2858
Афіцыйны канал Аб’яднанага Пераходнага Кабінета Беларусі – часовага выканаўчага органа, створанага нацыянальнай лідаркай Святланай Ціханоўскай. Зваротная сувязь press@belaruscabinet.org Сайт https://belaruscabinet.org
Пяць прыярытэтаў палітычных актараў Беларусі: ад сувязі з людзьмі да падрыхтоўкі рэформаў
Прадстаўніца Аб’яднанага Пераходнага Кабінета па эканоміцы і фінансах Аліса Рыжычэнка мадэравала сустрэчу з прадстаўнікамі Еўрапейскай камісіі і каардынатарамі сектараў, прысвечаную ацэнцы патрэб беларускага дэмакратычнага руху.
Сустрэча адбылася ў Офісе Святланы Ціханоўскай. Удзельнікі абмеркавалі вынікі збору патрэб і вызначэння прыярытэтаў у розных сектарах, а таксама далейшыя этапы працы.
Аліса Рыжычэнка прадставіла ключавыя прыярытэты палітычных актараў:
🔺 Сувязь з беларусамі ўнутры краіны. Развіццё бяспечных каналаў камунікацыі, пашырэнне кантактаў з моладдзю, работнікамі дзяржаўных прадпрыемстваў, бізнесам і жыхарамі рэгіёнаў.
🔺 Доўгатэрміновая інстытуцыйная падтрымка. Умацаванне арганізацый, магчымасцяў для стратэгічнага планавання і захавання прафесійных каманд.
🔺 Маніторынг і аналітыка. Развіццё сістэм збору і аналізу інфармацыі, у тым ліку маніторынгу ваеннай актыўнасці.
🔺 Міжнароднае прадстаўніцтва. Развіццё прадстаўніцтва беларускіх дэмакратычных сіл на міжнародным узроўні.
🔺 Падрыхтоўка да дэмакратычных зменаў. Развіццё кадравага патэнцыялу, падрыхтоўка да пераходнага перыяду і будучых рэформаў у Беларусі.
Аліса Рыжычэнка, якая ўваходзіць у кіруючы камітэт працэсу ацэнкі патрэб, адзначыла, што прыярытэты розных сектараў шмат у чым супадаюць. Сярод агульных патрэб — доўгатэрміновая інстытуцыйная падтрымка і развіццё бяспечных каналаў сувязі з беларусамі ўнутры краіны.
Куды звярнуцца беларусам ва Украіне, калі ўзнікаюць праблемы з дакументамі, выплатамі ці сацыяльнай дапамогай?
25 кастрычніка Місія дэмакратычных сілаў Беларусі ва Украіне арганізуе сацыяльную прыёмную, дзе беларусы змогуць атрымаць кансультацыі па пытаннях легалізацыі, медыцынскай і сацыяльнай дапамогі, ваеннай службы, правоў ветэранаў і падтрымкі сем’яў вайскоўцаў.
Вольга Зазулінская, кіраўніца Місіі, тлумачыць галоўную задачу прыёмнай:
«Часта чалавеку складана нават зразумець, з чаго пачаць вырашэнне сваёй праблемы і да каго звяртацца. Наша задача — дапамагчы разабрацца ў сітуацыі, знайсці патрэбныя кантакты і вызначыць канкрэтныя наступныя крокі. Мы не можам замяніць дзяржаўныя ўстановы, але можам дапамагчы чалавеку не застацца сам-насам са сваёй праблемай».
«Да нас можна звяртацца з юрыдычнымі, міграцыйнымі і сацыяльнымі праблемамі, звязанымі з вайсковай службай або яе наступствамі. Пры гэтым не мае значэння, у якім падраздзяленні чалавек служыць ці служыў. Мы працуем не з інтарэсамі асобных падраздзяленняў, а з праблемамі людзей.
Нават калі вам ужо адказалі, што нічога зрабіць нельга, гэта не падстава адмаўляцца ад пошуку рашэння. Мы дапаможам разабрацца ў дакументах, высветліць, якія магчымасці існуюць, і зразумець, што можна зрабіць далей».
Аліса Рыжычэнка: Новы азотны камбінат можа прынесці Беларусі новыя даўгі і ўзмацніць залежнасць ад Расіі
Лукашэнка прапанаваў ЗША сумесна з Беларуссю і «Газпрамам» пабудаваць новы азотны камбінат з выкарыстаннем амерыканскіх тэхналогій. Паводле яго слоў, пляцоўка для прадпрыемства ўжо выбраная, а ўдзел расійскай кампаніі абмеркаваны з Пуціным.
Прадстаўніца Аб’яднанага Пераходнага Кабінета па эканоміцы і фінансах Аліса Рыжычэнка патлумачыла, чаму эканамічная мэтазгоднасць такога праекта выклікае сур'ёзныя пытанні.
🔺Залежнасць ад расійскага газу
Прыродны газ складае каля 70–80% сабекошту аміяку, які вырабляюць на такіх прадпрыемствах. Таму прыбытковасць камбіната непасрэдна залежыць ад доўгатэрміновых паставак таннага газу.
Аднак, паводле Алісы Рыжычэнкі, надзейных дамоўленасцяў аб такіх пастаўках няма, а Расія ўжо шмат гадоў выкарыстоўвае цэны на газ як інструмент ціску на Беларусь.
🔺Праблемы са збытам прадукцыі
Беларускаму прадпрыемству давядзецца канкураваць з вытворцамі з Расіі, Блізкага Усходу і ЗША, якія маюць уласныя запасы газу і доступ да міжнароднай лагістыкі.
Экспарт у Еўрапейскі саюз ускладняюць санкцыі і вугляродны памежны збор, які можа павялічыць кошт паставак азотных угнаенняў.
🔺Рызыка новых даўгоў для беларусаў
Калі будаўніцтва будзе фінансавацца крэдытамі пад дзяржаўныя гарантыі, а праект апынецца стратным, абавязацельствы па вяртанні даўгоў могуць легчы на дзяржаўны бюджэт.
«Гэта момант, які павінен быць агучаны адкрыта і публічна: на якія сродкі і на якіх умовах будзе будавацца прадпрыемства»,
«А вось што можа атрымаць Беларусь — гэта даўгавую нагрузку, калі праект сябе не апраўдае і будзе будавацца пад дзяржаўныя гарантыі. І высокія экалагічныя рызыкі, калі ён усё ж запрацуе»,
Масавыя рэпрэсіі ў цэнтры Еўропы не могуць стаць руцінай
«Рэжым баіцца альтэрнатывы і нашай суб’ектнасці. Яму жыццёва неабходна пазбавіць беларускі народ уласнага палітычнага голасу. Дыктатура марыць застацца адзіным актарам, з якім Захад будзе вымушаны весці торг над галовамі беларусаў», — адзначыў намеснік кіраўніцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета, кіраўнік НАУ Павел Латушка падчас адкрыцця дыскусіі «Ад зняволення да выгнання: Беларусь і глабальная пагроза транснацыянальных рэпрэсій», якая была прысвечана сітуацыі з незалежнымі СМІ ў Беларусі і транснацыянальным рэпрэсіям, якія здзяйсняе рэжым Лукашэнкі супраць беларусаў.
Спецыяльнае мерапрыемства, прысчвечанае сітуацыі ў Беларусі, адбылося ў межах 4-га Гамбургскага тыдня свабоды прэсы. Гамбург гістарычна займае адметнае месца на карце незалежнай журналістыкі — як горад з багацейшымі традыцыямі свабоднай прэсы і радзіма найбуйнейшых еўрапейскіх медыяінстытутаў.
Падчас мерапрыемства выступіў прадстаўнік МЗС Германіі Алексіс Белаў.
У дыскусіі таксама прынялі ўдзел дырэктар Journalists in Need Network Сяргей Мядзведзеў, прадстаўніца Беларускай асацыяцыі журналістаў Ксенія Луцкіна, прадстаўніца вядучага нямецкага выдання Die Zeit Аліса Бота і дарадца Святланы Ціханоўскай па прававых пытаннях Леанід Марозаў.
«У Беларусі знішчана незалежная рэгіянальная і нацыянальная прэса. У краіне створана практыка, дзе проста адказаць на пытанне незалежнага журналіста, адправіць фота ці напісаць каментар у СМІ азначае гарантаванае завядзенне крымінальнай справы. Артыкул Крымінальнага кодэкса пра "спрыянне экстрэмісцкай дзейнасці" масава ўжываецца ў адносінах да звычайных грамадзян — па даных Беларускай асацыяцыі журналістаў, толькі за першую палову гэтага года яго выкарысталі амаль у пяцісот крымінальных справах.
Але пераслед журналістаў — гэта толькі вяршыня самых маштабных рэпрэсій у сучаснай гісторыі Еўропы. Рэжым Лукашэнкі ажыццяўляе сістэмнае і бесперапыннае падаўленне беларускага грамадства», — адзначыў Павел Латушка.
Падчас выступлення Павел Латушка адзначыў, што рэпрэсіі даўно пераступілі межы Беларусі. Яны ператварыліся ў маштабныя транснацыянальныя злачынствы і пераслед, накіраваныя супраць беларусаў на тэрыторыі краін ЕС. Рэжым бярэ ў закладнікі сваякоў беларусаў, якія знаходзяцца ў ЕС, адбываецца судовае беззаконне праз масавыя завочныя суды, беларусы пазбаўлены права на атрыманне консульскіх паслуг.
Aкрамя таго, Павел Латушка заклікаў Германію падтрымаць расследванне Міжнароднага крымінальнага суда "беларускай сітуацыі", сістэмна падтрымліваць незалежныя медыя, блогераў і беларускія палітычныя інстытуты, якія фарміруюць палітычную альтэрнатыву, а таксама захоўваць і ўзмацняць санкцыйны рэжым як інструмент прымусу рэжыму да перамоў з беларускім грамадствам за Беларускім Круглым сталом.
«Германія цвёрда стаіць на баку тых, хто працягвае абараняць свабоду выказвання меркаванняў і свабоду прэсы. Менавіта таму нямецкі ўрад прасоўвае пытанне Беларусі ў міжнародным парадку дня і пастаянна ўзаемадзейнічае з беларускай грамадскай супольнасцю. У межах нашай праграмы "Усходняе партнёрства" мы адмыслова падтрымліваем незалежны медыяландшафт як у выгнанні, так і ў Беларусі, а таксама грамадскую супольнасць у цэлым», — адзначыў прадстаўнік МЗС Германіі Алексіс Белаў.
Упершыню ў межах 4-га Гамбургскага тыдня свабоды прэсы адбылося адмысловае мерапрыемства, прысвечанае менавіта беларускім СМІ і рэпрэсіям супраць беларусаў, а таксама прайшло адкрыццё выставы «Непачутыя галасы», прысвечанай беларускім палітзняволеным журналістам.
Падзея была ініцыявана беларускай журналісткай і былой палітзняволенай Ксеніяй Луцкіной пры падтрымцы jinn, Berlin Hub for Exile Media, Беларускай асацыяцыі журналістаў, фонду Alfred Toepfer Foundation, ZEIT STIFTUNG BUCERIUS і Catholic Academy Hamburg.
Адкрыццё выставы «Непачутыя галасы» ў Гамбургу
11 кастрычніка ў 17:00 адбудзецца адкрыццё выставы «The Unheard Voices» («Непачутыя галасы») ў Гамбургу, якая прысвечана беларускім журналістам, якія знаходзяцца па палітычным матывам у зняволенні ў Беларусі. Мерапрыемства пройдзе ў межах 4-га Гамбургскага тыдня свабоды прэсы (Hamburg Week of Press Freedom).
Пасля адкрыцця выставы адбудзецца дыскусія «Ад зняволення да выгнання: Беларусь і глабальная пагроза транснацыянальных рэпрэсій» з удзелам беларускіх і немецкіх палітыкаў і экспертаў.
Запрашаем усіх прыняць удзел у адкрыцці выставы і дыскусіі, зарэгістраваўшыся па спасылцы:
https://jinn-media.notion.site/0b66b5d8e635496794f25d73ce070283
Мерапрыемства прысвечана журналістам, якія знаходзяцца ў зняволенні ў Беларусі. Праз асабістыя гісторыі, партрэты і сведчанні выстава паказвае высокі чалавечы кошт бесперапыннага ціску рэжыму Лукашэнкі на незалежныя медыі. Яна аддае даніну павагі тым, каго паспрабавалі прымусіць замаўчаць, прыцягвае ўвагу да канкрэтных людзей за сухімі лічбамі статыстыкі і асвятляе больш шырокія наступствы палітычных зняволенняў, вымушанай эміграцыі і транснацыянальных рэпрэсій для свабоды слова ў Беларусі і за яе межамі.
Адкрыццё і панэльная дыскусія:
• Дата і час: 11 кастрычніка 2026 года, 17:00
• Месца: Catholic Academy Hamburg (Herrengraben 4, 20459 Hamburg).
Выстава будзе прадстаўлена ў Millerntorwache (Millerntorplatz 20, 20359 Hamburg) з 11 па 17 кастрычніка, штодзень з 15:00 да 18:00.
Праект ініцыяваны беларускай журналісткай і былой палітзняволеннай Ксеніяй Луцкіной пры падтрымцы jinn: Berlin Hub for Exile Media, Беларускай асацыяцыі журналістаў, фонду Alfred Toepfer Foundation, ZEIT STIFTUNG BUCERIUS і Catholic Academy Hamburg.
Падрабязная інфармацыя і спасылка для рэгістрацыі.
Кадравыя змены ў Аб’яднаным Пераходным Кабінеце: новыя прызначэнні Юліі Міцкевіч, Станіслава Салаўя і Анастасіі Махамет
У Аб’яднаным Пераходным Кабінеце адбыліся кадравыя змены ў прадстаўніцтве па сацыяльнай палітыцы. Юлія Міцкевіч і Станіслаў Салавей працягнуць працу ў Офісе Святланы Ціханоўскай, а Анастасія Махамет — у Місіі дэмакратычных сіл Беларусі ва Украіне.
Юлія Міцкевіч, якая раней займала пасаду першай намесніцы прадстаўніцы па сацыяльнай палітыцы і выконвала абавязкі прадстаўніцы, склала паўнамоцтвы і была прызначаная дарадцай Святланы Ціханоўскай па пытаннях інклюзіўнасці і раўнапраўя.
На новай пасадзе яна будзе займацца пытаннямі супрацьдзеяння дыскрымінацыі і гвалту, развіцця жаночага палітычнага лідарства, а таксама ўдзельнічаць у падрыхтоўцы палітычных пазіцый і праектаў рэформаў для дэмакратычнай Беларусі.
Станіслаў Салавей, які склаў паўнамоцтвы намесніка прадстаўніцы па сацыяльнай палітыцы Кабінета, прызначаны дарадцам Святланы Ціханоўскай па пытаннях аховы здароўя.
На новай пасадзе ён працягне працу над прапановамі па рэфармаванні беларускай сістэмы аховы здароўя, падрыхтоўкай аналітычных матэрыялаў і супрацоўніцтвам з беларускімі і міжнароднымі партнёрамі.
Анастасія Махамет склала паўнамоцтвы намесніцы прадстаўніцы па сацыяльнай палітыцы і пераходзіць на працу ў Місію дэмакратычных сіл Беларусі ва Украіне, якую ўзначальвае Вольга Зазулінская.
Аліса Рыжычэнка: Дэзінфармацыя — гэта не толькі палітычная, але і эканамічная пагроза
Прадстаўніца Аб’яднанага Пераходнага Кабінета па эканоміцы і фінансах Аліса Рыжычэнка бярэ ўдзел у восеньскай сесіі Парламенцкай асамблеі АБСЕ ў Андоры. Сёння яна выступіла на сайд-івенце, арганізаваным украінскай і літоўскай дэлегацыямі, дзе беларускі эксперт Павел Лібер прадставіў інструмент для маніторынгу дэзінфармацыйных кампаній і сетак ботаў.
У сваім выступе Аліса Рыжычэнка прапанавала паглядзець на праблему з эканамічнага боку. Дэзінфармацыя каштуе грошай: ботафермы, стварэнне сфабрыкаванага кантэнту і чат-боты фінансуюцца з дзяржаўнага бюджэту і даходаў дзяржаўных прадпрыемстваў — тых самых, адносна якіх сёння вядуцца дыскусіі пра зняцце санкцый.
Кожны дадатковы еўра экспартнай выручкі рэжыму можа пайсці на рэпрэсіі ўнутры краіны, ваенную падтрымку Расіі і інфармацыйныя аперацыі супраць выбаршчыкаў еўрапейскіх краін. Таму санкцыі — гэта не толькі пытанне гандлю, але і пытанне інфармацыйнай бяспекі.
Адсюль вынікае канкрэтная прапанова: распрацоўваць механізмы, якія дазволяць адсочваць фінансаванне інфармацыйных аперацый і звязваць канкрэтныя інфармацыйныя кампаніі з канкрэтнымі дзяржаўнымі прадпрыемствамі. Калі такую сувязь удасца ўстанавіць, парламенты атрымаюць важкія аргументы на карысць захавання санкцый, а іх выбаршчыкі — рэальную абарону ад дэзінфармацыі.
Асобна прадстаўніца Кабінета спынілася на ролі штучнага інтэлекту. З аднаго боку, ШІ дазваляе рэжымам ствараць і распаўсюджваць хлусню з велізарнай хуткасцю. З іншага — той жа ШІ дае магчымасць выяўляць дэзінфармацыю за лічаныя хвіліны і тым самым прадухіляць сур’ёзныя эканамічныя страты: скажэнне вынікаў выбараў, падрыў даверу да інстытутаў, паніку на рынках і зрыў інвестыцый.
«Пытанне ў тым, хто вучыцца хутчэй. У рэжыму ёсць грошы, у свабодных беларусаў — навыкі. Наша задача — каб перамаглі нашы навыкі»,
Вадзім Кабанчук: Рота «Воля» можа стаць пачаткам войскаў беспілотных сістэм новай беларускай арміі
У складзе Узброеных Сіл Украіны фарміруецца новая беларуская рота БПЛА «Воля». Яна будзе спецыялізавацца на выкарыстанні ўдарных беспілотнікаў сярэдняй і далёкай дальнасці.
Адной з прынцыповых асаблівасцей новага фарміравання стала магчымасць для беларусаў займаць у ім не толькі шараговыя, але і камандныя пасады.
«Упершыню ўкраінскі бок даў фактычны дазвол на замяшчэнне пасад на ўзроўні афіцэрскага і сяржанцкага складу самімі беларусамі. Гэта важны фактар для нас»,
«Гэта нават не Mavic і FPV, якімі зараз карыстаюцца ў асноўным пяхотныя падраздзяленні ва Украіне. Асваенне гэтай спецыялізацыі раскрывае вялікія магчымасці ўплыву на сваёй дзялянцы фронту».
«Калі мы кажам пра запачаткаванне асобнага кампанента ў новых узброеных сілах Рэспублікі Беларусь, гэта будуць войскі беспілотных сістэм».
«Дэмакратычная Беларусь павінна адмовіцца ад смяротнага пакарання назаўжды»
Выканаўца абавязкаў прадстаўніцы па сацыяльнай палітыцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета Юлія Міцкевіч падтрымала Тыдзень супраць смяротнага пакарання, арганізаваны праваабарончым цэнтрам «Вясна».
«Жыццё любога чалавека — найвышэйшая каштоўнасць. Смяротнае пакаранне — гэта не правасуддзе, а незваротны гвалт дзяржавы над чалавекам. Калі суды залежныя, а прызнанні выбіваюць пад ціскам, цаной памылкі становіцца чалавечае жыццё»,
«Яе гісторыя назаўсёды засталася для мяне напамінам пра тое, што за кожным прысудам стаіць сям’я і родныя, якім нават не кажуць, дзе пахаваны іх блізкі чалавек. Гэта таксама з’яўляецца катаваннем»,
Юлія Міцкевіч: Будучая Беларусь павінна вярнуць сабе прынцыпы сацыяльнай дзяржавы
Па заказе Прадстаўніцтва па сацыяльнай палітыцы група экспертаў і экспертак распрацуе рэформу ў сферы правоў пажылых людзей і пенсіянераў у Беларусі. Гэта комплекс заканадаўчых, сацыяльных і эканамічных змен, накіраваных на паляпшэнне якасці жыцця грамадзян старэйшага пакалення, абарону іх правоў ад дыскрымінацыі і забеспячэнне іх актыўнага ўдзелу ў жыцці грамадства, — распавяла выканаўца абавязкаў прадстаўніцы па сацыяльнай палітыцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета Юлія Міцкевіч.
1 кастрычніка свет адзначыў Міжнародны дзень пажылых людзей. Для Беларусі гэта больш чым дата ў календары. Больш за 15 % насельніцтва Беларусі — людзі старэйшыя за 65 гадоў. Менавіта гэтыя людзі сёння найбольш пакутуюць ад таго, што ўлады замянілі сацыяльную палітыку рэпрэсіўнай. І гэта ўплывае не толькі на тых людзей пенсійнага ўзросту, якія жывуць у краіне, але і на тых, хто знаходзіцца ў выгнанні і пакутуе ад наступстваў транснацыянальных рэпрэсій. Згодна з інфармацыяй ад Dissidentby, 153 чалавекі сталага ўзросту сутыкнуліся з пераследам, 25 з іх і сёння за кратамі, 18 мелі або маюць праблемы са здароўем, 121 чалавек — у спісе «экстрэмістаў», 24 — у спісе «тэрарыстаў».
«Сацыяльная дзяржава — гэта не толькі пра пенсіі і льготы. Гэта мадэль, у якой дзяржава служыць грамадзянам: будуе сістэмы падтрымкі і забяспечвае празрыстае і справядлівае пераразмеркаванне рэсурсаў. Такая мадэль трымаецца на даверы паміж людзьмі і ўладай, а рэжым пабудаваны на страху і падаўленні. Таму там, дзе павінны быць інвестыцыі ў медыцыну і сацыяльныя паслугі, мы бачым выдаткі на сілавы апарат. Там, дзе павінна быць забеспячэнне годнасці пажылых, мы бачым рэпрэсіі і занядбанне».
Ці патрэбны Беларусі свой Нюрнберг над камунізмам?
Прадстаўнік Аб’яднанага Пераходнага Кабінета па нацыянальным адраджэнні Павел Баркоўскі звязвае неасэнсаваныя злачынствы савецкага рэжыму з рэпрэсіўнымі практыкамі сучаснай Беларусі.
У картках распавялі, чаму працэс над камунізмам, на думку Паўла Баркоўскага, так ці інакш патрэбны Беларусі і як такі працэс можа паўплываць на стаўленне да дзяржаўнай сімволікі.
Павел Латушка: Санкцыі павінны выкарыстоўвацца для спынення рэпрэсій і дасягнення сістэмных зменаў у Беларусі
Намеснік кіраўніцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета, дэлегат Каардынацыйнай Рады Павел Латушка і прадстаўнік Кабінета па міжнародным і еўрапейскім супрацоўніцтве Уладзімір Астапенка сустрэліся з міністаркай замежных спраў і супрацоўніцтва Манака Ізабэль Бэрра-Амадэі. Манака ў гэтым паўгоддзі старшынюе ў Камітэце міністраў Рады Еўропы.
🔺Павел Латушка праінфармаваў міністарку пра сітуацыю з правамі чалавека ў Беларусі, становішча палітычных зняволеных і рэпрэсіі, якія працягваюцца. Асобна ён звярнуў увагу на выкарыстанне рэжымам практыкі прызнання людзей і арганізацый «экстрэмісцкімі» і «тэрарыстычнымі» для пераследу за палітычныя погляды і грамадзянскую актыўнасць.
🔺Адной з ключавых тэм сустрэчы стала прыцягненне рэжыму Лукашэнкі да адказнасці. Павел Латушка распавёў пра працу па зборы доказаў злачынстваў і расследаванне Міжнароднага крымінальнага суда ў дачыненні да беларускай сітуацыі.
🔺Асобна Павел Латушка падтрымаў працу Рады Еўропы па запуску Спецыяльнага трыбунала па злачынстве агрэсіі супраць Украіны. Ён адзначыў, што дзякуючы працы беларускіх дэмакратычных сіл у адпаведныя дакументы была ўнесена папраўка, якая дазваляе ў будучыні прыцягнуць Аляксандра Лукашэнку да адказнасці за злачынства агрэсіі супраць Украіны.
🔺Таксама падчас сустрэчы была закранута праца па стварэнні Міжнароднай камісіі па разглядзе прэтэнзій для Украіны (International Claims Commission for Ukraine), якая стане часткай міжнароднага механізму кампенсацыі шкоды, нанесенай расійскай агрэсіяй.
🔺Павел Латушка звярнуў увагу на незаконнае перамяшчэнне ўкраінскіх дзяцей у Беларусь. У гэтым кантэксце ён закрануў дыскусію вакол магчымага зняцця санкцый з «Беларуськалія», адзначыўшы ўдзел прадпрыемства ў фінансаванні перамяшчэння ўкраінскіх дзяцей з часова акупаваных тэрыторый Украіны ў Беларусь.
Міністарка замежных спраў Манака адзначыла, што Манака як краіна, якая старшынюе ў Камітэце міністраў Рады Еўропы, падтрымлівае працу, накіраваную на вяртанне ўкраінскіх дзяцей на радзіму.
🔺Асобна бакі абмеркавалі санкцыйную палітыку ў дачыненні да рэжыму Лукашэнкі. Павел Латушка адзначыў, што дэмакратычныя сілы падтрымліваюць выкарыстанне санкцыйных інструментаў ЗША для спынення рэпрэсій і вызвалення ўсіх палітычных зняволеных. Адначасова яны заклікаюць Еўрапейскі саюз выкарыстоўваць санкцыйны ціск для дасягнення сістэмных зменаў у Беларусі.
Міністарка замежных спраў Манака адзначыла, што краіна далучаецца да рашэнняў Еўрапейскага саюза па ўвядзенні санкцый у дачыненні да Расіі і рэжыму Лукашэнкі, прынятых у сувязі з парушэннямі міжнароднага права.
Падчас сустрэчы таксама была адзначана важнасць таго, што ўпершыню за дзесяцігоддзе беларуская дэлегацыя афіцыйна ўдзельнічае ў працы Парламенцкай асамблеі Рады Еўропы. А Уладзімір Астапенка прапанаваў вярнуцца да аналізу «Люксембургскіх рашэнняў», накіраваных на вырашэнне праблем беларусаў у выгнанні.
Спорт — не па-за палітыкай
Сёння ў Еўрапейскім саюзе ідзе нефармальная дыскусія пра тое, каб абмежаваць вяртанне беларускіх і расійскіх спартсменаў да выступленняў пад дзяржаўнымі сцягамі. Паміж урадамі краін ЕС застаюцца рознагалоссі адносна таго, якія меры варта прымаць і ў якой ступені дзяржавам варта ўмешвацца ў рашэнні спартыўных федэрацый.
Дыскусія вядзецца на фоне рашэння Міжнароднага алімпійскага камітэта ў ліпені часова зняць абмежаванні з Алімпійскіх камітэтаў Расіі і Беларусі, што дазволіць, напрыклад, прадстаўнікам рэжыму Лукашэнкі і Расіі прыняць удзел у Алімпіядзе 2028 года ў Лос-Анджэлесе.
«Мы бачым спробы нармалізаваць вайну Расіі супраць Украіны і ўдзел у ёй рэжыму Лукашэнкі. Пакуль ідзе вайна, казаць пра такую нармалізацыю недапушчальна», — заявіў намеснік кіраўніцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета, кіраўнік НАУ Павел Латушка на фоне адпаведнага рашэння Міжнароднага алімпійскага камітэта.
У кантэксце таго, што краіны ЕС на дадзены момант разглядаюць шэраг мер, якія могуць абмежаваць вяртанне беларускіх і расійскіх спартсменаў да выступленняў пад дзяржаўнымі сцягамі, Павел Латушка адзначыў:
«Мы падтрымліваем намаганні краін ЕС па ўзмацненні ціску: санкцыі, візавыя абмежаванні, скарачэнне фінансавання арганізацый, якія дапускаюць спартсменаў пад дзяржаўнай сімволікай, а таксама абмежаванне даходаў ад медыяправоў. Важна ўлічваць і рэпрэсіі супраць беларускіх спартсменаў, якіх пераследуюць за грамадзянскую пазіцыю, кідаюць за краты і вымушаюць пакідаць краіну.
Мы заклікаем рупліва правяраць склады дэлегацый: афіцэрскія пагоны сярод спартсменаў — не выключэнне, а можна нават сказаць, што ўжо ў многім правіла. Важнай апорай зараз могуць таксама стаць міжнародныя федэрацыі, бо канчатковае рашэнне пра допуск да спаборніцтваў перад Алімпіядай у іх юрысдыкцыі. Мы заклікаем федэрацыі ўлічваць сувязі спартсменаў з дзяржавай і арміяй, а таксама падтрымліваць рэпрэсаваных беларускіх атлетаў. Менавіта яны, а не функцыянеры рэжыму, прадстаўляюць сапраўдны беларускі спорт».
Юлія Міцкевіч: Беларускія жанчыны ў палітыцы становяцца прыкладам для жанчын у іншых краінах
Выканаўца абавязкаў прадстаўніцы па сацыяльнай палітыцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета Юлія Міцкевіч прыняла ўдзел у канферэнцыі «Жаночае палітычнае лідарства і ўдзел ва Усходнім партнёрстве» ў Стакгольме.
Мерапрыемства было арганізавана Еўрапейскім саюзам і Еўрапейскай службай знешніх дзеянняў (EEAS) пры ўдзеле Форуму грамадзянскай супольнасці Усходняга партнёрства і падтрымцы Міністэрства замежных спраў Швецыі.
Удзельніцы і ўдзельнікі абмеркавалі выклікі, з якімі сутыкаюцца жанчыны ў палітыцы, у тым ліку харасмент і іншыя формы гвалту анлайн і афлайн, мову варожасці і гендарную дэзінфармацыю, а таксама стратэгіі супрацьдзеяння такім атакам. Асобна абмеркавалі роўны ўдзел жанчын і мужчын у палітыцы і размеркаванні ўлады, а таксама тое, як гэта ўплывае на дасягненне гендарнай роўнасці ў іншых сферах.
«Вельмі важна, што на гэтай канферэнцыі я прадстаўляла беларускія дэмакратычныя сілы і грамадзянскую супольнасць. Ад іншых пяці краін Усходняга партнёрства ўдзельнічалі прадстаўніцы дзяржаўных інстытуцый, парламентаў і міністэрстваў. Таму такое запрашэнне для нас таксама з’яўляецца знакам павагі і прызнання вялікай працы, якую робяць жанчыны і мужчыны беларускага дэмакратычнага руху ў кірунку гендарнай роўнасці»,
«Я таксама распавяла пра жанчын-палітзняволеных у Беларусі і рэпрэсіі, якія працягваюцца. Мы ведаем, што жанчынам у палітыцы складана працаваць праз стэрэатыпы, бар’еры, харасмент анлайн і афлайн, прадузятасці. А ў выгнанні гэта ўтрая складаней, бо мы знаходзімся яшчэ і пад ціскам транснацыянальных рэпрэсій. Але пры гэтым беларускія жанчыны становяцца ролевай мадэллю і прыкладам для жанчын у іншых краінах. Менавіта гэта мне сказалі пасля майго выступу»,
Беларускі калій не можа быць транспартаваны праз ЕС без адмены санкцый
«Змена юрысдыкцыі пакупніка (напрыклад, здзелка з амерыканскай кампаніяй) або маніпуляцыя гандлёвымі ўмовамі не дазволяць законна аднавіць транзіт беларускага калію праз ЕС», — адзначыў намеснік кіраўніцы Аб'яднанага Пераходнага Кабінета, кіраўнік НАУ Павел Латушка.
Юрыдычны аналіз паказвае, чаму любыя падобныя схемы асуджаны на правал:
1. Сутнасць тэрміна «transfer» у праве ЕС
У дыскусіях часта памылкова сцвярджаюць, што забарона на «transfer» тычыцца толькі юрыдычнай перадачы права ўласнасці. Насамрэч у санкцыйным праве ЕС «transfer» азначае менавіта фізічную транспартыроўку і транзіт тавараў пад любой мытнай працэдурай. Нават калі ўласнік змяніўся да мяжы ЕС, фізічнае перамяшчэнне грузу застаецца пад поўнай забаронай.
2. Забарона дзейнічае незалежна ад пункта прызначэння
Тлумачэнні Еўракамісіі падкрэсліваюць: транзіт парушае закон, калі ў лагістыцы хоць неяк задзейнічаны аператар з ЕС (банк, страхоўшчык, порт ці экспедытар). Схема «продажу на мяжы» на ўмовах Ex Works нерабочая: калій застаецца таварам беларускага паходжання, а прыём вагонаў у Літве ці перавалка ў Клайпедзе цягнуць адміністрацыйную і крымінальную адказнасць. Маніпуляцыі з умовамі пастаўкі расцэньваюцца як наўмысны абыход санкцый і вядуць да арышту грузу.
3. Аргумент ад супрацьлеглага (прыклад з РФ)
Прамым доказам таго, што «transfer» аўтаматычна забараняе любы транзіт, служыць досвед з расійскімі ўгнаеннямі. Каб паслабіць прадовольчы крызіс, ЕС прыняў спецыяльны нарматыўны акт (derogation), прама дазволіўшы транзіт некаторых угнаенняў з РФ. Падобнае выключэнне не спатрэбілася б, калі б транзіт можна было абысці зменай уласніка. Для беларускага калію такіх выключэнняў прынята не было.
4. Жорсткая пазіцыя Суда ЕС
У справе «Беларуськалія» і рашэннях па справах «Bosphorus» і «Rosneft» Суд ЕС чотка зафіксаваў:
• Забарона на транзіт праз тэрыторыю ЕС — правамерная мера знешняй палітыкі, якая не парушае нормы Сусветнай гандлёвай арганізацыі.
• Абмежаванні прымяняюцца да ўсіх аб'ектаў на тэрыторыі ЕС незалежна ад статусу ўласніка.
• Тэрміны «transfer» і «export» падлягаюць максімальна шырокаму тлумачэнню, каб выключыць любыя шчыліны.
Рэгламенты Савета ЕС абавязковыя для ўсіх 27 дзяржаў-членаў. Аднавіць транзіт за кошт юрыдычных схем немагчыма. Разблакіроўка калідора магчымая выключна пры наяўнасці прамога палітычнага кансэнсусу краін ЕС і афіцыйнага ўнясення зменаў у Рэгламент Савета ЕС № 765/2006.
«У апошні час у інфармацыйнай прасторы рэгулярна з'яўляюцца заявы і меркаванні аб тым, што транзіт беларускага калію нібыта можна аднавіць праз розныя юрыдычныя крокі — напрыклад, змяніўшы юрысдыкцыю пакупніка альбо па-іншаму трактуючы тэрмін "transfer" у санкцыйным праве ЕС. Хачу падкрэсліць: усе падобныя сцвярджэнні з'яўляюцца беспадстаўнымі і дэзінфармуюць грамадскасць. Ніякія маніпуляцыі з гандлёвымі ўмовамі ці спробы спрэчнага тлумачэння тэрміналогіі не дазволяць абмінуць закон. Прававая база Еўрасаюза складзена такім чынам, што забараняе менавіта фізічнае перамяшчэнне беларускага калію праз сваю тэрыторыю, незалежна ад таго, хто фармальна згадваецца ў якасці яго ўласніка.
Любыя спробы рэалізаваць такія "схемы" — гэта парушэнне санкцыйнага рэжыму ЕС, што цягне за сабой адміністрацыйную і крымінальную адказнасць для ўсіх удзельнікаў лагістычнага ланцужка. Адзіны рэальны шлях да аднаўлення транзіту беларускага калію праз еўрапейскія порты — гэта не юрыдычныя лазейкі, а поўная адмена ці рэвізія адпаведных санкцыйных рэгламентаў Савета ЕС праз афіцыйнае палітычнае рашэнне ўсіх 27 краін-сябраў. Пакуль такога рашэння няма, кожны вагон з беларускім каліем на тэрыторыі ЕС застаецца нелегальным грузам, які падлягае неадкладнаму арышту», — падкрэсліў Павел Латушка.
Поўны тэкст на сайце Народнага антыкрызіснага ўпраўлення.
Беларуская салідарнасць: як мы падтрымліваем адно аднаго?
Ініцыятыва Volnyja і фонд BYSOL запускаюць маштабнае даследаванне беларускай салідарнасці. Яго мэта — высветліць, як беларусы і беларускі дапамагаюць адно аднаму, якія формы прымае гэтая падтрымка і наколькі яна распаўсюджаная.
Салідарнасць — гэта не толькі фінансавая дапамога. Гэта таксама эмацыйная падтрымка, юрыдычныя кансультацыі, парады, захаванне памяці і простыя штодзённыя ўчынкі.
Прадстаўніца Аб’яднанага Пераходнага Кабінета па сацыяльнай палітыцы Вераніка Станкевіч звяртае ўвагу на асаблівую ролю салідарнасці ва ўмовах, калі беларуская дзяржава не выконвае сваіх сацыяльных абавязацельстваў перад грамадзянамі як унутры краіны, так і ў эміграцыі.
«Мне здаецца важным памятаць, што салідарнасць не заўсёды патрабуе вялікіх рэсурсаў або гераічных учынкаў. Часам нават самае маленькае дзеянне, якое нам здаецца нязначным, можа стаць велізарнай падтрымкай для чалавека побач. І менавіта з такіх учынкаў складаецца грамадства, у якім ніхто не павінен заставацца сам-насам са сваёй бядой».
26 дзяцей сустракаюць Дзень маці ў разлуцы са сваімі мамамі
14 кастрычніка ў Беларусі адзначаецца Дзень маці. Але для многіх беларускіх сем’яў гэтае свята праходзіць у вымушанай разлуцы. Не менш за 18 жанчын, якія маюць непаўналетніх дзяцей, знаходзяцца ў зняволенні па палітычных матывах. 26 дзяцей вымушаныя расці без сваіх маці побач.*
Кіраўніца Аб’яднанага Пераходнага Кабінета Святлана Ціханоўская падкрэсліла недапушчальнасць разлукі дзяцей з маці праз палітычны пераслед:
«Ніводнае дзіця не павінна расці без мамы толькі таму, што яна мела смеласць выказаць сваё меркаванне ці выступіць супраць несправядлівасці.
Як маці, я ведаю, наколькі важна быць побач са сваімі дзецьмі, бачыць, як яны растуць, падтрымліваць іх у цяжкія моманты. І мне балюча думаць пра тое, колькі такіх момантаў беларускія палітзняволеныя маці і іх дзеці вымушаныя прапускаць праз жорсткасць рэжыму.
У Дзень маці я хачу, каб мы асабліва памяталі пра гэтыя сем’і. Пра жанчын, якія павінны быць дома са сваімі дзецьмі, а не за кратамі. І пра дзяцей, якія кожны дзень чакаюць іх вяртання. Мы павінны зрабіць усё магчымае, каб кожная з гэтых сем’яў зноў была разам».
Павел Латушка: Культура — гэта мост паміж нашым мінулым і будучыняй, гэта аснова нашай ідэнтычнасці
«Захаванне спадчыны, нацыянальнай культуры, яе развіццё — гэта не проста праца з мінулым, гэта абарона і івестыцыя ў нашу будучыню і стварэнне імунітэту грамадства супраць таталітарызму», — адзначыў намеснік кіраўніцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета, кіраўнік НАУ Павел Латушка падчас адкрыцця міжнароднай канферэнцыі «Пасля таталітарызму: музей, памяць і беларуская перспектыва».
Канферэнцыя прайшла ў Музеі Вольнай Беларусі, праекце Народнага антыкрызіснага ўпраўлення, і была прысвечана памяці пра рэпрэсіі, таму, як як музеі і даследчыя інстытуцыі працуюць з траўмай таталітарнага мінулага, дзяржаўным гвалтам, памяццю пра ахвяр і захаваннем спадчыны. У канферэнцыі прынялі ўдзел больш за 20 спікераў з 15 краін свету.
«Для мяне як для былога міністра культуры Беларусі пытанні захавання культурнай спадчыны і нацыянальнай памяці маюць прынцыповае і асабістае значэнне. Культура — гэта мост паміж нашым мінулым і будучыняй, гэта аснова нашай ідэнтычнасці. Сёння, калі таталітарны рэжым у Беларусі імкнецца перапісаць гісторыю і знішчыць усё незалежнае, гэтая прастора — Музей Вольнай Беларусі — стала асяродкам захавання памяці пра супраціў беларусаў і пра кошт нашай барацьбы за свабоду.
Антыбеларускі рэжым Лукашэнкі вядзе беспрэцыдэнтную рэпрэсіўную кампанію супраць беларускай культуры. З 2020 года ліквідавана больш за 260 арганізацый культурнай сферы. Паводле даных Беларускага ПЭНа, не менш за 428 дзеячаў культуры былі звольнены з палітычных прычын. Больш за 100 прадстаўнікоў культуры сёння знаходзяцца за кратамі.
Тое, што адбываецца сёння ў Беларусі, — гэта ўжо нават не проста рэпрэсіі. Гэта спроба поўнага паглынання Беларусі ідэалогіяй «рускага свету». Рэжым Лукашэнкі знішчае беларускую культурную спадчыну і мову, каб пазбавіць нас будучыні.
Таму для нас важна выпрацоўваць механізмы, як падтрымліваць беларускую культуру ў гэтых беспрэцыдэнтных умовах, у якіх мы знаходзімся.
Менавіта таму мы выносім гэтую тэму і на міжнародны ўзровень. Як чалец дэлегацыі Каардынацыйнай Рады ў Парламенцкай асамблеі Рады Еўропы, я паслядоўна падымаю пытанні падтрымкі беларускай культуры на гэтай высокай еўрапейскай платформе. Таксама як чалец дэлегацыі Каардынацыйнай Рады ў ПАРЕ, падтрымліваю распрацоўку дакладу ПАРЕ па сітуацыі ў беларускай культуры і ўдзячны дэпутатцы Сейма Польшчы Агнежцы Памасцы, якая з'яўляецца дакладчыцай па гэтым пытанні», — адзначыў Павел Латушка.
Вадзім Кабанчук: «Мы ўжо дастаткова даўно гаворым пра пагрозы гібрыднай агрэсіі і фіксуем, што яна фактычна ўжо адбываецца».
9 кастрычніка 2026 года ў Варшаве прадстаўнік па абароне і нацыянальнай бяспецы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета Беларусі Вадзім Кабанчук выступiў на мерапрыемстве «Беларусь у архітэктуры гібрыднай агрэсіі Расіі: рызыкі, сцэнары і меры рэагавання для ўсходняга флангу НАТА».
Вадзiм Кабанчук паведаміў, што на сёння галоўнай мэтай з’яўляецца наладжванне каардынацыі ў супрацьдзеянні гібрыднай агрэсіі і вярбоўцы нашых грамадзян на так званую СВА, а таксама вярбоўцы нашых грамадзян спецслужбамі Расійскай Федэрацыі і Рэспублікі Беларусь у Еўропе.
Вадзім Кабанчук расказвае:
«Мы плануем на працягу месяца стварыць інтэрнэт-партал, праз які чалавек у складанай сітуацыі зможа звярнуцца па дапамогу, атрымаць кансультацыю і інструкцыі. Будуць і практычныя дзеянні — так званы „выхад у поле“ — прафілактычныя захады, каб нашы людзі не траплялі ў складаныя сітуацыі і ў пасткі, якія цяпер спрабуюць расставіць праз сацыяльныя сеткі спецслужбы Расійскай Федэрацыі і Беларусі.
Галоўны заклік, які прагучаў на мерапрыемстве: мы ўжо дастаткова даўно гаворым пра пагрозы гібрыднай агрэсіі і фіксуем, што яна фактычна ўжо адбываецца. Расійская Федэрацыя праводзіць гэтыя аперацыі разам з Беларуссю. Пара рабіць практычныя крокі па супрацьдзеянні гэтай гібрыднай агрэсіі і пагрозам „рускага свету“, дзейнічаць на апярэджанне.
Такая задача стаіць і перад шырокай беларускай супольнасцю, бо гэты наступ паступова закране ўсіх. Калі справа дойдзе да маштабнага крызісу і, напрыклад, пад мабілізацыю трапіць шмат нашых хлопцаў у самой Беларусі — як гэта адбылося на акупаваных Расіяй тэрыторыях Данбаса, Луганска і Крыма, — тады гэтая бяда фактычна закране амаль кожную беларускую сям’ю.
Каб прадухіліць гэта і па магчымасці пазбегнуць такога негатыўнага сцэнару, цяпер нам патрэбны як мага больш шырокі ўдзел розных структур: асноўных інстытутаў дэмакратычных сіл, грамадскага сектара і палітычных партый».
Новая прадстаўніца Аб’яднанага Пераходнага Кабінета па сацыяльнай палітыцы Вераніка Станкевіч распавяла пра свае прыярытэты, будучую каманду і тое, якіх вынікаў можна дасягнуць нават без дзяржаўнага бюджэту і выканаўчай улады.
Галоўнае з інтэрв’ю:
🔹 Дапамога ўразлівым групам. Прадстаўніцтва плануе скласці матрыцу рызык і ўразлівасці беларусаў як унутры краіны, так і за мяжой. Асаблівая ўвага будзе надавацца людзям, якія сёння застаюцца ў «шэрай зоне» і не атрымліваюць неабходнай падтрымкі.
🔹 Канкрэтныя рашэнні для беларусаў за мяжой. Замест таго каб толькі звяртаць увагу замежных партнёраў на праблемы, прадстаўніцтва будзе прапаноўваць гатовыя рашэнні. Сярод напрамкаў працы — інтэграцыя былых палітзняволеных, дапамога рэпрэсаваным пенсіянерам і доступ да сацыяльных праграм.
🔹 Сістэмны падыход. Вераніка Станкевіч плануе выкарыстаць досвед ініцыятывы «Вольныя», якая за тры гады дапамагла больш чым у 600 выпадках. Мэта — выбудаваць механізмы падтрымкі, якія будуць стабільна працаваць і не залежаць ад аднаго чалавека.
🔹 Абнаўленне каманды. У прадстаўніцтве плануецца зрабіць акцэнт на менеджарах, здольных сістэмна працаваць з рознымі групамі беларусаў. Профільных беларускіх і міжнародных экспертаў будуць прыцягваць да вырашэння канкрэтных задач.
«Мне здаецца, калі мы пачнём сістэмна працаваць па важных для беларусаў і беларусак пытаннях, пастаянна іх уздымаць і прапаноўваць рашэнні, гэта можа прывесці да таго, што ў нейкі момант нам скажуць: "Окей, вы дамагліся свайго"»,
Вераніка Станкевіч прызначаная на пасаду прадстаўніцы па сацыяльнай палітыцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета Беларусі
Святлана Ціханоўская прызначыла Вераніку Станкевіч на пасаду прадстаўніцы па сацыяльнай палітыцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета Беларусі. Рашэнне прынятае на падставе рэкамендацыі Каардынацыйнай Рады, у адпаведнасці з працэдурай.
«Я шчыра віншую Вераніку Станкевіч з прызначэннем. Яе досвед працы з былымі палітвязнямі і разуменне патрэбаў людзей, якія прайшлі праз рэпрэсіі, вельмі важныя для гэтай пасады. Сацыяльная палітыка — гэта найперш пра людзей, пра падтрымку тых, хто апынуўся ў складанай сітуацыі і мае патрэбу ў дапамозе. Упэўнена, што досвед Веранікі дапаможа ўзмацніць працу Кабінета ў гэтым кірунку. Зычу ёй поспехаў і плённай працы»,
Юлія Міцкевіч сустрэлася са спецпрадстаўніком краін Паўночнай Еўропы і Балтыі па Беларусі
Выканаўца абавязкаў прадстаўніцы па сацыяльнай палітыцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета Юлія Міцкевіч сустрэлася са спецыяльным прадстаўніком урада Швецыі па сувязях з беларускімі дэмакратычнымі сіламі Патрыкам Свенсанам, яго камандай і прадстаўнікамі Nordic-Baltic Group.
Асобная ўвага падчас сустрэчы была прысвечаная працы прадстаўніцтва па сацыяльнай палітыцы. Юлія Міцкевіч распавяла пра падрыхтоўку рэформаў у сацыяльнай сферы, ахове здароўя, а таксама ў галіне гендарнай палітыкі і гендарнай роўнасці. Абмеркавалі падтрымку палітычных зняволеных і іх рэабілітацыю пасля вызвалення, у тым ліку дапамогу жанчынам, легалізацыю беларусаў, добраахвотнікаў, ветэранаў і іх сем’яў ва Украіне, а таксама працу з уразлівымі групамі.
Асобна абмеркавалі працу Кабінета з беларускімі і міжнароднымі партнёрамі для пашырэння палітычнага ўдзелу і лідарства жанчын.
Таксама Патрык Свенсан пацвердзіў нязменнасць пазіцыі Nordic-Baltic Group па вызваленні палітычных зняволеных і захаванні санкцыйнага ціску на рэжым Лукашэнкі як аднаго з інструментаў для дасягнення гэтай мэты.
Па выніках сустрэчы бакі дамовіліся працягнуць абмен інфармацыяй. Прадстаўніцтва па сацыяльнай палітыцы таксама перадасць партнёрам падрыхтаваныя камандай дакументы па рэформах.
Што будзе з ГУБАЗіКам і АМАПам пасля дэмакратычных зменаў?
Прадстаўнік Аб’яднанага Пераходнага Кабінета па аднаўленні законнасці і правапарадку Мікалай Казлоў лічыць, што структуры, якія сталі галоўнымі інструментамі рэпрэсіўнага апарату, не могуць застацца ў цяперашнім выглядзе.
Паводле Мікалая Казлова, сёння ў Беларусі ўвогуле празмерная колькасць супрацоўнікаў сілавых структур.
«Цяперашняя ўлада шмат у чым трымаецца менавіта на штыках, таму скарачэнні ў любым выпадку непазбежныя. Скажу нават больш: калі б гэтыя людзі ўвогуле не ўдзельнічалі ў рэпрэсіях, мы ўсё роўна сутыкнуліся б з пытаннем: навошта краіне столькі сілавікоў?»
«Напрыклад, ГУБАЗіК. Яго, на мой погляд, трэба расфармаваць.
Асобная гісторыя з АМАПам. У цяперашнім выглядзе і ў цяперашняй колькасці яны дакладна не патрэбныя. Трэба глядзець, якія функцыі сапраўды неабходныя дзяржаве і хто іх будзе выконваць».
«Рэформа МУС будзе паспяховай тады, калі чалавек убачыць у паліцэйскім таго, хто абараняе яго правы, бяспеку і недатыкальнасць».
Намеснік кіраўніцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета, кіраўнік НАУ Павел Латушка правёў сустрэчы ў Парыжы з дырэктарам Дэпартамента Кантынентальнай Еўропы МЗС Францыі Арно Гіюа, новым Спецыяльным прадстаўніком па Беларусі МЗС Францыі Міхаэлем Ру, які быў прызначаны на пасаду два дні таму, таксама з кіраўніком парламенцкай групы па сувязях з дэмакратычнымі сіламі Беларусі, членам Камісіі па міжнародных справах Нацыянальнага сходу Францыі Фрэдэрыкам Пеці.
Читать полностью…
Беларусь з’яўляецца часткай рашэння рэгіянальнага крызісу
Стратэгія і роля Францыі ў пазіцыі Еўрапейскага саюза адносна падтрымкі дэмакратычных сіл Беларусі былі абмеркаваны ў Парыжы падчас сустрэчы намесніка кіраўніцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета, дэлегата Каардынацыйнай Рады Паўла Латушкі з кіраўніком парламенцкай групы «За дэмакратычную Беларусь», членам Камісіі па міжнародных справах Нацыянальнага сходу Францыі Фрэдэрыкам Пеці.
Падчас сустрэчы былі абмеркаваны пытанні рэгіянальнай бяспекі, ролі Лукашэнкі ў падтрымцы агрэсіі Расіі супраць Украіны, важнасці працягу ціску на рэжым з мэтай прымусіць яго змяніць унутраную рэпрэсіўную і знешнюю агрэсіўную палітыку, а таксама падыходы да вызвалення палітычных зняволеных у Беларусі.
Фрэдэрык Пеці адзначыў, што Беларусь з’яўляецца часткай рашэння рэгіянальнага крызісу і без урэгулявання ўнутрыпалітычнага крызісу ў Беларусі немагчыма забяспечыць бяспеку Еўропы.
Павел Латушка падчас сустрэчы прадставіў стратэгію двух напрамкаў: пакуль Злучаныя Штаты Амерыкі ўздзейнічаюць на рэжым Лукашэнкі і дамагаюцца вызвалення палітычных зняволеных у абмен на зняцце санкцый, Еўрапейскі саюз выкарыстоўвае свае інструменты ціску і санкцый для дасягнення сістэмных змен у Беларусі.
Асобна была абмеркавана магчымая падтрымка Францыяй правядзення круглага стала па выхадзе з унутрыпалітычнага крызісу ў Беларусі.
Кабанчук: Расія спрабуе парушыць знешнюю лагістыку Украіны і правярае супрацьпаветраную абарону краін НАТО
Расійскія ўдары паблізу заходняй мяжы Украіны — гэта ўжо не асобныя атакі, а сістэмны ціск на транспартныя зносіны з краінамі ЕС, лічыць прадстаўнік па абароне і нацыянальнай бяспецы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета Вадзім Кабанчук.
«Мішэнню становіцца не толькі ваенная лагістыка, якая ў асноўным ідзе з Польшчы, Румыніі і Малдовы, але і сама ўстойлівасць транспартных зносін Украіны з гэтымі краінамі — бо праз іх ідуць не толькі ваенныя грузы, але і амаль увесь гандлёвы абарот.
Адначасова расіяне, безумоўна, правяраюць рэакцыю краін НАТО і іх супрацьпаветраную абарону, таму што ўдары наносяцца непасрэдна ў раёне мяжы».
Палітвязні і еўрапейская будучыня Беларусі: пра што гаварылі прадстаўнікі АПК з кіраўніком МЗС Манака
Намеснік кіраўніцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета, прадстаўнік па транзіце ўлады Павел Латушка і прадстаўнік Кабінета па міжнародным і еўрапейскім супрацоўніцтве Уладзімір Астапенка сустрэліся з міністрам замежных спраў і супрацоўніцтва Манака Ізабэль Бэрра Амадэй. У цэнтры размовы — сітуацыя ў Беларусі і вызваленне палітвязняў.
Уладзімір Астапенка расказаў, што абмеркаванне закранула адносіны з еўрапейскімі партнёрамі і далейшае ўзаемадзеянне ў падтрымку дэмакратычных перамен. Беларускі бок акрэсліў свае прыярытэты: вызваленне палітвязняў, захаванне ціску на рэжым Лукашэнкі, прыцягненне яго да адказнасці і пошук шляхоў выхаду з палітычнага крызісу праз дыялог.
Зараз Манака старшынюе ў Камітэце міністраў Рады Еўропы. Таму сустрэча — магчымасць наўпрост данесці беларускія пытанні да тых, хто цяпер каардынуе працу гэтай арганізацыі.
Паводле ацэнкі Астапенкі, сустрэча пацвярджае захаванне падтрымкі з боку еўрапейскіх партнёраў і ўвагу да беларускіх пытанняў. Працяг такіх кантактаў сведчыць аб гатоўнасці паглыбляць супрацоўніцтва з прадстаўнікамі дэмакратычнай Беларусі.
Павел Латушка звярнуўся да Андрэя Сібігі: «Беларуськалій» — галоўны спонсар незаконнай дэпартацыі ўкраінскіх дзяцей у Беларусь
«"Беларуськалій" выступае непасрэдным інстытуцыйным, фінансавым і лагістычным удзельнікам супрацьпраўнага механізму сістэматычнага вывазу ў Беларусь, размяшчэння і ідэалагічнай індактрынацыі ўкраінскіх дзяцей з часова акупаваных тэрыторый Украіны», — адзначыў намеснік кіраўніцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета, кіраўнік НАУ Павел Латушка ў афіцыйным звароце да міністра замежных спраў Украіны Андрэя Сібігі.
У сваім звароце Павел Латушка адзначыў, што паводле даных НАУ на тэрыторыю Беларусі было супрацьпраўна перамешчана не менш за 3 500 украінскіх дзяцей. НАУ ў межах супрацоўніцтва з Лабараторыяй гуманітарных даследванняў Ельскага ўніверсітэта (Yale HRL) перадало сабраныя доказы, на падставе якіх Yale HRL падрыхтавала 16 лістапада 2023 года адпаведны даклад.
Таксама было адзначана, што больш за 2 050 украінскіх дзяцей былі накіраваны ў дзіцячы аздараўленчы лагер «Дубрава» (Салігорскі раён Мінскай вобласці), які знаходзіцца на балансе і пад поўным прамым кіраваннем «Беларуськалія».
Павел Латушка ў звароце таксама адзначыў:
«Кіраўніцтва прадпрыемства былі непасрэдна ўцягнутыя ў арганізацыю гэтага ваеннага злачынства. Былы генеральны дырэктар ААТ «Беларуськалій» Іван Галаваты, які быў унесены ў санкцыйныя спісы ЕС (які цяпер з'яўляецца членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь), асабіста падпісваў распараджальныя дакументы, выдзяляў мэтавае фінансаванне і прадастаўляў аўтатранспарт для транспартыроўкі ўкраінскіх дзяцей па тэрыторыі Беларусі, а таксама асабіста аддаў распараджэнне падрыхтаваць і выкарыстоўваць лагер «Дубрава» для знаходжання ўкраінскіх дзяцей. НАУ валодае адпаведнымі дакументамі.
Разблакаванне фінансавых рэсурсаў і гандлёвых магчымасцей ААТ «Беларуськалій» стане прамой легітымацыяй і фінансаваннем структуры, замешанай у дзеяннях, якія кваліфікуюцца міжнародным правам як ваенныя злачынствы».
«НАУ працягне праактыўную інфармацыйную кампанію для максімальнай агалоскі ролі ААТ "Беларуськалій" і яго кіраўніцтва ў незаконным перамяшчэнні ўкраінскіх дзяцей, то-бок у здзяйсненні ваенных злачынстваў, а таксама гатовае да сумеснай каардынацыі з ўкраінскім бокам юрыдычных і дыпламатычных намаганняў па прыцягненні да адказнасці Лукашэнкі, а таксама іншых фізічных і юрыдычных асоб, уцягнутых у супрацьпраўныя працэсы па незаконным перамяшчэнні ўкраінскіх дзяцей»,
Усе вызваленыя 16 верасня палітзняволеныя падалі заявы на міжнародную абарону ў Польшчы
Усе палітзняволеныя, якія былі вызваленыя 16 верасня, дэпартаваныя ў Літву і прынялі рашэнне са згоды польскіх уладаў легалізавацца на тэрыторыі Польшчы, падалі заявы на міжнародную абарону пры падтрымцы Народнага антыкрызіснага ўпраўлення, ініцыятывы «Вольныя» і Цэнтра Беларускай Салідарнасці. 9 чалавек падаліся ў Варшаве, 1 — у Беластоку. Важна адзначыць, што з кожным вызваленым палітвязнем была праведзеная індывідуальная юрыдычная кансультацыя.
«Дзякую Галоўнай камендатуры Пагранічнай службы Польшчы за вельмі аператыўную рэакцыю і эфектыўнае супрацоўніцтва.
Як і ў снежні 2025 года, і ў сакавіку 2026 года, калі дэпартаваныя палітзняволеныя падавалі дакументы на легалізацыю, з боку Польшчы мы пабачылі глыбокае разуменне і аператыўнае спрыянне. Такая эфектыўная падтрымка неабходная беларусам, якія прайшлі праз рэпрэсіі і прымусовую дэпартацыю», — адзначыў намеснік кіраўніцы Аб'яднанага Пераходнага Кабінета, кіраўнік НАУ Павел Латушка.
Беларус Леў Міхееў вызвалены ў Арменіі
Беларус Леў Міхееў, якога пасля высылкі з Грузіі затрымалі на армянскай мяжы праз міждзяржаўны вышук па запыце беларускіх уладаў, вызвалены.
З учорашняга вечара да сітуацыі далучыліся беларускія праваабаронцы ў Грузіі і Арменіі, прадстаўнікі армянскага і грузінскага бакоў, а таксама юрысты Офіса Святланы Ціханоўскай. Каманда каардынавала дзеянні і звязвалася з тымі, хто мог дапамагчы дамагчыся як мага хутчэйшага вызвалення беларуса.
«Вялікая падзяка ўсім, хто быў уцягнуты ў гэты працэс: беларускім праваабаронцам у Грузіі і Арменіі, армянскаму і грузінскаму бакам, юрыстам Офіса Святланы Ціханоўскай. Асобная падзяка праваабаронцу і юрысту, нашаму калегу з Каардынацыйнай Рады Раману Кісляку. Уся каманда з учорашняга вечара, даведаўшыся пра затрыманне Льва, працавала, каардынавала свае дзеянні і звязвалася з усімі, хто мог дапамагчы дамагчыся яго як мага хутчэйшага вызвалення», — адзначыла выконваючая абавязкі прадстаўніцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета па сацыяльнай палітыцы Юлія Міцкевіч.
Леў Міхееў таксама мае намер дамагацца прававой ацэнкі дзеянняў грузінскіх уладаў у сувязі з гэтай сітуацыяй. Пазней для гэтага будуць аформленыя неабходныя даверанасці.
Гэты выпадак таксама прыцягнуў сур’ёзную ўвагу грузінскіх праваабаронцаў да праблемы прымусовага выдалення беларусаў з Грузіі. Кейс Льва стаў адным з першых, які прыцягнуў да гэтай праблемы такую ўвагу.