15496
SpardhaGram - स्पर्धाग्राम स्पर्धाग्रामचे अधिकृत टेलिग्राम चॅनेल. फोल्लो करा: फेसबुक- fb.com/SpardhaGram इन्स्टाग्राम- instagram.com/SpardhaGram Contact: 9604020277
📚 संयुक्त गट ब पूर्व 🗓️ 2026 ते 2021
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
🏛️ फक्त इतिहास विषयाचे प्रश्न👆
📋 अंतिम उत्तरतालिकेसहित ✅
MPSC चालू घडामोडी: 26 सप्टेंबर 2026📰
आरोग्य मंथन 2026 (Arogya Manthan 2026) आणि नवीन डिजिटल उपक्रम 🏥
💡 केंद्रीय आरोग्य व कुटुंब कल्याण मंत्री जे. पी. नड्डा यांच्या हस्ते 25 सप्टेंबर 2026 रोजी नवी दिल्लीतील विज्ञान भवन येथे 'आरोग्य मंथन 2026' चे उद्घाटन करण्यात आले.
🎯 या कार्यक्रमाद्वारे 'आयुष्मान भारत प्रधानमंत्री जन आरोग्य योजनेला' (AB PM-JAY) 8 वर्षे आणि 'आयुष्मान भारत डिजिटल मिशनला' (ABDM) 5 वर्षे पूर्ण झाल्याचे औचित्य साधण्यात आले.
📌 कार्यक्रमांतर्गत नॅशनल हेल्थकेअर प्रोव्हायडर्स रजिस्ट्री (NHPR) मोबाईल ॲप, दाव्यांच्या स्वयंचलित मूल्यांकनासाठी (Auto-Adjudication Framework) प्रणाली आणि आरोग्य डेटाच्या सुरक्षित व संशोधनात्मक वापरासाठी नॅशनल हेल्थ ऑथॉरिटी (NHA) व IISc बंगळुरू द्वारे विकसित 'सिक्युअर डेटा एन्व्हायर्नमेंट' (SDE) हे प्रमुख डिजिटल उपक्रम लॉन्च करण्यात आले.
📚 PM-JAY योजना 23 सप्टेंबर 2018 रोजी सुरू करण्यात आली असून, आता ती 70 वर्षे व त्यापुढील सर्व ज्येष्ठ नागरिकांसाठी (सामाजिक-आर्थिक स्थितीची अट न ठेवता) विस्तारित करण्यात आली आहे.
*AB PM-JAY व ABDM मधील उत्कृष्ट कामगिरीसाठी राज्ये/केंद्रशासित प्रदेशांचे पुरस्कार: 🏆*
🏅 सर्वाधिक कार्ड संपृक्तता (मोठे राज्य): आंध्र प्रदेश
🏅 सर्वाधिक कार्ड संपृक्तता (लहान राज्य): सिक्कीम
🏅 सर्वाधिक कार्ड संपृक्तता (केंद्रशासित प्रदेश): जम्मू आणि काश्मीर
🏅 पोर्टेबिलिटी क्लेम सेटलमेंट (Top Performers): छत्तीसगड, महाराष्ट्र, गुजरात
🏅 ABDM मॉडेल जिल्हे: बिहार, लडाख, दादरा व नगर हवेली
20 वी आशियाई क्रीडा स्पर्धा 2026 (Asian Games): भारताला नेमबाजीत सुवर्ण🥇
💡 आयची-नागोया (Aichi-Nagoya), जपान येथे सुरू असलेल्या 20 व्या आशियाई क्रीडा स्पर्धांमध्ये 25 सप्टेंबर 2026 रोजी भारताच्या सुरुची इंदर सिंग आणि कमलजीत यांच्या जोडीने नेमबाजीत सुवर्णपदक पटकावले.
📌 या भारतीय जोडीने 10 मीटर एअर पिस्तूल मिश्र दुहेरी (Mixed Team) प्रकारात अंतिम फेरीत 484.6 गुणांची कमाई करत नवा 'आशियाई विक्रम' (Asian Record) प्रस्थापित केला.
📚 या स्पर्धेत भारताने मिळवलेले हे दुसरे सुवर्णपदक ठरले असून, दक्षिण कोरियाला रौप्य पदकावर समाधान मानावे लागले.
महाराष्ट्र: दुष्काळ निवारणासाठी मंत्रिमंडळ उपसमितीची स्थापना 🌧️
💡 राज्यातील दुष्काळ, पाणीटंचाई आणि चारा टंचाईवर तातडीने उपाययोजना करण्यासाठी महाराष्ट्र सरकारने 22 सप्टेंबर 2026 रोजी महसूलमंत्री चंद्रशेखर बावनकुळे यांच्या अध्यक्षतेखाली मंत्रिमंडळ उपसमितीची स्थापना केली.
📌 या समितीला प्रत्यक्ष टंचाईग्रस्त भागांची पाहणी करणे, दर आठवड्याला आढावा बैठक घेणे, उपलब्ध पाण्याचे नियोजन करणे आणि पिकांच्या नुकसानीचे पंचनामे करून तातडीच्या मदतीबाबत राज्य मंत्रिमंडळाला शिफारस करण्याचे संपूर्ण अधिकार देण्यात आले आहेत.
🏢 या समितीचे नियोजन आणि समन्वयाचे काम 'मदत व पुनर्वसन विभागामार्फत' केले जाईल, तसेच राज्याचे मुख्य सचिव या समितीचे सदस्य असतील.
'मेक इन इंडिया' आणि 'DDU-GKY' योजनांची 12 वर्षे पूर्ण🏭
💡 25 सप्टेंबर 2026 रोजी भारत सरकारच्या 'मेक इन इंडिया' (Make in India) आणि 'दीनदयाल उपाध्याय ग्रामीण कौशल्य योजना' (DDU-GKY) या दोन महत्त्वपूर्ण उपक्रमांना 12 वर्षे पूर्ण झाली.
📜 या निमित्ताने केंद्रीय ग्रामीण विकास मंत्रालयाने 'DDU-GKY 2.0' च्या राज्यस्तरीय अंमलबजावणीची घोषणा केली. या अंतर्गत 24 राज्ये/केंद्रशासित प्रदेशांमध्ये ऑक्टोबर 2026 पासून सुमारे 70,000 ग्रामीण तरुणांना प्लेसमेंट-लिंक्ड कौशल्य प्रशिक्षण दिले जाईल.
📌 DDU-GKY 2.0 या नवीन टप्प्यात केवळ प्रशिक्षण आणि रोजगार देण्यावर (Placement) न थांबता, तरुणांना नोकरीत टिकवून ठेवण्यावर (Retention) आर्थिक प्रोत्साहन दिले जाणार आहे.
ICAT ची 20 वर्षे आणि देशातील पहिली कृषी यंत्रसामग्री चाचणी सुविधा🚜
💡 इंटरनॅशनल सेंटर फॉर ऑटोमोटिव्ह टेक्नॉलॉजी (ICAT), मानेसर या संस्थेने देशाच्या ऑटोमोटिव्ह उद्योगातील आपल्या सेवेची 20 वर्षे पूर्ण केली.
📌 या वर्धापन दिनाचे औचित्य साधून केंद्रीय अवजड उद्योग मंत्रालयाने (Ministry of Heavy Industries) ICAT मध्ये देशातील पहिल्या स्वदेशी 'कृषी यंत्रसामग्री चाचणी सुविधेचे' (Agri Machinery Test Facility) उद्घाटन केले.
दररोजच्या चालू घडामोडीसाठी जॉइन करा 👇 @chalughadamodi
MPSC Current Affairs : 23 सप्टेंबर 2026
७२ वा राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार (२०२४ च्या चित्रपटांसाठी) 🎬
💡 २२ सप्टेंबर २०२६ रोजी राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांच्या हस्ते '७२ वे राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार' प्रदान करण्यात आले.
📍 एकता नगर (केवडिया), गुजरात. राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार सोहळा पहिल्यांदाच दिल्लीबाहेर आयोजित करण्यात आला.
📌 (प्रमुख विजेते)
🏆 दादासाहेब फाळके पुरस्कार (२०२४): अनंत नाग (ज्येष्ठ कन्नड अभिनेते).
🎥 सर्वोत्कृष्ट चित्रपट (Best Feature Film): आर्टिकल ३७० (Article 370 - दिग्दर्शक: आदित्य सुहास जांभळे).
👨🎤 सर्वोत्कृष्ट अभिनेता: कार्तिक आर्यन (Chandu Champion) आणि मम्मूटी (Bramayugam).
👩🎤 सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्री: यामी गौतम (Article 370).
🎬 सर्वोत्कृष्ट दिग्दर्शक: राजकुमार पेरियासामी (Amaran).
🌟 सर्वोत्कृष्ट पदार्पण दिग्दर्शक (Feature): रणदीप हुड्डा (Swatantry Veer Savarkar).
🎞️ सर्वोत्कृष्ट मराठी चित्रपट: मुक्काम पोस्ट बोंबिलवाडी (दिग्दर्शक: परेश मोकाशी).
🎞️ सर्वोत्कृष्ट नॉन-फीचर चित्रपट: भंगार (Bhangaar - मराठी/इंग्रजी, दिग्दर्शिका: सुमिरा रॉय).
📝 सर्वोत्कृष्ट पटकथा (Adapted): योगेश देशपांडे (चित्रपट: स्वर्गांधर्व सुधीर फडके).
🎤 सर्वोत्कृष्ट पार्श्वगायक (पुरुष): अभय जोधपूरकर (गाणे: 'नवसाची गौरी माझी', चित्रपट: घरत गणपती).
📚 Static Fact: 'आंगेन' (Angen - दिग्दर्शक: रवी राज मुर्मू) हा राष्ट्रीय पुरस्कार मिळवणारा पहिला संथाली (Santhali) भाषिक चित्रपट ठरला आहे. हा पुरस्कार Best Debut Film of a Director – Non-Feature या श्रेणीत मिळाला.
९ वा इंडिया इंटरनॅशनल वॉटर वीक (IIWW) २०२६💧
💡 २२ सप्टेंबर २०२६ रोजी उपराष्ट्रपती सी. पी. राधाकृष्णन यांच्या हस्ते नवी दिल्लीतील भारत मंडपम येथे ९ व्या 'इंडिया इंटरनॅशनल वॉटर वीक'चे उद्घाटन झाले.
🎯 Theme: "Climate Resilient Water Management" (हवामान अनुकूल जल व्यवस्थापन).
📌 जलशक्ती मंत्रालयाद्वारे आयोजित या पाच दिवसीय आंतरराष्ट्रीय परिषदेत नेदरलँड्स (Netherlands) आणि जर्मनी (Germany) हे 'पार्टनर देश' (Partner Countries) म्हणून सहभागी झाले आहेत.
🚀 याप्रसंगी तंत्रज्ञानावर आधारित जल नियोजनासाठी ‘Sustainable Urban River Management Framework’ आणि ‘AI and ML Driven Integrated Reservoir Sediment Management’ ही दोन महत्त्वाची प्रकाशने लाँच करण्यात आली.
'वीर गार्डियन २०२६' (Veer Guardian 2026) लष्करी सराव ✈️
💡 भारत आणि जपानच्या हवाई दलांमधील (IAF आणि JASDF) द्विपक्षीय हवाई सराव 'वीर गार्डियन २०२६' ची सांगता २२ सप्टेंबर २०२६ रोजी जोधपूर (राजस्थान) येथे झाली.
📌 १४ दिवस चाललेल्या या युद्धसरावात भारताकडून स्वदेशी बनावटीचे 'तेजस' (LCA Tejas), Su-30 MKI आणि राफेल लढाऊ विमानांनी, तर जपानकडून F-2A लढाऊ विमानांनी सहभाग घेतला.
३ री राष्ट्रीय ANTF (Anti-Narcotics Task Force) परिषद_ 🚨
💡 २२ सप्टेंबर २०२६ रोजी केंद्रीय गृहमंत्री अमित शहा यांच्या हस्ते नवी दिल्लीत 'नार्कोटिक्स कंट्रोल ब्युरो' (NCB) द्वारे आयोजित तिसऱ्या राष्ट्रीय 'अँटी-नार्कोटिक्स टास्क फोर्स' (ANTF) परिषदेचे उद्घाटन झाले.
🎯 Theme: "United Resolve, Shared Responsibility".
📌 केंद्रीय गृहमंत्री अमित शहा यांनी ३१ डिसेंबर २०२९ पर्यंत देशातील अमली पदार्थांचा व्यापार उखडून टाकण्याचे लक्ष्य व्यक्त केले.
📄 Vision Document: ‘Vision Document on Narcotics Control (2026–2029)’ हे जून २०२६ मध्येच प्रसिद्ध करण्यात आले होते.
आशियाई क्रीडा स्पर्धा २०२६: भारतीय महिला क्रिकेट संघाला सुवर्णपदक🏏🥇
💡 जपानमध्ये सुरू असलेल्या २०२६ च्या आशियाई क्रीडा स्पर्धेत भारतीय महिला क्रिकेट संघाने श्रीलंकेचा १४७ धावांनी पराभव करत सुवर्णपदक जिंकले.
📌 आशियाई क्रीडा स्पर्धेच्या इतिहासात हे भारतीय महिला क्रिकेट संघाचे सलग दुसरे सुवर्णपदक आहे. यापूर्वी भारताने हांगझोऊ २०२२ आशियाई क्रीडा स्पर्धेत सुवर्णपदक जिंकले होते.
🏅 Record: या अंतिम सामन्यात स्मृती मंधानाने ७९ धावा केल्या आणि आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमध्ये ११,००० धावांचा टप्पा ओलांडला; हा टप्पा गाठणारी ती पहिली भारतीय महिला क्रिकेटपटू ठरली.
👩✈️ भारतीय संघाचे नेतृत्व हरमनप्रीत कौर हिने केले.
नमस्ते (NAMASTE) योजनेअंतर्गत ९०,१८६ कामगारांची नोंदणी 🧹
💡 Key Fact: २२ सप्टेंबर २०२६ रोजी सामाजिक न्याय मंत्रालयाने दिलेल्या अधिकृत माहितीनुसार, 'नमस्ते' योजनेअंतर्गत भारतातील ३६ राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांमधील ९०,१८६ गटार व सेप्टिक टँक कामगारांची ओळख पटवून त्यांची नोंदणी/validation पूर्ण करण्यात आली आहे.
राज्यसेवा मुख्य परीक्षा २०२६ या पारंपरिक/ वर्णनात्मक स्वरुपाच्या परीक्षेकरीता उत्तरपुस्तिकेसंदर्भात प्रसिद्धीपत्रक
Читать полностью…
MPSC चालू घडामोडी ✅ 20 सप्टेंबर 2026
पहिल्या 'नेक्स्ट जनरेशन मिसाईल व्हेसेल' (NGMV) ची पायाभरणी🚢
💡 Key Fact: भारतीय नौदलासाठी बांधण्यात येणाऱ्या पहिल्या 'नेक्स्ट जनरेशन मिसाईल व्हेसेल' (NGMV) चे 'कील लेईंग' (Keel Laying) कोचीन शिपयार्ड लिमिटेड (CSL), कोची येथे पार पडले.
📌 Important Fact: भारतीय नौदलासाठी एकूण ६ NGMV युद्धनौका ९,८०५ कोटी रुपयांच्या करारांतर्गत बनवल्या जात असून या सर्व युद्धनौका 'आत्मनिर्भर भारत' अंतर्गत पूर्णपणे स्वदेशी बनावटीच्या आहेत.
📚 Static Fact: या उच्च-गती युद्धनौका पृष्ठभागावरून पृष्ठभागावर मारा करणारी ब्रह्मोस (BrahMos) क्षेपणास्त्रे, प्रगत अँटी-मिसाईल डिफेन्स सिस्टीम आणि अत्याधुनिक रडार प्रणालीने सुसज्ज असतील.
राष्ट्रीय हरित न्यायाधिकरण (NGT) आंतरराष्ट्रीय परिषद आणि ॲप लाँच ⚖️
💡 Key Fact: पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या हस्ते नवी दिल्लीतील विज्ञान भवन येथे 'पर्यावरण आणि हवामान गतिशीलतेचे भविष्य' (The Future of Environment and Climate Dynamics) या दोन दिवसीय आंतरराष्ट्रीय परिषदेचे उद्घाटन करण्यात आले.
📌 Important Fact: याच कार्यक्रमात पंतप्रधानांनी 'NGT Mobile App' (एनजीटी मोबाईल ॲप) चे अधिकृत अनावरण केले. या परिषदेत १७ देशांतील तज्ञ आणि न्यायिक प्रतिनिधींनी सहभाग घेतला.
📚 Static Fact: पंतप्रधानांनी परिषदेत नमूद केले की, भारताचे दरडोई कार्बन उत्सर्जन जागतिक सरासरीच्या निम्म्याहून कमी असून, विकसित देशांचे उत्सर्जन भारताच्या सहा पटीने अधिक आहे.
सेमिकॉन इंडिया २०२६' चा समारोप💻
💡 Key Fact: नवी दिल्लीतील यशोभूमी येथे आयोजित 'सेमिकॉन इंडिया २०२६' (SEMICON India 2026) या पाचव्या पर्वाचा समारोप झाला.
🎯 Theme: "सिलिकॉन टू सिस्टीम्स: बिल्डिंग द इकोसिस्टीम" (Silicon to Systems: Building the Ecosystem).
दीनदयाल उपाध्याय ग्रामीण कौशल्य योजना (DDU-GKY) २.० 👨🎓
💡 Key Fact: केंद्रीय ग्रामविकास मंत्रालयाने ऑक्टोबर २०२६ पासून बहुतांश राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांमध्ये DDU-GKY 2.0 अंतर्गत नवीन प्रशिक्षण तुकड्या (Training Batches) सुरू करण्याची घोषणा केली.
📌 Important Fact: पहिल्या टप्प्यात १४ राज्यांमधील ३४,९२० ग्रामीण तरुणांना कौशल्य प्रशिक्षण दिले जाईल. डिसेंबर २०२७ पर्यंत ३,५७,११२ तरुणांना प्रशिक्षित करण्याचे लक्ष्य निर्धारित करण्यात आले आहे.
📚 Static Fact: DDU-GKY ही ग्रामीण गरीब तरुणांना हमखास रोजगार देणारी 'रोजगार-आधारित कौशल्य प्रशिक्षण' (Placement-linked skill training) योजना आहे. या प्रशिक्षणाचा कालावधी ३ ते १२ महिन्यांचा असतो.
आयएनएस त्रिशूल (INS Trishul) ची इजिप्तला भेट ⚓
💡 Key Fact: भारतीय नौदलाची मार्गदर्शित क्षेपणास्त्र युद्धनौका 'आयएनएस त्रिशूल' (INS Trishul) ने १४ ते १७ सप्टेंबर २०२६ या काळात अलेक्झांड्रिया, इजिप्त येथे सदिच्छा भेट (Port Call) दिली.
📌 Important Fact: या भेटीदरम्यान भारतीय नौदलाने इजिप्शियन नौदलाच्या 'ENS Bernees' या युद्धनौकेसोबत 'PASSEX' (Passage Exercise) हा संयुक्त नौदल सराव पार पाडला.
मोढेरा सूर्य मंदिरासाठी विशेष स्मारक नाणे🪙
💡 Key Fact: गुजरातच्या ऐतिहासिक मोढेरा सूर्य मंदिराच्या स्मरणार्थ (१०२६-२०२६) केंद्र सरकारकडून एक विशेष स्मारक नाणे जारी करण्यात येणार आहे.
📌 Important Fact: या ३२ ग्रॅम वजनाच्या नाण्याच्या एका बाजूला अशोक स्तंभ आणि दुसऱ्या बाजूला मोढेरा सूर्य मंदिराची प्रतिकृती (Motif) कोरलेली असेल. हे नाणे निकेल, तांबे आणि जस्त यांच्या मिश्रणातून तयार केले जाईल.
📚 Static Fact: मोढेरा येथील सूर्य मंदिर हे सूर्य देवाला समर्पित असलेले एक ऐतिहासिक मंदिर आहे.
जागतिक अन्न कार्यक्रम (WFP) च्या नव्या कार्यकारी संचालकपदी नियुक्ती🌾
🌐 संयुक्त राष्ट्रांच्या 'जागतिक अन्न कार्यक्रम' (World Food Programme - WFP) च्या नवीन कार्यकारी संचालकपदी अमेरिकेचे कृषी अधिकारी ल्यूक जे. लिंडबर्ग यांची नियुक्ती करण्यात आली आहे.
📌 Important Fact: त्यांनी सिंडी मॅककेन (Cindy McCain) यांची जागा घेतली आहे.
📚 Static Fact: WFP ची स्थापना १९६१ मध्ये झाली असून त्याचे मुख्यालय रोम (इटली) येथे आहे. जगभरात भूकबळी रोखण्याच्या प्रयत्नांसाठी या संस्थेला २०२० चा शांततेचा नोबेल पुरस्कार मिळाला होता.
कर्नाटकचे नवे सागरी जैवतंत्रज्ञान धोरण २०२६-३१ 🌊
💡 Key Fact: कर्नाटक राज्याने १२० कोटी रुपयांच्या खर्चासह 'सागरी जैवतंत्रज्ञान धोरण २०२६-३१' (Marine Biotechnology Policy 2026-31) ला मंजुरी दिली आहे.
जा. क्र. 018/2026 राज्यसेवा मुख्य परीक्षा 2026 - दिव्यांग व्यक्तींना परीक्षेच्यावेळी सहायक व इतर सोयी-सवलती उपलब्ध करुन देणेबाबत प्रसिद्धीपत्रक आयोगाच्या संकेतस्थळावर प्रसिद्ध करण्यात आले आहे. जाहिरातीस अनुसरुन अर्ज सादर केलेल्या व लेखनिकाची मदत घेण्याची आणि/अथवा भरपाई वेळेची आवश्यकता असलेल्या दिव्यांग उमेदवारांनी विहित नमुन्यातील विनंती अर्ज संबंधित सर्व कागदपत्रांसह दिनांक 23 सप्टेंबर 2026 पर्यंत सादर करणे आवश्यक आहे.
Читать полностью…
आजच्या चालू घडामोडींवर आधारित प्रश्न👆👆
/channel/ChaluGhadamodi/23763
दररोजच्या चालू घडामोडींसाठी जॉइन करा @chalughadamodi
MPSC चालू घडामोडी: 17 सप्टेंबर 2026 ✅
'नेट झिरो' पोर्टल आणि 'NAPCC' डॅशबोर्डचे अनावरण 💻🌱
🏢 Organisation: केंद्रीय पर्यावरण, वन आणि हवामान बदल मंत्रालय
💡 Key Fact: जागतिक ओझोन दिनाचे औचित्य साधून केंद्रीय पर्यावरण राज्यमंत्री कीर्ती वर्धन सिंग यांनी 'नेट झिरो पोर्टल' (Net Zero Portal) आणि 'NAPCC डॅशबोर्ड'चे अधिकृत अनावरण केले.
📌 Important Fact: 'नेट झिरो पोर्टल' हे भारतातील विविध क्षेत्रातील संस्थांना त्यांच्या ऐच्छिक 'नेट झिरो' (हरितगृह वायू उत्सर्जन कमी करण्याच्या) उद्दिष्टांची नोंदणी आणि प्रकटीकरण करण्यासाठी एक मध्यवर्ती डिजिटल व्यासपीठ आहे.
📚 Static Fact: भारताने COP26 मध्ये २०७० पर्यंत 'नेट झिरो' (Net Zero) कार्बन उत्सर्जन साध्य करण्याचे राष्ट्रीय उद्दिष्ट ठेवले आहे.
जागतिक ओझोन दिन २०२६ 🌍🗓️ १६ सप्टेंबर🎯 काल झाला.
Theme: "Global action for a cooler planet" (ग्लोबल ॲक्शन फॉर अ कुलर प्लॅनेट)
Static Fact: ओझोन थर कमी करणाऱ्या पदार्थांवर नियंत्रण मिळवण्यासाठी १६ सप्टेंबर १९८७ रोजी मॉन्ट्रियल प्रोटोकॉलवर स्वाक्षऱ्या करण्यात आल्या होत्या. या दिवसाच्या स्मरणार्थ संयुक्त राष्ट्र पर्यावरण कार्यक्रमाने (UNEP) १९९५ पासून जागतिक ओझोन दिन साजरा करण्यास सुरुवात केली.
इंडिया इलेक्ट्रिक मोबिलिटी इंडेक्स (IEMI) २०२५⚡️🚗
🏢 Organisation: नीती आयोग (NITI Aayog)
💡 Key Fact: १६ सप्टेंबर २०२६ रोजी नीती आयोगाने राज्यांच्या ई-मोबिलिटी प्रगतीचे मोजमाप करणाऱ्या या निर्देशांकाची दुसरी आवृत्ती प्रसिद्ध केली.
📌 Important Fact: या निर्देशांकात दिल्लीने (८४ गुण) देशात प्रथम क्रमांक पटकावला आहे, तर महाराष्ट्र दुसऱ्या स्थानावर आहे.
IEMI २०२५ मधील राज्यांची क्रमवारी आणि गुण:
🏆 सर्वसाधारण (Top Performers): प्रथम - दिल्ली (८४ गुण), द्वितीय - महाराष्ट्र (७८ गुण), तृतीय - चंदीगड (७१ गुण) / गोवा (६५)
🏆 मोठी राज्ये (Large States): प्रथम - महाराष्ट्र (७८ गुण), द्वितीय - कर्नाटक (७३ गुण), तृतीय - तमिळनाडू (६१ गुण)
🏆 डोंगराळ आणि ईशान्य राज्ये: प्रथम - मणिपूर (४६ गुण)
📚 Static Fact: नीती आयोगाचे सदस्य राजीव गौबा यांनी देशाच्या एकूण कच्च्या तेलाच्या आयातीचे (८९%) प्रमाण कमी करण्यासाठी इलेक्ट्रिक वाहनांच्या अवलंबनाला "विकसित भारत २०४७" साठी सामरिकदृष्ट्या अनिवार्य म्हटले आहे.
पॅरा शूटिंग वर्ल्ड चॅम्पियनशिप २०२६ 🎯
📍 Place: चांगवोन (Changwon), दक्षिण कोरिया
💡 Key Fact: या स्पर्धेत भारताच्या महिला संघाने (मिली शाह, मोना अग्रवाल आणि अवनि लेखरा) R2 १० मीटर एअर रायफल स्टँडिंग SH1 सांघिक प्रकारात सुवर्णपदक जिंकले.
📌 Important Fact: हे या स्पर्धेतील रायफल सांघिक प्रकारातील भारताचे पहिलेच सुवर्णपदक आहे.
📌 याच स्पर्धेत भारताच्या पुरुष संघाने (राकेश निदागुंडी, आनंद कृष्णा आणि स्वरूप उन्हाळकर) R1 १० मीटर एअर रायफल स्टँडिंग SH1 सांघिक प्रकारात रौप्यपदक पटकावले.
📌 वैयक्तिक प्रकारात मोना अग्रवालने रौप्य तर अवनि लेखराने कांस्यपदक जिंकले.
'शहजाद भट्टी नेटवर्क' दहशतवादी संघटना म्हणून घोषित 🚨
💡 Key Fact: केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांनी १६ सप्टेंबर २०२६ रोजी 'शहजाद भट्टी नेटवर्क' या गटाला 'बेकायदेशीर कारवाया (प्रतिबंधक) कायदा' (UAPA) अंतर्गत दहशतवादी संघटना म्हणून घोषित केले.
📌 Important Fact: सीमेपलीकडून शस्त्रे आणि अमली पदार्थांची तस्करी करणे, द्वेषपूर्ण डिजिटल मजकूर प्रसारित करणे आणि तरुणांना दहशतवादाकडे वळवण्याचा ठपका या गटावर ठेवण्यात आला आहे.
महाराष्ट्र मंत्रिमंडळाचे महत्त्वपूर्ण निर्णय (15 सप्टेंबर २०२६) 🏛️
🗓️ Date: 15 सप्टेंबर २०२६
🏢 'महा-टॅक' (Maha-TAC) स्थापना: राज्य सरकारच्या २५ प्रमुख धोरणे व योजनांच्या विश्लेषणासाठी 'महाराष्ट्र तांत्रिक सहाय्य कक्ष' स्थापन करण्यास मान्यता. यासाठी IIM मुंबई आणि CRISP ची मदत घेतली जाणार.
🌾 शेतजमिनी मूळ मालकांना परत: हरेगाव (जि. अहिल्यानगर) येथील महाराष्ट्र राज्य शेती महामंडळाच्या ताब्यातील जमिनी मूळ शेतकरी मालकांना परत करण्याचा निर्णय. यासाठी 'महाराष्ट्र कृषी जमीन अधिनियम, १९६१' मध्ये सुधारणा केली जाईल.
🏭 साखर कारखान्यांना 'सॉफ्ट लोन': आगामी २०२६-२७ च्या गाळप हंगामासाठी व थकीत FRP देण्यासाठी राज्यातील सहकारी साखर कारखान्यांना राज्य सरकारतर्फे आर्थिक सहाय्य म्हणून 'सॉफ्ट लोन' मंजूर.
🗳️ निवडणूक नियम सुधारणा अध्यादेश: स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या (नगरपरिषद, नगरपंचायत) निवडणुकांमध्ये उमेदवारी अर्ज बाद ठरवल्यास 'निवडणूक निर्णय अधिकाऱ्याचा' (Returning Officer) निर्णय अंतिम मानला जाईल. यासाठी १९६५ च्या अधिनियमात सुधारणा.
👇दररोजच्या चालू घडामोडीसाठी जॉइन करा👇 : @chalughadamodi
MPSC Current Affairs : 16 September 2026
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
1) 'ग्रेट इंडियन बस्टार्ड' (GIB) संवर्धन आणि गुजरात कृती आराखडा 🦅
💡 Key Fact: केंद्रीय पर्यावरण मंत्र्यांच्या उपस्थितीत 'ग्रेट इंडियन बस्टार्ड' संवर्धनासाठी भुज येथे 'गुजरात कृती आराखडा' प्रकाशित करण्यात आला.
🏢 Organisation: भारतीय वन्यजीव संस्था (WII) आणि गुजरात वन विभाग.
📌 Important Fact: कच्छच्या लाला-रावा लँडस्केपमध्ये सुरक्षित अधिवास निर्माण करून ३० पेक्षा जास्त GIB ची लोकसंख्या प्रस्थापित करणे हे या आराखड्याचे उद्दिष्ट आहे.
📚 Static Fact: 'ग्रेट इंडियन बस्टार्ड' हा IUCN च्या यादीत 'अतिधोकादायक' (Critically Endangered) श्रेणीत येतो.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
2) जागतिक वर्तुळाकार अर्थव्यवस्था मंच (WCEF) २०२६ ♻️
💡 Key Fact: दक्षिण आशियातील पहिल्या 'जागतिक वर्तुळाकार अर्थव्यवस्था मंचा'चे (WCEF २०२६) गांधीनगर येथे उद्घाटन झाले.
🎯 Theme: 'Circular Economy: Transition for People and Prosperity'.
🏢 Organisation: केंद्रीय प्रदूषण नियंत्रण मंडळ (CPCB) आणि फिनलंडची 'सिट्रा' (Sitra) संस्था.
📌 Important Fact: या परिषदेत भारताच्या सह-अध्यक्षतेखाली '10 YFP' च्या संचालक मंडळाची महत्त्वाची बैठकही पार पडली.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
3) 'दिशा २.०' (DISHA 2.0) योजना आणि 'न्याय सेतू' ⚖️🤖
💡 Key Fact: न्यायदानातील डिजिटल दरी दूर करण्यासाठी केंद्र सरकारने २०२६-२०३१ या कालावधीसाठी 'दिशा २.०' योजनेला मंजुरी दिली आहे.
🏢 Organisation: विधी आणि न्याय मंत्रालय.
📌 Important Fact: नागरिकांना मातृभाषेत कायदेशीर माहिती देण्यासाठी 'भाषिणी'वर आधारित २२ भाषांत काम करणारा 'न्याय सेतू' (Nyaya Setu) हा AI चॅटबॉट लाँच करण्यात आला.
📚 Static Fact: भारतीय राज्यघटनेचे कलम ३९ए समान न्याय आणि मोफत कायदेशीर मदतीशी संबंधित आहे.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
4) 'पेन्शन सखी' उपक्रम 👩💼💰
💡 Key Fact: ग्रामीण महिलांच्या वित्तीय समावेशनासाठी आणि राष्ट्रीय पेन्शन प्रणालीच्या (NPS) विस्तारासाठी 'पेन्शन सखी' उपक्रमाचा सामंजस्य करार करण्यात आला.
🏢 Organisation: ग्रामविकास विभाग (DoRD) आणि पेन्शन निधी नियामक आणि विकास प्राधिकरण (PFRDA).
📌 Important Fact: 'DAY-NRLM' अंतर्गत काम करणाऱ्या प्रशिक्षित महिलांमार्फत ग्रामीण कुटुंबांना पेन्शन योजनांशी जोडले जाईल.
📚 Static Fact: हा नवा उपक्रम LIC च्या यशस्वी 'बिमा सखी' मॉडेलवर आधारित आहे.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
5) BRIC-NIPGR मध्ये 'SPROUT' सुविधेचे उद्घाटन 🌱🔬
💡 Key Fact: नवी दिल्ली येथे पिकांच्या जनुकीय संशोधनासाठी अत्याधुनिक 'SPROUT' या कृषी संशोधन सुविधेचे उद्घाटन झाले.
🏢 Organisation: विज्ञान आणि तंत्रज्ञान मंत्रालय.
📌 Important Fact: 'स्पीडसीड' तंत्रज्ञानाचा वापर करून हरभरा पिकाचे उत्पादन चक्र केवळ ४० दिवसांवर आणून हवामान-अनुकूल वाण विकसित करण्यास यातून मदत मिळेल.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
6) भारत-अमेरिका संयुक्त लष्करी सराव: 'युद्ध अभ्यास २०२६' 🪖🤝
💡 Key Fact: भारत आणि अमेरिका यांच्यातील 'युद्ध अभ्यास' या संयुक्त लष्करी सरावाची २२ वी आवृत्ती सुरू झाली.
📍 Place: औली (उत्तराखंड) आणि महाजन फील्ड फायरिंग रेंज (राजस्थान).
📌 Important Fact: आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर करत, पर्वतीय भूप्रदेशात 'एकात्मिक लढाऊ गटांचा' (Integrated Battle Groups) आणि ड्रोन्सचा प्रभावी वापर करण्यावर या सरावात भर दिला जात आहे.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
7) किशाऊ बहुउद्देशीय प्रकल्प (Kishau Multipurpose Project) 💧🏞️
💡 Key Fact: यमुनेची उपनदी असलेल्या 'टोंस' नदीवरील प्रलंबित 'किशाऊ बहुउद्देशीय प्रकल्पाच्या' अंमलबजावणीसाठी सहा राज्यांनी ऐतिहासिक पाणीवाटप करारावर स्वाक्षऱ्या केल्या.
📍 Place: टोंस नदी.
📌 Important Fact: उत्तर प्रदेश, उत्तराखंड, हिमाचल प्रदेश, राजस्थान, दिल्ली आणि हरियाणा या सहा राज्यांना या २३२.६ मीटर उंच धरणाचा लाभ मिळेल.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
पुस्तके 📚
💡 राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाच्या (RSS) १०० वर्षांच्या सामाजिक कार्यावर आधारित "A Century of Service – The RSS in 100 Acts of Seva" या पुस्तकाचे प्रकाशन झाले.
👤 डॉ. तमिळिसाई सुंदरराजन (लेखिका)
Join : @chalughadamodi
MPSC Current Affairs: 14 September 2026✅
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
१८ वी ब्रिक्स (BRICS) शिखर परिषद आणि 'नवी दिल्ली घोषणापत्र' 🌍
💡 Key Fact: १८ वी ब्रिक्स शिखर परिषद नवी दिल्ली येथे संपन्न आणि 'नवी दिल्ली घोषणापत्र' एकमताने मंजूर.
📍 Place: भारत मंडपम, नवी दिल्ली.
🎯 Theme: "Building for Resilience, Innovation, Cooperation and Sustainability".
📌 Important Fact: ब्रिक्सच्या २० वर्षांच्या वाटचालीनिमित्त विशेष टपाल तिकिटे जारी; तसेच UAE ची ओडिशामध्ये ११.५ अब्ज डॉलरच्या ॲल्युमिनियम प्रकल्पात गुंतवणुकीची मोठी घोषणा.
📚 Static Fact: ब्रिक्सची स्थापना २००६ मध्ये झाली; २०१० मध्ये दक्षिण आफ्रिकेचा समावेश.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
यूएस ओपन २०२६: एलेना रायबाकिनाला ऐतिहासिक विजेतेपद 🎾🏆
💡 Key Fact: एलेना रायबाकिनाने आर्यना सबालेन्काचा पराभव करून यूएस ओपन २०२६ चे महिला एकेरीचे विजेतेपद जिंकले.
📌 Important Fact: या विजयामुळे रायबाकिना आता जागतिक क्रमवारीत पहिल्या क्रमांकाची (World No. 1) टेनिसपटू बनली असून तिला ग्रँड स्लॅम इतिहासातील विक्रमी ५.५ दशलक्ष डॉलर्सचे बक्षीस मिळाले.
📚 Static Fact: रायबाकिनाचे हे एकूण तिसरे ग्रँड स्लॅम विजेतेपद आहे.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
ज्युनिअर आशिया चषक हॉकी २०२६ 🏑
💡 Key Fact: भारतीय पुरुष आणि महिला दोन्ही हॉकी संघांनी चीनमध्ये पार पडलेल्या 'ज्युनिअर आशिया चषक २०२६' चे विजेतेपद पटकावून दुहेरी ऐतिहासिक यश मिळवले आहे.
📍 Place: मोकी (Moqi), चीन
📌 Important Fact: या विजयासह भारताच्या दोन्ही संघांनी आगामी 'FIH ज्युनिअर हॉकी विश्वचषक' स्पर्धेसाठी अधिकृत पात्रता मिळवली आहे.
पुरुष संघ: अंतिम सामन्यात दक्षिण कोरियाचा ४-१ ने पराभव करून भारताने ६ वे (सलग चौथे) विजेतेपद पटकावले. अनमोल एक्काने या स्पर्धेत सर्वाधिक १७ गोल केले.
महिला संघ: अंतिम सामन्यात चीनचा १-० ने पराभव करून भारताने ३ रे (सलग तिसरे) विजेतेपद पटकावले. सानिका माने हिने या स्पर्धेत ७ गोल केले.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
वर्ल्ड सर्कुलर इकॉनॉमी फोरम (WCEF) २०२६ ♻️
💡 Key Fact: भारत आगामी 'वर्ल्ड सर्कुलर इकॉनॉमी फोरम २०२६' (World Circular Economy Forum) चे यजमानपद भूषवणार असल्याची अधिकृत घोषणा करण्यात आली आहे.
🏢 Organisation: पर्यावरण, वन आणि हवामान बदल मंत्रालय (MoEFCC)
📍 Place: गांधीनगर, गुजरात (१५ ते १८ सप्टेंबर २०२६)
🎯 Theme: 'Circular Economy: Transition for People and Prosperity'
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
ड्रायलँड काँग्रेस २०२६ आणि 'दिल्ली जाहीरनामा' 🌵
💡 Key Fact: नवी यहाँ आयोजित 'ड्रायलँड काँग्रेस २०२६' (Dryland Congress 2026) या आंतरराष्ट्रीय शुष्क भूमी कृषी परिषदेचा समारोप 'दिल्ली जाहीरनाम्या'सह (Delhi Declaration on Drylands) झाला.
📍 Place: नवी दिल्ली
📌 Important Fact: हवामान बदलांचा सामना करण्यासाठी 'साउथ-साउथ' (South-South) आणि त्रिपक्षीय सहकार्यावर (Triangular Cooperation) यात विशेष भर देण्यात आला. या परिषदेत 'काजरी' (CAZRI) ने विकसित केलेल्या 'मोठ' (Moth Bean) या पिकाच्या नव्या वाणांची (CAZRI Moth-4, 5, 6, 7) विशेष दखल घेण्यात आली, ज्यांनी एल निनो (El Niño) च्या प्रतिकूल हवामानातही उत्तम उत्पादन दिले.
📚 Static Fact: सेंट्रल ॲरिड झोन रिसर्च इन्स्टिट्यूट (CAZRI) चे मुख्यालय जोधपूर (राजस्थान) येथे स्थित आहे.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
आयएनएस कुलिशची (INS Kulish) कंबोडिया भेट 🚢
💡 Key Fact: भारतीय नौदलाच्या 'ईस्टर्न फ्लीट ऑपरेशनल डिप्लॉयमेंट'चा (Eastern Fleet Operational Deployment) एक भाग म्हणून 'आयएनएस कुलिश' या युद्धनौकेने कंबोडियाला भेट दिली.
📍 Place: रीम नेव्हल बेस (Ream Naval Base), कंबोडिया
📌 Important Fact: भारताचे 'ॲक्ट ईस्ट धोरण' (Act East Policy) आणि 'महासागर' (MAHASAGAR) या संकल्पनेअंतर्गत इंडो-पॅसिफिक क्षेत्रात सागरी सुरक्षा आणि प्रादेशिक सहकार्य वाढवणे हा या भेटीचा मुख्य उद्देश आहे.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
'गणेश ज्ञानार्थी' प्रदर्शन 🖼️
💡 Key Fact: वसाहतवादी मानसिकतेतून (De-colonization) बाहेर पडून भारतीय दृष्टिकोनातून इतिहासाचे आणि ज्ञानाचे जतन करण्याच्या उद्देशाने 'गणेश ज्ञानार्थी' प्रदर्शनाचे आयोजन करण्यात आले.
🏢 Organisation: एशियाटिक सोसायटी ऑफ मुंबई (Asiatic Society of Mumbai)
📍 Place: मुंबई, महाराष्ट्र
📌 Important Fact: केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांच्या हस्ते १३ सप्टेंबर २०२६ रोजी या प्रदर्शनाचे उद्घाटन करण्यात आले.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Join @chalughadamodi
चालू घडामोडी प्रश्न : 13 सप्टेंबर 2026
**प्रश्न १: १८ व्या ब्रिक्स शिखर परिषदेच्या अनुषंगाने खालील विधाने विचारात घ्या:
१. ही परिषद नवी दिल्ली येथे पार पडली आणि यात 'नवी दिल्ली घोषणापत्र' स्वीकारण्यात आले.
२. या परिषदेदरम्यान संयुक्त अरब अमिरातीच्या (UAE) एका कंपनीने ओडिशामध्ये ११.५ अब्ज डॉलर्सच्या ॲल्युमिनियम प्रकल्पात गुंतवणूक करण्याची घोषणा केली.
वरीलपैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने बरोबर आहेत?**
अ) केवळ १
ब) केवळ २
क) १ आणि २ दोन्ही
ड) दोन्ही नाही
उत्तर: क) १ आणि २ दोन्ही
प्रश्न २: 'यूएस ओपन २०२६' च्या महिला एकेरीच्या अंतिम सामन्याबाबत योग्य विधान ओळखा:
अ) आर्यना सबालेन्काने एलेना रायबाकिनाचा पराभव करून विजेतेपद पटकावले.
ब) एलेना रायबाकिनाने आर्यना सबालेन्काचा पराभव केला आणि ती आता जागतिक क्रमवारीत पहिल्या क्रमांकाची (World No. 1) खेळाडू बनली आहे.
क) सेरेना विल्यम्सने या स्पर्धेत ऐतिहासिक पुनरागमन केले.
ड) आर्यना सबालेन्काने सलग तिसऱ्यांदा ही स्पर्धा जिंकली.
उत्तर: ब) एलेना रायबाकिनाने आर्यना सबालेन्काचा पराभव केला आणि ती आता जागतिक क्रमवारीत पहिल्या क्रमांकाची (World No. 1) खेळाडू बनली आहे.
**प्रश्न ३: 'जागतिक कोरडवाहू कृषी परिषद २०२६' (Global Dryland Congress) बाबत खालील विधाने पहा:
१. ही परिषद नवी दिल्ली येथे पार पडली आणि यामध्ये 'दिल्ली डिक्लेरेशन ऑन ड्रायलँड्स' स्वीकारण्यात आले.
२. या परिषदेचे आयोजन भारतीय कृषी संशोधन परिषद (ICAR) आणि ICRISAT यांनी संयुक्तपणे केले होते.
कोणते/कोणती विधान/विधाने अचूक आहेत?**
अ) केवळ १
ब) केवळ २
क) १ आणि २ दोन्ही
ड) यापैकी एकही नाही
उत्तर: क) १ आणि २ दोन्ही
प्रश्न ४: भारताच्या 'ॲक्ट ईस्ट' धोरणाचा भाग म्हणून नुकतीच मलेशियामध्ये खालीलपैकी कोणत्या ठिकाणी भारताचे नवीन वाणिज्य दूतावास स्थापन करण्यास अधिकृत संमती मिळाली आहे?
अ) क्वालालंपूर
ब) कोटा किनाबालू
क) पेनांग
ड) जोहोर बाहरू
उत्तर: ब) कोटा किनाबालू
प्रश्न ५: प्रगत 'OPU-IVF' तंत्रज्ञानाचा वापर करून पहिल्या वासराचा जन्म झालेली 'बद्री' (Badri) ही स्वदेशी गोवंशाची प्रजाती प्रामुख्याने कोणत्या राज्याशी संबंधित आहे?
अ) राजस्थान
ब) गुजरात
क) महाराष्ट्र
ड) उत्तराखंड
उत्तर: ड) उत्तराखंड
प्रश्न ६: नुकताच विशाखापट्टणम येथे पार पडलेला 'टेबल टॉप सराव' (Table Top Exercise - TTX) कोणत्या प्रादेशिक सुरक्षा गटाच्या छत्राखाली आयोजित करण्यात आला होता?
अ) क्वाड (QUAD)
ब) आसियान (ASEAN)
क) कोलंबो सुरक्षा परिषद (CSC)
ड) बिम्सटेक (BIMSTEC)
उत्तर: क) कोलंबो सुरक्षा परिषद (CSC)
Join : @Chalughadamodi
✅'दिल्ली ब्रिक्स' परिषदेचे भारतासाठी महत्त्व..
➖➖➖➖➖➖➖➖
📢 Preference Link: 11 सप्टेंबर ते 17 सप्टेंबर 2026
माझ्या सर्व MPSC बांधवांना आणि भगिनींना मनपासून एक नम्र विनंती आहे.
जर तुमची अगोदरच एखाद्या पदावर निवड झाली असेल आणि तुम्हाला Clerk पदाची आवश्यकता नसेल, तर कृपया No Preference देण्याचा विचार करा.
✅ अगोदरच चांगल्या पदावर निवड झाली असेल आणि Clerk पद नको असेल → No Preference द्या.
✅ अगोदरच पदावर आहात, पण Clerk मधील एखादे विशिष्ट पद तुम्हाला हवे असेल → फक्त त्या पदालाच Preference द्या.
❌ गरज नसलेल्या सर्व पदाला No Preference देऊन एखाद्या गरजू उमेदवाराची संधी कमी होऊ नये, हीच नम्र अपेक्षा.
MPSC चालू घडामोडी ✅ 27 सप्टेंबर 2026
आशियाई क्रीडा स्पर्धा २०२६: सुवर्ण आणि नवीन राष्ट्रीय विक्रम 🥇
🥇भारतीय पुरुष आणि महिला कबड्डी संघांनी सुवर्णपदके (Gold Medals) जिंकली. पुरुष संघाने अंतिम सामन्यात इराणचा ४०–३४, तर महिला संघाने इराणचा ३७–३४ असा पराभव केला. पुरुष संघाचे हे आशियाई क्रीडा स्पर्धेतील ९वे, तर महिला संघाचे ४थे कबड्डी सुवर्णपदक ठरले.
🏃Record: भारतीय लष्कराचा धावपटू सावन बरवाल (Sawan Barwal) याने पुरुषांच्या ४२.१९५ किमी मॅरेथॉनमध्ये २:११:३७ अशी नवीन राष्ट्रीय विक्रमी वेळ नोंदवून रौप्यपदक जिंकले. ही त्याची वैयक्तिक सर्वोत्तम वेळही आहे.
📌 सावन बरवालचे रौप्यपदक हे आशियाई क्रीडा स्पर्धेतील मॅरेथॉनमध्ये भारताचे ४४ वर्षांनंतरचे पहिले पदक ठरले.
📌 गोळाफेकीत तजिंदरपाल सिंग तूरने २०.६४ मीटरच्या फेकीसह रौप्यपदक, तर ४०० मीटर धावण्याच्या शर्यतीत प्राची चौधरीने ५३.२१ सेकंदांच्या वेळेसह कांस्यपदक पटकावले.
FIDE चे नवीन अध्यक्ष आणि उपाध्यक्ष ♟️
🔹 जागतिक बुद्धिबळ संघटनेच्या (FIDE) अध्यक्षपदी तैमूर तुर्लोव्ह (कझाकस्तान) यांची निवड झाली असून, भारताचे विश्वनाथन आनंद यांची उपाध्यक्ष (Deputy President) पदी नियुक्ती झाली आहे.
CBSE च्या नवीन अध्यक्षपदी मनदीप के. भंडारी👤
🔹वरिष्ठ प्रशासकीय अधिकारी मनदीप के. भंडारी यांची केंद्रीय माध्यमिक शिक्षण मंडळाच्या (CBSE) नवीन अध्यक्षपदी नियुक्ती करण्यात आली आहे.
भारताच्या ४ प्रमुख बंदरांना 'मेगा पोर्ट्स' (Mega Ports) दर्जा ⚓
🔹 'भारतीय बंदर कायदा, २०२५' (Indian Ports Act, 2025) च्या कलम ७३ अंतर्गत केंद्रीय बंदरे व जलमार्ग मंत्रालयाने देशातील ४ बंदरांना ५ वर्षांसाठी 'मेगा पोर्ट्स'चा अधिकृत दर्जा दिला.
📍 यामध्ये दीनदयाळ बंदर (कांडला), जवाहरलाल नेहरू बंदर - महाराष्ट्र), पारादीप बंदर (ओडिशा) आणि मुंद्रा बंदर (Adani Ports, गुजरात) यांचा समावेश आहे.
📌 मेगा पोर्टचा दर्जा मिळवण्यासाठी बंदराचा मागील आर्थिक वर्षातील प्रत्यक्ष मालवाहतूक (cargo throughput) किमान १५० दशलक्ष मेट्रिक टन (MMT) किंवा कंटेनर वाहतूक किमान ७.५ दशलक्ष TEU असणे अनिवार्य करण्यात आले होते.
CSIR चा ८५ वा स्थापना दिवस आणि 'विज्ञान क्षितिज' मासिकाचे प्रकाशन📚
🔹 वैज्ञानिक आणि औद्योगिक संशोधन परिषदेच्या (CSIR) ८५ व्या स्थापना दिनानिमित्त, केंद्रीय मंत्री डॉ. जितेंद्र सिंह यांनी CSIR-NIScPR तर्फे ५ प्रादेशिक भाषांमध्ये नवीन विज्ञान मासिकांचे प्रकाशन केले.
📌 कृत्रिम बुद्धिमत्तेचा (AI) वापर करून अनुवादित झालेल्या या मासिकांमध्ये 'विज्ञान क्षितिज' (मराठी), 'विज्ञान लहर' (आसामी), 'विज्ञान वृत्तांत' (बंगाली), 'अरिवियाल अरीक्कैयालर' (तमिळ) आणि 'विज्ञान वेलुगू' (तेलुगू) यांचा समावेश आहे.
📖 CSIR ची स्थापना २६ सप्टेंबर १९४२ रोजी झाली; भारताचे पंतप्रधान याचे पदसिद्ध अध्यक्ष असतात आणि डॉ. एन. कलाईसेल्वी विद्यमान महासंचालक आहेत.
भारतातील पहिला बंदर-आधारित ई-मिथेनॉल (e-Methanol) प्रकल्प ⛽
🔹 भारतातील पहिल्या बंदर-आधारित 'ई-मिथेनॉल' उत्पादन प्रकल्पाची दीनदयाळ बंदर प्राधिकरण (कांडला, गुजरात) येथे पायाभरणी करण्यात आली.
🏢 हा २३०० कोटी रुपयांचा प्रकल्प दीनदयाळ बंदर आणि आसाम पेट्रो-केमिकल्स लिमिटेड (APCL) यांचा संयुक्त उपक्रम आहे.
📌 Important Fact: या प्रकल्पाची उत्पादन क्षमता १५० टन प्रतिदिन (TPD) असून, आशिया-युरोप मार्गावरील जहाजांना हरित इंधन (Green Marine Fuel) पुरवणे हे याचे मुख्य उद्दिष्ट आहे.
९ वा इंडिया इंटरनॅशनल वॉटर वीक (IIWW) २०२६💧
🔹 नवी दिल्लीतील भारत मंडपम येथे २२ ते २६ सप्टेंबर दरम्यान ९ व्या 'इंडिया इंटरनॅशनल वॉटर वीक' चे आयोजन करण्यात आले.
🎯 Theme: "हवामान लवचिक जल व्यवस्थापन" (Climate Resilient Water Management).
📌 जलशक्ती मंत्रालयाने आयोजित केलेल्या या परिषदेत 'नेदरलँड्स' आणि 'जर्मनी' हे देश अधिकृत भागीदार (Partner Countries) होते.
'तरंग शक्ती २०२६' ची दुसरी आवृत्ती जोधपूरमध्ये सुरू✈️
🔹 भारतीय हवाई दलाचा (IAF) बहुराष्ट्रीय युद्धसराव 'तरंग शक्ती २०२६' (Tarang Shakti 2026) च्या दुसऱ्या आवृत्तीला २६ सप्टेंबर रोजी जोधपूर (राजस्थान) येथे सुरुवात झाली.
📌 या सरावात अमेरिका, फ्रान्स, जर्मनी, ऑस्ट्रेलिया, बांगलादेश, श्रीलंका आणि UAE हे ७ देश सहभागी आहेत. अमेरिकेचे 'F-35' लढाऊ विमान पहिल्यांदाच भारतासोबतच्या युद्धसरावात सहभागी झाले आहे.
दररोजच्या चालू घडामोडीसाठी जॉइन करा 👇
@chalughadamodi
MPSC चालू घडामोडी: 25 सप्टेंबर 2026) 📰
भारतात 'ब्रिक्स रंगमंच महोत्सव २०२६' चे आयोजन🎭
💡 भारताच्या २०२६ मधील ब्रिक्स (BRICS) अध्यक्षपदांतर्गत, केंद्रीय सांस्कृतिक मंत्रालयाकडून १२ ते १४ ऑक्टोबर २०२६ या कालावधीत नवी दिल्लीत 'ब्रिक्स रंगमंच महोत्सव २०२६' (BRICS Theatre Festival) आयोजित करण्याची अधिकृत घोषणा २४ सप्टेंबर रोजी करण्यात आली.
📌 हा महोत्सव ऑगस्ट २०२६ मध्ये ब्रिक्स देशांच्या सांस्कृतिक मंत्र्यांच्या बैठकीत स्वीकारण्यात आलेल्या 'भोपाळ जाहीरनाम्या'वर (Bhopal Declaration) आधारित आहे.
📝 'भोपाळ जाहीरनामा' आणि हा रंगमंच महोत्सव यातून भारताच्या 'सॉफ्ट पॉवर' मुत्सद्देगिरीचे (Soft Power Diplomacy) एक नवे स्वरूप समोर येते. जागतिक स्तरावर केवळ आर्थिक आणि राजकीय सहकार्यापुरते मर्यादित न राहता, ब्रिक्स राष्ट्रांमध्ये 'पीपल-टू-पीपल' (People-to-people) संपर्क वाढवणे आणि कलाकारांची सामायिक 'आर्टिस्ट रजिस्ट्री' (Artist Registry) तयार करणे हा यामागील दीर्घकालीन उद्देश आहे. यामुळे सदस्य राष्ट्रांमधील सांस्कृतिक देवाणघेवाण वाढून भविष्यात रचनात्मक जागतिक धोरणांवर एकमत होण्यास मदत होईल.
संरक्षण परिषदेत 'पेरिमीटर फॅलसी' (Perimeter Fallacy) संकल्पनेचा वेध🛡️
💡 २४ सप्टेंबर २०२६ रोजी नवी दिल्ली येथे आयोजित एका उच्चस्तरीय संरक्षण परिषदेत संरक्षणमंत्री राजनाथ सिंह यांनी राष्ट्रीय सुरक्षेच्या अनुषंगाने 'पेरिमीटर फॅलसी' (Perimeter Fallacy) या आधुनिक सामरिक संकल्पनेवर भर दिला.
📌 राष्ट्रीय सुरक्षेकडे केवळ 'भौगोलिक सीमांचे रक्षण' या मर्यादित दृष्टिकोनातून पाहणे म्हणजे 'पेरिमीटर फॅलसी' (सीमा संबंधी भ्रम) असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले.
📝 आधुनिक युद्धनीतीचे स्वरूप वेगाने बदलत असून, ड्रोन हल्ले (UAVs), सायबर हल्ले, लोन वुल्फ अटॅक (Lone wolf attacks) आणि दिशाभूल करणाऱ्या मोहिमा यांसारख्या 'नॉन-कायनेटिक' (Non-kinetic) धोक्यांचा सामना करण्यासाठी लष्कराला पारंपरिक विचारसरणीच्या पलीकडे जावे लागेल. राष्ट्रीय सुरक्षा ही थेट देशाच्या आर्थिक आणि ऊर्जा सुरक्षेशी जोडली गेली असल्यामुळे, केवळ सीमेवर सैन्य तैनात करण्याऐवजी पुरवठा साखळी आणि अर्थव्यवस्थेचे संरक्षण करण्यावर आधारित सर्वसमावेशक राष्ट्रीय धोरण विकसित करणे आजच्या काळात अपरिहार्य बनले आहे.
दररोजच्या चालू घडामोडीसाठी जॉइन करा 👇
@chalughadamodi
📚 Static Fact: NAMASTE (National Action for Mechanized Sanitation Ecosystem) ही योजना सफाई कामगारांच्या सुरक्षेसाठी आणि मलनिस्सारण प्रक्रियेतील यांत्रिक स्वच्छतेला (Mechanized Sanitation) चालना देण्यासाठी सुरू करण्यात आली आहे.
दररोजच्या चालू घडामोडीसाठी जॉइन करा 👇
@chalughadamodi
MPSC चालू घडामोडी ✅ 22 सप्टेंबर 2026
WWF जागतिक संवर्धन परिषद 2026🐯
💡 Key Fact: जागतिक वन्यजीव निधी (WWF) च्या ‘जागतिक संवर्धन परिषदेचे’ (Global Conservation Conference) आयोजन.
📍 Place: जयपूर (राजस्थान).
👤 केंद्रीय पर्यावरण मंत्री भूपेंद्र यादव यांच्या हस्ते या परिषदेचे उद्घाटन.
📌 Important Fact: वन्यजीव संरक्षण, मानव-वन्यजीव सहजीवन आणि स्थानिक समुदायांचा सहभाग यावर भर.
📚 Static Fact: भारतामध्ये सध्या 101 रामसर स्थळे, 58 व्याघ्र प्रकल्प आणि 33 हत्ती प्रकल्प आहेत.
7 वी नॅशनल फॉर्म्युलरी ऑफ इंडिया (NFI) आणि बायोव्हिजिलन्स प्रोग्राम💊
💡 Key Fact: आरोग्य राज्यमंत्री अनुप्रिया पटेल यांच्या हस्ते ‘7th National Formulary of India 2026’ (NFI) चे प्रकाशन आणि ‘Biovigilance Programme of India’ लाँच.
🏢 Organisation: भारतीय फार्माकोपिया आयोग (IPC) द्वारा प्रकाशित.
📌 Important Fact: मंजूर झालेल्या ‘बायोव्हिजिलन्स प्रोग्राम’चा उद्देश अवयव आणि ऊती प्रत्यारोपणाशी संबंधित औषधे व जैविक उत्पादनांमुळे होणाऱ्या प्रतिकूल घटनांवर लक्ष ठेवून रुग्णांची सुरक्षा वाढवणे हा आहे.
📚 Static Fact: 17 ते 23 सप्टेंबर 2026 दरम्यान 6 वा ‘राष्ट्रीय फार्माकोव्हिजिलन्स सप्ताह’ (National Pharmacovigilance Week) साजरा करण्यात आला.
‘नोमॅडिक एलिफंट’ संयुक्त लष्करी सराव 2026 🐘🪖
💡 Key Fact: भारत आणि मंगोलिया यांच्यातील 18 वा संयुक्त लष्करी सराव ‘नोमॅडिक एलिफंट’ (NOMADIC ELEPHANT) सुरू.
📍 Place: फॉरेन ट्रेनिंग नोड, पिथौरागढ (उत्तराखंड).
🗓️ Date: 21 सप्टेंबर ते 3 ऑक्टोबर 2026.
📌 Important Fact: निमशहरी आणि पर्वतीय भागात संयुक्त राष्ट्रांच्या आदेशानुसार बंडखोरीविरोधी कारवाया (Counter-Insurgency Operations) आणि लष्करी क्षमता वाढवणे हा या सरावाचा मुख्य उद्देश आहे.
सविता पुनियाचा ऐतिहासिक विक्रम 🏑
👤 सविता पुनिया (भारतीय महिला हॉकी संघाची गोलकीपर) भारतीय महिला हॉकीच्या इतिहासात सर्वाधिक आंतरराष्ट्रीय सामने खेळणारी (Most-capped) खेळाडू ठरली आहे.
📌 Important Fact: 20 सप्टेंबर 2026 रोजी उझबेकिस्तानविरुद्ध तिने आपला 320 वा सामना खेळून वंदना कटारियाच्या सर्वाधिक सामन्यांच्या विक्रमाची बरोबरी केली. त्यानंतर 21 सप्टेंबर 2026 रोजी इंडोनेशियाविरुद्ध 321वा सामना खेळून तिने हा विक्रम मोडला.
आंतरराष्ट्रीय शांतता दिवस 2026 ☮️
🗓️ Date: 21 सप्टेंबर. (काल झाला)
🎯 Theme: “Invest in Peace – For Everyone, Everywhere, Every Day”
🏢 Organisation: संयुक्त राष्ट्र (UN).
📚 Static Fact: संयुक्त राष्ट्र महासभेने 1981 मध्ये या दिवसाची स्थापना केली होती आणि 2001 मध्ये याला ‘अहिंसा आणि 24 तास युद्धविराम’ दिवस म्हणून घोषित केले.
दररोजच्या चालू घडामोडीसाठी जॉइन करा 👇
@chalughadamodi
MPSC चालू घडामोडी ✅ 21 सप्टेंबर 2026
स्लिनेक्स-26 (SLINEX-26) द्विपक्षीय सागरी सराव⚓🚢
💡 Key Fact: भारत आणि श्रीलंका यांच्यातील 'स्लिनेक्स-26' या द्विपक्षीय सागरी सरावाच्या 13 व्या आवृत्तीचे आयोजन 17 ते 21 सप्टेंबर 2026 या कालावधीत विशाखापट्टणम येथे करण्यात आले आहे.
📌 Important Fact: या सागरी सरावात भारतीय नौदलाकडून स्वदेशी बनावटीची पाणबुडीविरोधी युद्धनौका 'आयएनएस कवरत्ती' (INS Kavaratti) आणि ताफ्याला इंधन पुरवणारी नौका 'आयएनएस ज्योती' (INS Jyoti) सहभागी झाल्या आहेत. तर श्रीलंकेच्या नौदलाचे प्रतिनिधित्व 'एसएलएनएस सिंदुराला' (SLNS Sindurala) या नौकेने केले आहे.
📚 Static Fact: 'आयएनएस कवरत्ती' ही प्रोजेक्ट 28 (Project 28) अंतर्गत गार्डन रीच शिपबिल्डर्स अँड इंजिनियर्स (GRSE) द्वारे बांधण्यात आलेली कामोर्टा-क्लास (Kamorta-class) पाणबुडीविरोधी युद्धनौका असून ती ऑक्टोबर 2020 मध्ये नौदलात दाखल झाली होती. भारत-श्रीलंका नौदलांमधील SLINEX सरावाची सुरुवात 2005 मध्ये झाली होती.
ब्रिक्स (BRICS) देशांमधील भारताची निर्यात 34 टक्क्यांनी वाढली 📈
💡 Key Fact: केंद्रीय वाणिज्य मंत्रालयाने 20 सप्टेंबर 2026 रोजी प्रसिद्ध केलेल्या आकडेवारीनुसार, एप्रिल-ऑगस्ट 2026 या कालावधीत चार प्रमुख ब्रिक्स (BRICS) देशांमधील भारताच्या निर्यातीत 34% ची लक्षणीय वाढ नोंदवली गेली आहे.
📌 Important Fact: चीन, दक्षिण आफ्रिका, ब्राझील आणि रशिया या चार देशांमधील भारताची निर्यात मागील वर्षीच्या याच कालावधीतील $14.9 अब्ज वरून वाढून $19.9 अब्ज इतकी झाली आहे. भारताच्या एकूण जागतिक निर्यातीतील या चार देशांचा वाटा 8.1% वरून 9.2% पर्यंत वाढला आहे.
दररोजच्या चालू घडामोडीसाठी जॉइन करा 👇
@chalughadamodi
📌 Important Fact: या धोरणांतर्गत उडुपी (Udupi) येथे मरीन बायोटेक्नॉलॉजी इन्स्टिट्यूट आणि सीवीड (Seaweed) उत्पादनासाठी विशेष पीएलआय (PLI) योजना राबविली जाणार आहे. २०३१ पर्यंत कर्नाटकची 'ब्ल्यू बायोइकॉनॉमी' ६-८ अब्ज डॉलर्सपर्यंत वाढवण्याचे उद्दिष्ट आहे.
आंतरराष्ट्रीय रेड पांडा दिवस २०२६🐼
🗓️ Date: १९ सप्टेंबर २०२६ (सप्टेंबर महिन्यातील तिसरा शनिवार).
📌 Important Fact: रेड पांडा नेटवर्कतर्फे रेड पांडा (Ailurus fulgens) या लुप्तप्राय प्रजातीचे आणि पूर्व हिमालयातील त्यांच्या अधिवासाचे संरक्षण करण्याविषयी जागरूकता निर्माण करण्यासाठी हा दिवस पाळला जातो.
📚 Static Fact: रेड पांडा हा सिक्कीम राज्याचा 'राज्य प्राणी' (State Animal) असून, तो भारतात प्रामुख्याने सिक्कीम, पश्चिम बंगालच्या दार्जिलिंग टेकड्या आणि अरुणाचल प्रदेशात आढळतो. IUCN च्या लाल यादीत त्याला 'धोक्यात असलेला' (Endangered) म्हणून वर्गीकृत केले आहे.
👇दररोजच्या चालू घडामोडीसाठी जॉइन करा 👇
@chalughadamodi
MPSC चालू घडामोडी: 19 सप्टेंबर 2026
रेल्वे पायाभूत सुविधा विस्तार: चौक-कर्जत आणि मुकुटबन-गडचांदूर मार्ग (महाराष्ट्र)🚂
💡 Key Fact: भारतीय रेल्वेने १८ सप्टेंबर २०२६ रोजी महाराष्ट्रातील दोन प्रमुख रेल्वे प्रकल्पांना अधिकृत मंजुरी दिली आहे. यात 'चौक-कर्जत' रेल्वे मार्गाचे दुपदरीकरण आणि 'मुकुटबन-गडचांदूर' या नवीन रेल्वे मार्गाचा समावेश आहे.
📌 Important Fact: या प्रकल्पांमुळे महाराष्ट्र आणि तेलंगणा सीमाभागातील औद्योगिक आणि खाण क्षेत्रातील मालवाहतुकीला मोठी गती मिळेल, तसेच पनवेल-कर्जत या अत्यंत महत्त्वाच्या मार्गावरील प्रवासी क्षमता वाढेल.
📚 Static Fact: चौक-कर्जत मार्ग हा मध्य रेल्वेच्या (Central Railway) अंतर्गत येतो.
🚧 चौक - कर्जत प्रकल्प: १०.८६ किमी लांबीच्या या मार्गाचे दुपदरीकरण करण्यात येणार असून, यासाठी ४९७ कोटी रुपये खर्च अपेक्षित आहे. याचा मुख्य उद्देश पनवेल-कर्जत मार्गावरील प्रवासी व मालवाहतूक क्षमता वाढवणे हा आहे.
🚧 मुकुटबन (आदिलाबाद) - गडचांदूर प्रकल्प: ३८.२१ किमी लांबीचा हा नवीन रेल्वे मार्ग असून, यासाठी ४९३ कोटी रुपये खर्च अपेक्षित आहे. याचा मुख्य उद्देश प्रादेशिक कनेक्टिव्हिटी आणि कोळसा/सिमेंट मालवाहतूक सुलभ करणे हा आहे.
ग्रो इंडिगोचा 'आदि' कार्यक्रम: भारतातील पहिले 'सॉइल कार्बन पेमेंट'🌱💰
💡 Key Fact: शाश्वत शेती पद्धतींचा अवलंब केल्याबद्दल पंजाब आणि हरियाणामधील २५५० पेक्षा जास्त छोट्या शेतकऱ्यांना भारतातील पहिले 'मृदा कार्बन देयक' (Soil Carbon Payment) थेट बँक खात्यात (DBT) वितरीत करण्यात आले.
🏢 Organisation: 'ग्रो इंडिगो' (Grow Indigo) द्वारे भारतीय कृषी संशोधन परिषदेच्या (ICAR) तांत्रिक मार्गदर्शनाखाली हा 'आदि' (Aadi) कार्यक्रम राबवला जातो.
📌 Important Fact: शेतकऱ्यांनी 'डायरेक्ट सीडेड राइस' (DSR), शून्य मशागत आणि पीक अवशेष व्यवस्थापन (स्टबल बर्निंग टाळणे) केल्यामुळे कार्बन उत्सर्जनाला आळा बसला. यासाठी त्यांना 'Verra VM0042' या जागतिक मानकांवर आधारित ५०,००० कार्बन क्रेडिट्सच्या स्वरूपात २.९ कोटी रुपयांपेक्षा जास्त मोबदला मिळाला.
SCO देशांच्या आर्थिक आणि व्यापार मंत्र्यांची २५ वी बैठक 🌐
💡 Key Fact: शांघाय सहकार्य संघटना (SCO) सदस्य देशांच्या आर्थिक आणि परराष्ट्र व्यापार मंत्र्यांची (Ministers Responsible for Economic and Foreign Trade) २५ वी उच्चस्तरीय बैठक संपन्न झाली.
📍 Place: ताजिकिस्तान.
केंद्रीय आरोग्य मंत्रालयाचा 'रुग्ण सुरक्षा दिन २०२६' विशेष कार्यक्रम_ 🏥
💡 Key Fact: केंद्रीय आरोग्य आणि कुटुंब कल्याण मंत्रालयाने नवी दिल्लीतील राष्ट्रीय आरोग्य आणि कुटुंब कल्याण संस्थेत (NIHFW) 'जागतिक रुग्ण सुरक्षा दिनानिमित्त' (World Patient Safety Day) विशेष कार्यक्रमाचे आयोजन केले.
🎯 Theme: 'सेफ केअर फॉर नॉन-कम्युनिकेबल डिसीजेस' (Safe Care for Noncommunicable Diseases - NCDs).
📌 Important Fact: भारतातील एकूण मृत्यूंपैकी जवळपास ६३% मृत्यू असंसर्गजन्य आजारांमुळे (NCDs) होतात. त्यामुळे या आजारांच्या प्रतिबंध, निदान आणि सुरक्षित उपचारांवर लक्ष केंद्रित करण्याची गरज या परिषदेत व्यक्त करण्यात आली.
👇 दररोजच्या चालू घडामोडीसाठी जॉइन करा 👇
@chalughadamodi
18 सप्टेंबर 2026 - MPSC चालू घडामोडी
ईपीएफओ (EPFO) अनिवार्य वेतन मर्यादेत वाढ💰
💡 Key Fact: केंद्र सरकारने 17 सप्टेंबर 2026 (विश्वकर्मा जयंती) पासून कर्मचारी भविष्य निर्वाह निधी संघटनेच्या (EPFO) अनिवार्य कव्हरेजसाठीची वेतन मर्यादा 15,000 रुपयांवरून 25,000 रुपये प्रति महिना इतकी वाढवली आहे.
📌 Important Fact: या धोरणात्मक निर्णयामुळे भारतातील संघटित क्षेत्रातील 51 लाखांहून अधिक नवीन कामगारांना ईपीएफ (EPF), पेन्शन (EPS) आणि आयुर्विमा (EDLI) चे अनिवार्य संरक्षण मिळणार आहे. पेन्शन योजनेतील वाढीव योगदानासाठी केंद्र सरकारला अंदाजे 11,339 कोटी रुपयांचा वार्षिक अतिरिक्त भार सोसावा लागेल.
📚 Static Fact: याआधी सप्टेंबर 2014 मध्ये ही वेतन मर्यादा 6,500 रुपयांवरून 15,000 रुपये करण्यात आली होती.
दिघी (रायगड) येथे ग्रीनफिल्ड जहाजबांधणी क्लस्टर🚢
💡 Key Fact: महाराष्ट्रातील रायगड जिल्ह्यातील दिघी येथे 'ग्रीनफिल्ड जहाजबांधणी औद्योगिक समूह' (Greenfield Shipbuilding Cluster) उभारण्यासाठी 27,000 कोटी रुपयांच्या गुंतवणुकीचा सामंजस्य करार करण्यात आला.
🏢 Organisation: हा करार सार्वजनिक क्षेत्रातील 'माझगाव डॉक शिपबिल्डर्स लिमिटेड' (MDL) आणि 'नॅशनल शिपबिल्डिंग अँड हेवी इंडस्ट्रीज पार्क महाराष्ट्र लिमिटेड' (NSHIPML) यांच्यात झाला.
📌 Important Fact: या महाप्रकल्पामुळे महाराष्ट्रात मोठ्या व्यावसायिक जहाजांची बांधणी होणार असून, प्रत्यक्ष आणि अप्रत्यक्षरीत्या सुमारे 90,000 रोजगार निर्माण होतील. तसेच, वार्षिक 2 दशलक्ष ग्रॉस टन जहाजबांधणीचे उद्दिष्ट निश्चित करण्यात आले आहे.
📚 Static Fact: हा उपक्रम केंद्र सरकारच्या 'ग्रीनफिल्ड शिपबिल्डिंग क्लस्टर डेव्हलपमेंट प्लॅन' आणि भारताला जागतिक स्तरावर आघाडीवर नेणाऱ्या 'मॅरीटाईम अमृत काळ व्हिजन 2047' (Maritime Amrit Kaal Vision 2047) च्या उद्दिष्टांशी सुसंगत आहे.
सेमिकॉन इंडिया 2026 (SEMICON India 2026) 💻
💡 Key Fact: पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या हस्ते 17 सप्टेंबर 2026 रोजी 'सेमिकॉन इंडिया 2026' या पाचव्या पर्वाचे उद्घाटन झाले.
📍 Place: यशोभूमी (IICC), द्वारका, नवी दिल्ली.
🎯 Theme: 'सिलिकॉन टू सिस्टिम्स: बिल्डिंग द इकोसिस्टिम' (Silicon to Systems: Building the Ecosystem).
📌 Important Fact: भारताला सेमीकंडक्टर डिझाईन आणि उत्पादनाचे जागतिक केंद्र बनवण्याच्या उद्देशाने इलेक्ट्रॉनिक्स आणि माहिती तंत्रज्ञान मंत्रालय (MeitY) व 'SEMI' द्वारे याचे आयोजन करण्यात आले. या परिषदेत जपान, दक्षिण कोरिया आणि सिंगापूरसह 52 देशांतील 600 हून अधिक कंपन्या सहभागी झाल्या आहेत.
📚 Static Fact: सेमीकंडक्टर उत्पादन परिसंस्था मजबूत करण्यासाठी अलीकडेच 'सेमिकॉन 2.0' या नवीन टप्प्याला मंजुरी देण्यात आली आहे.
स्वच्छता ही सेवा 2026 (Swachhata Hi Seva 2026)🧹
💡 Key Fact: देशभरात 17 सप्टेंबर ते 2 ऑक्टोबर 2026 या कालावधीसाठी 'स्वच्छता ही सेवा 2026' मोहिमेचा शुभारंभ करण्यात आला.
🎯 Theme: 'स्वच्छता में सहभाग, स्वच्छ भारत, विकसित भारत' (Swachhata Mein Sahbhag, Swachh Bharat, Viksit Bharat).
भारताचे 51 वे डॉपलर वेदर रडार (51st Doppler Weather Radar)📡
💡 Key Fact: केंद्रीय भूविज्ञान मंत्री डॉ. जितेंद्र सिंह यांच्या हस्ते भारतातील 51 व्या डॉपलर वेदर रडारचे ओडिशातील संबळपूर येथे 17 सप्टेंबर 2026 रोजी उद्घाटन करण्यात आले.
📋 Scheme: हे रडार नव्याने मंजूर झालेल्या 'मिशन मौसम' (Mission Mausam) या महत्त्वाकांक्षी उपक्रमाचा एक भाग आहे.
📚 Static Fact: अति तीव्र हवामान आणि हवामान बदलाचा अचूक अंदाज घेण्यासाठी केंद्रीय मंत्रिमंडळाने 2,000 कोटी रुपयांच्या खर्चासह 'मिशन मौसम'ला मंजुरी दिली आहे. हे मिशन प्रामुख्याने भारतीय हवामान विभाग (IMD), इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ ट्रॉपिकल मेटिऑरोलॉजी (IITM) आणि नॅशनल सेंटर फॉर मीडियम-रेंज वेदर फोरकास्टिंग (NCMRWF) या संस्था राबवणार आहेत.
👇दररोजच्या चालू घडामोडीसाठी जॉइन करा👇
@chalughadamodi
महाराष्ट्र गट-क सेवा मुख्य परीक्षा २०२५ - लिपिक टंकलेखक - नियुक्ती प्राधिकाऱ्याचे पसंतीक्रम सादर करण्यास 24 सप्टेंबर 2026 पर्यंत मुदतवाढ देण्यात आली आहे.
Читать полностью…
💥 संयुक्त गट ब आणि गट क - Paper + Final Answer Key एकत्रित 💥
🔥 गट ब पूर्व:
📘 2026, 2025, 2024 Q Paper + Final Answer Key ✅
🔥 गट क पूर्व:
📕 2025, 2024 Q Paper + Final Answer Key ✅
🔥 गट ब व क एकत्रित:
📒 2023 Q Paper + Final Answer Key ✅
✅14 सप्टेंबर 2026 च्या चालू घडामोडीवर आधारित प्रश्न🗞️
प्रश्न १. खालील विधानांचा विचार करा आणि योग्य पर्याय निवडा:
अ) १४ सप्टेंबर २०२६ रोजी '६ वे अखिल भारतीय राजभाषा संमेलन' मुंबई येथे आयोजित करण्यात आले.
ब) १८ वी ब्रिक्स (BRICS) शिखर परिषद २०२६ नवी दिल्ली येथे पार पडली.
क) १८ व्या ब्रिक्स परिषदेची संकल्पना 'Building for Resilience, Innovation, Cooperation and Sustainability' अशी होती.
पर्यायी उत्तरे:
१) फक्त अ आणि ब बरोबर
२) फक्त ब आणि क बरोबर
३) फक्त अ आणि क बरोबर
४) वरील सर्व विधाने बरोबर आहेत
प्रश्न २. 'महिला टी-२० आशिया चषक २०२६' स्पर्धेबाबत खालीलपैकी कोणते विधान चुकीचे आहे?
१) भारताने अंतिम सामन्यात श्रीलंकेचा पराभव करून ८ वे विजेतेपद पटकावले.
२) ही स्पर्धा दुबई (UAE) येथे संपन्न झाली.
३) शफाली वर्मा हिला अंतिम सामन्यात 'प्लेअर ऑफ द मॅच' म्हणून गौरवण्यात आले.
४) भारतीय महिला संघाने आशियाई क्रिकेट परिषदेकडून (ACC) विजेतेपदाचा चषक आनंदाने स्वीकारला.
प्रश्न ३. युएस ओपन (US Open) टेनिस स्पर्धा २०२६ च्या विजेत्यांबाबत अचूक जोड्या जुळवा:
|गट विजेता
अ) पुरुष एकेरी १) एलेना रायबाकिना
ब) महिला एकेरी | २) अलेक्झांडर झ्वेरेव्ह
क) पुरुष दुहेरी | ३) कॅटेरिना सिनियाकोव्हा आणि टेलर टाउनसेंड
ड) महिला दुहेरी |. ४) ख्रिश्चन हॅरिसन आणि नील स्कुपस्की
पर्यायी उत्तरे:
१) अ-२, ब-१, क-४, ड-३
२) अ-१, ब-२, क-३, ड-४
३) अ-२, ब-१, क-३, ड-४
४) अ-४, ब-३, क-२, ड-१
प्रश्न ४. 'ग्लोबल ड्रायलँड काँग्रेस २०२६' (Global Dryland Congress) बाबत खालील विधाने तपासा:
अ) शुष्क आणि कोरडवाहू शेतीवरील ही परिषद नवी दिल्ली येथे संपन्न झाली.
ब) या परिषदेच्या समारोपावेळी 'दिल्ली घोषणापत्र' (Delhi Declaration on Drylands) एकमताने स्वीकारण्यात आले.
क) या परिषदेचे आयोजन केवळ भारतीय कृषी संशोधन परिषदेने (ICAR) केले होते.
वरीलपैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने बरोबर आहेत?
१) फक्त अ आणि क
२) फक्त ब आणि क
३) फक्त अ आणि ब
४) अ, ब आणि क सर्व
प्रश्न ५. भारतात पहिल्यांदाच आयोजित करण्यात येणाऱ्या 'वर्ल्ड सर्क्युलर इकॉनॉमी फोरम' (WCEF) २०२६ चे यजमानपद कोणते शहर भूषवणार आहे?
१) नवी दिल्ली
२) गांधीनगर
३) मुंबई
४) पुणे
उत्तरे (Answer Key)
* प्रश्न १: ४) वरील सर्व विधाने बरोबर आहेत.
* प्रश्न २: ४) चुकीचे आहे. (कारण पुरुष आशिया चषकाची ट्रॉफी बीसीसीआयला न मिळाल्याच्या निषेधार्थ भारतीय महिला संघाने मोहसीन नक्वी यांच्याकडून चषक स्वीकारण्यास नकार दिला होता).
* प्रश्न ३: १) अ-२, ब-१, क-४, ड-३.
* प्रश्न ४: ३) फक्त अ आणि ब बरोबर. (विधान 'क' चुकीचे आहे कारण ही परिषद ICAR आणि ICRISAT यांनी संयुक्तपणे आयोजित केली होती).
* प्रश्न ५: २) गांधीनगर. (१५ ते १८ सप्टेंबर २०२६ दरम्यान येथे या परिषदेचे आयोजन केले जाईल).
Join : @chalughadamodi
MPSC Current affairs : 13 September 2026✅📅
'बद्री' गाईच्या पहिल्या OPU-IVF वासराचा जन्म 🐄
💡 Key Fact: देशात पहिल्यांदाच OPU-IVF तंत्रज्ञानाद्वारे उत्तराखंडच्या देशी 'बद्री' जातीच्या गाईच्या निरोगी वासराचा जन्म झाला.
🏢 Organisation: ICAR-NDRI (कर्नाल) आणि पंतनगर विद्यापीठ (GBPUAT).
📌 Important Fact: उच्च प्रतीच्या बद्री गाईचे भ्रूण प्रयोगशाळेत तयार करून ते 'साहिवाल' जातीच्या गाईमध्ये प्रत्यारोपित करण्यात आले.
📚 Static Fact: 'बद्री' ही उत्तराखंड राज्याची एकमेव मान्यताप्राप्त देशी गाय असून ती राज्याचा 'राज्य प्राणी' आहे.
कोलंबो सिक्युरिटी कॉन्क्लेव्ह (CSC) सराव ⚓️
💡 Key Fact: सागरी दहशतवाद आणि तस्करी रोखण्यासाठी कोलंबो सिक्युरिटी कॉन्क्लेव्हचा 'टेबल टॉप सराव' (TTX) यशस्वीरीत्या संपन्न झाला.
📍 Place: ईस्टर्न नेव्हल कमांड, विशाखापट्टणम.
📅 Date: ९ ते १२ सप्टेंबर २०२६.
📌 Important Fact: हा सराव भारताच्या 'महासागर' (MAHASAGAR) या व्यापक सागरी सुरक्षा दृष्टिकोनाशी सुसंगत आहे.
भारत-मोरोक्को संयुक्त संरक्षण समिती 🤝
💡 Key Fact: भारत आणि मोरोक्को यांच्यातील पहिली 'संयुक्त संरक्षण समिती' (JDC) बैठक पार पडली.
📍 Place: नवी दिल्ली.
📅 Date: ८ सप्टेंबर २०२६.
📌 Important Fact: लष्करी सराव, सायबर संरक्षण, शांतता मोहिमा आणि संरक्षण उत्पादनांमधील सहकार्यावर या बैठकीत चर्चा करण्यात आली.
बांधकाम कामगारांवरील (BOCW) राष्ट्रीय परिषद 👷♂️
💡 Key Fact: बांधकाम कामगारांच्या कल्याणासाठी आणि रोजगार सुविधांसाठी दोन दिवसीय राष्ट्रीय परिषद आयोजित करण्यात आली.
🏢 Organisation: केंद्रीय कामगार व रोजगार मंत्रालय आणि महाराष्ट्र शासन.
📍 Place: मुंबई, महाराष्ट्र.
📅 Date: ११-१२ सप्टेंबर २०२६.
📌 Important Fact: महाराष्ट्र आणि इतर ८ राज्यांनी कामगारांना थेट रोजगार मिळवून देण्यासाठी 'स्टेट BOCW डिजिटल लेबर चौक' सुरू केला.
पिकलरबॉल विश्वचषक २०२६ 🏓🏆
💡 Key Fact: भारताने पिकलरबॉल विश्वचषकात ऐतिहासिक कामगिरी करत एकूण ४१ पदके जिंकून ८२ देशांमध्ये चौथे स्थान पटकावले.
📍 Place: दा नांग, व्हिएतनाम.
📌 Important Fact: भारताने या स्पर्धेत ७ सुवर्ण, १७ रौप्य आणि १७ कांस्य पदके जिंकली.
👤 Person: भारताच्या वीर शाह याला किड्स गटामध्ये 'सर्वोत्कृष्ट कर्णधार' म्हणून गौरवण्यात आले.
ड्रायडॉक्स वर्ल्ड आणि कोचीन शिपयार्ड करार 🚢
💡 Key Fact: भारताच्या किनारपट्टीवर जहाज दुरुस्तीचे आंतरराष्ट्रीय क्लस्टर्स विकसित करण्यासाठी ५०:५० भागीदारीचा संयुक्त उपक्रम (Joint Venture) करार करण्यात आला.
🏢 Organisation: ड्रायडॉक्स वर्ल्ड (UAE) आणि कोचीन शिपयार्ड लिमिटेड (भारत).
📅 Date: ११ सप्टेंबर २०२६.
दक्षिण रेल्वेचे १००% विद्युतीकरण पूर्ण 🚆⚡️
💡 Key Fact: दक्षिण रेल्वेने आपल्या ५,०६८ किलोमीटर लांबीच्या संपूर्ण ब्रॉडगेज नेटवर्कचे १००% विद्युतीकरण पूर्ण केले आहे.
🏢 Organisation: दक्षिण रेल्वे.
अरुणाचल प्रदेशात माशाची नवीन प्रजाती 🐟
💡 Key Fact: सायप्रिनिडे कुटुंबातील गोड्या पाण्यातील माशाची 'शायझोपिगॉप्सिस वॅडेलि' (Schizopygopsis waddellii) ही नवीन प्रजाती शोधण्यात आली.
Join : @chalughadamodi
✅MPSC चालू घडामोडी: 12 सप्टेंबर 2026📅
🏏 दुलीप करंडक २०२६
🔹 ईस्ट झोनने साऊथ झोनचा पराभव करून १३ वर्षांनंतर दुलीप करंडक २०२६ चे विजेतेपद पटकावले.
👤 ईशान किशन (ईस्ट झोनचा कर्णधार)
📍 Place: एम. ए. चिदंबरम स्टेडियम, चेन्नई
🔹 Important Fact: पहिल्या डावातील ३७२ धावांच्या आघाडीच्या आधारावर ईस्ट झोनला विजेता घोषित करण्यात आले. ईशान किशनने अंतिम सामन्यात सर्वाधिक ३५० (२७० + ८०) धावांचा विक्रम नोंदवला.
📚 Static Fact: दुलीप करंडक ही भारतातील प्रमुख देशांतर्गत प्रथम श्रेणी क्रिकेट स्पर्धा आहे.
🌐 १८ वी ब्रिक्स शिखर परिषद आणि 'इनोप्रोम इंडिया'
🔹 १८ व्या ब्रिक्स (BRICS) शिखर परिषदेदरम्यान नवी दिल्ली येथे भारत आणि रशियाच्या पंतप्रधानांची द्विपक्षीय बैठक पार पडली.
🏭 Important Fact: या परिषदेच्या निमित्ताने भारतात पहिल्यांदाच 'इनोप्रोम इंडिया' (INNOPROM India) या रशियन आंतरराष्ट्रीय औद्योगिक प्रदर्शनाचे आयोजन करण्यात आले.
📚 Static Fact: भारताकडे २०२६ या वर्षासाठी ब्रिक्सचे अध्यक्षपद आहे.
💡 ब्रिक्स भारत इनोव्हेट्स (BBI) प्रदर्शन
🔹 १८ व्या ब्रिक्स परिषदेचा भाग म्हणून 'ब्रिक्स भारत इनोव्हेट्स' प्रदर्शनाचे आयोजन करण्यात आले.
🏛️ Organisation: केंद्रीय शिक्षण मंत्रालय
📍 Place: भारत मंडपम, नवी दिल्ली
🎯 Theme: भारताच्या ब्रिक्स अध्यक्षपदाची संकल्पना - "Building for Resilience, Innovation, Cooperation and Sustainability".
🔹 Important Fact: या प्रदर्शनात भारतातील ३७ डीप-टेक स्टार्टअप्स सहभागी झाले असून, ब्रिक्स देशांच्या गुंतवणूकदारांसमोर भारताचे नवोपक्रम सादर करणे हा यामागील मुख्य उद्देश आहे.
⚖️ बँकर्स बुक्स साक्ष्य अधिनियम, २०२६ (Bankers' Books Evidence Act)
🔹 केंद्र सरकारने नवीन 'बँकर्स बुक्स साक्ष्य अधिनियम, २०२६' येत्या १ ऑक्टोबर २०२६ पासून लागू करण्याची अधिसूचना जारी केली.
🔹 हा कायदा तंत्रज्ञान-निरपेक्ष (Tech-neutral) असून तो भौतिक, डिजिटल, इलेक्ट्रॉनिक आणि क्लाउड-आधारित बँकिंग रेकॉर्ड्सना कायदेशीर पुरावा म्हणून मान्यता देतो.
📚 Static Fact: हा नवीन कायदा जुन्या 'बँकर्स बुक्स साक्ष्य अधिनियम, १८९१' ची जागा घेईल.
🚗'वनटॅग' (OneTag) - NETC फास्टॅग पोर्टेबिलिटी
🔹 केंद्रीय रस्ते वाहतूक व महामार्ग मंत्री नितीन गडकरी यांनी 'वनटॅग' या NETC फास्टॅग पोर्टेबिलिटी सुविधेचे उद्घाटन केले.
🔹 'वनटॅग'मुळे वाहनधारकांना त्यांचा सध्याचा फिजिकल टॅग न बदलता फास्टॅग जारी करणारी बँक (Issuer Bank) बदलण्याची सुविधा मिळेल, ज्यामुळे टोल वसुली प्रक्रियेत सुलभता येईल.
💉 गर्भाशयाच्या मुखाच्या कर्करोगासाठी (Cervical Cancer) HPV लसीकरण
🔹 गर्भाशयाच्या मुखाच्या कर्करोगाला प्रतिबंध करण्यासाठी भारताने ८० लाख HPV लसींचे डोस देण्याचा महत्त्वपूर्ण टप्पा पार केला आहे.
🔹 Important Fact: या मोहिमेअंतर्गत गुजरात, उत्तर प्रदेश, मध्य प्रदेश आणि मिझोरम या राज्यांनी आपल्या निश्चित लोकसंख्येचे १००% लसीकरणाचे उद्दिष्ट साध्य केले आहे.
👩🌾 ७ वा 'जेंडर संवाद' (Gender Samvaad)
🔹 Key Fact: 'दीनदयाल अंत्योदय योजना - राष्ट्रीय ग्रामीण उपजीविका अभियाना'अंतर्गत (DAY-NRLM) ७ व्या 'जेंडर संवाद'चे आयोजन करण्यात आले.
🏛️ Organisation: केंद्रीय ग्रामविकास मंत्रालय आणि IWWAGE
🎯 Theme: "Participation to Leadership: Enhancing Women's Agency in Livelihoods"
🔹 Important Fact: ग्रामीण उपजीविकेत महिलांचे नेतृत्व व आर्थिक सहभाग वाढवण्यावर या राष्ट्रीय पातळीवरील संवादात लक्ष केंद्रित करण्यात आले.
📚 Static Fact: २०२६ हे वर्ष संयुक्त राष्ट्रांनी (UN) 'आंतरराष्ट्रीय महिला शेतकरी वर्ष' म्हणून घोषित केले आहे.
दररोजच्या चालू घडामोडीसाठी जॉइन करा : @chalughadamodi
8) UIDAI कडून 'आधार फेस ऑथेंटिकेशन SDK' लाँच 🆔📱🤳
💡 Key Fact: युनिक आयडेंटिफिकेशन अथॉरिटी ऑफ इंडिया (UIDAI) ने नवीन 'फेस ऑथेंटिकेशन SDK' (Software Development Kit) आणि सँडबॉक्स लाँच केले.
📌 Important Fact: या तंत्रज्ञानामुळे बँकिंग आणि वित्तीय संस्थांना (BFSI sector) त्यांच्या Android/iOS अॅप्समध्ये 'फेस ऑथेंटिकेशन' (चेहऱ्याद्वारे ओळख पटवणे) हे फीचर थेट अंतर्भूत करणे शक्य होणार आहे, ज्यामुळे ग्राहकांच्या पडताळणीची प्रक्रिया अधिक जलद होईल.
9) जागतिक आत्महत्या प्रतिबंध दिन २०२६ 🧠💙🫂
📅 Date: १० सप्टेंबर २०२६.
🎯 Theme: 'कथानक बदलणे, संवादाला सुरुवात करणे' (Changing the Narrative, Starting the Conversation).
📌 Important Fact: मानसिक आरोग्याविषयी समाजात मोकळा संवाद साधण्यावर आणि जनजागृतीवर यंदाच्या मोहिमेचा भर आहे.
📚 Static Fact: भारताच्या 'राष्ट्रीय आत्महत्या प्रतिबंध धोरण' (National Suicide Prevention Strategy - 2022) चे मुख्य उद्दिष्ट २०३० पर्यंत देशातील आत्महत्येचे प्रमाण १० टक्क्यांनी कमी करणे हे आहे.
📊 Join : @chalughadamodi