mobahesatmagz | Неотсортированное

Telegram-канал mobahesatmagz - مباحثات

2773

مجله فکری تحلیلی حوزه و روحانیت ارتباط با مدیر @mobahesatadmin

Подписаться на канал

مباحثات

◼️رحلت عالِم آخرالزمانی

🔹آیت‌الله علی کورانی از محققین و علمایی که همواره به تبیین و توجه به دیدگاه‌های آخرالزمانی و علائم ظهور شهرت داشت صبح‌گاه روز سی‌ام اردیبهشت سال ۱۴۰۳ بر اثر عارضه قلبی دارفانی را وداع گفت. اگرچه او بیشتر به کتاب‌های علائم ظهور شهرت یافته بود اما شخصیتی کم نظیر در فعالیت‌های فکری و مبارزاتی بویژه در جهان عرب بود.

🔹علی الکورانی العاملی در سال ۱۹۴۴ میلادی در روستای یاطَر در نبطیه در جنوب لبنان در خانواده‌ای کشاورز به دنیا آمد.او به تشویق سید عبدالحسین شرف الدین به مدرسهٔ دینی رفت و زیر نظر شیخ ابراهیم سلیمان درس‌های مقدماتی را گذراند. در سال ۱۹۵۸ میلادی در چهارده سالگی به شهر نجف رفت و دروس مقدمات و سطح را در نزد محمد تقی فقیه، سید علاء بحرالعلوم، شیخ باقر ایروانی و سید محمدباقر حکیم خواند و در درس خارج سیدمحسن حکیم ،سید ابوالقاسم خویی و سید محمد باقر صدر شرکت کرد.از اواسط دههٔ ۶۰ میلادی به عنوان نمایندهٔ چند مرجع شیعه از جمله سید ابوالقاسم خویی، در کشورهای عراق و کویت فعالیت داشت. عمدهٔ فعالیت‌های او علیه حزب بعث عراق و اندیشه‌های کمونیسم بود. او در سال ۱۹۷۴ میلادی به لبنان بازگشت.

🔹آیت‌الله علی کورانی پس از انقلاب اسلامی در ایران به ایران آمد و به پژوهش در زمینه‌های احادیث اسلامی دربارهٔ مهدی، تاریخ تدوین قرآن، معنی واژه‌های قرآن (نقد کتاب مفردات راغب)، سیره نبوی، تاریخ امامان شیعه و نقد اندیشه‌های وهابیت ‍‍پرداخت.وی در این باره می‌گویند:« بعد از وقوع انقلاب اسلامی در ایران، حال بنده تغییر پیدا کرد. چرا که اهل سنت و شیعه متفق‌القول هستند که اولین زمینه‌سازان ظهور امام زمان اهل سرزمین مشرق و قوم سلمان، اهل قم، اهل خراسان و اهل طالقان (نه به معنای شهر طالقان بلکه اهل جبال البرز) هستند. حدود ۹ عنوان حدیث اهلبیت(ع) وجود دارد که مردم ایران را توصیف کرده است. بنده از ابتدای مسئله انقلاب ایران شکی نداشتم که این مسئله زمینه ساز ظهور حضرت است اما اینکه سؤال می‌شود این امر چه مقدار طول می‌کشد بنده عرض می‌کنم نمی‌دانم، اما همین‌قدر می‌دانم که این انقلاب زمینه‌ساز ظهور حضرت است. بنده به ایران آمدم و مدت دو سال هم در جنگ شرکت کردم و دوستانی مانند عماد مغنیه و ذوالفقار هم بودند و در زمینه دفاع برای زمینه‌سازی ظهور حضرت اقدام کردم.»

🔹او همچنین با حمایت مرجع جهان تشیع آیت‌الله‌العظمی سید محمدرضا گلپایگانی، بنیادی به نام مرکز المعجم الفقهی و سپس با حمایت آیت‌الله سید علی سیستانی مرکز «المصطفی للدراسات الدینیه» برای پژوهش در اندیشه‌های اسلامی را بنیان گذاشت. مرکز معجم فقهی، نخستین بنیاد تولید نرم‌افزارهای اسلامی بود که در سال ۱۳۶۹ خورشیدی آغاز به کار کرد. از جمله دلایل راه‌اندازی این مرکز که به عنوان یکی از اولین مراکز رایانه‌ای در ایران شناخته می‌شود، آشنایی و ارتباط او با کشورهای عربی منطقه بود.همچنین توانست با حمایت‌های نماینده آیت الله العظمی سید علی سیستانی در ایران، سایتی را به نام سایت کتابخانه اهل‌البیت علیهم السلام راه‌اندازی نماید تا حدود هفت هزار از کتب شیعه و سنی در آن به صورت رایگان و مجازی در اختیار عموم قرار بگیرد.

🔹آیت‌الله علی کورانی از حدود سال ۱۹۹۸ به مناظره و گفتگوهای اینترنتی با عالمان مذاهب دیگر، به ویژه عالمان وهابی پرداخت و پس از آن به تدریج ارائهٔ برنامه‌های پرسش و پاسخ در تلویزیون‌های عربی زبان پرداخت که باعث شهرت او در جهان عرب شد. کورانی در سال ۱۳۹۱ خورشیدی در مصاحبهٔ مفصلی با خبرآنلاین اظهار نظرهای برخی سخنرانان دربارهٔ مهدویت را نادرست دانست و نقد کرد.

🔹خطر صهیونیسم همواره یکی از دغدغه‌های مرحوم آیت‌الله علی کورانی بود و او به صورت عمیق به فکر مبارزه با صهیونیسم بود. برهمین اساس ارتباط نزدیکی با حرکت‌های مختلف جهان عرب داشت. گروه‌های مختلف لبنان از حزب‌الله گرفته تا جبهه امل و حرکت‌های فلسطینی همواره شیخ علی کورانی را به عنوان یکی از حامیان جدی و مهم خود می‌دانستند.او تلاش می‌کرد حرکت‌های مختلف ضداسرائیلی را به غنای فکری برساند و در همین راستا جلسات علمی و فکری مختلفی با رهبران این حرکت‌ها داشت. به گونه‌ای که نام «حرکت جهاد اسلامی فلسطین» با حسن سلیقه‌ی آیت‌الله شیخ علی کورانی انتخاب شد و در مراحل مختلف مبارزه، با او در ارتباط مستقیم بود.

🔹او انقلاب اسلامی ایران را از جمله رخدادهای مهم ‍پیش از ظهر می‌دانست: «بنده به جهت فعالیت در زمینه‌سازی ظهور حضرت به مشرق هجرت کردم و به امام خمینی و رهبر معظم انقلاب آیت‌الله خامنه ای افتخار می‌کنیم که فرماندهان و رهبران زمینه‌سازان ظهور هستند. آنچه که بنده نسبت به سیاست خارجی هم اطلاع دارم اینطور است که محور مقاومت در حال تشکیل است که همه یاوران امام زمان هستند»

🔸مشاهده متن کامل گزارش:
https://mobahesat.ir/24355

🔻🔻🔻
@mobahesatmagz

Читать полностью…

مباحثات

آیت‌الله ابوالقاسم علیدوست تشریح کرد:
اخلاق گفت‌وگو در سالی که گذشت


🖌اختصاصی مباحثات

مقدمه: آیت‌ﷲ ابوالقاسم علیدوست چهره‌ی شناخته شده‌ی حوزه علمیه در گفت‌وگوهای علمی و اندیشه‌ای است و نقدها و پاسخ‌های ایشان به صاحبان اندیشه یا برخی مسائل دینی و نظری مطرح شده، مورد توجه قرار می‌گیرد.در این بین مسئله‌ی «اخلاق گفت‌وگو» یکی دیگر از دغدغه‌های استاد است که در برنامه‌های علمی مورد تاکید ایشان قرار گرفته‌است. برای بررسی رعایت این امر مهم در مواجهه‌های علمی سال گذشته، با ایشان به گفت‌وگو نشسته‌ایم.

🎥کلیپ اول: آسیب‌های اخلاق گفت‌وگو در مناظرات علمی صورت گرفته در سال گذشته چه بود؟

🎥کلیپ دوم: اخلاق گفت‌وگو و نقد علمی را موضوعی مانند نظرات مطرح شده پیرامون روش‌های نهی از منکر را چگونه ارزیابی می‌فرمائید؟

🎥کلیپ سوم: مرزهای بررسی سوابق و تحصیلات افراد برای ورود آنها به مسائل تخصصی چیست؟

🎥کلیپ چهارم:نظرات استاد علیدوست به مطالب مطرح شده درباره توصیفات صورت گرفته از حوزه علمیه نجف که تنقیص‌کننده‌ی حوزه علمیه قم است چیست؟

🎥کلیپ پنجم: استاد علیدوست در زمینه رعایت «اخلاق گفت‌وگو» در سال گذشته چه نمره‌ای به خود می‌دهد!؟

🔸مشاهده متن کامل گفت‌وگو:
https://mobahesat.ir/24344

🔻🔻🔻
@mobahesatmagz

Читать полностью…

مباحثات

🔅حوادث تروریستی سوریه، فرصت یا تهدید؟

🔸حمله تروریستی و شهادت جمعی از فرماندهان ارشد ایران در کشور سوریه مجددا یادآور حوادث تلخ چندسال اخیر در این کشور است. حوادثی که با حمله تروریستی رژیم صهیونیستی منجر به شهادت سرداران و جمعی از اعضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی شده‌است.

در هر کدام از رخدادهای قبلی تا آخرین حادثه تروریستی که دیروز اتفاق افتاده‌است، احساسات مردم شدیدا تحت تاثیر قرار گرفته‌ و پس از ابراز تنفر از دشمن صهیونیستی، اولین و بدیهی‌ترین واکنش، درخواست انتقام متقابل است.

اما در فضای مجازی نوع ، سطح و چگونگی انتقام به یک چالش جدی تبدیل شده‌است. در این‌باره بیان چند نکته ضروری است:

🔹توطئه‌ی میدانی دشمنان اگرچه آسیب جدی به نیروی انسانی و نظامی کشور وارد کرده‌است، اما تهدیدی است که همواره به فرصت بسیار بزرگ اتحاد ملی تبدیل شده‌است. از حوادث تروریستی مانند ترور سردار حاج قاسم سلیمانی تا انتشار فیلم به شهادت رسیدن شهید حججی، همواره شاهد یک اتحاد کم‌نظیر ملی علیه دشمن بوده‌ایم. در این بین مناقشات مختلفی پیرامون چگونگی و جنس واکنش ایران به دشمن پیش می‌آید که همگی آنها از کینه‌ی مقدس نسبت به دشمن، دلسوزی و احساس دین به انقلاب و کشورمان نشأت گرفته شده‌است.

این اختلاف نظرها نباید به تسویه‌حساب‌های سیاسی و جناجی، تخریب یکدیگر و انشقاق در جبهه مردمی تبدیل شود. متاسفانه آنچه که از روز گذشته تاکنون شاهد بودیم غلبه‌ی مناقشات و تخاصمات جناحی و سیاسی به جای اتحاد ملی مقابل دشمن بود. مهمترین فرصت حوادث اینیچنینی، تقویت دشمن‌ستیزی و اتحاد ملی علیرغم هرگونه اختلاف‌نظرهاست که متاسفانه نادیده گرفته می‌شود.

فراموش نکنیم که فراتر از بحث‌های رایج میان عموم مردم و حتی نخبگان و تحلیل‌گران سیاسی و بین‌المللی، قوه‌ی عاقله‌ی نظام در امر نظامی بسیار فراتر از این تحلیل‌ها و مطالبات با رصد کامل تمامی جوانب نظامی و امنیتی و دیپلماتیک، تصمیمات لازم را اتخاذ می‌کنند.

🔹اقناع و چگونگی مواجهه با افکار عمومی داخلی نیز دومین موضوع بسیار مهم بعد از حوادث تروریستی دشمن است. این امر به اندازه‌ی سایر مسائل نظامی و امنیتی اهیمت دارد و باید مورد توجه نهادهای عالی تصمیم‌گیر کشور قرار گیرد. ادبیات و چگونگی سخنرانی مقامات نظامی و سیاسی و دیپلماتیک نباید به گونه‌ای باشد که انتظاری متفاوت از تصمیم‌گیری‌های نهادهای عالی را القاء کند. مقامات عالی که در عمل درایت و هوشمندی را سرلوحه فعالیت‌های خود قرار داده‌اند باید در پشت تریبون هم این مهم را رعایت کنند.

🔹لازم است نهادهای عالی امنیتی و تصمیم‌گیر نظامی با سطوح مختلف رسانه‌ای، اساتید حوزه و دانشگاه و نخبگان و چهره‌های مورد توجه مردمی ارتباط و تعامل نزدیک داشته باشند. به پرسش‌ها و نقدها توجه کرده و آنان را درجریان استرتژی‌ها و معیارهای تصمیم‌گیری خود قرار دهند. هم‌اکنون فاصله‌ی موجود میان جریان رسانه‌ای و با اتاق فکر تصمیم‌گیری، باعث تحیر و در نتیجه مناقشات خطی و سیاسی شده‌است که نتایج بسیار منفی را درپی خواهد داشت.

https://mobahesat.ir/24330

🔻🔻🔻
@mobahesatmagz

Читать полностью…

مباحثات

🎥مباحثات/کلیپ کوتاه🔻
به مناسبت دوم فروردین, سالروز حادثه‌ی حمله‌‌ی وحشیانه حکومت پهلوی به مدرسه فیضیه قم

🔹همچنین در این رابطه:
گزارشی از حادثه حمله به مدرسه فیضیه
http://mobahesat.ir/909/amp
🔻🔻🔻
@mobahesatmags

Читать полностью…

مباحثات

⚡️استاد واعظ موسوی با اشاره به اتفاق درمانگاه قران و عترت قم:
دشمن به دنبال تقابل بین مردم به بهانه‌های دینی است

🔹با کمال تأسف اخیرا اتفاق ناخوشایندی در درمانگاه قرآن و عترت شهر قم رخ داد. اتفاقی که چه بسا نظایر آن در جوامع مختلف و در مراکز و نهادهای گوناگون ممکن است به طور طبیعی روی دهد. اولا امربه‌معروف و نهی‌ازمنکر دو فرع از فروع ده‌گانه‌ی دین مبین اسلام بوده و از واجبات شرعی به حساب می‌آیند اما مشهور بین فقها این است که این دو واجب از واجبات مشروط و دارای شرایط هستند و لذا هر کسی در هر جایی و در هر شرایطی نمی‌تواند اقدام به امربه‌معروف و نهی‌ازمنکر کند و اگر شرایط موجود باشد انجام این دو عمل واجب بوده و بر عهده‌ی مکلف خواهد بود و نمی‌تواند از آن شانه خالی کند.

🔹نکته‌ی دوم این است که روحانیت آگاه از دیرباز همراه به عنوان تکیه‌گاه مطمئن و مأمن مردم بوده و در صحنه‌های دفاع از کیان دین و کشور به خوبی نقش ایفا کرده و پیشتاز بوده است و این‌که جوّ منفی از سوی دشمن علیه روحانیت آگاه و مسئولیت‌پذیر راه افتاده است، با حمایت قاطع از این طیف مظلوم باید مانع دشمن از رسیدن به مقاصد شومش شد و از پیاده شدن اهداف دشمن ممانعت نمود.

🔹هر جامعه‌ای مخصوصا اگر از مدنیتی برخوردار باشد دارای قانون خاص به خودش است و مسلماً هنجارهایی دارد که از فرهنگ و باورهای قلبی آن جامعه سرچشمه می‌گیرد.بنابراین وجود تفاوت‌های فرهنگی و آداب و رسوم مختلف در جامعه‌ی متکثری مثل ایران اسلامی که کشور پهناوری است و هم اعتقادات و باورهای دینی مختلف و هم گویش‌ها و نژادهای متعدد در کنار هم زندگی می‌کنند باید به نحوی برنامه‌ریزی شود که آنچه که دشمن می‌خواهد از آن به عنوان تهدیدی علیه یکپارچگی ایران اسلامی استفاده کند به فرصت تبدیل شود، کمااین‌که در بیش از ۴ دهه‌ی گذشته روال برنامه‌ریزی‌هایی که حاکم بر ایران بوده این‌گونه بود و برای حفظ این انسجام و یکپارچگی و جلوگیری از افتادن در تله‌ی دشمن همه‌ی آحاد جامعه باید خطوط قرمزی که ترسیم می‌شود را مراعات کنند و اگرنه اگر هر کسی به آنچه که مطلوب اوست پایبند شود و درصدد زمینه‌سازی برای اجرایی کردن منویات و آرمان‌ها و اعتقادات خودش باشد، چه بسا حادث شدن دوقطبی در جامعه و تقابلی که خواست دشمن است لابد منه خواهد بود و راه چاره و فراری وجود نخواهد داشت.

🔹خواهشی که از جامعه‌ی نخبگانی دارم این است که درصدد کامل کردن پازل دشمن و بازی در زمین او نباشند. یعنی از هر گونه قضاوت عجولانه و اظهارنظر سریعی که چه بسا موجبات تشویش اذهان عمومی در جامعه می‌شود خودداری کنند و اجازه دهند تا نهادهای تصمیم‌گیر در این قضیه نیز بر اساس مدارک موثق موجود به نتیجه‌ی لازم برسند و سرانجام مطلوبی را ترسیم کنند و اگرنه اگر دوقطبی‌هایی که خواسته‌ی دشمن است در بین فرهیختگان جامعه نهادینه شود و در مسائل فرعی این‌چنینی هر کسی بر اساس اطلاعات اولیه‌ای که در اختیار او است اظهارنظر کند و جامعه، مخصوصا نخبگان و فرهیختگان جامعه به جان هم بیافتند و مباحثی را در فضای مجازی و یا حتی در فضای حقیقی جامعه پیش بیاورند، چه بسا از نقشه‌های شومی که دشمن برای عقب نگه داشتن ملت بزرگ ایران اسلامی کشیده است غافل شوند و حرکت انقلابی ملت بصیر ایران که خصوصا در کاتالیزور ماه مبارک رمضان و ایام بزرگی که در پیش‌روی ما است خنثی شده و نمی‌توانیم از معنویات در انتظار این ماه بزرگ بهره بگیریم.

🔹همچنین از همه‌ی عزیزان خصوصا کسانی که قلم یا میکروفونی در دست دارند و اهل رسانه‌ای هستند تقاضا می‌کنم که از هر گونه اظهارنظر شتاب‌زده و گاهی بدون سند و مدرک خودداری کنند تا مسائل جامعه سامان لازم را پیدا کند .

🔸مشاهده متن کامل گفت‌وگو:
https://mobahesat.ir/24309

🔻🔻🔻
@mobahesatmagz

Читать полностью…

مباحثات

⚡ حجت‌الاسلام والمسلمین مسعود آذربایجانی:مرزهای اخلاقی باید برای نامزدهای انتخابات مشخص شود


🔹 ما باید شخصیت حقوقی و حقیقی روحانیت را از هم تفکیک کنیم. آحاد طلاب و روحانیون می‌توانند در این عرصه به‌عنوان یک شخصیت حقیقی مانند سایر شهروندان موضع‌گیری داشته باشند و فعالیت‌های سیاسی خودشان را پی‌گیری کنند؛ اما به‌نظر می‌رسد روحانیت به‌عنوان شخصیت حقوقی، اگر بتواند ـ جز در موارد حادّ و ویژه که واقعاً مشکل اهمّی مطرح می‌شود ـ جنبه‌ی پدری و بی‌طرفی خود را در این‌گونه موارد حفظ کند.

🔹 البته افراد و اشخاص می‌توانند در سخنرانی‌های‌شان، برای مردم مسائل را ذکر کنند و توضیح دهند؛ اما ورود به این مسأله توسط بزرگان حوزه و شخصیت حقوقی روحانیت نیاز به توجیه بیشتری دارد و حداقل ابهام دارد و می‌تواند در دین‌داری مردم تأثیر معکوسی داشته باشد؛ این عملکرد می‌تواند جایگاه روحانیت و نفوذ آن را به تدریج تضعیف کند. خصوصاً برخی روش‌ها تأثیرات منفی و ماندگاری بر مردم دارد؛ مانند این‌که یک کاندیدا را مساوی با اسلام قرار دهیم و کاندیدای مقابل آن را مساوی با کفر بدانیم.

🔹 برخی از موارد مرزی است که وظیفه‌ی اخلاقی کاندیدا خیلی روشن نیست؛ مثلاً فردی که در مناظره شرکت می‌کند، تا چه مقدار حق دارد در حریم خصوصی رقیب خود یا همراهان او و یا هم‌حزبی‌های او ورود پیدا کند؟ باید مقداری این مسأله را از نظر اخلاقی روشن کنیم. این موضوع شاید حتی برای برخی از کاندیداها نیز مشتبه باشد و خیلی شفاف و روشن نشده باشد؛ مثلاً این‌که می‌گوییم حریم خصوصی هم مسائل خانوادگی و هم برنامه‌ها و فعالیت‌های آنان را شامل می‌شود. معنای مناظره قطعاً نقد برنامه‌ی طرف مقابل هست؛ اما نقد شخصیت خود فرد شاید قابل دفاع نباشد. علاوه بر بحث‌های حریم خصوصی، این هم نکته‌ای‌ است که باید روشن شود. هنگامی که ما باید به نقد برنامه‌های طرف مقابل بپردازیم، این برنامه‌ها باید تا چه حدی نقد شوند؟

🔹 قطعاً در مواقعی که هیجانات جامعه شدیدتر است، طبیعی است که هم امکان آسیب‌پذیری و هم امکان خروج از خطوط صحیح بیشتر است و به همین دلیل نیاز به کنترل هیجانات نیز بیشتر خواهد بود. به نظر من روحانیت باید یکی از لنگرهایی باشد که این هیجانات را کنترل کند و باعث شود که مردم بر اساس عقلانیت، بصیرت و معیارهای درستی که عقل و شرع آن‌ها را بیان می‌کند و و بزرگان، مراجع تقلید و رهبر معظم بر آن تأکید دارند، تصمیم بگیرند.

مشاهده متن کامل گفت‌وگو:
http://mobahesat.ir/23355
🔻🔻🔻
@mobahesatmagz

Читать полностью…

مباحثات

🔅گذری بر اندیشه فرهنگستان علوم اسلامی

در نشست گروهی از فضلای حوزوی مرور شد؛

🔸اندیشه‌های مرحوم آیت‌ﷲ سیدمنیرالدین حسینی الهاشمی که در قالب فرهنگستان علوم اسلامی قوام و توسعه یافته است همچنان مورد سوال جدی بسیار از پژوهشگران دینی است. برای اطلاع بیشتر از این اندیشه‌ها این موضوع با حضور یکی از دانش‌آموختگان فرهنگستان علوم در گروه «آینه حوزه» مورد بررسی قرار گرفت.

مشاهده متن کامل:
https://mobahesat.ir/24283

🔻🔻🔻
@mobahesatmagz

Читать полностью…

مباحثات

🔅الکلام فی‌المُجیز!
تأملی در صدور اجازات اجتهاد در عصر حاضر

🎤با گفتاری از استاد رضا مختاری

🔸چندی پیش در یکی از گروه‌های حوزوی بحث چگونگی اعطای اجازه اجتهاد در عصر فعلی مطرح گردید و در ادامه از جناب استاد رضا مختاری درخواست شد تا باتوجه به اشراف و تخصصی که در خصوص اجازات مختلف از جمله اجازه روایت و اجتهاد و … دارند به سابقه و انواع اجازات و مسائل حاشیه‌ای آن بپردازند و در ادامه نیز به برخی سوالات پاسخ دادند. متن ذیل مشروح این بحث و گفت‌وگو است که تقدیم می‌شود:

🔹رایج‌ترین و قدیم‌ترین نوع اجازه، اجازۀ روایت است. روایت در این‌جا نه به معنای حدیث شریف بلکه مطلق کتاب، روایت مطلق کتب یعنی نقل کتب است. در زمانی که صنعت چاپ نبود، در قرون گذشته کسی که کتابی تالیف می‌کرد، برای تایید انتساب کتاب به مؤلف لازم بود که مولف نقل آن کتاب را به شاگردانش و دیگران اجازه بدهد و معمولا شاگردان کتاب را نزد استاد می‌خواندند ونسخه‌ی خود را تصحیح می‌کردند بعد که تصحیح می‌شد استاد نقل آن کتاب را به شاگردانش اجازه می‌داد و همین‌طور شاگردانِ شاگردان به ترتیب. قدیم‌ترین اجازه‌ای که از شیعه موجود است، از قرن چهارم و از ابوغالب زراری است که سال‌ها پیش با تصحیح حضرت استاد سیدمحمدرضا حسینی‌جلالی -عافاه‌ﷲ – و به همت بوستان کتاب منتشر شد. این قدیمی‌ترین اجازۀ روایت موجود شیعه است.

🔹و اما اجازات اجتهاد به شکل مستقل، سابقۀ چندانی ندارد و از قرن سیزدهم شروع شده‌است. یعنی صاحب‌جواهر و فرزندان شیخ جعفر کاشف‌الغطاء صاحب کشف‌الغطاء و به ترتیب بعدی‌ها، اجازات اجتهاد مستقلی به شاگردانشان دادند. قبل از این تاریخ، تأیید اجتهادی که داریم در اجازات، ضمن اجازات روایت هست و اجازۀ مستقل اجتهاد قبل قرن سیزدهم دیده نشد. اجازۀ مستقل اجتهاد، از زمان صاحب‌جواهر یعنی از قرن سیزدهم هجری رایج شده و بین بزرگان حوزه‌ها یعنی علمای تراز اول حوزه، اعم از این‌که مرجع تقلید باشند یا مدرس تراز اول رایج بوده است.

🔹معمولا این‌طور بوده که فضلای حوزه‌ها بعد از این‌که در نجف اشرف یا حوزۀ قم تحصیل می‌کردند و عازم شهر و بلاد خودشان می‌شدند، آن‌ها که مجتهد بودند، مراجع تراز اول و علمای تراز اول به آن‌ها اجازۀ اجتهاد می‌دادند و آن‌ها که مجتهد نشده بودند، اجازۀ امور حسبیه به آن‌ها می‌دادند که در شهر و استان خودشان دستشان باز باشد برای این‌که بتوانند وظائف فقیه را انجام بدهند و نمونه‌هایی فراوانی از این اجازات داریم ولی نکتۀ مهم این است نه این افراد مُصر به دریافت اجازۀ اجتهاد بودند و نه بعد از اجازه گرفتن اجتهاد، خیلی در بوق و کرنا می‌کردند که دنبال اغراض شخصی یا تایید مقام علمی خودشان باشند.

🔹چند نکته در این‌جا حائز اهمیت است: اولا این کار را علمای تراز اول انجام می‌دادند آن هم بدون سر و صدا و بدون اعلان و ثانیا می‌دانیم اجازۀ اجتهاد اثر ثبوتی ندارد. یعنی اگر کسی مجتهد نباشد با اجازۀ اجتهاد مجتهد نمی‌شود و اگر مجتهد باشد، بدون اجازۀ اجتهاد هم مجتهد است و اجازه هیچ تاثیری ندارد. لذا آیت‌ﷲ شبیری (حفظه ﷲ) می‌فرمودند که پدر من و بنده هیچ‌وقت دنبال گرفتن اجازۀ اجتهاد نبودیم، چون ثبوتا که هیچ اثری ندارد و دنبال آثار اثباتی آن هم نبودیم و همچنین من ندیدم که امام‌خمینی (اعلی‌ﷲ مقامه) از کسی اجازۀ اجتهاد گرفته باشد و اجازۀ اجتهاد داشته باشد و اگر هم داشته، کسی خبردار نیست و در جایی ثبت نشده است. یعنی دنبال این نبودند که اجازه بگیرند برای جهات اثباتی واثر ثبوتی هم که ندارد.

🔹عالمی از شیخ‌انصاری اجازه اجتهاد می‌خواست و شیخ اجازه نمی‌داد و این شخص رفت نزد عالمی و اجازۀ اجتهاد گرفت و آن اجازۀ اجتهاد را آورد نزد شیخ‌انصاری که شیخ‌انصاری هم ذیلش بنویسد «قد صدر من اهله و وقع فی محله» ولی بر خلاف توقع وی، شیخ‌انصاری زیرش نوشت «الکلام فی المُجیز». یعنی کلام در این است که اصلا خود اجازه دهنده مجتهد است یا مجتهد نیست!

🔹مشاهده متن کامل گفت‌وگو:
https://mobahesat.ir/24264

🔻🔻🔻
@mobahesatmagz

Читать полностью…

مباحثات

⚡️حوزه علمیه نجف و نظریه دولت

🖌گزارش نشست

🔹کرسی علمی- ترویجی با موضوع «حوزه علمیه نجف و نظریه دولت» در تاریخ ۱۴ آذر ۱۴۰۲ در محل پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی برگزار شد. در این نشست دکتر عبدالوهاب فراتی به ارائه بحث پرداخت. متن ذیل، ارائه‌ی دکتر فراتی در این نشست است که تقدیم می‌شود.

🔸مشاهده متن کامل گزارش:
https://mobahesat.ir/24248

🔻🔻🔻
@mobahesatmagz

Читать полностью…

مباحثات

📌 تاریخ شفاهی علما و ضرورت توجه به اقتضائات، فهم جریان‌ها و رعایت حساسیت‌ها
📍 در سومین برنامه از سه‌شنبه‌های تاریخ شفاهی مطرح شد

🔻 .. نجمی در پاسخ به پرسشی درباره شرایط مصاحبه‌کننده گفت: ما قبل از مصاحبه با راوی رفت‌وآمد داریم و تا حدودی از علاقمندی‌ها، فعالیت‌ها و دغدغه‌هایشان آگاهی پیدا می‌کنیم و مقالات و کتب‌شان را می‌خوانیم و از نزدیکانشان پرس‌وجو می‌کنیم. تقریبا اشراف به موضوع پیدا می‌کنیم و همین مقدار برای مصاحبه‌های ما کافی است و لازم نیست ما در موضوعی متخصص بشویم. بله اگر قرار به انجام مصاحبه مفصل باشد، لازم است مصاحبه‌کننده اشراف کامل به تخصص راوی پیدا کند یا اگر درباره مکان خاصی است تمام ابعاد آن مکان را بشناسد. اینکه می‌بینید من تاریخ شفاهی حج را انجام دادم به این علت بوده است که از چند سال قبل با بعثه سفرهای مختلفی داشتم و کارهای رسانه‌ای می‌کردم و ساختار حج را می‌شناختم؛ مثلا از آشپزخانه و سردخانه و هیئت پزشکی و امور حج کاملا آگاهی داشتم و کار رسانه‌ای درباره آنها انجام داده بودم و حتی وقتی قرار شد تاریخ شفاهی حج را شروع کنم یک مطالعه حسابی انجام دادم و تمامی مطالب مربوط به حج از ابتدای انقلاب و مسائل مربوط به آن را از روزنامه‌ها استخراج کرده بودم و کامل خوانده بودم و نقاط عطف حج را شناسایی کرده بودم.

🔻 احمد نجمی سپس به بیان برخی تجربیات کاربردی در تاریخ شفاهی حوزه و روحانیت به این شرح پرداخت: اول. امتیازی که در این کار به ما کمک می‌کند آن است که افرادی مسن و معمر، معمولا حافظه بلندمدت خوبی دارند. آنان حوادث مربوط به چند دهه پیش را با جزئیات به یاد می‌آورند و بیان می‌کنند. ممکن است حافظه کوتاه‌مدت خوبی هم نداشته باشند. بنابراین پیری و معمر بودن بودن افراد نباید ما را از کار منصرف کند.

🔻 دوم. تجربه من این است که هنگام مصاحبه با فرد، یک مثلث شکل می‌گیرد: 1. من یا مؤسسه‌ام 2. راوی 3. مخاطبان و افرادی که مصاحبه را خواهند دید و شنید و استفاده خواهند کرد. من همیشه ضلع اول را کمرنگ جلوه می‌دهم و خارج می‌کنم. اگر نفعی دارم آن را بیان نمی‌کنم. در همان صحبت اولیه برای متقاعد کردن راوی، اصلا آنچه که مربوط به خودم است را مطرح نمی‌کنم. طرح منفعت خودمان یا مؤسسه‌مان ممکن است در راوی ایجاد انگیزه نکند و یا حتی او را از انجام کار منصرف کند. ما بیشتر خود شخصیت را مطرح می‌کنیم. تجربه این سال‌ها نشان می‌دهد که بسیاری از افراد با این مطلب هم مشکل دارند. آنان بدون اینکه بخواهند بازی کنند، با «من» و «منیت» رابطه‌ای ندارند و اساسا سخن گفتن از خود، برای آنها سخت است. این ویژگی بسیاری از علماست. گرچه شخصیت‌های سیاسی زیادی را می‌بینیم که حیات‌شان در این است که هر روز یا هر هفته تیتر اول روزنامه‌ها و مجلات باشند و اگر اینگونه نشود احساس سقوط به آنها دست خواهد داد. اگر ببینم عالمی اینگونه است سعی می‌کنم از راه دیگری برای متقاعد کردن او استفاده کنم؛ مثلا از راه استادان او و اینکه آنها را باید معرفی کرد. وقتی وارد گفتگو می‌شویم طبیعی است که همه سؤال‌ها را مطرح می‌کنیم. اول باید راوی را متقاعد کرد تا احساس تکلیف بکند. افرادی که ما با آنها سروکار داریم تا احساس تکلیف نکنند متقاعد نمی‌شوند.

🔻 سوم. راویان نباید احساس بکنند که ما یک فروشنده دوره‌گرد هستیم بلکه باید ما را همچون کاسب محل ببیند و احساس کند که ما با او هستیم و اینگونه نیست که از راه نرسیده، می‌خواهیم خاطرات او را بگیریم و برویم. همان دیدار اول درخواست مصاحبه نکنیم چون ممکن است کار خراب شود. معمولا علما رفت‌وآمد و جلسات روضه و درس دارند و مصاحبه‌کننده چند جلسه برود و خودش را نشان بدهد. بر همین اساس باید قبل از مصاحبه با او معاشرت کنیم تا او ما را از خودش بداند و به محض اینکه گفتگو تمام شد او را رها نکنیم. .

📌 مطالعه‌ی متن کامل این گزارش در سایت ما؛ این‌جا.

Читать полностью…

مباحثات

💫آزمون اجتهاد مجلس خبرگان به چه صورت برگزار می‌شود؟

خبرگان ملت/5

🔹پس از مرحله قطعی شدن ثبت‌نام کاندیداهای ششمین دوره انتخابات مجلس خبرگان، مرحله اختصاصی این مجلس یعنی آزمون کتبی و شفاهی داوطلبان در روز ۳۰ آبان‌ماه در در مصلای شهر مقدس قم برگزار خواهد شد.

🔹موضوع آزمون اجتهاد برای کاندیداهای مجلس خبرگان همواره موضوعی بحث‌برانگیز بوده‌است که از دومین دوره انتخابات این مجلس یعنی سال ۱۳۶۹ مورد انتقاد طیفی از کاندیداها قرار گرفت. در آن دوره برخی بزرگان حوزه مانند آیت‌ﷲ‌العظمی صافی گلپایگانی و مرحوم آیت‌ﷲ سیدمحمود هاشمی شاهرودی ممتحنین شفاهی آزمون بودند.

در چارمین و پنجمین دوره انتخابات مجلس خبرگان نیست سوالات کتبی از سوی مرحوم آیت‌ﷲ محمد مؤمن تنظیم شد.اگرچه در دوره‌های بعد و در آستانه انتخابات، موضوع چگونگی احراز درجه اجتهاد داوطلبان با برخی تبصره‌ها همراه شد اما همچنان بخش عمده‌ی داوطلبان از طریق آزمون مورد بررسی قرار می‌گیرند.

🔸اما آزمون احزار شرایط علمی کاندیداهای خبرگان به چه صورت برگزار می‌شود؟

🔹این آزمون برخلاف سایر آزمون‌های رایج، اطلاع‌رسانی قبلی ندارد و فقط زمان و مکان و برخی شرایط حضور در آزمون اعلام می‌شود.

🔹برای اینکه بدانیم آزمون دوره‌ی پیشین خبرگان به چه صورت برگزار شد، مباحثات اطلاعات دقیق‌تری در این زمینه ارائه می‌دهد. این اطلاعات احتمالا تا حدودی برای کاندیداهای ثبت‌نام شده مفید باشد.

🔹در آزمون کتبی سال ۱۳۹۴ سه برگه برای شرکت‌کنندگان داده شد. برگه نخست سوالات اصول و با محوریت کتاب کفایة‌الاصول بود. برگه دوم سوالات فقه با محوریت مکاست و موضوع خیارات . برگه سوم سوالات شبه اجتهادی بود که برخی فروع کاربردی را از شرکت‌کنندگان سوال کرده و درخواست ارائه نظر همراه با استنادات شده بود.

🔹اما در آزمون شفاهی که پس از اخذ نمره قبولی در آزمون کتبی انجام می‌گیرد به این صورت بود: متنی از یکی از فروع کتاب عروه شامل متنی از مرحوم آیت‌ﷲ حکیم در مستمسک و همچنین فرمایشات مرحوم آیت‌ﷲ خوئی در موسوعه به داوطلبان ارائه شد تا پس از ساعتی تامل به بیان و نظرات تحلیلی خود در این زمینه بپردازند.همچنین در ادامه سوالاتی اجتهادی توسط ممتحنین مطرح شد.

⚡️درصورتی که شما هم اطلاعات تکمیلی درباره انتخابات خبرگان دارید برای ما ارسال کنید تا در پست بعدی منتشر شود⚡️

@mobahesatmagz

Читать полностью…

مباحثات

⚡️اختصاصی مباحثات/
آمارها و اطلاعات تکمیلی ثبت‌نام انتخابات خبرگان
خبرگان ملت/4

مباحثات اطلاعات دریافتی و جمع‌آوری شده از حوزه‌های انتخاباتی سراسر کشور را تقدیم می‌کند:

🔹پس از اتمام مهلت قانونی ثبت‌نام ششمین دوره مجلس خبرگان رهبری، ثبت‌نام ۵۱۰ نفر از داوطلبان قطعی شد. در پنجمین دورهٔ انتخابات مجلس خبرگان رهبری در سال ۱۳۹۴، ۸۰۱ نفر ثبت نام کردند که از این تعداد شورای نگهبان از ۵۰۰ نفر برای شرکت در آزمون دعوت به عمل آورد. با توجه به اضافه شدن شرط سنی (چهل سال) و مدرک سطح چهار حوزه، کاهش این آمار طبیعی به نظر می‌رسد.

🔹۶۵ نفر از نمایندگان دور پنجم در دوره ششم ثبت‌نام کرده‌اند.

🔹استان‌های آذربایجان شرقی ۲۴ نفر، آذربایجان غربی:۱۹ نفر، قم: ۱۷نفر، خراسان جنوبی: ۵ نفر، چهارمحال و بختیاری ۹ نفر، همدان:۹ نفر،کرمانشاه : ۶ نفر، اردبیل: ۱۰نفر، اصفهان:۳۶ نفر، لرستان ۸ نفر، زنجان ۱۰نفر، سمنان ۵نفر، قزوین: ۱۹ نفر، خراسان رضوی:۲۸نفر، یزد: ۱۰نفر، تهران ۵۶نفر، ایلام ۱۰نفر

🔹استان گلستان ۱۰ نفر شامل ۹ داوطلب اهل تشیع و یک داوطلب اهل سنت بودند. اتفاق مهم رخ داده در این استان عدم کاندیداتوری آْیت‌ﷲ سیدکاظم نورمفیدی است.

🔹اطلاعاتی از تعداد کاندیداهای ثبت‌نامی استان بوشهر منتشر نشده اما چهره شاخص و اصلی این استان آیت‌ﷲ سیدهاشم حسینی بوشهری است.

🔹استان فارس ۲۰نفر که چهره های شاخص ثبت‌نام کننده این دوره انتخابات مجلس خبرگان رهبری در فارس آقایان دژکام،احمد بهشتی، کلانتری و محمودی بوده‌اند.

🔹استان گیلان ۱۷نفر که ۱۶ نفر متاهل و یک نفر مجرد است. اسامی این استان بدین شرح است: علی کاظمی، عزیزﷲ فهیمی، محمد نجفی رندی، محمدحسن گلی شیردار، مهدی رهنما، سیدرضا فاطمی‌نیا، احمد پروائی ریک، رسول فلاحتی، نعمت فخری تالکیاشری، احمدعلی یوسفی، محمدحسین علیزاده، عباس خاکسار نوری، سیدعلی حسینی اشکوری، رضا رمضانی، احمدرضا حسین‌زاده اصفهانی، علی شایان، موسی روشن قیاس کومله . آیت‌ﷲ زین‌العابدین قربانی در این دوره ثبت‌نام نکرده‌است.

🔹کرمان ۱۴ نفر شامل آقایان سیداحمد خاتمی، امان‌ﷲ علیمرادی، عباس مسلمی‌زاده، قنبر درویشی، غلامرضا مهدی‌زاده، محمد عباسی، احمد کوثری، احمد حسن‌زاده، احمد شیخ‌بهایی، محمد بهرامی‌خوشکار، رضا انصاری، علی عارفی مسکونی، سیدمحمد باقر خرازی و مصطفی خاوری

🔹استان خوزستان خبرسازترین استان بوده‌است:
آیت‌ﷲ موسوی جزایری از تهران ثبت نام کرد. آیت‌ﷲ احمدی شاهرودی دیگر نماینده دوره قبل استان، در این دوره ثبت نام نکرد. آیت‌ﷲ حسینی شاهرودی نماینده سابق ولی فقیه در کردستان، در این دوره از حوزه انتخابیه خوزستان ثبت نام کرده است. همچنین حجت‌الاسلام و المسلمین موسوی‌فرد امام‌جمعه اهواز ثبت نام نکرد.
اسامی ثبت‌نام کنندگان بدین شرح است: عباس کعبی، فتح ﷲ ظاهری عبده وند، علی شمیل پور،سید محمد حسینی، محمد جواد مرمضی، رضا حیدری، عبدالکریم فرحانی، سید عبدﷲ جعفری، حمید میاحی، سیدخلیل امیری فرد، جعفر بچاری، محسن حیدری آل کثیری، عبدالمجید مقامی، مهدی زارع، اردشیر محمدی، سید محمد علی بلادیان بهبهان پور، سید علی شفیعی، حسین رفیعی، عبدالکریم عظیمی فر، کاظم سلامت نژاد، عبدالعلی امیری فرد، سید علی نجاتی موسوی، امیررضا هدائی، سید حسین نوری، سید ابوالحسن حسن زاده ، عبدﷲی، رضا اعزازی، سیدقدرت‌ﷲ ناصری

🔹تاکنون خبری از ثبت‌نام بانوان در این دوره منتشر نشده‌است، این در حالی است که در دوره پنجم ده‌نفر از خانم‌های ثبت‌نام کننده برای امتحان کتبی دعوت شدند.

🔹آمارها نشان می دهد داوطلبان ۴۰ تا ۵۰ سال ۳۴ درصد ، ۵۰ تا ۶۰ سال ۳۰ درصد، ۶۰ تا ۷۰ سال ۲۶ درصد و بالای ۷۰ سال ۱۰ درصد را تشکیل می دهند.۵۲ درصد از داطلبان سابقه حضور در انتخابات های قبلی مجلس خبرگان رهبری را داشته اند و ۴۸ درصد نیز برای نخستین بار هست که در جمع داوطلبان این مجلس قرار می گیرند.

🔹بیشترین ثبت‌نامی انتخابات مجلس خبرگان رهبری به ازای هر کرسی به ترتیب در حوزه های انتخابیه قم و هرمزگان، ایلام، قزوین، یزد، آذربایجان غربی، زنجان، چهارمحال بختیاری، اصفهان و تهران است.


⚡️درصورتی که شما هم اطلاعات تکمیلی درباره انتخابات خبرگان دارید برای ما ارسال کنید تا در پست بعدی منتشر شود⚡️

https://mobahesat.ir/24217

🔻🔻🔻
@mobahesatmagz

Читать полностью…

مباحثات

⚡️جای خالی بانوان مجتهده در مجلس خبرگان

خبرگان ملت/۳

🔹شاید بسیاری ندانند که در نخستین دوره خبرگان قانون اساسی خانم منيره گرجي‌فرد از اعضای این مجلس بود و اگرچه با مخالفت جدی برخی نمایندگان مواجه شد اما برقانونی بودن حضور خود تاکید کرد و توانست در برخی تصمیم‌گیری‌های قوانین مربتط با زنان نیز اثرگذار باشد.

🔹اکنون بیش از چهل سال از آن زمان می‌گذرد و علیرغم عدم منع قانونی اما هیچ‌گاه در بین کاندیداهای تایید صلاحیت‌شده‌ی مجلس خبرگان نامی از بانوان مجتهده به چشم نمی‌خورد این در حالی است که در انتخابات دور پنجم نام ۱۶ زن د‌ر میان نامزد‌های این انتخابات توجه بسیاری از فعالان اجتماعی و حقوق زنان را به خود‌ جلب کرد‌ و از بین ۵۰۰ نفر از دعوت شدگان به آزمون کتبی، نام ۱۰ نفر از زنان به چشم می‌خورد.


🔹اگرچه موضوع اصلی مجلس خبرگان رهبری مرتبط با انتخاب رهبر بوده اما وجود بانوان مجتهده در بین اعضای مجلس خبرگان از جهاتی قابل تامل است.

نخست آنکه نظارت بر عملکرد رهبری نیز از وظایف نمایندگان مجلس خبرگان است و بخشی از زیرمجموعه‌های انتخاب شده از سوی رهبر معظم انقلاب مستقیم یا غیرمستقیم مرتبط با بانوان هستند و وجود نمایندگانی از این بخش از جامعه می‌تواند انگیزه‌ای بیشتر برای توجه به سهم بانوان در این نظارت باشد.

🔹اما نکته بعدی که مهمتر به نظر می‌رسد این است که بیش از چهل‌سال از پیروزی انقلاب اسلامی و حیات حوزه‌های علمیه در زیر سایه این نظام می‌گذرد و حاکمیت از طرق مختلف تلاش کرده‌است حوزه‌های علمیه خواهران از جهت کمی و کیفی به رشد و بالندگی برسد. آمارهای زیادی هم نشان از این دارد که وضعیت اکنون حوزه‌های علمیه خواهران به هیچ عنوان قابل قیاس با سال‌های نخست پیروزی انقلاب نیست.

🔹حال این سوال مطرح می‌شود که پس از گذشت چهل سال از فعالیت پربرکت حوزه‌های علمیه خواهران، چند بانوی مجتهده واجد شرایط برای عضویت در مجلس خبرگان تربیت شده‌است؟ این در حالی است که در برنامه‌های درسی اعلام شده، دروس خارج مختلفی از سوی اساتید خواهر برگزار می‌شود و احتمالا این افراد از جهت علمی سطوحی از شرایط اجتهاد را دارا هستند.

🔹کاندیداتوری چندتن از بانوان حوزه‌های علمیه خواهران اگرچه در نگاه نخست عمل به تکلیف دینی و سیاسی است اما می‌تواند به نوعی نشان دهنده‌ی نتیجه‌ی سرمایه‌گذاری‌های چهل ساله‌ی نظام در این بخش باشد و انتظار زیادی نیست که از بین ده‌ها هزار بانوی سطح عالی حوزه، چندتن درسطح اجتهاد و واجد شرایط عضویت در مجلس خبرگان باشند.

https://mobahesat.ir/24213

@mobahesat

Читать полностью…

مباحثات

🔅به بهانه آغاز ثبت‌نام انتخابات مجلس خبرگان
استقبال گرم فقها یا حضور رفع تکلیفی؟

خبرگان ملت/2

🔹فرایند ثبت‌نام ششمین دوره انتخابات مجلس خبرگان از فردا ۱۴ آبان آغاز شده و به مدت یک هفته ادامه خواهد داشت، این درحالی است که براساس مشاهدات، سطوح عالی و فقهای حوزوی واکنش‌های جدی نسبت به ثبت‌نام در این انتخابات نداشته‌اند. هر ازچندی که در محافل یا گعده‌های علمایی این موضوع طرح می‌شود با مواجهه‌ی بسیارسرد نیز مواجه می‌شود.
همان‌گونه که در آئین‌نامه مجلس خبرگان آمده است یکی از اصلی‌ترین شرایط نمایندگی در این مجلس «اجتهاد» است. اگرچه تعاریف و احراز این شرط برای کاندیداها در دوره‌های مختلف تغییرات و اصلاحاتی داشته اما کلیت آن همچنان شرط اصلی برای تایید صلاحیت کاندایداها است.

🔹با توجه به شرط فوق کاندیداتوری مجلس خبرگان عملا در انحصار و صلاحیت فقهای حوزه‌های علمیه است و استقبال یا عدم استقبال این سطح از فقها برای کاندیداتوری در مجلس خبرگان بسیار معنادار خواهد بود.
مجلس خبرگان عالی‌ترین سطح تلاقی «فقه» و «سیاست و نظام» است و هرچه استقبال کمی و کیفی از این تلاقی زیاد باشد نشان خواهد داد که همچنان نظام و سیاست دغدغه‌ی فقهای عالی حوزه‌های علمیه است. به تعبیر دیگر اگرچه صدور بیانیه یا کنش‌های سیاسی در مسائل جاری روز از سوی مراجع معظم تقلید یا فقهای معظم یکی از معیارهای اصلی فاصله گرفتن حوزه‌های علمیه از سکولاریسم بوده اما توجه و دغدغه نسبت به مجلس خبرگان در سطحی عالی‌تر، دماسنج اصلی نسبت حوزه و سکولاریسم است.

🔹نخستین دوره مجلس خبرگان رهبری در دهه شصت که منجر به مهمترین تصمیم نظام در انتخاب مقام معظم رهبری شد شامل فقهای عالی‌مقام و شخصیت‌های شاخص و مورد احترام مردمی از سراسر کشور بود. در کمتر از ده‌سال پس از این دوره، چندتن از نمایندگان مجلس اول از سوی جامعه مدرسین به عنوان مراجع معظم تقلید انتخاب شدند و اغراق نیست اگر گفته باشیم حمایت مردمی از انتخاب حضرت آیت‌ﷲ خامنه‌ای به عنوان رهبر، مرهون اعتماد و احترام فوق‌العاده مردم به نمایندگان خود در مجلس خبرگان بوده‌است.

با توجه به مقدمه فوق سوالات و نکات ذیل باید مورد توجه قرار گیرد:
1️⃣در دوره‌های مختلف مجلس خبرگان چه طرح و برنامه‌ای برای ارتباط بیشتر مراجع و علما و فقها با ساختار و تشکیلات مجلس خبرگان طراحی و اجرا شده‌است؟
2️⃣ در ماه‌های اخیر و روزهای پیش‌رو چه طرح و رایزنی‌هایی برای استقبال بیشتر فقها برای ثبت‌نام در این انتخابات طراحی و اجرا شده‌است؟
3️⃣شرایط و شخصیت علما و فقها بسیار متفاوت از کاندیداهای مجلس شورای اسلامی یا ریاست‌جمهوری است و طبیعتا برای تمایل و شرکت این شخصیت‌ها برای ثبت‌نام در مجلس خبرگان نیازبه یک اقناع علمائی! و تکلیف‌مدارانه است. اگرچه جامعه مدرسین حوزه علمیه قم لیست مور نیاز برای اعلام حمایت را تکمیل می‌نماید اما نیاز است فراتر از این لیست شاهد استقبال فقهای عالی‌مقام باشیم. این امر مهم از سوی کدام یک ازنهادها یا شخیت‌های اثرگذار پیگیری شده‌است؟
4️⃣یکی از دغدغه‌های فقهای حوزه رعایت شأنیت آنان در فرایند بررسی صلاحیت‌هاست. شورای نگهبان چه برنامه‌ای برای اعتماد فقها و همچنین رعایت شئون آنان از جوانب مختلف داشته است؟
5️⃣چه طرح و برنامه‌ای برای عدم تکرار نقص کاندیدا در استان‌های مختلف وجود دارد و باتوجه به شرایط خاص سیاسی و عملیات روانی دشمن در فضای مجازی چه تمهیدی برای این معضل بزرگ وجود دارد؟

از فردا ثبت‌نام انتخابات مجلس خبرگان آغاز خواهد شد و اگرچه فرصت بسیار مهم مهیا کردن زمینه ثبت‌نام در انتخابات گذشته است اما در یک هفته فرصت باقی مانده نیز می‌توان بخشی از این وظیفه مهم توسط بزرگان ودلسوزان حوزه‌های علمیه جبران گردد.

https://mobahesat.ir/24208
🔻🔻🔻
@mobahesatmagz

Читать полностью…

مباحثات

🔅🔅و إنی لمشتاق الی أرض غزة ...

🖌حجت‌الاسلام دکتر محسن الویری

🔹سرزمین کوچک غزه تاریخی بزرگ دارد. این "مدینة طیبة بین الشام و مصر" (آثار البلاد و اخبار البلاد، زکریا بن محمد قزوینی، ص ۲۲۷) یکی از کهن‌ترین شهرهای جهان است. (المعالم الأثیرة فی السنة والسیرة، محمد محمدحسن شراب، ص ۲۰۹) برخی منابع، غزه و عسقلان را دو عروس خطه فلسطین نامیده‌اند (آثار البلاد و اخبار البلاد، ص ۲۲۷).

🔹بر پایه برخی گزارش‌های تاریخی، غزه زادگاه حضرت سلیمان نبی علی نبینا و آله و علیه الصلوة و السلام است. (الأنس الجليل بتاريخ القدس و الخليل، عبدالرحمن بن محمد ابوالیمن علیمی، ج ‏۲، ص ۱۳۶) این شهر یکی از مقاصد تجاری قریش پیش از اسلام بود که بازرگانان قریشی در رحلة الشتاء خود (سورة ایلاف) بدان جا می‌رفتند. هاشم بن عبدمناف جد اعلای پیامبر خدا محمد مصطفی صلی الله علیه و آله که سادات و شرفا (بنوهاشم) بدو منسوبند در یکی از سفرهای تجاری قریش، در سن بیست یا بیست و پنج سالگی در همین شهر بیمار شد و جان خود را از دست داد و همانجا به خاک سپرده شد. (معجم البلدان، ج ۴، ص ۲۰۲) به همین دلیل در متون عربی، غزه را، "غزة هاشم" هم می‌نامیده‌اند. (قلائد الاجياد فيما اتفق فى التسمية من البقاع و البلاد، عبدالرحمن بن ابراهیم حسینی حنبلی، ص ۲۱۹؛ مسالک الأبصار فی ممالک الأمصار، احمد بن یحیی بن فضل الله، ج ۳، صص ۵۵۴)غزه در دوره اسلامی در زمان خلافت خلیفه اول به دست عمرو بن عاص و به احتمال قوی‌تر در زمان خلافت خلیفه دوم فتح شد. (آثار البلاد و اخبار البلاد، ص ۲۲۷)

🔹مهمترین رویداد مربوط به دوره اسلامی در شهر غزه، ولادت محمد بن ادریس شافعی در سال ۱۵۰ ق. در این شهر است. محل ولادت او دست کم تا قرن دهم مشخص و محل زیارت مردم بوده است. (الأنس الجليل بتاريخ القدس و الخليل، عبدالرحمن بن محمد ابوالیمن علیمی، ج ۲، ص ۱۳۶) شافعی در خردسالی از غزه به حجاز رفت و پس از بالیدن وارد بغداد شد ولی همواره دلتنگ زادگاه خود بود و این احساس فراق را در قالب این دو بیت به زیبایی به نظم کشیده است (معجم البلدان، یاقوت حموی، ج ۴، ص ۲۰۲):
و أنی لمشتاق الی أرض غزة و إن خاننی بعد التفرق کتمانی
سقی الله أرضا لو ظفرت بتربها کحلت به من شدة الشوق أجفانی
یعنی:
همانا من شور و آرزوی غزه دارم
هر چند پس از جدایی، پوشاندن این شور و شوق با من همراهی نکرد و خود را نمایاند
خداوند این زمین را سیراب کند که اگر به خاک آن دست یابم
از شدت آرزومندی، با آن خاک، پلک‌هایم را سرمه می‌کشم

🔹در دوران میانی تاریخ اسلام، غزه شاهد هجوم و غارت مغولان هم بود، مغولان مردان غزه را کشتند و زنان و کودکان را به اسارت بردند (تاریخ مدینة دمشق، ابن عساکر، تحقیق سهیل زکار، ج ۲، ص ۹۲۱). غزه در زمان حکومت ملک ناصر محمد بن قلاوون مملوکی به عنوان یکی از مرکز حکومتی ممالیک برگزیده و همین امر موجب آبادانی ویژه شهر شد. ابن‌بطوطه که سفر شامات خود را پیش از رفتن به الخلیل از غزه آغاز کرد، آبادانی شهر و رونق بازارها و فراوانی مساجد و شکوه مسجد جامع آن را ستوده است (رحله ابن بطوطه، ج ۱، ص ۲۳۹)
غزه اکنون با این پیشینه بار دیگر از آن روی که تبدیل به گرانیگاه معارضه حماسی و از سوی دیگر غم‌بار تمدنی غرب و شرق شده، نظرها را به خود جلب کرده است.

🔹رویدادهای دو هفته اخیر غزه به ویژه حادثه بسیار تلخ وتکان‌دهنده بیمارستان المعمدانی صحنه نمایش تکراری سرشت اخلاق‌ستیز ستم‌محور تمدن قسی القلب غرب است که ددمنشان نژادپرست بدسرشت ناپاک صیهونیسم بیش از هفت دهه است آن را نمایندگی می‌کنند.
مبارزه با غده چرکین سرطانی اسرائیل هیچگاه یک مسأله عربی و یک مسأله محدود منطقه‌ای نبوده و از همان آغاز یک مسأله و چالش تمدنی به شمار می‌رفته است، ولی اکنون بیش از هر زمان دیگر مبارزات ملت مظلوم دربند فلسطین در یک سطح تمدنی ظاهر شده است و همان طور که شکست مفتضحانه اسرائیل در جنگ سی و سه روزه یک پیروزی تمدنی نه فقط برای جنبش حزب الله بلکه برای همه جهان اسلام بود، مقاومت کم‌نظیر غرورآفرین و پربهای مردم غزه نیز یک پیروزی بزرگ دیگر را رقم زده است.

🔹اکنون و در این شرایط، باید سرود: "و انا لنحن مشتاقون الی أرض غزة" را همخوانی کنیم. اکنون این وظیفه بر دوش همه کسانی که به وجدان انسانی خود پای‌بندند، همه کسانی که درکی از نبردهای تمدنی دارند، همه کسانی که از پیشینه ننگین و جوهره ناکارآمد تمدن غرب آگاهی دارند، همه کسانی که مراحل بیداری و خیز تمدنی امت اسلامی را درک می‌کنند، همه کسانی که به پاکی مهر می‌ورزند و از ناپاکی دوری می‌جویند سنگینی می‌کند که به روشنگری بپردازند.

🔸مشاهده متن کامل یادداشت:
https://mobahesat.ir/24190

🔻🔻🔻
@mobahesatmagz

Читать полностью…

مباحثات

با سلام

در کانال آداب المتعلمین با ما همراه باشید

1.برگزاری دروس ادبیات عرب طبق سیر سنتی حوزه از ابتدا دقیق و تحلیلی

2.بارگزاری وانتشار کتب متعدد منبع ودسته اول علوم ادبی

3.بارگزاری مطالب تحصیلی حوزوی و سیره علما و...

در حال حاضر دروس کتاب شرح امثله اولین کتاب علم صرف در سیر سنتی درحال برگزاری میباشد.

برای ثبت نام به ادمین پیام بدهید

📚📚📚📚📚📚📚📚📚
@HEDAYAT14HEDAYAT
📚📚📚📚📚📚📚📚📚
در ایتا وتلگرام با همین آیدی بالا
با ما همراه باشید

Читать полностью…

مباحثات

⚡️سرگذشت پرتیراژترین کتاب پیرامون حرم ائمه بقیع(علیهم‌السلام)
◼️به مناسبت هشتم شوال

🔹کتاب «تاریخ حرم ائمه بقیع» تالیف مرحوم آیت‌ﷲ محمدصادق نجمی از جمله معدود کتابهائی است که سال‌های اخیر در دسترس محققین، روحانیون و زائران این مکان شریف بوده‌است. کتابی که به صورت خلاصه اما تحقیقی تلاش کرده‌است تاریخچه، جایگاه و اهمیت و مشخصات این مکان شریف و سایر اماکن متبرک مدینه منوره به به رشته تحریر درآورد. بخاطر همین ویژگی‌ها هم در دو دهه اخیر مورد توجه بسیاری از روحانیون کاروان‌ها قرار گرفته‌است.این کتاب در سال ۱۳۸۰ توسط انتشارات مشعر وابسته به بعثه مقام معظم رهبری در ۳۸۰ صفحه منتشر شد و تا سال ۱۳۹۱ به چاپ دوازدهم رسید و تیراژ اغلب نوبت چاپ‌های آن بین ۳۰۰۰ تا ۵۰۰۰ جلد بوده‌است که به جرات می‌توان گفت پرتیراژ‌ترین کتاب پیرامون حرم ائمه بقیع به زبان فارسی تاکنون می‌باشد.

🔹با توجه به دغدغه‌هایی که مولف از سال‌های پیش داشته‌است، چرائی تخریب و وضعیت کنونی قبرستان بقیع همواره در زیارت این مکان شریف مورد توجه او بوده‌است. همانگونه که در مقدمه کتاب هم آمده است این سوال در نخستین سفر به سال ۱۳۵۳ شمسی شکل گرفت. نکته بسیار مهم و حائز اهمیت این است که نویسنده کتاب در این سال‌ها متمرکز بر مبانی فکری و آثار اهل‌سنت بوده‌است و کتاب بسیار مهم « سیری در صحیحین» در این سال‌ها تالیف شده‌است. کتابی که مورد عنایت و توجه بزرگانی چون علامه امینی و علامه سیدمرتضی عسگری هم قرار گرفته است.بدین صورت می‌توان گفت موضوع تخریب حرم ائمه بقیع و پشتوانه‌ی فکری و اعتقادی این واقعه، سالها پیش مورد مطالعه‌ی دقیق نویسنده قرار گرفته بود. افکار این‌تیمیه از جمله مواردی بود که در کتاب سیری در صحیحین به صورت علمی مورد نقد قرار گرفته‌است.

🔹با انتصاب مرحوم آیت‌ﷲ محمدی ری‌شهری به عنوان نماینده ولی فقیه در امور حج و زیارت، تولدی آثار علمی پیرامون مسائل مختلف حج با محوریت احکام، اسرار و تاریخ و اماکن شکل گرفت و با محوریت حجت‌الاسلام والمسلمین قاضی‌عسگر مجله‌ی وزین «میقات حج» منتشر شد. با انتشار این مجله، مرحوم آیت‌ﷲ محمدصادق نجمی علیرغم اشتغالت مختلف از جمله امامت جمعه شهرستان خوی و ریاست دانشگاه این شهر، اما براساس دغدغه‌ها و اشراف جامع به موضوع مبانی فکری تخریب حرم ائمه بقیع، مطالعات تاریخی خود را آغاز کرده و نخستین مقاله پیرامون این مکان شریف را در سال ۱۳۷۱ در این مجله ارائه دادند.
این مقالات به صورت منظم در سی شماره منتشر شد و با استقبال گسترده روحانیون کاروان‌ها قرار گرفت. سایر موضوعات مربوط به اماکن مدینه منوره مانند مشربه ام‌ابراهیم، بیت‌الاحزان و قبرستان شهدای احد و سایر امکان مدینه منوره به رشته تحریر درآمد.با توجه به اهمیت مطالب سلسله مقالات فوق، به پیشنهاد حجت‌الاسلام والمسلمین قاضی‌عسکر، این مقالات با ویرایش و تدوین صورت گرفته در قالب یک کتاب منتشر شد.
در واقع یکی از امتیازات مهم این کتاب این است که مطالب آن طی ۱۰ سال در قالب مقاله ارائه شده‌است و خوانندگان و صاحب‌نظران تاریخی نظرات و نقدهای خود را ارئه داده‌بودند و چنانچه مطالبی نیاز به اصلاح یا تکمیل داشت، در این سال‌ها انجام شده بود و کتاب منتشر شده در نهایت استحکام علمی است.

🔹پس از انتشار کتاب تاریخ حرم ائمه بقیع به زبان فارسی، ناشران و مترجمان از دیگر زبان‌ها، اقدام به ترجمه این کتاب نمودند.
تاکنون این کتاب به دو زبان عربی و ترکی استانبولی ترجمه شده‌است و به گفته ناشر کتاب در ترکیه، تنها اثر مربوط به بقیع در این کشور است که مورد استقابل گسترده زائران شیعه و سنی قرار گرفته‌است.
مشخصات این دو ترجمه به این شرح است:

1- تاریخ حرم ائمة‌البقیع و آثار اخری فی‌المدینة‌المنوره / ترجمه سیدمحمدرضا مهری/ ناشر:موسسة المعارف‌الاسلامیه/

۲-Medine’deki İslami Yapıların ve Baki Mezarlığındaki Ehlibeyt İmamları’nın Türbelerinin Tarihi
مترجم: erdal tuncay ناشر: انتشارات کوثر استانبول ترکیه

🔸مشاهده متن کامل یادداشت:
https://mobahesat.ir/24336

🔻🔻🔻
@mobahestmagz

Читать полностью…

مباحثات

🔅همدلی دینی الگوی تعامل اجتماعی

🖌یادداشت وارده

🔹اتفاق مربوط به درمانگاه قران و عترت قم که حول محور نهی از منکر و مقوله حجاب اتفاق افتاد و البته با بازنمائی ناجوانمردانه رسانه‌های معاند هم همراه بود، درس‌ها و عبرت‌های مختلفی داشت که بدان پرداخته شده‌است. اما یک وجه آن مورد توجه قرار نگرفته‌است.
🔹مدل مواجهه طلبه محترم با خانمی که کشف حجاب کرده‌است، در چارچوب رفتار اجتماعی- قانونی تعریف می‌شود، این در حالی است که مبنا و انگیزه و استناد اصلی ورود به این اقدام، یک دستور و باور دینی و مذهبی است.
تفاوت فوق را می‌توان در یک نمونه بیان کرد.:
در سال‌های اخیر حضور خانم‌های کشف‌حجاب کرده و یا شل‌حجاب حتی در محافل دینی هم مشاهده می‌شود. گاهی اوقات در برخی شهرهای بزرگ مثل تهران دیده شده‌است که بانوانی بدون حجاب در مسیر عزاداران ایستاده و آنان را همرامی می‌کنند و یا در تکیه‌ها و حسینیه‌ها حضور پیدا می‌کنند.
🔹در چنین شرایطی مواجهه‌ی افراد عادی مخصوصا متولیان برگزاری مراسمات چگونه است؟ آیا با تذکرات کلامی رسمی و پس از آن عکس‌برداری یا تماس با پلیس، وظیفه شرعی خود را انجام می‌دهند؟
🔹قطعا مواجهه با فرد مورد نظر در آن فضا اینگونه نیست. چراکه متولیان برگزاری مراسم اعتقاد قلبی دارند که حتی یک فرد بی‌حجاب هم مهمان امام حسین است، اما دچار خطا و لغزش شده‌است. تلاش می‌کنند بدون بهره‌گیری از روش‌های قانونی با نهایت خوش‌رفتاری، او را نسبت به خطایش آگاه سازند. مشاهدات بنده نشان می‌دهد حتی بیشتر از دیگران سعی در احترام و رفتار محبت‌آمیز دارند تا بتوانند از این طریق تاثیرگذرای لازم را که هدف اصلی نهی از منکر است داشته باشند. به جرات می‌توان گفت نتیجه‌ی این رفتارها منجر به اصلاح حجاب خانم می‌شود و حداقل تا زمانی که در محل برگزاری مراسم حضور دارد، سعی بر رعایت احترام مجلس و پوشش خود دارد.
🔹حال چگونه است این مدل الگوی رفتاری که تجربه نشان داده‌ نتیجه‌ی بسیار خوبی هم دارد، جای خود را به رفتار‌های منحصر به قانون و یا ثبت استنادات قانون‌پسند نمی دهد؟
در مدل رفتاری دینی، فرد ظاهرا خطاکار مهمان امام حسین است و دارای ارزش و احترام که تلاش می‌کنیم او را نسبت به خطایش آگاه کنیم. اما در مدل تعریف شده‌ی اجتماعی که مستند به استدلالات فقهی هم می‌شود! فرد خطاکار حتی احترام و ارزش خود را از دست داده و شایسته‌ی هر نوع برخوری هم هست!
در جامعه اسلامی، متولیان اقامه‌ی دین باید خود را همچون میزبانان برگزاری مراسم عزای امام حسین بدانند، نگاه آمرانه و متکبرانه و ارزش‌گذاری نسبت به افراد را کنار گذاشته و تلاش کنند با روش برخورد محترمانه، خطای افراد را تذکر داده و نسبت به رفع آن کمک کنند.

https://mobahesat.ir/24323

🔻🔻🔻
@mobahesatmags

Читать полностью…

مباحثات

⚡️حجت الاسلام استاد محسن قنبریان:
برای فریضه نهی از منکر نیازمند دیالیز عمومی در جامعه هستیم/ انجام هر تکلیف اجتماعی با توجه به اصل «واقع - رسانه – واقع» باشد


🔹رابطه‌ی دنیای گذشته رابطه‌ی واقع - واقع بوده است، اما در دنیای ما الان رابطه، رابطه‌ی واقع - رسانه - واقع شده است، یعنی هر واقعیتی اتفاق بیافتد، ابتدا به رسانه می‌رود و رسانه آن را دوباره به مردم برمی‌گرداند و یک واقعیت تازه‌ای را ممکن است خلق کند. لذا از آن تعبیر به برساخت رسانه می‌کنم. اینجا ممکن است تعمیم دهد، اینجا ممکن است تحریف کند که این را باید خیلی جدی بگیریم. همین مسئله در دنیای ما موجب شده که حجاب واقعا یک دوقطبی در جامعه‌ی ما بسازد، با ضرب این مسئله که ما دچار واقع - رسانه - واقع شده‌ایم. این حتی به نحوه‌ی انجام تکلیف‌ها اثر می‌کند که لازم است خیلی به آن توجه کنیم که انجام تکلیف در چنین دنیایی با این خصوصیات، ظرایف و لطایف بیشتری دارد تا دنیای گذشته‌ای که شما یک منکری را در خیابان می‌دیدید، وارد می‌شدید.اینجا حتی ممکن است یک تذکر ساده‌ای هم چون ضرب در رسانه می‌شود و برساخت آن دوباره به جامعه برمی‌گردد و جامعه را فاصله می‌دهد و یا همراه می‌کند، در اینجا آن انجام تکلیف حتما باید به خوبی رعایت شود.

🔹توجه کنیم که همه به خصوص رسانه‌های داخلی و افراد صاحب رسانه به وضعیت دنیای کنونی و به خصوص مختصات ما با دشمن که واقع - رسانه - واقع است و کار دشمن هم تعمیم و برساخت‌سازی است دقت کنند. اینجا ما در قضاوت شتاب نکنیم. بله، می‌توانیم از جهاتی سؤال کنیم. مثلا آیا واقعا این روحانی فیلم یا عکس گرفته است؟ مثل این‌ها را می‌توانیم پرسش کنیم، اما این‌که یک‌باره قضاوت کنیم و دوقطبی شدیدی بسازیم، واضح است که این گسست اجتماعی را بیشتر می‌کند که به سود هیچ طرفی نیست.

🔹تبعیض یا احساس تبعیض ممکن است گسست‌ها را بیشتر کند. مثلا از طرفی امکان عکس‌برداری از یک بی‌حجاب را به ناظر داده که یک برنامه‌ای تعریف کرده که بتواند از طریق موبایلش عکسی بگیرد و به عنوان ناظر بفرستد، اما از طرف دیگر اگر انتشار عمدی یا حتی غیرعمدی اموال مسئولین کرد، این جرم‌انگاری شده است، حتی در صورت غیرعمدی هم جرم‌انگاری است.

🔹اگر جامعه دید که دور اموال، یک ویلا، باغ یا دارایی مسئولی طوری فنس کشیده که اگر کارمندی که قانونا برای ثبت از این مطلع می‌شود، غیرعمدی این را منتشر کرد، دچار جرم باشد، اما در مقابل آن برای آحاد هیچ جرمی ندارد که ما از باب نهی از منکر و این‌ها عکس‌برداری کنیم. این احساس تبعیض می‌کند که گویی طبقه‌ی فرمانفرمایی هست که نیازی نیست مردم هیچ اطلاعی از او داشته باشند، بلکه اگر کسی هم مردم را از اموال و دارایی‌های او و امثال این‌ها مطلع کرد، او دچار جرم شده است ولی مقابلش این‌طور نیست. گسلی را درست می‌کند که بعدا نهی از منکر را دچار سختی می‌کند.

🔹ولاء طرفینی یعنی«بَعْضُهُمْ أَوْلِياءُ بَعْضٍ» را واقعا باید به شکل متناسب در جامعه برقرار کنیم. یعنی یک طبقه نهی کننده و طبقه‌ی دیگر نهی‌پذیر نشوند. ما یک منکر به نام حجاب - که البته حرام است و حرام سیاسی هم هست - وسط بگذاریم، خب واضح است، متشرعین و باحجاب‌ها و متدینین، امر کننده می‌شوند و یک طبقه‌ی بزرگی هم فقط نهی‌پذیر می‌شوند. اینجا واضح است که این رفتار در طول زمان جامعه را دو طبقه‌ای و دو قطبی می‌کند و اثرات منفی می‌گذارد. راهکار این است که امر سیاسی، نهی از منکر حاکمان و سایر منکرات بزرگی که گاهی اوقات در طبقه‌ی ما متدینان هم ممکن است پیدا شود، آن هم باز گذاشته شود. یعنی همان خانم بی‌حجاب بتواند منِ روحانی را نهی از منکر کند و این راه را باز می‌گذارد و در جامعه دیالیز عمومی صورت می‌گیرد. او حاکم را نهی می‌کند، او ما به عنوان روحانیون را نهی می‌کند و ما هم او را به خاطر بی‌حجابی نهی می‌کنیم و این چون متقابل است، در واقع جامعه را دو قطبی و دو طبقه‌ای نمی‌کند.

🔹مستحضر هستید فقهای بزرگ شرط امر به معروف و نهی از منکر را عدالت نمی‌دانند، پس حتی یک مشروب‌خوار می‌تواند در یک منکر دیگری که خودش دچار نیست، نهی از منکر کند. یک دختر بی‌حجابی می‌تواند منِ روحانی را در بعضی از عیوبی که دارم نهی از منکر کند، بعضی از آقایان را به خاطر اشرافیت مذهبی‌شان نهی از منکر کند. این راه را باید باز بگذاریم تا جامعه، جامعه‌ی پیوسته‌ای باشد و نهی از منکر در آن ارجمند باشد، تا یکی از نهی از منکرها که حجاب هست هم در آن محترم بماند.

🔸مشاهده متن کامل گفت وگو:
https://mobahesat.ir/24315

🔻🔻🔻
@mobahesatmagz

Читать полностью…

مباحثات

⚡️نقدی بر مصاحبه آیت‌الله قائنی با موضوع نهی از منکر

🖌مهدی برزگر(استاد سطوح عالی حوزه)
(یادداشت وارده)

🔹ایشان فرموده‌اند: «وظیفه لسانی در نهی از منکر، جایی است که احتمال تاثیر داده شود و اگر احتمال تاثیر آن منتفی باشد، نهی از منکر دیگر موضوع ندارد. لذا اینکه می‌بینید خیلی از متدینین بی‌اعتنا از کنار بعضی از مظاهر منکر رد می‌شوند به دلیل این است که خودشان را مکلف نمی‌بینند. چون موضوع تکلیف، احتمال تأثیر است وقتی که احتمال تأثیر نمی‌دهند یک حالت عناد و تقابلی احساس می‌کنند، تکلیف را از خودشان ساقط می‌بینند و دیگر داعی ندارند به هر قیمتی برای دیگران ایجاد حساسیت کنند.» درباره این فرمایش ایشان چند نکته قابل تأمّل است:

🔸اولاً احتمال تاثیر به معنای احتمال تاثیر فردی و فوری نیست و چنانچه در موردی با تعدّد امر به معروف و نهی از منکر احتمال تاثیر وجود داشته باشد یا این که احتمال تاثیر در آینده داده شود، وجوب آن قطعی است و تکلیف ساقط نمی‌شود. درباره بحث حجاب و عفاف آیا اگر واقعاً ده نفر یا بیست نفر در یک روز شخصی را نهی از منکر کنند، آیا فرد خاطی باز هم به خود اجازه می‌دهد با همان سر و وضع سابق به اماکن عمومی برود؟ چرا شما به جای ترغیب متدینین به توسعه امر به معروف و نهی از منکر، توجیه‌گر بی اعتنایی آنان به اعظم فرائض الهی می‌شوید؟

🔸ثانیاً احتمال تاثیر هر چند ضعیف و هر چند در دراز مدت در اغلب موارد امر به معروف و نهی از منکر منتفی نیست و مکلّف نباید به بهانه عدم احتمال تاثیر از تکلیف قطعی شرعی شانه خالی کند که اگر این گونه شد منکرات همه جامعه را فرا می‌گیرد و امنیت روانی و فضای ایمانی برای قاطبه مؤمنین به شدت خدشه‌دار می‌شود.

🔹جناب استاد قائنی فرموده‌اند: «برخی خیال می‌کنند که نهی از منکر از این مسیر است، در حالی که این‌ها نهی از منکر نیست؛ بلکه تسبیب به منکر و موجب نفرت است. لذا خیلی اسباب تأثر است. ممکن است اولیای امر خیال می‌کنند با مجال و فرصت دادن به این اشخاص، مذهب و دین و شعائر ترویج می‌شود؛ در حالی که اینگونه نیست. … همچنین ممکن است بعضی از آقایان گاهی با اغراض دیگری این کارها را انجام دهند. مثلاً برای ثبت و مواردی از این قبیل، این‌ها دیگر ربطی به امر به معروف ندارد. اگر بخواهند از کسی در حال انجام منکر عکس بگیرند، برای اینکه آن را به یک اداره‌ای منتقل کنند این کار ممکن است عکس‌العمل‌های خوبی نداشته باشد و اشخاص به خاطر حیثیت‌شان منفعل شوند و عکس‌العمل نشان ‌دهند، لذا نقض غرض است.»

🔸اولاً بر فرض که طلبه مذکور از آن خانم عکس گرفته باشد تا در مجامع قضایی ارائه دهد، هیچ دلیلی بر حرمت عمل مذکور وجود ندارد. چرا که عکس گرفتن در یک مکان عمومی بوده نه حریم خصوصی و کسی که در حریم عمومی مرتکب جرم می‌شود، تهیه عکس از جرم او برای اثبات جرم نه تنها اشکالی ندارد بلکه اگر تنها راه قلع ماده فساد منحصر به آن شود، واجب هم خواهد بود. نظیر عکس گرفتن دوربین‌های پلیس از رانندگان متخلف و نظیر عکس گرفتن دوربین های فروشگاه‌ها از کسانی که دستبرد می زنند و … .

🔸ثانیاً این که شخص خاطی به خاطر عکسی که از وی تهیه شده منفعل شود و عکس‌العمل نشان دهد، چه ربطی به نقض غرض نهی از منکر دارد؟ بسیاری از افراد مجرم و خاطی وقتی در دادگاه محکوم می‌شوند عکس‌العمل نشان می‌دهند و قاضی را ظالم را می‌نامند. آیا این منجر به نقض غرض تشکیل دادگاه می‌شود؟ امروزه عکس گرفتن از مجرمان چه توسط دوربین‌های مداربسته و چه توسط اشخاص، یکی از راه‌های اثبات جرم برای قاضی است و عکس‌العمل فرد خاطی در برابر آن هم امری طبیعی است و هرگز نقض غرض نیست.

🔹سوم: ایشان در پاسخ این پرسش که «برخی از آقایان معتقدند چنین برخوردی وهن به اسلام و روحانیت است. دیدگاه شما چیست؟» می فرمایند: «قطعاً همین‌طور است.»
🔸مگر روحانی مذکور چه خطایی مرتکب شده که رفتار او را وهن به اسلام و روحانیت -که از بزرگترین کبائر است – می دانید؟ و جالب این که حضرت‌عالی نهی از منکر توسط این طلبه را وهن اسلام و روحانیت می‌نامید ولی نسبت به جسارت‌های پی‌درپی و فحّاشی‌های آن خانم به یک روحانی معمّم اعلان موضع نمی‌کنید و کار وی را موجب وهن روحانیت نمی نامید!! به راستی چرا در این مواقع، مظلومیت ناهی از منکر و کسی که مورد تعرّض و فحّاشی قرار گرفته دیده نمی‌شود؟ آیا فکر نمی‌کنید با نگاهی که حضرت‌عالی درباره فریضه امر به معروف و نهی از منکر دارید و روشی که حضرت‌عالی مروّج آن هستید، باید بساط این فریضه را عملاً جمع کنیم؟

🔸امیدوارم حضرت عالی این چند سطر را نه جسارت یا اظهار فضل، بلکه درسی ببینید که در محضر یک استاد پس داده می‌شود تا ان شاءﷲ تاثیرات مثبتی در ادای رسالت حوزه‌های علمیه درباره فریضه امر به معروف و نهی از منکر داشته باشد.

🔅مشاهده متن کامل یادداشت:
https://mobahesat.ir/24306

🔻🔻🔻
@mobahesatmagz

Читать полностью…

مباحثات

حجت‌الاسلام بوسلیکی در گفت‌وگو با مباحثات

🔹روحانیت باید ضمن اعلام بی‌طرفی، با بصیرت‌افرایی حامی دغدغه‌های مردم باشد

✔ روحانیت در انتخابات با چه جالش‌های اخلاقی روبرو است؟ و چه راهکارهایی برای حل این معضلات وجود دارد؟ این سؤالات را با حجت‌‎الاسلام و المسلمین دکتر حسن بوسلیکی، عضو هیأت علمی موسسه آموزش عالی اخلاق و تربیت و مدیر گروه تربیت پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی مطرح نمودیم.
🔹 شاید امروزه باید مقداری به نفع مردم تبعیض مثبت داشته باشیم؛ یعنی به جای توجیه کاندیداها و دولت‌های قبلی، حامی مردم باشیم. ما باید بیشتر داعیه‌دار اخلاق باشیم و فراموش نکنیم که عنصری‌ترین محور تفکر اخلاقی، بی‌طرفی و عدالت است؛ به خصوص به دلیل این‌که حکومت منسوب به ماست.
🔹 در هرحال افرادی که بسیار از ما دغدغه‌مندتر هستند و در مورد کاندیداها نسبت به ما اطلاعات بیشتری دارند، این افراد را تأیید صلاحیت کرده‌اند؛ بنابراین نباید فکر کنیم که اگرفلان کاندیدا رأی بیاورد، اصل نظام از بین می‌رود و ما وظیفه داریم به نفع رقیب وارد عمل شویم.
🔹 متأسفانه بیش از آن‌که صحبت اثباتی داشته باشیم، به دنبال تخریب فرد مقابل هستیم؛ یعنی حتی حمایت ما از نفر الف با این توجیه است که می‌خواهیم آقای ب رأی نیاورد؛ یعنی دفاع جانانه‌ای از نفر الف نداریم؛ ولی از ترس انتخاب شدن نفر ب، از آقای الف حمایت می‌کنیم.
🔹 پیروزی انقلاب اسلامی این زمینه را به وجود آورد که روحانیت آن چیزی را که بالای منبرها می‌گفتند عملاً به مردم نشان ‌دهد. دید مردم به همین صورت است که ما آن‌چه که می‌گوییم را عمل می‌کنیم و آن‌چه که در عمل اتفاق می‌افتد را به پای دین می‌نویسند.
🔹 اگر واقعاً انتقاد صحیحی مطرح شد، بگوییم که این مربوط به این دولت و یا آن دولت نیست؛ بلکه تا کنون جمهوری اسلامی نتوانسته است این هدف را محقق کند. اتفاقاً پذیرفتن یک نقد منصفانه، تقویت نظام است و بسیار بهتر از این است که شما متعصبّانه همه مشکلات را انکار کرده و مدام موفقیت‌ها را به نمایش بگذارید.
🔹 در مملکت ما، کسانی که به آمار دسترسی دارند می‌گویند که تا شب انتخابات وضعیت مشخص نیست. این موضوع بسیار بدی است؛ یعنی اصلاً مهم نیست که چه کسی ۴ سال خدمت یا خیانت کرده است؛ بلکه مهم این است که در این یک هفته‌ی آخر چطور توانسته است رأی مردم را جمع کند

http://mobahesat.ir/23374

🔻🔻🔻
@mobahesatmagz

Читать полностью…

مباحثات

🎤دکتر عبدالوهاب فراتی:

ما باید مشکلات فقه سیاسی نظام را حل و فصل کنیم اما نه از طریق آمریت برون حوزوی/ حوزه نجف ناگزیر به ورود در عرصه فقه سیاسی است

💫پرونده فقه سیاسی در حوزه /3

🔹آنچه امروزه در فضای علمی حوزه در باب فقه سیاسی رخ می‌دهد تفاوت های بسیاری با تبار همین حوزه در سالهای قبل از انقلاب دارد. امروزه سیاست نه امری مذموم و نه سیاستمداری مذمت بشمارمی آید. اگر در گذشته برخی از روحانیون بنا به سنت مدرسه ای حوزه بر موضوعاتی از فقه متوقف می شدند و پیرامون ابعاد سیاسی آن بحث می کردند امروزه تامل در باره موضوعات سیاسی فقه تبدیل به عادت شده و بحث نکردن در باره آنها را خلاف سنت می شمارند.

🔹طبعا ما با این وضعیت از بحث‌های سیاسی وارد انقلاب شدیم اما اتفاق بزرگی در این دوره رخ داد ادعای بزرگی بود که در این انقلاب مطرح شد و آن، مفهوم‌بندی زندگی سیاسی مردم بر سیگنال‌ها یا نشانه‌های سیاسی نصوص اسلامی بود. در واقع شاید بتوان ادعا کرد که بزرگ‌ترین آورده یا ایده‌ی بزرگ انقلاب این بود که می‌خواست مدنیت ما را بر خلاف جهان سکولار، بر اساس نشانه‌های سیاسی نص مفهوم‌بندی کند و ما را بر مدار نص نگه دارد. طبیعتا چون این ایده برخاسته از حوزه و روحانیت بود، خود همین منشأ درگیر شدن بیشتر فقه عمومی با امور سیاسی و در نتیجه تولیدات بیشتری در فقه سیاسی شد.

🔹نظریه‌ای که آیت الله منتظری در اواسط دهه‌ شصت تحت عنوان نظریه‌ی انتخاب مطرح کرد که به تدریج به نظریه‌ی رقیب نظریه انتصاب در ایران و در حوزه تبدیل شد، شاید بیش از 2.5 دهه از انرژی ما را در حوزه‌ی فقه سیاسی گرفت. به چه معنا؟ به این معنا که اکثر تلاش‌های محققین یا نویسندگان حوزوی در حوالی اثبات، رد یا تحلیل این دو نظریه مصروف شد و به نظر من شاید اگر متولیان فقه سیاسی این همه به آن دو حوزه نمی‌پرداختند و وارد دیگر مسائل حکومت دینی و نظریات جدید می‌شدند و اجازه می‌دادند نظریات در سطح دوم تولید شود و یا گزاره‌های بیشتری را تحلیل می‌کردند، بهتر بود.

🔹من وقتی گرایش اساتید و علمای پا به سن گذاشته‌ی دوره‌ی خودمان را در ورود به بحث فقه سیاسی می‌بینم، مشاهده می کنم که این‌ عزیزان متولدان اواخر دهه سی و اوایل دهه چهل شمسی اند. این‌ها کسانی هستند که دوره‌ی آزادی اندیشه و فضای باز در ایران و حوزه‌ی اول انقلاب درک کرده‌اند، اما همواره به خاطر جوانی‌شان منتقدین ساکت بودند.اما در آن دوره منتقد ساکت بودند یعنی به جاهایی از اندیشه های فقهی و یا مسائل جاری حکومت دینی در ایران انتقاد داشتند، اما ایرادات خود را بنابر ملاحظاتی مطرح نمی کردند اما الان که به لحاظ علمی خودشان را در حوزه علمیه ثابت کرده‌اند، دغدغه‌های گذشته‌ی خود را نه در قالب بحث‌های خیابانی، بلکه در قالب بحث‌های علمی و حوزوی مطرح می‌کنند.

🔹ما باید مشکلات فقه سیاسی نظام را حل و فصل کنیم، کمک و مساعدت کنیم، اما نباید بگذاریم که نظام یا آمریت سیاسی به برخی از گفتگوها اجازه ی حضور بدهد و به برخی اجازه‌ی حضور ندهد. به نظر من این خطری است که می‌تواند متوجه بحث‌های فقه سیاسی در حوزه شود و حوزه باید مانع مداخلات نهادهای سیاسی و امنیتی در سمت و سوی دانش فقه سیاسی شود، چون می‌دانید که ممکن است خارج از مداخلاتی که در سمت و سوی دانش ممکن است اتفاق بیافتد، حتی ممکن است محتوا را هم تغییر دهد، یعنی خیلی‌ها هستند که یک پژوهش می‌کنند اما حرف نهایی خودشان را در کتاب نمی‌زنند. چرا؟ چون می‌گویند موسسه متولی بشرط حذف فلان عبارت یا مبحث اجازه چاپ می دهد.

🔹اگرچه حوزه نجف دامن خود را جمع کرده است تا آنچه که در حوزه سیاسی اتفاق می‌افتد به پایش نوشته نشود اما به نظر بنده این روش برای حوزه‌ای که بنیان‌های قوی از علم و دانش دارد کفایت نمی‌کند و باید گامی جلوتر بردارد و در خصوص آنچه در عرصه سیاسی اتفاق می‌افتد نظر دهد و ناگزیر از آن است و این حرکت همانند قم می‌تواند بالنده شود.

🔸مشاهده متن کامل گفت‌وگو:
https://mobahesat.ir/24275

🔻🔻🔻
@MOBAHESATMAGZ

Читать полностью…

مباحثات

🔅مصداق کوثر، منحصر در حضرت زهراست

🎤استاد مهدوی راد

🔸امشب شب شهادت کوثر قرآن، فاطمه زهرا(س) و به تعبیر لطیف یکی از شاعران خراسانی، شب شهادت مادر فرزندان آرزو است. این شب بهانه و زمینه‌ای است برای آنکه امت مسلمان، دلدادگان به حق و شیفتگان معارف اهل‌بیت(ع) هر چه بیشتر با معارف، حقایق و آموزه‌های آن عزیزان آشنا شوند.
موضوع بحث بنده تفسیری از سوره‌ کوثر است. در آیات متعدد و روایات صحیحی، در ضمن انوار مطهر دیگر یا به صورت اختصاصی به شخصیت والا و ارزشمند حضرت زهرا(س) اشاره شده است. همچنین گاهی فهم قرآنی اقتضا می‌کند که یکی از مصادیق آن آیات و یا مصداق منحصر به فرد آن، این بانوی مکرم باشد. مصداق منحصر به فرد کوثر در این سوره، حضرت زهرا(س) است.

🔸مشاهده متن کامل:
https://mobahesat.ir/2764

🔻🔻🔻
@mobahesatmagz

Читать полностью…

مباحثات

🔅القاب علمی؛ پیشینه ،کارکردها و چالش‌ها/۱

🖌حجت‌الاسلام دکتر علی راد

🔸چندی است بحث از چالش آیت‌ﷲ دکتر یا حجت‌الاسلام دکتر در محافل حوزوی و دانشگاهی داغ است و رویکردهای موافق و مخالف در مواجه با آن پدید آمده‌است. در این یادداشت به این پدیده از منظر یک چالش کهن در تاریخ و میراث مسلمین می نگرم و به اختصار ابهامات آن را مرور می‌کنم و پژوهش درباره بنیان‌ها و زمینه‌های تاریخی و فرهنگی آن را ضروری می‌دانم.

🔹القاب علمی از گونه لقب تشریف و تکریم از اقسام سه‌گانه القاب است که بر تمایز و برتری شخص در یک وصف یا ویژگی دلالت دارد (ابن حمدون, محمد, التذکرة الحمدونیة , ج ۹ , ص ۳۵۷ ). گرایش به نام‌گذاری اشخاص به لقب در کنار اسم و کنیه در فرهنگ عرب پیش از نزول قرآن رویه‌ای شناخته شده‌است (قلقشندي , أحمد , صبح الأعشى في صناعة الإنشاء , ج ۵ , ص ۴۱۳ – ۴۱۴ ) و قرآن ( « وَلا تَنَابَزُوا بالأَلْقَابِ » حجرات / ۱۱ ) و سنّت ضمن تایید این آیین انسانی در محاورات فقط کاربرد القاب منفی را ممنوع کرد (ابن حنبل , مسند أحمد , ج ۴ , ص ۶۹ , ص ۲۶۰ ) .

🔹شماری از القاب بسیار معنادار و جریان‌ساز هستند و پیامدهای نظری و عملی مهمی در گفتمان‌های سیاسی, علمی, مذهبی, اجتماعی, هنری و … به دنبال دارند و هماره در تاریخ و فرهنگ مسلمین جریان‌های قدرت، سیاست، علم، صنعت، هنر و … برای امتداد اجتماعی مرجعیت و مشروعیت جایگاه خود از ظرفیت القاب در تثبیت و توسعه هیمنه خود استفاده کردند و گویی القاب پیوندی ناگسستنی با اقسام قدرت و توسعه در ساحت‌های گوناگون حیات انسان دارد (بنگرید : قلقشندي , أحمد , صبح الأعشى في صناعة الإنشاء , ج ۵ , ص ۴۵۰ – ۴۱۸ ).
دانشوران علوم حدیث، رجال و تراجم بیش از دیگران به القاب پرداخته‌اند. در نگاه حدیث پژوهان پیشین القاب شامل نام‌ها، کنیه‌ها، نسب و حتی مشاغل نیز هست لذا مفهوم لقب در علوم حدیث اعم از مفهوم نحوی و عرفی آن است که در تقابل با اسم و کنیه است (بنگرید : ابن حجر عسقلاني , نزهة الألباب في الألقاب , ص ۳۸ ).

🔹مسائل نظری و بنیادین لقب پژوهی از اهمیت زیادی برخوردار است و همچنان ابهامات زیادی در مبانی، تاریخچه، رویکردها، معیارها و اهداف آن وجود دارد.

مهم ترین سویه های ابهام در القاب علمی عبارتند از :
۱) ابهام در چرایی، زمینه‌ها و آغازه پدیداری لقب‌گزینی میان دانشوران
۲) ابهام در نظام القاب علمی از آغاز تا فرجام
۳) ابهام در مبانی دینی برخی از القاب خاص
۴) ابهام در معیارهای احراز و اعطای القاب
۵) ابهام در فرایندهای حاکم بر ترفیع القاب
۶) ابهام در توالی و ترتیب منطقی القاب
۷) ابهام در مراجع ذی‌صلاح در اعطای القاب
۸) ابهام در شاخص‌های سنجش اصالت القاب
۹) ابهام در تشخیص القاب اکتسابی از القاب اعطایی
۱۰) ابهام در بنیان‌ها، رویکردها و اهداف القاب اعطایی
۱۱) ابهام در پیشینه و تطورات فرایندهای اعطای القاب
۱۲) ابهام در زمینه‌ها و بسترهای مذهبی و سیاسی القاب اعطایی
۱۳) ابهام در تاریخ‌گذاری، تداول، اشتهار و تواتر القاب
۱۴) ابهام در تعامل جریان‌های قدرت، سیاست و مذهب با القاب
۱۵) ابهام در نقش حوزه‌ها، مکاتب و مدارس فکری در القاب اعطایی
۱۶) ابهام در فراگیری تاریخی و گستردگی جغرافیایی القاب در تاریخ اسلام
۱۷) ابهام در کارکردها و پیامدهای القاب
۱۸) ابهام در تناسب و وجه شبه دارندگان القاب با مفهوم حقیقی لقب
۱۹) ابهام در تبیین چرایی کثرت و تنوع القاب
۲۰) ابهام در جواز مَجاز و غلو در القاب
۲۱) ابهام در چرایی تمایل دانشوران مسلمان به تکثیر القاب
۲۲) ابهام در پیوند القاب با جایگاه اجتماعی و سیاسی اشخاص
۲۳) ابهام در نقش سیاست و ثروت در اعطای القاب به اشخاص.
این ابهامات درباره القاب دانشوران علوم اسلامی دیگر چون فقه، تفسیر، کلام، اصول و … نیز مطرح است. در بخشی از کتاب اسطوره بخارا به این مسئله و ابهامات آن پرداخته‌ام.

🔸مشاهده متن در سایت:
https://mobahesat.ir/24242

🔻🔻🔻
@mobahesatmagz

Читать полностью…

مباحثات

هم‌اکنون
آیین رونمایی و معرفی مصحف شریف رضوی در مشهد مقدس
🔻🔻🔻
@mobahesatmagz

Читать полностью…

مباحثات

امتداد شاگردان علامه در انقلاب اسلامی
به مناسبت سالروز رحلت


🔸۲۴ آبان در تقویم رسمی کشورمان به‌عنوان روز بزرگداشت آیت‌ﷲ علامه «سید محمدحسین طباطبایی» ثبت شده است. علامه طباطبایی از سرآمدان حوزه علمیه قم در روزگار معاصر کنونی بود که با تفسیر المیزان شناخته می‌شود؛ اما آثار و خدمات او بیش از المیزان بود، هر چند که جایگاه المیزان قابل‌انکار نیست. حوزه علمیه قم عالمان برجسته‌ای در طول حیات با برکت خود تربیت کرده است؛ اما کم بودند کسانی که ابعاد جامعی داشته باشند و علامه طباطبایی در کنار امام خمینی(ره) در ابعاد مختلف سرآمد بود. در روزگار مهجوریت فلسفه اهل فلسفه بود و همان روزگار هم دل در گروی عرفان داشت.

🔹اهمیت مکتب فکری علامه طباطبایی
اهمیت محمدحسین طباطبایی به جهت زنده کردن حکمت و فلسفه و تفسیر در حوزه‌های تشیع، بعد از دوره دودمان صفویان بوده‌ است. به‌ویژه اینکه وی به بازگویی و شرح حکمت صدرایی بسنده نکرده، به تأسیس معرفت‌شناسی در این مکتب می‌پردازد. همچنین با انتشار کتب فراوان و تربیت شاگردان، در دوران مواجهه با اندیشه‌های غربی، نظیر مارکسیسم، به اندیشه دینی حیاتی دوباره بخشیده، حتی در نشر آن در مغرب‌زمین نیز می‌کوشد.
از دیگر اتفاقات حیات فکری طباطبایی در دوره زندگی در قم، آمدن هانری کربن، از فرانسه به ایران و ملاقات با طباطبایی در قم و تهران است. این ملاقات‌ها که باعث شکل‌گیری حلقه فلسفی مهمی در آن دوران می‌شود، به همت هانری کربن تشکیل شد و بسیاری از فلاسفه بعدی ایران معاصر به همراه کربن نزد طباطبایی به فلسفه‌آموزی و مباحث عمیق فلسفی پرداختند. کربن فیلسوفی هایدگری بود که در پی پرسش‌های بی‌پاسخ خود، در نهایت سر از ایران درآورده بود تا در حضور طباطبایی به‌عنوان فیلسوفی شیعی، پاسخ‌هایی برای پرسش‌های بی‌جواب خود بیابد. خود کربن اذعان داشت که طباطبایی، پاسخ‌های دقیق و قانع‌کننده‌ای به او می‌داده‌است.

علامه طباطبایی اولین متفکر دوران معاصر است که به بحث‌های معرفت‌شناسی پرداخته است. او در کتاب اصول فلسفه و روش رئالیسم به شبهات مکاتب سوفسطایی، شکاکیت و تجربه‌گرایی افراطی در عدم اعتماد به عقل در دریافت حقیقت پاسخ داده است و فلسفه اسلامی را نظام رئالیستی مبتنی بر عقل‌گرایی معرفی می‌کند. وی همچنین به نقش بی‌بدیل عقل در فهم حقایق دینی توجه دارد و نکات مهمی را در این‌باره متذکر می‌شود. می‌توان گفت علامه در دو جبهه از خردورزی دفاع کرده است، اول: در برابر حس‌گرایی و تجربه‌گرایی افراطی که در غرب به شکاکیت و نسبیت‌گرایی در همه حوزه‌های اعتقادی و اخلاقی منجر شد و دوم: در برابر ظاهرگرایان و اخباریونی که با بی‌اعتبارکردن حجت عقل وحی را نیز بی‌اعتبار کردند و به تعطیلی دین و عقل با هم رسیدند. بررسی موضع علامه موضوع این نوشتار است.

🔹شاگردان علامه
علامه طباطبایی شاگردان برجسته‌ای تربیت کردند که بخش زیادی از این شاگردان بعد از انقلاب اسلامی مسوولیت‌های کلان انقلاب را بر دوش گرفتند. آیت‌الله جوادی آملی، آیت‌ﷲ محمد امامی کاشانی، محمد مؤمن قمی، محمد محمدی گیلانی،مصباح یزدی، محمد مفتح و شهید مرتضی مطهری بخشی از این شاگردان مهم علامه هستند که هر کدام نقش مهمی در تحولات جامعه ایران در دهه چهل و پنجاه ایفا کردند.
شهید مطهری به‌عنوان یکی از اصلی‌ترین شاگردان علامه طباطبایی تبدیل به نظریه‌پرداز انقلاب و مورد اعتمادترین فرد امام خمینی(ره) شد. به‌نحوی‌که در بسیاری از تصمیمات دوران انقلاب مؤثر بود. در واقع شهید مطهری در انقلاب اسلامی، امتداد خط فکری علامه طباطبایی است. با اینکه علامه اهل موضع‌گیری‌های تند و صریح سیاسی نبود؛ اما منش و گفتمانی که پایه‌گذاری کرد، درختی را آبیاری کرد که میوه آن درخت، انقلاب اسلامی بود. توجه علامه طباطبایی به فلسفه در روزگاری که مخالفان فلسفه در حوزه قدرت فزاینده‌ای داشتند، از مهم‌ترین نقطه عطف‌های زندگی علمی ایشان است.
اما میراث علامه طباطبایی در روزگار کنونی جامعه ما کمتر به نسل جدید و به مخاطب تشنه معارف معرفی شده است. زندگی علمی و فردی علامه این ظرفیت را دارد که به جامعه به‌عنوان یک الگو و نخبه فرهنگی و فکری معرفی و اسوه فعالان این عرصه شود؛ اما متأسفانه این مشکلی است که گریبان کشور ما را گرفته و آن این است که به داشته‌ها و سرمایه‌های خود کم توجه هستیم. این رویه باعث شده که امکان استفاده از این ذخایر علمی، فرهنگی و مذهبی در کشور برای مردم فراهم نشود. باید افسوس و حسرت خورد و آرزو کرد که نامگذاری امروز به نام علامه، تلاشی درخور و مؤثر برای کاستن از این مهجوریت علامه صاحب سبک ما باشد.

⚡️مشاهده متن کامل یادداشت:
Mobahesat.ir/24226

🔻🔻🔻
@mobahesatmagz

Читать полностью…

مباحثات

آیین رونمایی از کتاب تاریخ شفاهی حوزه علمیه نجف
گفتگو با آیت الله محمد مهدی آصفی
با حضور :
آیت الله محسن اراکی
استاد معظم سید منذر حکیم
زمان:
پنجشنبه 25 آبان 1402 ساعت 9:30 -12
مکان:
چهار راه شهدا ساختمان ستاد دفتر تبلیغات اسلامی سالن شیخ طوسی

@markazasnadqom

Читать полностью…

مباحثات

سه‌شنبه های تاریخ شفاهی
با حضور:
حجت الاسلام و المسلمین احمد نجمی
با موضوع:
تاریخ شفاهی حوزه و روحانیت
بایسته‌ها،موانع،راه‌کارها
سه‌شنبه ۱۶آبانماه۱۴۰۲ ساعت ۱۴
میدان معلم کوچه ۲۲پ۲۶

@markazasnadqom

Читать полностью…

مباحثات

🔅آیت‌الله محمد محمدی قائنی با اشاره به ظلم رژیم صهیونیستی:
رضایت یا سکوت در قبال ظلم به معنای همراهی با آن است/ حاکم اسلامی حق برخورد با تایید‌ و همراهی‌کنندگان ظلم را دارد

🔸مقدمه/ آیت‌ﷲ محمد قائنی نجفی از شاگردان مبرز مرحوم آیت‌ﷲ‌العظمی شیخ جواد تبریزی است که هم‌اکنون از اساتید و فقهای عالی حوزه علمیه به شمار می‌آید. ایشان در پی جنایات روزهای اخیر که در سرزمین فلسطین روی داده‌است، در درس خارج خود حکم فقهی همراهی یا رضایت به جنایات و ظلم را تبیین کرد. متن کامل بیانات تقدیم می‌شود:

🔹در خصوص حوادث اخیر فلسطین مکرر اتفاق افتاد که بی‌اختیار گریه‌ام می‌گرفت، نه گریه‌ی آرام، بلکه گاهی بی‌اختیار از این بی‌رحمی و قساوتی که در حق عده‌ای از ضعفا رخ داده است صدایم بلند می‌شد. من با نظامی‌های طرفین شامل مرد و زن کاری ندارم، ولی این‌ ظلمی که برای یک عده‌ای از مردم ناتوان، بچه و زن‌های منعزل و اشخاص عُزّل در هر نقطه‌ای از این نقاط دارد اتفاق می‌افتد جدای از مسئله‌ی تدین، عواطف انسان را به جد منقلب می‌کند. ضمن این‌ که ما مسلمان هستیم و وظیفه‌ی مسلمانی ما اقتضاء می‌کند نه فقط نسبت به مسلمان حتی نسبت به غیرمسلمان، اگر کسی مظلوم و مضطر است، تا جایی که برایمان مقدور است از او دفع ضرورت کنیم.

🔹مرحوم آقای تبریزی این حدیث «مَنْ سَمِعَ رجلا ینادی یا لَلْمُسْلِمینَ فَلَمْ یجِبْهُ فَلَیسَ بِمُسْلِم» را مطرح می‌کرد، در مقام این‌که رفع ضرورت مضطر بر مسلمین در حدی که مقدور است مثل صوم و صلات واجب است. لا فرق فی المضطر بین مسلم و غیر مسلم. اگر ممکن نیست حداقل وظیفه‌ای که هر مسلمانی دارد کراهت، نفرت و انزجار از آن امر نامشروعی است که دارد اتفاق می‌افتد.جدا از مسائل دینی و احکام دینی، جنگ یک قواعدی دارد، شرایطی دارد، احکامی دارد که در کل اذهان بشری مرتکز است. در شریعت اسلام هم روی این قواعد صحه گذاشته شده است.

🔹رسول خدا، هرگاه تصميم مى گرفت كه گروهى را براى جنگ بفرستد، آنها را فرا مى خواند و پيش روى خويش مى نشاند و مى فرمود: «با نام خدا و براى خدا و در راه خدا و بر دين رسول خدا برويد و كينه توزى نكنيد و كُشته هاى دشمن را مُثله نكنيد (گوش و بينى و ساير اعضاى بدنشان را نبُريد) و پيمان شكنى نكنيد و پيرمردِ از كار افتاده و كودك و زنى را نكشيد و درختى را قطع نكُنيد ـ مگر وقتى كه چاره اى جز آن نباشد ـ و اگر مسلمانِ دون پايه يا عالى رتبه اى يكى از مُشركان را پناه داد، آن مشرك، در پناه اسلام است تا كلام خدا را بشنود. پس از آن، اگر از شما پيروى كرد [و مسلمان شد]، برادر دينى شماست و اگر امتناع ورزيد، او را به پناهگاهش برسانيد و از خدا بخواهيد كه در فرصت ديگرى، شما را بر او چيره سازد.»

🔹در روایت دارد که وقتی حضرت سیدالشهداء(ع) در روز معرکه ناتوان شد، لشگر به طرف حرم سیدالشهداء(ع) رفتند. حضرت فرمود: « [إنّی] اُقاتلکم و تقاتلوننی و النساء لیس علیهنّ جناح فامنعوا عناتکم و جهّالکم و طغاتکم من التعرّض لحرمی ما دمتُ حیّا»، به جنگ خودم بیایید، من طرف جنگ شما هستم، زن و بچه چه گناهی کرده‌اند؟ این‌که نامردی است که شما یک اشخاص ناتوان را طرف خودتان قرار دهید در حالی که آن‌ها طرف جنگ شما نیستند.

🔹ذیل این باب روایاتی در وسائل و غیر وسائل هست. من یک روایت از این روایات را می‌خواهم برای شما بخوانم تا ببینید که اصلا از نظر فقهی چه وظیفه و چه پیامدهای فقهی – حقوقی برای کسانی دارد که به منکرات راضی هستند. رئیس جمهور یک کشور معتبری از آن طرف دنیا راه بیافتد و به اینجا در بحبوحه‌ی جنایت یک عده بیاید و بگوید: هر کاری کنید من حامی هستم. ببینید که این روایت ما پیامد این را چه می‌گوید. من این روایت را می‌خوانم برای این‌که ببینید از نظر فقهی و حقوقی لوازم و توابعی که این کار دارد این است.

🔸مشاهده متن کامل متن:
https://mobahesat.ir/24196

🔻🔻🔻
@mobahesatmagz

Читать полностью…

مباحثات

⚡️حجت الاسلام دکتر سید سجاد ایزدهی عضو گروه فقه حقوق و تکالیف شهروندی پژوهشگاه مطالعات فقه معاصر:

🎤غصب بودن سرزمین فلسطین با نظر مجامع بین‌المللی قابل تغییر نیست/ گستره فقه و حقوق بین‌الملل اجازه دفاع را به مردم فلسطین می‌دهد


🔹در قولنامه‌ها و قراردادها اگر نگاه کنند که یک سند پیشینی وجود دارد که این سند فرضا منزلی وقفی است و کسی در اینجا زندگی می‌کند، حتما سند پیشین مقدم است و آن سند پیشین که متعلق به صاحبان خودش است، حکم بر این می‌کند که نفر بعدی که نشسته غاصب است ولو سند هم داشته باشد یا در خصوص آن، سندسازی شده باشد. لذا حضور و حاکمیّت رژیم صهیونیستی در سرزمین فلسطین، حکم غصب را دارد و غصب هم هیچ‌گاه رسمیت‌ پیدا نمی‌کند، ولو این‌که دیگران به عنوان یک کشور رسمی از آن یاد کنند.

🔹کسانی که کشورشان غصب شده، نمی‌توانند نسبت به این قضیه بی‌تفاوت باشند و عملا باید به حق خودشان برسد. تعابیر متعددی در قرآن نسبت به این قضیه وجود دارد که از آن جمله می‌توان به آیه ناظر به مردم مکه اشاره کرد: «أَخْرِجُوهُمْ مِنْ حَيْثُ أَخْرَجُوكُمْ‏» ، آن‌ها شما را اخراج کردند، طبیعتا شما باید به جای خودتان برگردید. اگر کسی شما را از منزلتان اخراج کرده است، در قبال آن، حکم اخراج است.

🔹طبعا فارغ از نص و فارغ از ملاک محوریت نص، دلیل عقل حکم می‌کند که در قبال ظلم باید مبارزه کرد و حق را گرفت، چون حق گرفتنی است و حق دادنی نیست. حق در زمین مذاکره به دست نمی‌آید، مخصوصا نسبت به کسی که جائر، ظالم و غاصب است و از روی علم به غصب تن داده است و به تعبیری آن آیه‌ی قرآن می‌گوید: «أُذِنَ لِلَّذينَ يُقاتَلُونَ بِأَنَّهُمْ ظُلِمُوا وَ إِنَّ اللَّهَ عَلى‏ نَصْرِهِمْ لَقَديرٌ». این‌که کسی مظلوم واقع شده است، به مظلوم اذن قتال داده می‌شود، برای این‌که از ظلم درآید و در صدر اسلام هم عملا این حکایت محقق بود و عملا مردم مکه که مهاجر بودند و از سرزمین خودشان هجرت کردند و به تعبیری از ظلم آن‌ها فرار کردند، طبیعتا باید به سرزمین خودشان برگردند و حق خودشان را بگیرند و گذر زمان هم این قضیه را نفی نمی‌کند.

🔹در حوزه‌ی جنگ بحث موضوع‌شناسی نکته‌ی مهمی است. این که چه کسی نظامی است یا چه کسی غیرنظامی است نکته مهمی است. در خود فقه ما هم این تعبیر مورد اشاره قرار گرفته که؛ اگر زن یا کودک یا پیرمردی اسلحه به دست بگیرد، او دیگر حکم زن و پیرزن معاف از جنگ را ندارد، طبیعتا عنوان عدوّ بر آنها صادق شده و باید نسبت به آنها رویکرد دشمنی پیشه کرد.

🔹در فقه ما نه تنها ناظر به رژیم صهیونیستی، حتی در سایر جنگها، حکمی به نام تترّس داریم. حکم تترّس به این معنا است که اگر مسلمانی در جبهه‌ی جنگ باشد و دشمن از این مسلمان به عنوان سپر انسانی استفاده کند و او را جلوی تانک یا ماشینش بگذارد و بخواهد به واسطه‌ی او جلوی نفوذ سپاه اسلام را بگیرد، برای حفظ نظام و برای شکست دادن دشمن حتی ریختن خون این شخص و از بین بردن او مجاز اعلام می‌شود؛ به‌خاطر این‌که اگر این اتفاق نیافتد طبعا آن جبهه‌ی نبرد سقوط می‌کند و امکان پیروزی از بین می‌رود و سوءاستفاده‌ی دشمن حاصل می‌شود. طبیعتا این‌گونه نیست که خون این شخص مباح باشد بلکه در قالب ضرورت و اضطرار اتفاق می‌افتد و طبعا درمرحله بعد، نسبت به فرد مسلمانی که به عنوان سپر انسانی استفاده شده است، بیت المال باید دیه‌ی او را هم بدهد و محترم هم خواهد بود؛ ولو به اضطرار ممکن است حکم قتل برای او صادر شود.

🔹طبعا در خصوص رژیم صهیونیستی با توجه به این‌که اگر حمله‌ای از طرف فلسطینی‌ها صورت نگیرد، صورت مسئله‌ی غصب همچنان باقی خواهد ماند و در فضای مذاکرات این‌ها هیچ‌گاه به خانه‌شان نخواهند رسید و طرف مقابل هم رژیم صهیونیستی است که عملا نسبت به قواعد بین‌المللی تمکین نمی‌کند و از مواضع غاصبان خویش حتی نسبت به تصمیم های نظام سلطه‌ی بین‌المللی هم تمکین نمی¬کند، و نسبت به آن‌ها گردن نمی‌نهد، چاره‌ای جز جنگ مسلحانه نیست، چاره‌ای جز استفاده از ابزار نظامی و ابزار قانونی و عرفی نیست که طبعا در جنگ اخیر هم استفاده شده و این حق مشروع در حقوق بین‌الملل هم به رسمیت شناخته شده است و طبعا این‌ها از آن استفاده می‌کنند و چاره‌ای هم جز این نیست؛ چون بحث دفاع مشروع جز به واسطه‌ی این کار حاصل نمی‌شود.

🔸مشاهده متن کامل گفت‌وگو:
https://mobahesat.ir/24186

🔻🔻🔻
@mobahesatmagz

Читать полностью…
Подписаться на канал