Telegram-канал iaumst_pr - روابط عمومي دانشگاه علوم پزشکی آزاد اسلامی تهران: Unsorted

روابط عمومي دانشگاه علوم پزشکی آزاد اسلامی تهران

23 June 2026 18:48

*🔳 «سایه به سایه با کاروان حسین ع»
▫️قسمت هشتم: قافِ کربلا
🖊حمیدرضا طالقانی*

در روزهایی که کاروان امام حسین(ع) به سوی عراق در حرکت بود، عبیدالله بن زیاد، حاکم کوفه، برای جلوگیری از رسیدن امام به این شهر، به حصین بن نمیر، فرمانده پادگان قادسیه، دستور داد همه راه‌های منتهی به کوفه را زیر نظر بگیرد و به محض یافتن امام، ایشان را دستگیر کند. حصین نیز گروه‌های متعددی از جاسوسان و دیده‌بانان را به اطراف فرستاد تا در بیابان‌ها و راه‌های مختلف به جست‌وجوی کاروان امام بپردازند.

جاسوسان می‌دانستند که کاروانی بزرگ نمی‌تواند بدون استفاده از راه‌های شناخته‌شده از دل بیابان عبور کند؛ زیرا برای ادامه مسیر به آب نیاز دارد. از همین رو، همه مسیرهای احتمالی را زیر نظر گرفتند. برخی از آنان گمان می‌کردند که امام حسین(ع) پس از آگاهی از شهادت مسلم بن عقیل و هانی بن عروه، از رفتن به کوفه منصرف شده و شاید راه دیگری، حتی مسیر ایران، را در پیش گرفته باشد.

در همین روزها، یکی از گروه‌های جاسوسی در بیابان با افرادی از قبیله «خدنه» روبه‌رو شد؛ قبیله‌ای که مدتی همراه کاروان امام حرکت کرده و سپس از آن جدا شده بود. فرمانده جاسوسان رئیس قبیله را بازجویی کرد و از او پرسید: «کجا از حسین جدا شدی؟»

مرد پاسخ داد: «در منزلگاه زُباله؛ همان هنگام که خبر شهادت مسلم بن عقیل و هانی بن عروه به امام رسید.»

فرمانده با تعجب پرسید: «با وجود این خبر، حسین باز هم به سوی کوفه رفت؟»

مرد گفت: «آری، آنچه من دیدم این بود که او همچنان مسیر خود را ادامه داد.»

سپس فرمانده از تعداد همراهان امام پرسید. مرد پاسخ داد که هنگام جدایی او، نزدیک به دو هزار نفر در کنار امام بودند. او همچنین توضیح داد که برخی از همراهان، چون او با انگیزه‌های حکومت عراق به کاروان پیوسته بودند و پس از روشن شدن شرایط، راه خود را جدا کردند.1

اما در پس این گزارش تاریخی، حقیقتی عمیق نهفته است. منزلگاه زُباله تنها محل دریافت خبر شهادت مسلم و هانی نبود؛ آغاز غربال بزرگ عاشورا بود. تا آن روز بسیاری در کنار امام حرکت می‌کردند، اما هنوز معلوم نبود چه کسانی همراه حقیقت‌اند و چه کسانی همراه منفعت. خبر شهادت نماینده امام در کوفه، آینده این حرکت را روشن کرد و نشان داد که این راه، راه حکومت و پیروزی ظاهری نیست؛ راهی است که به شهادت، ایثار و فداکاری ختم می‌شود.

*زُباله، وادیِ «منطق‌الطیر» عاشورا بود؛ بسیاری تا شنیدن نام سیمرغ همراه بودند، اما وقتی راه از میان آتش و خون گذشت، پرهای ادعا فرو ریخت و تنها پرندگان حقیقت‌جو تا قافِ کربلا پرواز کردند.*

[ زُباله، یکی از منازل مسیر کاروان امام حسین ع در حرکت از مکه به سمت کوفه بود. این منزل روستایی آباد بود که حاجیان در آن توقف و استراحت می‌کردند.]

*منبع:*
1. ایران و حسین ص 171تا174.