مباحث ایرانشناسی

06 July 2026 14:44

مقاله‌ای دربارۀ بازنمایی‌های نمادین از مفاهیم الهیاتی در دوره ساسانی، در هنر آن عصر. مشخصات کتابشناسی:

Shervin Farridnejad (2026), "Theologia Symbolica: Dream, Allegory, and Imagining the Afterlife in Sasanian Art and Ideology", In: Antonietta Catanzariti & Touraj Daryaee (ed.), The Sasanian in context; Art, History and Archaeology. Washington: Smithsonian Scholarly press. Pp. 85- 107.

@IranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

03 July 2026 01:29

بررسی اسطوره آرش، جشن تیرگان و بسامد حضور آنها در ادب فارسی، سید هاشم خاتمی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی (باهنر کرمان) دوره جدید زمستان ۱۳۸۶ شماره ۲۲
@IranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

03 July 2026 01:29

تیرما سیزه شو (جشن تیرگان) و اسطوره تیشتر، ابوالقاسم اسماعیل پور، نامه انسان شناسی، دوره اول، شماره ۱ ، بهار و تابستان ۱۳۸۱، صص ۷۷-۹۹
@IranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

03 July 2026 01:26

منظومه‌ی «آرش کمانگیر»
شعر و صدا: سیاوش کسرایی

@IranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

02 July 2026 23:41

دعوت به ارسال مقالات انگلیسی به مجله «پژوهش‌های علوم تاریخی»


مجله علمی پژوهشی «پژوهش‌های علوم تاریخی»، به سردبیری دکتر حسین بادامچی با هدف گسترش دامنه همکاری‌های بین‌المللی و ارتقای سطح پژوهش‌ها، از پژوهشگران و متخصصان حوزه علوم تاریخی، به‌ویژه در زمینه‌های تاریخ ایران و اسلام در سراسر جهان، دعوت به همکاری می‌نماید.

پژوهشگران گرامی می‌توانند مقالات اصیل و پژوشی خود را به زبان انگلیسی در تمامی حوزه‌های علوم تاریخی (هم بنیادی و هم کاربردی)، با تأکید ویژه بر تاریخ ایران و اسلام، جهت بررسی و انتشار در این مجله ارسال نمایند.

@IranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

30 June 2026 23:48

انتصاب «علی میرانصاری» به‌عنوان مشاور عالی رئیس مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی

خبرگزاری رسمی دبا: «علی میرانصاری» به‌ سمت مشاور عالی رئیس مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی منصوب شد.

او که هم‌اکنون عضو شورای عالی علمی مرکز است، از نیمۀ دهۀ شصت در بخش ادبیّات فارسی این نهاد دانشنامه‌نگاری به فعّالیّت می‌پردازد.

#اخبار_ایرانشناسی

@IranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

29 June 2026 14:12

نشست علمی بررسی و نقد کتاب با عنوان «سواد قجر و بیاض قاجار»

ناقدین:
دکتر عباس قدیمی قیداری
دکتر علیرضا ملایی توانی


دوشنبه ۸ تیر ۱۴۰۵
ساعت: ۱۸-۱۶

لینک ورود به نشست: https://www.skyroom.online/ch/a2m/lecture

@IranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

29 June 2026 01:15

انتصاب شایستۀ «دکتر محمّد دهقانی» به مدیریّت بخش ادبیّات فارسی مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی

خبرگزاری رسمی دبا اعلام کرد: رئیس مرکز دائرة‌المعارف بزرگ اسلامی در پی فقدان زنده‌یاد «اصغر دادبه» که از ابتدای تابستان ١٣٧٨ تا هنگام درگذشت در پنجم فروردین ١۴٠۵، مدیر بخش ادبیّات این نهاد دانشنامه‌نگاری بود، بنا به معرّفی و توصیّۀ «سیّدفتح‌الله مجتبائی»، مشاور عالی بخش ادیان و عرفان مرکز، «محمّد دهقانی» را به جایگزینی او منصوب کرد.

کانال مباحث ایرانشناسی این انتصاب را به استاد و دانشور ارجمند، دکتر محمد دهقانی، تبریک گفته و در مسیر پیش‌رو، برای ایشان توفیقات روزافزون را خواستار و آرزومند است.

@IranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

27 June 2026 20:45

توقیف آیین
بازخوانی اسنادی از محدودیت‌ها و ممنوعیت‌ عزاداری عاشورا در دوره پهلوی اول
سخنران: محسن حسام مظاهری
مکان: ساختمان آرشیو ملی ایران، سالن پرهام
زمان: چهارشنبه ۱۰ تیر ۱۴۰۵، ساعت ۱۰ تا ۱۲
@IranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

27 June 2026 19:50

فایل کامل «مجلۀ ندای سیاست»
گاهنامه علمی انجمن علوم سیاسی دانشگاه خوارزمی

ویژه‌نامۀ «از شاهنامه تا گلستان؛ سیاست در جانِ زبان فارسی»
این شماره از مجله ندای سیاست، دارای مقالاتی است که به صورت اختصاصی، مسئلۀ پیوند میان ادبیات فارسی، سیاست و هویت ملی و ایستادگی تاریخی ایرانیان را مورد بررسی قرار داده است.

با مقالات، مصاحبه‌ها و یادداشت‌هایی از:
احمد بستانی، مهدی سبز، جواد رنجبر درخشیلر، محمدامین کشاورزحداد، علیرضا خزایی، سارا متقی، حسین سرمدی، یاسر شعبانی‌فر، نوشین محجوب، محمدحسین نوروزی، محمدعرفان عزیزی، سبحان کیانی‌هرسینی، معصومه احمدی، محیا نیای‌محمدی و عسل بیاتی.


شماره دوم، خرداد ماه ۱۴۰۵، ۱۵۴ صفحه.
این شماره توسط منتشرکنندگان به صورت کاملاً دیجیتال منتشر شده است.

@IranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

26 June 2026 10:59

ایران‌شناس نامدار فرانسوی، درگذشت!

شارل هانری دو فوشه‌کور
به فرانسوی: Charles-Henri de Fouchécour
ایران‌شناس فرانسوی(۱۹۲۵-۲۰۲۶)


@IranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

22 June 2026 08:04

مستند کوتاهی درباره‌ی «گنجینه‌ی وَخش، شاهکاری از هنر هخامنشی» که مجموعه‌ای از آثار نفیس شامل ۱۸۰ شیء فلزی گرانبها است که در کرانه‌ی "رود وَخش" در نزدیکی روستای "تختِ کُواد" در تاجیکستان و در میان سال‌های ۱۸۷۶ تا ۱۸۸۰ کشف شده بود و پیشینه‌ی آن به دوران جهان‌شاهی و امپراتوری هخامنشیان (۳۳۰ تا ۵۵۰ پیش از میلاد) می‌رسد.

افزون‌ بر ۱۸۰ شیء فلزی، ۲۰۰ سکه نیز در این مجموعه وجود دارد.

این مجموعه به این دلیل "وَخش" نام‌گذاری شده که در نزدیکیِ رودِ وخش و به احتمال خیلی زیاد در تختِ کواد کشف شده که ایستگاه قایق در کرانه‌ی شمالی رودخانه است.

این گنجینه مهم‌ترین گروهِ باقی‌مانده از آن چیزی است که زمانی یکی از بزرگ‌ترین محصولات صنعتی هخامنشیان در تولید فلزهای گران‌بها به شمار می‌رفت و گمان می‌رود که آثار فلزی این گنجینه به سده‌های ششم تا چهارمِ پیش از‌ میلاد برگردند اما سکه‌ها به گستره‌ی زمانی گسترده‌تری تعلق دارند.

محتمل‌ترین توضیح برای منبع این گنجینه تعلق داشتنِ آن به معبدی است که در طولِ زمان محل نگهداری هدایای نذری بوده است.
گوینده و نویسنده: محمد آمیغی

@IranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

20 June 2026 11:23

بیانیۀ دانشجویان و فارغ‌التحصیلان رشتۀ ایران‌شناسی در اعتراض به تصمیم تحدید و انحلال آموزش رشتۀ ایران‌شناسی در بنیاد ایران‌شناسی

@iranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

18 June 2026 12:36

جواد علیپور سیلاب (۱۴۰۵)، «تقابل و گذار گفتمانی طب سنتی و نوین در مواجهه با بیماری آبله در ایران عصر قاجار»، پژوهش‌های علوم تاریخی (دانشگاه تهران)، سال ۱۸، شماره ۴۱، صص ۲۳۳-۲۵۴.

@iranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

18 June 2026 01:54

همایش قنات‌های ایران به بازشناسی هویت تاریخی و تمدنی ایران

این همایش نگاهی دارد به فناوری کهن قنات‌ها و نقش آن در تاریخ ایران و همچنین به کارگیری آن در دوران کنونی برای نجات از خشکسالی

پنجشنبه ۲۸ خرداد (فردا) در فرهنگستان علوم از ساعت ۸ تا ۱۲
@iranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

06 July 2026 12:57

مقاله‌ای جالب توجه، دربارۀ الگوپذیری نقش‌برجسته‌های دورۀ قاجاریه از نقش‌برجسته‌های ساسانی با هدف احیای مفهوم شاهنشاهی، که اخیراً به زبان انگلیسی منتشر شده است. مشخصات کتابشناسی:


Kianoosh Motaghedi (2026), "Reviving the Concept of the Sasanian Kingdom in Qajar Rock Reliefs", In: Antonietta Catanzariti & Touraj Daryaee (ed.), The Sasanian in context; Art, History and Archaeology. Washington: Smithsonian Scholarly press. Pp. 237- 251.

@IranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

03 July 2026 01:29

جشن تیرگان یا آبریزان و ردپای آن در دیگر نقاط جهان، آندرانیک هویان، هنر و مردم، آذر ۱۳۵۰ ، شماره ۱۱۰ ، صص ۲۰-۲۵
@IranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

03 July 2026 01:28

سخنرانی بهرام بیضایی در
دانشگاه استنفورد، ۹می۲۰۱۴ میلادی با عنوان «در جستجوی آرش کماندار»

@iranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

03 July 2026 01:26

به گرامیداشت جشن تیرگان

مباحث ایرانشناسی

01 July 2026 21:32

متأسفانه دقایقی پیش از درگذشت مادر محترم دکتر گودرز رشتیانی (عضو هیئت علمی گروه تاریخ دانشگاه تهران) مطلع شدیم.

کانال‌مباحث‌ایرانشناسی ضمن عرض تسلیت خدمت ایشان و خانواده محترم رشتیانی، برای بازماندگان خواستار صبر و شکیبایی بوده و امیدوار است که روح آن مادر مهربان نیز قرین رحمت الهی باشد.

@IranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

30 June 2026 21:45

انتشارات بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار منتشر کرد:

روزنامۀ خاطرات ناصرالدّین‌شاه قاجار (جلد چهاردهم)

این مجلّد دربردارندۀ خاطرات روزانۀ ناصرالدّین‌شاه از محرّم ۱۳۰۵ تا رجب ۱۳۰۶ است. در این کتاب به شرح مطالب روزمرّه از قبیل وضع آب و هوا، احوالات شخصی شاه، سفر به اطراف شهر تهران، شکار، عزل و نصب‌ و تغییرات حکومتی پرداخته شده است. همچنین شرح مفصّل سفرهای سیاحتی و ییلاقی ناصرالدّین‌شاه به جاجرود، لار، کجور مازندران و خوار ورامین در آن آمده است.

[روزنامۀ خاطرات ناصرالدّین‌شاه قاجار از محرّم ۱۳۰۵ تا رجب ۱۳۰۶ به انضمام سفرنامه‌های لار، کجور، خوار و جاجرود (جلد چهاردهم)، به کوشش مجید عبد‌امین، تهران، انتشارات دکتر محمود افشار].

@IranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

29 June 2026 13:36

اهمیت تصحیح شاهنامه؛ دکتر جلال خالقی مطلق

سخنرانان:
• دکتر محمدجعفر یاحقی
• دکتر علیرضا قیامتی
• دکتر جواد رنجبر درخشیلر
• دکتر علی نورصبحی
• دکتر زاگرس زند

دوشنبه ۸ تیرماه
ساعت: ۲۰:۰۰

🔗 لینک ورود به جلسه:
https://meet.google.com/gcw-cvcf-sdi

@IranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

28 June 2026 21:31

Safaee 2026 Women of the Empire - Life and Labor in the Achaemenid Persepolis Archives
جدیدترین کتاب از مجموعه ایران باستان، انتشارات بریل، به قلم یزدان صفایی
@IranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

27 June 2026 20:36

بهمن دمشقی خیابانی، پشنگ در شاهنامه ‌و متون روایی، جشن نامه چهل و پنج‌سالگی دکتر سجاد آیدنلو، نشر ادبیات ایران، ۱۴۰۴
این مدخل نخستین مقاله‌ای است که در این خصوص به نگارش درآمده است.

@IranokogyTopics

مباحث ایرانشناسی

27 June 2026 08:11

#تازه‌های_نشر

عنوان:
هنر، تاریخ و باستان شناسی ساسانی

به کوشش:
A. Catanzariti & T. Daryaee

انتشارات موسسۀ اسمیتسونین.

@IranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

23 June 2026 19:03

فراخوان دریافت مقالات علمی پژوهشی

فصلنامه پژوهشهای علوم تاریخی دانشگاه تهران به سردبیری دکتر حسین بادامچی جهت دریافت مقالات علمی-پژوهشی در محورهای زیر، دعوت می‌نماید:

محورهای فصلنامه:
- تاریخ اجتماعی ایران
- تاریخ  ایران در حوزه های اجتماعی، اقتصادی، سیاسی، دینی، فرهنگی
- آداب و رسوم، سنن، فرهنگ ها، خرده فرهنگ
-  بررسی تاریخی در حوزه های سیر تحول یک رسم، سنت، آیین، هنجار، قانون، عادات، سبک زندگی، شیوه‌های معیشتی، حکومت‌داری، تعلیم و تربیت
-  تاریخ معاصر
-تاریخ انقلاب اسلامی و تحولات آن
-  تاریخ ایران پیش از اسلام
 تاریخ ادیان

دریافت اطلاعات بیشتر و ارسال مقاله:
👇🏻
https://jhss.ut.ac.ir/?lang=fa

@IranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

21 June 2026 07:45

📌پاسخ و بیانیه معاونت پژوهشی بنیاد ایران‌شناسی


❇️ دوستان و یاران عزیز
دانش آموختگان گرانقدر بنیاد ایرانشناسی

سلام و درود بر شما،

متاسفانه مطلع شدم بیانیه عجیبی که از طرف برخی دوستان آشنا یا ناآشنای ما صادر شده، موجب ایجاد سوالاتی در اذهان شما شده است.
بدین وسیله توضیحاتی را در این رابطه ارائه می دهم تا موجب کاهش دغدغه فکری شما گردد:

۱) ادعای توقف آموزش تحصیلات تکمیلی در بنیاد از اساس کذب است. آموزش در هر دو مقطع کارشناسی ارشد و دکتری در بنیاد در سال تحصیلی آینده همچنان کمافی السابق برقرار خواهد بود.
۲) موضوع کاهش یا افزایش ظرفیت جذب دانشجو در هر گرایش تحصیلی به فراخور شرایط و امکانات و نیازمندی ها، امری در اختیار نهادهای آموزشی است و یک موضوع مدیریتی عادی محسوب می شود. در همین راستا پس از ارزیابی و آسیب شناسی دقیق، تصمیم گرفته شد در برخی گرایش های کارشناسی ارشد برای مدت یک سال کاهش ظرفیت داشته باشیم تا بتوانیم با برنامه ریزی بهتر و جبران نقاط ضعف، سطح کیفی آموزش را ارتقاء ببخشیم. این موضوع اساساً به معنی "توقف" مقطع کارشناسی ارشد نیست و جذب دانشجو در این مقطع ادامه دارد.
۳) مصاحبه ورودی داوطلبین دکتری رشته ایرانشناسی در بنیاد ایرانشناسی در ماه جاری برگزار شد و ۴ دانشجوی دکتری از نیمسال آینده در بنیاد آغاز به تحصیل خواهند کرد. بنابراین جذب در مقطع دکتری هم به هیچ وجه متوقف نشده است.
۴)متاسفانه از متن بیانیه پیداست که نویسندگان آن به جای دغدغه های بجا در مورد آموزش در بنیاد ایرانشناسی به دنبال خلق حاشیه های بی مورد با اهداف خاص هستند. توهین به رئیس محترم بنیاد، جناب آقای دکتر صالحی که جزو شخصیت های ملی و مدیری دلسوز و بادرایت برای بنیاد هستند، غرض ورزی نویسندگان بیانیه را آشکار می کند و جای تاسف فراوان دارد. آینده مشخص خواهد کرد که دوره ریاست جناب دکتر صالحی چه دستاوردهای ماندگاری برای بنیاد ایرانشناسی داشته است.
۵) مسئولیت مستقیم آموزش و پژوهش در بنیاد ایرانشناسی بر عهده بنده است. لذا بهتر بود نویسندگان بیانیه اگر واقعا سوال یا دغدغه ای داشتند، به جای جنجال آفرینی ابتدا جزئیات موضوع را از بنده استفسار می کردند، اما متاسفانه هرگز چنین مراجعه ای نداشته اند.

امیدوارم این توضیحات مختصر موضوع را برای شما روشن ساخته باشد. این بیانیه در محتوای خود بی اساس و در شکل و لحن بی ادبانه است و ارزشِ توجه شما عزیزان را ندارد. بدیهی است اینجانب همواره از هر گفتگوی دلسوزانه و راهنمایی مشفقانه برای بهبود امور آموزش و پژوهش در بنیاد ایرانشناسی به ویژه از سوی دانش آموختگان گرامی استقبال می کنم.
بنیاد یادگار بزرگانِ ما و خانه شما عزیزان است. و ما مفتخر به خدمتگزاری در این خانه ایم. اطمینان داشته باشید که از هیچ تلاشی برای حفظ و ارتقاء این میراث باشکوه دریغ نمی کنیم.

سربلند و سلامت باشید.
مهدی آهویی
معاون پژوهشی بنیاد ایرانشناسی
@iranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

18 June 2026 12:38

مسعود بطحائی و کلثوم غضنفری و حسین قنبری احمدآباد (۱۴۰۵)، «بررسی ساختار، بافت و نظام گامی موسیقی ایلام باستان»، پژوهش‌های علوم تاریخی (دانشگاه تهران)، سال ۱۸، شماره ۴۱، صص ۸۵-۱۱۳.

@iranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

18 June 2026 12:34

مرضیه شعرباف و شاهرخ رزمجو (۱۴۰۵)، «بررسی جای‌نام‌های سرق، دورق، فلاحیه و شادگان در جغرافیای تاریخی خوزستان»، پژوهش‌های علوم تاریخی (دانشگاه تهران)، سال ۱۸، شماره ۴۱، صص ۱۹۳-۲۳۲.

@iranologyTopics

مباحث ایرانشناسی

17 June 2026 13:22

فراخوان پذیرش مقاله در ویژه‌نامه خلیج فارس مجله مطالعات ایران‌شناسی به صاحب امتیازی بنیاد ایران‌شناسی
@iranologyTopics