. پس از آن، چند دانشگاه ایرانی در بازه ۷۰۱–۸۰۰ حضور دارند که عبارت‌اند از: دانشگاه علوم پزشکی ایران، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، دانشگاه صنعتی اصفهان، دانشگاه علوم پزشکی کردستان، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، دانشگاه علوم پزشکی سمنان، دانشگاه صنعتی نوشیروانی بابل و دانشگاه علوم پزشکی بوشهر.
در بازه ۸۰۱–۱۰۰۰ نیز حضور ایران نسبتاً گسترده است. از جمله دانشگاه‌های این گروه می‌توان به دانشگاه شیراز، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، دانشگاه علوم پزشکی جندی‌شاپور اهواز، دانشگاه علوم پزشکی اراک، دانشگاه علوم پزشکی بابل و دانشگاه علوم پزشکی گلستان، دانشگاه ارومیه اشاره کرد. این پراکندگی نشان می‌دهد که حضور ایران در رتبه‌بندی صرفاً محدود به چند دانشگاه بزرگ پایتخت نیست و مجموعه‌ای از دانشگاه‌های جامع، صنعتی و علوم پزشکی از نقاط مختلف کشور در ارزیابی جهانی مشارکت دارند.
گروه بعدی، دانشگاه‌های ایرانی در بازه ۱۰۰۱–۱۲۰۰ است. در این سطح، دانشگاه فردوسی مشهد، دانشگاه کاشان، دانشگاه سمنان، دانشگاه خواجه نصیرالدین طوسی، دانشگاه علوم پزشکی گناباد، دانشگاه علوم پزشکی ایلام و دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان قرار گرفته‌اند.
در بازه ۱۲۰۱–۱۴۰۰ نیز دانشگاه‌هایی همچون دانشگاه خوارزمی و دانشگاه خلیج فارس حضور دارند. در بازه ۱۴۰۱–۱۶۰۰، نام دانشگاه‌هایی مانند دانشگاه بوعلی‌سینا، دانشگاه رازی، دانشگاه علامه طباطبایی و دانشگاه آزاد اسلامی دیده می‌شود. برای نمونه، THE دانشگاه بوعلی‌سینا و دانشگاه علامه طباطبایی را در بازه ۱۴۰۱–۱۶۰۰ قرار داده و دانشگاه آزاد اسلامی نیز در همین بازه قرار گرفته است.
در رتبه‌های پایین‌تر نیز حضور دانشگاه‌های ایرانی ادامه دارد؛ برای نمونه دانشگاه اراک در بازه ۱۶۰۱–۱۸۰۰ و دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری در بازه ۱۸۰۱–۲۰۰۰ قرار گرفته‌اند.
یکی از ویژگی‌های قابل توجه نتایج ایران، تنوع نهادی و جغرافیایی دانشگاه‌های حاضر در رتبه‌بندی است. بنابراین، تصویر ارائه‌شده از آموزش عالی ایران در THE 2027، تصویری از یک نظام دانشگاهی با مشارکت گسترده مؤسسات و مأموریت‌های متفاوت است.
با این حال، حضور در رتبه‌بندی و جایگاه در آن دو مفهوم متفاوت‌اند. تعداد قابل توجهی از دانشگاه‌های ایرانی در جدول جهانی قرار گرفته‌اند، اما بخش عمده آن‌ها در بازه‌های رتبه‌ای بالاتر از ۷۰۰ قرار دارند و تنها دانشگاه علوم پزشکی تهران در بازه ۵۰۱–۵۵۰ دیده می‌شود. از این منظر، یکی از مسائل قابل توجه برای آموزش عالی ایران، تبدیل حضور گسترده دانشگاه‌ها در رتبه‌بندی‌های جهانی به حضور بیشتر در بخش‌های بالاتر جدول است.
این موضوع در شرایطی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند که THE 2027 از تقویت موقعیت دانشگاه‌های آسیایی خبر می‌دهد. به گفته THE، رشد دانشگاه‌های شرق آسیا و کشورهای آسه‌آن عمدتاً با بهبود عملکرد پژوهشی همراه بوده است؛ در مقابل، بسیاری از دانشگاه‌های سنتی غربی با کاهش نسبی در برخی شاخص‌های پژوهشی مواجه شده‌اند.
در نتیجه، بررسی جایگاه دانشگاه‌های ایران در THE 2027 را نمی‌توان صرفاً به مسئله «رتبه» محدود کرد. این نتایج، ضرورت توجه هم‌زمان به کیفیت پژوهش، اثرگذاری و استنادپذیری تولیدات علمی، محیط پژوهش، آموزش، همکاری‌های بین‌المللی و ارتباط دانشگاه با صنعت را نشان می‌دهد؛ حوزه‌هایی که در ساختار رتبه‌بندی THE نقش دارند و می‌توانند بر جایگاه دانشگاه‌ها در رقابت جهانی اثرگذار باشند.

Times Higher Education. (2026, September 30). World University Rankings 2027: Results announced. Times Higher Education. https://www.timeshighereducation.com/news/world-university-rankings-2027-results-announced

/channel/UT_Central_Library

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

الله اکبر
صلاح کار کجا و من خراب کجا
به بین تفاوت ره از کجاست تا به کجا
دلم ز صومعه بگرفت و خرقۀ سالوس
کجاست دیر مغان و شراب ناب کجا - ( حافظ )
فقیر عبد الرّحیم عنبرین ‌قلم

( محلّ نگهداری : کتابخانه ملّی فرانسه - پاریس )
( با تشکّر از آقای محمّد زال پور )

#محمد_رحیم_عنبرین_قلم
#نستعلیق_قدما
#نستعلیق
@Calligraphy_Archive

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

تذکره / گذرنامه از سال 1319 ق / 1902 میلادی (5 سال پیش از مشروطه)
تذکره عبور از راه روسیه به سمت بلغارستان و یونان و صربستان برای انتظام السلطنه معرفی شده بتوسط وزارت خارجه و به عنوان مأموریت.
مستحفظین حدود و ثغور ممالک محروسه دولت علیه متعرض او نشده و از مأمورین نظامی و غیر نظامی دول متحابه خواهش می شود که اسباب تسهیلات عبور مشار الیه را فراهم نموده لدی الحاجه رعایت و طرفداری نمایند. توضیحات صفحه مقابل فرانسوی است.
از اسناد کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران

/channel/UT_Central_Library

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

مقدمه خواندنی است.
/channel/UT_Central_Library

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

🔰مروری بر کتاب «جنگ جهانی اطلاعات»؛
[وقتی اطلاعات به قدرت تبدیل شد](ibna.ir/x6KhR)

🔸دیوید کولون، مورخ و پژوهشگر برجسته فرانسوی، با وسواسی مثال‌زدنی، تاریخ سی سال گذشته را از منظری نو می‌کاود و نشان می‌دهد که چگونه اطلاعات از یک منبع قدرت، به خودِ «قدرت» تبدیل شده است، قدرتی که گاه بُرنده‌تر از موشک‌ها و ویرانگرتر از بمب‌ها عمل می‌کند

🔸دیوید کولون تاریخ جنگ اطلاعات را از نقطه عزیمتی روشن، یعنی جنگ اول خلیج‌فارس، آغاز می‌کند، جایی که پنتاگون برای اولین بار به شکلی سیستماتیک و مدرن با کنترل شدید خبرنگاران، صحنه‌سازی رویدادها و تولید «جنگ پاک» و «جراحی‌شده» برای تلویزیون‌ها، نبرد برای روایت‌ها را به اندازه نبرد در میدان فیزیکی جدی گرفت. پس از آن کتاب ما را به سفری پرفرازو نشیب در تاریخ این جنگ پنهان می‌برد: از تلاش ایالات متحده در دهه ۱۹۹۰ برای دستیابی به «سلطه جهانی اطلاعات» از طریق کنترل زیرساخت‌های اینترنت، ماهواره‌ها و غول‌های دیجیتال تا شکل‌گیری مقاومت‌ها در برابر این هژمونی.

🔸️دیوید کولون اما از سنت فکری اروپایی و به طور خاص فرانسه می‌آید، سنتی که نگاهی انتقادی‌تر به مفهوم قدرت، به ویژه هژمونی آمریکا دارد. این دیدگاه به او اجازه می‌دهد تا با فاصله‌ای تحلیلی هم استراتژی‌های «سلطه اطلاعاتی» آمریکا را کالبدشکافی کند و هم مقاومت‌های شکل گرفته در برابر آن را نه صرفا به عنوان «اقدامات بدخواهانه»، بلکه به عنوان واکنش‌هایی ژئوپلیتیک در موازنه قدرت جهانی درک کند. این نگاه متفاوت که ریشه‌های آن را می‌توان در افکار اندیشمندانی چون میشل فوکو یا ژان بودریار جست‌وجو کرد، به کتاب عمقی فلسفی و جامعه‌شناختی می‌بخشد که آن را از گزارش‌های صرفا فنی یا نظامی متمایز می‌کند. برای ما که اغلب جهان را از طریق بازتاب رسانه‌های انگلیسی زبان می‌بینیم، شنیدن این «صدای دیگر» غنیمتی است که به درک پیچیدگی‌های این نبرد جهانی کمک شایانی می‌کند.


@ibna_official

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

🔵 مقارن با هفدهمین آیین بزرگداشت حامیان نسخ خطی
«نامه صدرا»؛ ارج‌نامه استاد علی صدرایی خویی منتشر شد

🔹 «نامه صدرا» به کوشش مجید جلیسه و با همکاری سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران، کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی و خانه کتاب و ادبیات ایران، منتشر شد.

🔹 این کتاب در پاسداشت فعالیت‌های علمی علی صدرایی خویی در حوزه میراث مکتوب تدوین شده و با «مقدمه» مجید جلیسه آغاز می‌شود. «سال‌شمار احوال و آثار» مسیر زندگی و فعالیت‌های صدرایی خویی را مرور می‌کند و «شرح حال و آثار» به زندگی‌نامه، کتاب‌شناسی، نامه‌ها، اجازات و تقدیم‌های او اختصاص دارد.

🔹 در بخش «مقالات: درباره استاد علی صدرایی خویی و آثار او»، نویسندگان به کارنامه علمی و آموزشی او پرداخته‌اند. بخش پایانی، «مقالات: اهدایی به استاد علی صدرایی خویی»، مجموعه‌ای از پژوهش‌ها درباره نسخه‌های خطی و میراث مکتوب است.

📥 دانلود متن کامل کتاب «نامه صدرا»

🌐 مشاهده خبر کامل


🆔 @nali_ir

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

/channel/UT_Central_Library

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

عنوان  مقاله:  Ritual, Ceremony, Dwelling: A functionspace analysis of Iranian columned Halls from Hasanlu to Pasargadae (1300—540 BC)
مولف: Nafise Sarami
ناشر: ScienceDirect
سال انتشار:  2025

این پژوهش به بررسی ارتباط میان کاربرد و سازمان‌دهی فضا در تالارهای ستون‌دار باستانی ایران از هزاره دوم تا اوسط هزاره اول پیش از میلاد می‌پردازد. نویسنده با بهره‌گیری از تحلیل تطبیقی و فضایی نمونه‌های شاخصی نظیر حسنلو، بابا جان، نوشی جان، گودین تپه و پاسارگاد، نشان می‌دهد که نیازهای کاربری عامل اصلی شکل‌دهی به ساختار معماری این بناها بوده است. تالارهای مذهبی و آیینی با محورهای مرکزی قوی، دسترسی‌های کنترل‌شده و تمرکز بر عناصری مانند آتشدان متمایز می‌شوند. تالارهای مسکونی نیز ویژگی‌هایی چون عدم تقارن عمدی و پیوستگی با فضاهای خدماتی را به نمایش می‌گذارند. در نهایت، این مطالعه چهارچوبی را برای درک منطق نهفته در طراحی معماری باستانی ایران و تطبیق فرم با عملکرد ارائه می‌دهد.

@KETABCAST_AI_LIB_UT_AC

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

دعوت سرکنسول انگلیس از جناب آقای امین خلوت برای شرکت در مراسم تاجگذاری جورج پنجم پادشاه انگلستان و امپراطور هندوستان ....
از اسناد کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران.
/channel/UT_Central_Library

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

نسخه کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران
/channel/UT_Central_Library

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

آقای ویتکام، هلندی و از معروف ترین فهرست نگاران نسخ خطی اسلامی (متولد 1945 و درگذشته 4 سپتامبر 2026). (عکس از استاد و دوست ارجمند جناب آقای محمد کریم اشراق. با سپاس از ایشان).
/channel/UT_Central_Library

https://www.mareonline.nl/wetenschap/mopperend-genoot-jan-just-witkam-van-zijn-onbegrensde-vrijheid

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

در حرم بایست و دعای اذن را به این نحو بخوان
از اسناد کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

/channel/UT_Central_Library

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

روزنامه اطلاعات، یکشنبه 20 شهریور ماه 1322ش
/channel/UT_Central_Library

Читать полностью…

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

یک جام می از مملکت جم خوشتر
بوی قدح از غذای مریم خوشتر
آه سحری ز سینۀ خماری
از نالۀ بوسعید و ادهم خوشتر

از اسناد کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران
/channel/UT_Central_Library

Читать полностью…
Subscribe to a channel